18 yanvar 2019, Cümə
Ana Səhifə - Yazılar - Türkoloji düşüncənin tarixindən: qırğız türkoloqu Qasım Tınıstanov
Türkoloji düşüncənin tarixindən: qırğız türkoloqu Qasım Tınıstanov
06.06.2016, 13:59

filologiya üzrə elmlər doktoru,
professor


Qasım Tınıstanov – mədəniyyət xadimi, xalq maarifçisi, məşhur dramaturq, şair, tərcüməçi və görkəmli türkoloq, qırğız peşəkar ədəbiyyatının əsasını təşkil edənlərdən biri, linqvist, ilk qırğız professoru. 10 sentyabr 1901-ci ildə Çoktal nahiyəsinin Çırpıktı kəndində (indiki İssık-Kul vilayəti) kasıb kəndli ailəsində anadan olmuşdur. Bəzən onun ictimai mənşəyi təhrif də olunmuşdur. Belə ki, o, 1937-ci ildə həbs olunarkən onun şəxsi işində ictimai mənşəyi belə qeyd olunmuşdur: “bəy oğlu” və ya bəy-manap oğlu”. (bax: Ф.Д.Ашнин, В.М.Алпатов, Д.М.Насилов. Репрессированная тюркология. Москва, Издателъская фирма «Восточная Литература» РАН, 2002, с.263) Görünür ki, belə məqamlarda onun ictimai mənşəyi bəzi sənədlərdə məqsədli şəkildə dəyişdirilmişdir. Qasım Tınıstanov 1911-ci ilə qədər atasının tərbiyəsini almış, onun sadə savadını öyrənmişdir. Səkkiz yaşından başlayaraq kənd məktəbində ərəb dilində yazmaq və oxumağa başlamışdır. 1912-ci ildə atası onu rus internatına vermək məqsədi ilə Karakol şəhərinə gətirmişdir. Lakin bu təşəbbüs həyata keçməmiş, Qasım 3-4 sinifli müsəlman məktəbinə daxil olmuşdur. O, boş vaxtlarında pul qazanmaq üçün məktəb müdirinin ev işçisi olmuşdur. Çox böyük zəhmətdən və çətinlikdən sonra 1913-cü ildən 1914-cü ilə qədər Qasım Tınıstanov Sazanovka kəndində (indiki Ananevo kəndi) missioner (Missioner məktəbində xristianlığı yaymaq üçün xristian olmayan xalqlar arasına göndərilən təbliğatçılar oxumuşdur) məktəbində oxumuş, eyni zamanda çar çinovnikinin təsərrüfatında qazanc əldə etmək üçün işləmişdir. 1915-ci ildə Qasım Tınıstanov rus pansionatına qəbul olmuş, 1916-cı ildə məşhur siyasi hadisə – qırğızların Çinə qaçması ilə bağlı təhsilini dayandırmışdır. 1917-ci ilə qədər Qasım Tınıstanov Kulja şəhərində (Çində) muzdur kimi işləmişdir.

Qasım Tınıstanov Karakol şəhərinə qayıdana qədər hədsiz dərəcədə əzab və əziyyətlər çəkmişdir. Bütün bu çətinliklərə baxmayaraq, iki ay özbək məktəbində oxumuşdur. O, 1919-cu ilin oktyabrında Daşkənddə Qazax-Qırğız Pedaqoji İnstitutunun hazırlıq şöbəsinə qəbul olmuş, 1924-cü ildə oranı bitirmişdir. 1919-cu ilin axırlarında Türküstan komsomolunun sıralarına daxil olmuş, bu ittifaqın işində fəal iştirak etmişdir. 1920-ci ildən başlayaraq qazax dilində çıxan “Janı Öris” qəzetində şöbə müdiri işləmiş, sonralar “Sana”, “Jas kayrat”, “Ak jol” qəzet və jurnallarının redaksiyaları ilə əməkdaşlıq etmişdir. Bu qəzet və jurnalların səhifələrində Qasım Tınıstanov öz yaradıcılığını, oçerklərini, məqalələrini və çoxsaylı müxtəlif yazılarını çap etdirmişdir. O, 1921-ci ilin may ayında sağlamlığının pisləşməsi ilə bağlı olaraq Karakol şəhərinə gəlmiş, fəal həyatını burada davam etdirmişdir. Karakol şəhərində qırğız teatr qrupunu yaratmış, əhali arasında təbliğat işi aparmış, boş vaxtlarını qırğız dilinin dərindən öyrənilməsinə həsr etmişdir.

Qasım Tınıstanovun qırğız dilinə aid elmi fəaliyyəti 1924-cü ildə başlamışdır. O, 1924-cü ildə Qara-Qırğız Elmi Komissiyasının elmi əməkdaşı olmuşdur. Həmin ildə Qasım Tınıstanov partiya sıralarına keçmişdir. 1924-cü ilin axırlarında o, Daşkəndə Qara-Qırğız Elmi Komissiyasının Akademik Mərkəzinə katib kimi çağırılmışdır. 1925-ci ilin avqustundan bu mərkəzin sədri seçilmişdir. 1925-ci ilin avqust-oktyabr aylarında o, “Erkin Too” qəzetinə redaktorluq etmiş, fəal şəkildə partiya və həmkarlar təşkilatlarına köməklik göstərmiş, açıq şəkildə mühazirə və məruzələrlə çıxış etmişdir. 1927-ci ilin fevral ayına qədər Qara-Qırğız Elmi Komissiyanın sədri işləmiş, partiyanın təbliğat işinin təşkilini həyata keçirmişdir.

Qasim Tınıstanov 1925-1927-ci illərdə “Yeni Əlifba Cəmiyyəti”nə başçılıq etmiş, sonra isə onun mərkəzi komitəsinin rəhbəri olmuşdur. Bu müddətdə Qasım Tınıstanov Daşkənddə müəllim kurslarında mühazirələr oxumuşdur. 1927-ci ildən 1930-cu ilə qədər Qırğızıstan Sovet Sosialist Respublikasının Komissarı vəzifəsini yerinə yetirmişdir. 1930-cu ilin sentyabrında öz vəzifəsini məcburən tərk etmiş və bir ilə yaxın səhhəti ilə bağlı olaraq işləməmişdir.

 Qasım Tınıstanov 1931-ci ildən sonra Elmi Araşdırmalar İnstitutunda elmi əməkdaş kimi fəaliyyətə başlamış və mədəni quruculuq işlərinə yaxından kömək etmişdir. 1928-ci ildən başlayaraq 1931-ci ilə qədər “Yeni mədəniyyət yolunda” jurnalına redaktorluq etmiş, burada özünün elmi və bədii yaradıcılığını çap etdirmişdir. 1933-cü ildən ömrünün sonuna qədər Qırğızıstan Pedaqoji İnstitutunda dosent, sonra professor kimi fəaliyyət göstərmiş, eyni zamanda Elmi Araşdırmalar İnstitutunda mədəni quruculuq işləri ilə məşğul olmuşdur.

27 fevral 1935-ci ildə partiya yığıncağı əsassız olaraq “burjua-millətçi ideologiyasının yayılması üstündə” Qasım Tınıstanovu partiya sıralarından uzaqlaşdırmışdır. 7 may 1935-ci ildə partiya komitəsinin yanında fəaliyyət göstərən nəzarət komitəsinin qərarı ilə onun müqəssir olmadığı aydınlaşmış və Qasım Tınıstanov yenidən partiya üzvlüyünə bərpa olunmuşdur. 1 avqust 1937-ci ildə Qasım Tınıstanov həbs olunmuş və Frunze (indiki Bişkek) partiya komitəsinin qərarı ilə həmin ilin 4 avqustunda partiya sıralarından azad edilmişdir. 1938-ci il noyabrın 5-də SSRİ Ali Məhkəməsinin Hərbi Kollegiyası Qasım Tınıstanovun güllələnməsinə hökm vermişdir. Bu hökm elə həmin gün həyata keçirilmişdir.

20-30-cu illərdə Qırğızıstanda hakimiyyət uğrunda ciddi mübarizə getmişdir. Bu mübarizənin acı nəticələri, o cümlədən Qasım Tınıstanovun həyatına gətirdiyi çətinliklər az olmamışdır. Bu barədə oxuyuruq: “20-30-cu illərdə Qırğızıstanın (Azərbaycan, Qazaxıstan və s.) partiya-sovet rəhbərliyində hakimiyyət uğrunda mütəmadi olaraq mübarizə gedirdi, Tınıstanov da bu mübarizəyə cəlb olunmuşdur. O, Yusub Əbdürəhmanovla 30-cu illərin əvvəllərində Qırğızıstan SSR-in Xalq Komissarları Sovetinin keçmiş sədri ilə sıx bağlı  idi. 26.08.1937-ci ildə həbs olunmuş Coldoşevin ifadəsindən: “Tınıstanov bir yerdə durmur. O, daim inkişaf edir. O, pantürkizmdən dar milliyyətçilik mövqeyinə keçir. Bu dövrdə Tınıstanov “Canıl Mırza” poemasını yazır, bu poema başdan-ayağa keçmiş feodal Qırğızıstanın ideallaşdırılması və tərifinə, feodal Qırğızıstanın müasir Sovet Qırğızıstanı ilə müqayisəsinə həsr edilmişdir... Bu poemada Tınıstanov feodal məişətinin nəsil quruluşunun ideallaşdırılması məsələlərində Əbdürəhmanovla çox yaxınlaşmışdır. Burada manap və bəylərin yırtıcı istismarına bəraət qazandırır və onları inkar edirdi. Bu iftirada kimin kimə üstün gələcəyini müəyyən etmək çətindir. Buna görə də təsadüfi deyil ki, Y.Əbdürəhmanov Qırğızıstanda yalnız bir şairi – Tınıstanovu qəbul edir və əksinə, Tınıstanov da onu “Yeganə dövlət xadimi” kimi qəbul edirdi.

1933-сü ildə Yusub Əbdürəhmanov Qırğızıstan Xalq Komissarları Sovetinin sədri vəzifəsindən azad edilmiş, partiyadan çıxarılmış və əvvəlcə Samaraya, sonra isə Orenburqa aşağısəviyyəli işə göndərilmişdir (1937-ci ilin aprelin 4-də o, Orenburqda həbs olunmuş, sonra isə Tınıstanovla eyni gündə güllələnmişdir). Onun ardınca bütün tanışları da zərər çəkmişdir. 1935-ci ildə Tınıstanov “burjua milliyətçisi” kimi partiya sıralarından kənarlaşdırılmışdı. Ancaq onu işdən azad etməmişlər: O, Qırğızıstan Dil və Yazı Elmi-Tədqiqat İnstitutunun əməkdaşı olaraq fəaliyyət göstərmiş, 1936-cı ildə isə professor adını almışdır. Bu institutda da 1934-cü ildən Y.D.Polivanov işləmiş, Tınıstanov onu Frunzeyə (indiki Bişkekə – B.X.) dəvət etmiş və onunla sıx elmi təmasda olmuşdur”. (bax: Ф.Д.Ашнин, В.М.Алпатов, Д.М.Насилов. Adı göstərilən əsər. s.263-264)

Ona olan ittiham 1-ci dərəcəli prokuror Şults-Ann tərəfindən təsdiq edilmişdir:    

1. Müttəhim Tınıstanov 1921-ci ildə antisovet bay-manap mənşəli, “Alaş-Orda“ əksinqilabi milliyyətçi təşkilatına daxil olmuş, sonralar ”Sosial-Turan Partiyası” ilə birləşmiş və həbs gününədək onun fəal üzvünə çevrilmişdir. Əksinqilabi ”Alaş-Orda” təşkilatında və “Sosial-Turan Partiyası”nda bu təşkilatların rəhbər mərkəzinin tərkibinə daxil olaraq, öz əksinqilabi fəaliyyətini əsasən ədəbiyyat sahəsində aparmışdır...

2. 1921-ci ildən 1925-ci ilədək “Alaş-Orda” təşkilatının əksinqilabi mərkəzinin üzvü kimi Şimali Qırğızıstanda təşkilatın digər üzvləri ilə birlikdə böyük cəlbetmə işini aparmış, “Alaş-Orda”nın filiallarını təşkil etmiş və basmaçıların hazırlılığı və təşkili üzrə fəaliyyətini gücləndirmişdir.

3. Ali təhsilli olaraq, dilçilik və yazı üzrə mütəxəssis kimi elmi fəaliyyətinin bütün yollarında xalq təhsili, dil quruculuğu işində böyük ziyankarlıq işləri görmüş,  öz elmi əsərlərilə əksinqilabi milliyətçi ideyalar təbliğ etmişdir.

4. Alaş-Orda əksinqilabi təşkilatının, Sosial-Turan Partiyasının rəhbərləri ilə – keçmiş XKS-nin sədri Əbdürəhmanov və İsakeyevlə, kapitalist dövlətlərinin kəşfiyyat orqanları ilə münasibət quraraq, onlarla birlikdə “STP” (Sosial Turan Partiyası) əksinqilabi təşkilatının işini əlaqələndirir və Qırğızıstanın təsərrüfat və siyasi vəziyyəti haqqında məlumatları onlara ötürürdü.

Müttəhim Tınıstanov büsbütün öz günahını boynuna aldı.

Bu işə SSRİ Ali Məhkəməsinin Hərbi Kollegiyası tərəfindən  1 dekabr 1934-cü il qanununun tətbiqi ilə baxılması nəzərdə tutulur (bax: Ф.Д.Ашнин, В.М.Алпатов, Д.М.Насилов. Репрессированная тюркология. Москва, Издателъская фирма «Восточная Литература» РАН, 2002, с.266)

Qasım Tınıstanova hökm oxunan iclasda səyyar sessiyanın üzvlərindən hərbi müstəntiq Alekseyev (sədr), hərbi müstəntiq Zaytsev və I dərəcəli hərbi müstəntiq Boldırev, katib – I dərəcəli hərbi müstəntiq Batner və prokuror Şults-Ann da iştirak etmişdir. Bu iclas 1938-ci ilin noyabr ayının 5-də 0.55-də başlamış və  01.25-də bitmişdir. Orada qeyd olunmuşdur ki: “Müttəhim özünü günahkar saymır və ilkin istintaqdakı ifadələrindən imtina edir. O, antisovet təşkilatının üzvü olmayıb. Antisovet  “Alaş-Orda” dəstəsində iştirakını inkar etmir. 8 nəfərin ifadələrinin elan edilmiş çıxarışlarına cavab olaraq (ona görə də içlas cəmi 30 dəqiqə davam etmişdir) “müttəhim bildirir ki, onun antisovet “STP”-yə aidiyyatı ilə bağlı bütün ifadələr həqiqətə uyğun deyil... Son sözdə  müttəhim ədalətli hökm çıxarılmasını  xahiş edir”. (bax: Ф.Д.Ашнин, В.М.Алпатов, Д.М.Насилов. Репрессированная тюркология. Москва, Издателъская фирма «Восточная Литература» РАН, 2002, с.267)

Bütün bunlara baxmayaraq, müttəhimin ifadələri hesaba alınmamış, hökm əvvəlcədən hazırlanmışdır. Məhkəmə oyunu davam etdirilmiş və 58-4 bəndi çıxarılmış, ancaq qalan digər bəndlər ölüm hökmü üçün kifayət etdiyindən ölüm hökmü verilmişdir. (bax: Ф.Д.Ашнин, В.М.Алпатов, Д.М.Насилов. Репрессированная тюркология. Москва, Издателъская фирма «Восточная Литература» РАН, 2002, с.267)

1 oktyabr 1957-ci ildə SSRİ Ali Məhkəməsinin Hərbi Kollegiyası Qasım Tınıstanovun güllələnməsini əsaslanmamış günah kimi qiymətləndirmiş və ona bəraət qazandırmışdır. 1958-ci ilin yanvar ayında Qırğızıstan Kommunist Partiyasının Mərkəzi Komitəsinin Bürosu Qasım Tınıstanovu yenidən partiyaya qəbul etmiş və onu təmizə çıxartmışdır. Buna baxmayaraq, 1959-cu ilin dekabr ayında Qasım Tınıstanov növbəti dəfə (üçüncü dəfə) Qırğızıstan Kommunist Partiyasının Mərkəzi Komitəsinin qərarı ilə partiyadan çıxarılmışdır. Lakin 16 may 1964-cü ildə qəti surətdə Kommunist Partiyasının Mərkəzi Komitəsində partiya komissiyası haqlı olaraq Qasım Tınıstanovu partiya üzvlüyünə qaytarmışdır.

Qasım Tınıstanov istedadlı və müxtəlif sahələri bilən və həmin sahələrə nüfuz etməyi bacaran sima olmuşdur. Düşüncə dərinliyi, geniş erudisiyası, müxtəlif sahələrə marağı onu başqalarından fərqləndirmişdir. O, rus, qazax, özbək, tatar dillərini yaxşı bilmiş, dunqan, uyğur dillərində tədqiqat işləri aparmışdır. Qasım Tınıstanovun qırğız milli elminin, xalq təhsilinin, mədəniyyətinin inkişafında gördüyü işlər əvəzsizdir. Onun şəxsən iştirakı ilə qəbul edilmiş yeni əlifba qırğız dilində qəzet, jurnal, dərslik, elmi və bədii ədəbiyyat materiallarının çapına imkan yaratmışdır. Bununla da o, qırğız ədəbi dilinin inkişafında xüsusi xidmət göstərmişdir.

23 may 1925-ci ildə Bişkek şəhərində keçirilmiş Birinci Elmi-Pedaqoji Qurultayda Qasım Tınıstanov çıxış etmiş, yeni qırğız əlifbasının, elmi terminologiya aparatının və şifahi xalq ədəbiyyatı materiallarının toplanmasının vacib olduğunu əsaslandırmışdır. Qasım Tınıstanov 1926-cı ildə Bakı şəhərində keçirilmiş Birinci Beynəlxalq Türkoloji Qurultayın da iştirakçısı olmuşdur. “Yeni əlifbaya keçid haqqında” məruzəsi ilə çıxış etmişdir. Onun buradakı çıxışı və elmi məlumatı məşhur türkoloqlar, linqvistlər – V.Bartold, S.Oldenburq, B.Çobanzadə, K.Yudaxin, A.Samoyloviç, S.Malov tərəfindən yüksək qiymətləndirilmişdir. 28 may 1927-ci ildə Qasım Tınıstanov Səmərqənd şəhərində Orta Asiya Respublikalarının yeni əlifbaya keçməsi ilə bağlı çağırılmış elmi konfransın iştirakçısı olmuşdur.

Qasım Tınıstanov peşəkar qırğız poeziyasında da mühüm yer tutmuşdur. Onun “Canıl Mırza” poeması və şeirləri 1925-ci ildə “Qasım ırlar jıynaqı” toplusunda işıq üzü görmüşdür. O, “Akademiya geceleri” (“Akademiya gecələri”) adlı pyesini 30-cu illərdə yazmışdır. Bu pyesi ilə Qasım Tınıstanov dramaturgiya sahəsindəki istedadını göstərmişdir. Məşhur “İnternasional” qırğız dilində Qasım Tınıstanovun sayəsində səslənmişdir.

Qasım Tınıstanov qırğız dilinin tədrisi, orfoqrafiyası, terminologiyası ilə bağlı xeyli nəzəri və praktik dəyəri olan işlər görmüşdür. Dərsliklərini, monoqrafiyalarını və elmi məqalələrini çap etdirmişdir: “Okuu kitebi” – 1924 (“Oxu kitabı”), “Çondor üçün alippe” – 1926 (“Böyüklər üçün əlifba”), “Bizdin til” – 1927 (“Bizim dil”), “Okuu, jazuu, bil” – 1927 (“Oxu, yaz, bil”), “Ene til, I bolük” – 1929 (“Ana dili, I hissə”), “Ene tilibiz, II bolük” – 1931 (“Ana dilimiz, II hissə”), “Janı ail” – 1929 (“Yeni aul”), “Til sabaqı” – 1932 (“Dil dərsi”), “Til ilimi boyunça terminoloqiyalık sozdük” – 1933 (“Dilçilik terminləri lüğəti”), “Kırqız ımlasının kuruluşundaqı neqizqi prinçipter” – 1934 (“Qırğız orfoqrafiyasının formalaşmasının əsas prinsipləri”), “Kırqız adabiy tilinin janı ımlasının dolboru” – 1934 (“Qırğız ədəbi dilinin yeni orfoqrafiya layihəsi”), “Kırqız ımlasının   erejeleri” – 1936 (“Qırğız orfoqrafiyasının düzgünlüyü”), “Kırqız tilinin morfoloqiyası” – 1934 (“Qırğız dilinin morfologiyası”), “Kırqız tilinin    sintaksisi” – 1936 (“Qırğız dilinin sintaksisi”), “Термины по зоологии” – 1935 (“Zoologiya üzrə terminlər”), “Разработка программы по кыргызскому языку: для I-IV курсов пединститутов” – 1935 (Qırğız dilinə aid işlənmiş proqram: pedaqoji institutun I-IV kursları üçün”), “Пунктуация кыргызского языка” –1935 (“Qırğız dilində punktuasiya” – Punktuasiya durğu işarələrini qoyulması üsulu deməkdir.), «Программа кыргызского языка: для V-X классов» – 1937 (“Qırğız dilinin proqramı: V-X siniflər üçün”), «Орфография кыргызсково языка» –1937 («Qırğız dilinin orfoqrafiyası”), «Подражателъные слова: научное описание» – 1935 (“Səstəqlidli sözlər: elmi təsvir etmə”). Bu kitab barəsində professor N.А.Baskakov demişdir: “Qasım Tınıstanov onun üzərində 1928-ci ildən işləməyə başlamış, minlərlə söz toplamışdır...”

Qasım Tınıstanovun çap edilməmiş elmi əsərləri də olmuşdur: “On il yeni əlifba uğrunda mübarizə”, “Xarici terminlərin qırğız dilinə təsiri”, “Qırğız orfoqrafiyasının layihəsində əsas çatışmazlıqlar”, “Qırğız orfoqrafiyasında fəaliyyət göstərən qaydaların düzəlişi”.

Qasım Tınıstanov elmdəki fəaliyyətinə görə 1935-ci ildə Orta Asiyanın nümayəndəsi kimi professor elmi vəzifəsinə layiq görülmüşdür. Onun elmi fəaliyyətini professor E.D.Polivanov yüksək səviyyədə qiymətləndirmişdir: “Yoldaş Tınıstanov qırğız dilinin tədrisi işində və Qırğızıstanda dil quruculuğu sahəsində mühüm rol oynamışdır”. Onun müasiri, dövlət xadimi Jusup Abduraxmanov da Qasım Tınıstanovun fəaliyyətini yüksək qiymət vermişdir. Onun fikrincə, Qasım Tınıstanov özünün faciəli, qısa, lakin qaynar həyatında qırğız xalqına elə xidmət etmişdir ki, M.Lomonosov elə o cür rus xalqına xidmət etmişdir.

 Haşiyə: 17-18 oktyabr 1991-ci ildə Qırğızıstanın Karakol şəhərində Qasım Tınıstanovun anadan olmasının 90 illiyinə həsr edilmiş elmi-nəzəri konfrans keçirildi. Bu konfransda Azərbaycandan dəvət olunmuş nümayəndə kimi iki nəfər iştirak edirdi. Həmin iki nümayəndədən biri də bu sətirlərin müəllifi idi. Onun “Azərbaycan dilində sözsonu t və l samitlərinin fonomorfoloji xarakteri” adlı məruzəsi konfransda maraqla dinlənildi.

 Konfransın proqramında Qasım Tınıstanovun anadan olduğu Çırpıktı kəndinə səfər nəzərdə tutulmuşdu. Bu kənd səfalı bir yerdə – İssık-Kul gölünün ətrafında yerləşir.

 Konfransdan sonra konfrans iştirakçıları Qasım Tınıstanovun anadan olduğu Çırpıktı kəndinə də səfər etdilər. Çırpıktı kəndində Qasım Tınıstanovun anadan olmasının 90 illiyi münasibətilə 90 yurta qurulmuşdu. Eyni zamanda burada qırğız xalqının adət-ənənələri ilə bağlı çox maraqlı tədbirlər hazırlanmışdı. Həmin tədbirlər sırasında yaddaqalanlardan biri atçapma yarışının keçirilməsi oldu. Atçapmada birinci yeri tutanlara mükafat verildi.

 Ümumiyyətlə, Qasım Tınıstanovun anadan olmasının 90 illiyinə həsr edilmiş konfrans yüksək səviyyədə keçdi və bu da o böyük insanın adına layiq oldu.

 


SON XƏBƏR
Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu
18.01.2019, 09:48

Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu

Brent nefti 61 dolları keçdi
18.01.2019, 09:47

Brent nefti 61 dolları keçdi

Polis məktəbində ölənlərin sayı 20-yə çatdı
18.01.2019, 09:39

Polis məktəbində ölənlərin sayı 20-yə çatdı

“20 Yanvara görə indiki bəzi vəzifəlilər də, xalqı meydana qırğına aparanlar da cəzalanmalıdır” - MÜSAHİBƏ
18.01.2019, 09:28

“20 Yanvara görə indiki bəzi vəzifəlilər də, xalqı meydana qırğına aparanlar da cəzalanmalıdır” - MÜSAHİBƏ

Metronun “Elmlər Akademiyası” stansiyasının əsas çıxışı bağlandı
18.01.2019, 09:24

Metronun “Elmlər Akademiyası stansiyasının əsas çıxışı bağlan

Bu gün hava necə olacaq? - Nazirlikdən AÇIQLAMA: “Xəbərdarlıq öz qüvvəsindədir!”   
18.01.2019, 09:10

Bu gün hava necə olacaq? - Nazirlikdən AÇIQLAMA: “Xəbərdarlıq öz qüvvəsindədir!”  

Külək Bakıda məktəbə ciddi ziyan vurdu - FOTOLAR   
18.01.2019, 09:02

Külək Bakıda məktəbə ciddi ziyan vurdu - FOTOLAR  

Manat və dolların məzənnəsi dəyişdi?
18.01.2019, 08:54

Manat və dolların məzənnəsi dəyişdi?

İrandan ABŞ-a tələb: Jurnalisti təcili azad edin
18.01.2019, 01:00

İrandan ABŞ-a tələb: Jurnalisti təcili azad edin

İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə əməkdaşlıq müzakirə edildi
18.01.2019, 00:41

İslam Əməkdaşlıq Təşkilatı ilə əməkdaşlıq müzakirə edildi

Bölgələrdə  14 dərəcəyədək şaxta müşahidə olunur
18.01.2019, 00:22

Bölgələrdə  14 dərəcəyədək şaxta müşahidə olunur

Son 10 ilin ən güclü partlayışı törədildi
18.01.2019, 00:15

Son 10 ilin ən güclü partlayışı törədildi

İŞİD-lə savaş bitməyib
17.01.2019, 23:48

İŞİD-lə savaş bitməyib

“20 Yanvar faciəsini törədənlər cəzalandırılmalıdır” - Gürcü politoloq
17.01.2019, 23:33

“20 Yanvar faciəsini törədənlər cəzalandırılmalıdır” - Gürcü politoloq

Bakıda külək gücləndi:  Pirallahıda 43 m/s
17.01.2019, 23:17

Bakıda külək gücləndi:  Pirallahıda 43 m/s

Güclü külək Bakıda fəsadlar törətdi - FOTO
17.01.2019, 22:57

Güclü külək Bakıda fəsadlar törətdi - FOTO

İtkin düşən kapitanın axtarışı dayandırıldı
17.01.2019, 22:45

İtkin düşən kapitanın axtarışı dayandırıldı

Bakı-Sumqayıt qatarında sürət həddi endirildi
17.01.2019, 22:30

Bakı-Sumqayıt qatarında sürət həddi endirildi

Temperaturunun 10 dərəcə aşağı düşməsi fəsadlarla nəticələnə bilər
17.01.2019, 22:14

Temperaturunun 10 dərəcə aşağı düşməsi fəsadlarla nəticələnə bilər

Həmsədrdən sərt AÇIQLAMA: “Avropa İttifaqı-Azərbaycan münasibətlərinə kölgə salmaq istəyirlər”
17.01.2019, 21:59

Həmsədrdən sərt AÇIQLAMA: “Avropa İttifaqı-Azərbaycan münasibətlərinə kölgə salmaq istəyirlər”

Süni intellekt texnologiyaları bazarının həcmi 52,5 milyard dollar olacaq
17.01.2019, 21:25

Süni intellekt texnologiyaları bazarının həcmi 52,5 milyard dollar olacaq

Qərargah son durumu AÇIQLADI: “Dalğanın maksimal hündürlüyü açıq dənizdə 9,3 metr olub”
17.01.2019, 21:08

Qərargah son durumu AÇIQLADI: “Dalğanın maksimal hündürlüyü açıq dənizdə 9,3 metr olub”

Benqal körfəzində güclü zəlzələ
17.01.2019, 20:57

Benqal körfəzində güclü zəlzələ

Azərbaycanda gündəlik hasilat 20 min barel azalacaq
17.01.2019, 20:44

Azərbaycanda gündəlik hasilat 20 min barel azalacaq

Bu sahələrdə e-qaimə-fakturaların tətbiqi 5 faizdən də aşağıdır
17.01.2019, 20:30

Bu sahələrdə e-qaimə-fakturaların tətbiqi 5 faizdən də aşağıdır

Xəzərdə dalğanın hündürlüyü 8.9 metrə çatıb
17.01.2019, 20:16

Xəzərdə dalğanın hündürlüyü 8.9 metrə çatıb

Ramil Usubov Yasamal və Səbailə rəis təyin etdi
17.01.2019, 20:04

Ramil Usubov Yasamal və Səbailə rəis təyin etdi

Üstünə reklam lövhəsi aşan şəxsin həyati təhlükəsi yoxdur - Səhiyyə Nazirliyi
17.01.2019, 20:02

Üstünə reklam lövhəsi aşan şəxsin həyati təhlükəsi yoxdur - Səhiyyə Nazirliyi

“Qarabağ münaqişəsinin həllinə dəstək artıb”
17.01.2019, 19:57

“Qarabağ münaqişəsinin həllinə dəstək artıb”

Sumqayıtda güclü külək binanın damını apardı
17.01.2019, 19:52

Sumqayıtda güclü külək binanın damını apardı

Finlandiyada erməni təxribatının qarşısı alınıb
17.01.2019, 19:21

Finlandiyada erməni təxribatının qarşısı alınıb

Ağstafada 2018-ci ilin hesabatı verildi
17.01.2019, 18:55

Ağstafada 2018-ci ilin hesabatı verildi

Prezident bu qurumları ləğv etdi - SİYAHI
17.01.2019, 18:52

Prezident bu qurumları ləğv etdi - SİYAHI

Bakıda elektrik dirəyi yük maşınının üzərinə aşıb - FOTO
17.01.2019, 18:45

Bakıda elektrik dirəyi yük maşınının üzərinə aşıb - FOTO

Prezident MTRŞ-ya 3 milyon manat ayırdı
17.01.2019, 18:27

Prezident MTRŞ-ya 3 milyon manat ayırdı

İlham Əliyevdən Cəlil Məmmədquluzadənin yubileyi ilə bağlı SƏRƏNCAM
17.01.2019, 18:10

İlham Əliyevdən Cəlil Məmmədquluzadənin yubileyi ilə bağlı SƏRƏNCAM

Fərəh Əliyevadan TƏKLİF: “Dissertasiyaların müdafiəsi prosesi sadələşdirilməlidir”
17.01.2019, 18:01

Fərəh Əliyevadan TƏKLİF: Dissertasiyaların müdafiəsi prosesi sadələşdirilməlidir

“Böyük İpək Yolu” 20 yanvar faciəsini andı -  FOTOLAR
17.01.2019, 17:55

Böyük İpək Yolu 20 yanvar faciəsini andı -  FOTOLAR

Ekologiya Nazirliyi: Bakıda külək 40 m/s-dək şiddətlənib   
17.01.2019, 17:50

Ekologiya Nazirliyi: Bakıda külək 40 m/s-dək şiddətlənib  

Azərbaycan alimlərinin II Qurultayının vaxtı dəqiqləşdi
17.01.2019, 17:43

Azərbaycan alimlərinin II Qurultayının vaxtı dəqiqləşdi

Tarix İnstitutunda AMEA-nın yaranması tarixi araşdırılır
17.01.2019, 17:40

Tarix İnstitutunda AMEA-nın yaranması tarixi araşdırılır

Bakı Metropoliteni güclü qar və şaxtaya hazır olduğunu bəyan etdi
17.01.2019, 17:35

Bakı Metropoliteni güclü qar və şaxtaya hazır olduğunu bəyan etdi

Berluskoni siyasətə qayıdır
17.01.2019, 16:57

Berluskoni siyasətə qayıdır

Ramil Usubov əməliyyat müşavirəsində tələb irəli sürdü   
17.01.2019, 16:56

Ramil Usubov əməliyyat müşavirəsində tələb irəli sürdü  

Rəsulzadənin barelyefini oğurlayanlar tutuldu - Modern.az-ın ictimailəşdirdiyi HADİSƏ - FOTO
17.01.2019, 16:53

Rəsulzadənin barelyefini oğurlayanlar tutuldu - Modern.az-ın ictimailəşdirdiyi HADİSƏ - FOTO

Əhalinin sülhə hazırlanması nə deməkdir? - Xarici İşlər Nazirliyindən Qarabağ AÇIQLAMASI   
17.01.2019, 16:45

Əhalinin sülhə hazırlanması nə deməkdir? - Xarici İşlər Nazirliyindən Qarabağ AÇIQLAMASI  

Azərbaycanlı rejissorun iki filmi 72-ci Kann film festivalında iştirak edəcək
17.01.2019, 16:25

Azərbaycanlı rejissorun iki filmi 72-ci Kann film festivalında iştirak edəcək

Huner Group-dan əla fürsət!
17.01.2019, 16:06

Huner Group-dan əla fürsət!

Məşhur idmançını öldürənlərə hökm oxundu
17.01.2019, 16:01

Məşhur idmançını öldürənlərə hökm oxundu

Tarixçi-deputat: “Nəsiminin məzarının Hələbdə qalmasının tərəfdarıyam”
17.01.2019, 15:40

Tarixçi-deputat: “Nəsiminin məzarının Hələbdə qalmasının tərəfdarıyam”

ARXİV