17 noyabr 2018, Şənbə
Ana Səhifə - Yazılar - “15 gün”ün davası - əcnəbi palazına bürünmək...
“15 gün”ün davası - əcnəbi palazına bürünmək...
26.05.2017, 12:03

Vəfa Allahverdiyeva

 

Nə vaxtsa, bizim ölkənin uğurlu bir ənənəsinin, heç olmasa, sintez edilmiş milli modelinin başqa ağ irq, hətta qara irq üçün də  praktika halına gələcəyi günü intizarla gözləyirik.

Çünki elə hey, beynəlxalq təcrübə ilə uğurlu-uğursuz eksprimentlərə çəkilir, psixikamıza, ruhumuza, mental şüurumuza uyğun, qeyri- uyğun olanlarla bəzən sevinir, bəzən əzablar içərisində qıvranırıq. 
 

Bir misal olaraq təhsilimizin mahiyyətinə soxulan yad dəyişikliklər kimi.

Öz standartımız yaranmayınca, sırada üzərimizdə tətbiq ediləcək hələ qədər uyumsuz beynəlxalq praktika var... 

Belə görünür ki, dərs ilinin başlanma və bitmə müddətində ədalətli redaktə istəyən millət vəkili Fazil Mustafanın məsələnin ətəyini buraxmaması Təhsil Nazirliyində anlayış yerinə, buna tamamən zidd, başqa absurd, psixoloji nöqteyi-nəzərdən radikal bir təklifə ictimai müzakirə təkanı verir.    

Nə məsələdirsə, cəmiyyətin sanballı kəsimi, təhsildəki qüsurların daimi tənqidçiləri, sanki səs-səsə verib, iyun ayını sonuncu gününə kimi tədris müddətinə qatmağı tərcih edirlər.

Elə bil təhsilin bütün dərd-sərini- mürəkkəb mövzuların yaxşı qavranmamasını, oxumaq həvəssizliyini və.s  problemləri  bu 15 günün vacibliyi çözəcək. 

Bu yerdə beynəlxalq praktika hamının cəsur dilinə kilid vurur, deyəsən.

Təhsil idarəçilərinə də bax, elə bu lazımdır.

Çünki xarici təcrübəni yamsılayan təklifin müəllifliyi onlara məxsusdur; İmza qoyub, möhür vurmaq üçün ictimai rəydəki konsensusdan yaxşı istinad ola bilməz.

Niyəsə xarici təşrübənin insana rahatlıq, yüngüllük gətirən məqamları bizdən hər daim əsirgənir-məsələn, o məntiqlə beynəlxalq praktikada dərsləri öyrənmə məktəb auditoriyasına aiddir, ev isə dincəlmək, hələ ailəni də istirahətə şərik etmək üçündür-fəqət harda qəliz, ağır tələblər var, “xaricdə belədir”- deyibən, həyatımıza tətbiq edilir.      

Olsun.   Amma səbəblərsiz, təhlillərsiz yox.

Proqram ağır və mürəkkəbdir-doğrudur.

Lakin iki ildir, dərs müddətinə əlavə edilmiş 15 günün səmərəsi, yaxud mənasızlığı haqda əldə bir rəsmi araşdırma mövcuddurmu?

Çünki müşahidələr təhsil kontingentinin- müəllim-şagird birlikdə- bu, dəyişikliyə adaptasiya olmadığını göstərir. 

Uyğunlaşmamanın bir misalı ondan ibarətdir ki, proqram nə qədər ağır olur-olsun, onun yekun bölümləri iyuna saxlanmır; ənənəvi final, istər-istəməz yenə  may ayına düşür.

Kitabların, iş dəftərlərinin son səhifələri mayın axırıncı günləri ilə birlikdə qapanır. Bəzi məktəb, bəzi siniflərdə kitablar, hətta təhvil verilməyə başlayır.

Hər ev buna bir sübutdur. 

Ötən illə fərq yalnız summativlərin yazılma vaxtındadır. İmtahana bənzər bu dönəmi bir qədər iyunun əvvəli  öz öhdəsinə götürür.
 

Üst-üstə boşuna keçən günləri isbatlayan daha gözəgirən faktlar evdə əməlli azalan stresdir; quş kimi yüngülləşən  çantalardır.  

Uşaqların üzü əməlli-başlı gülür-tapşırıq yox, təkrarlar başlayıb. 

Müəllimləri dəhlizlərdə tapmaq, vatsap mesajlarına çevik cavab almaq imkanı da var.

Sinifdənxaric oxuya müraciət başlayıb.

Niyə?

Çünki tədris artıq mayın sonlarından, əsasən bitib. Boşluğu nə iləsə doldurmaq lazımdır.

Bu mübahisəli “15 gün” sinif otaqlarında  ora-bura qaçmaq, söhbətləşmək, zarafatlaşmaq, müəllimlər üçünsə dərdləşmək, qeybətləşmək günü təəssüratını, tərəddüdsüz yaradır. 

Belə mənasız bir müddət üçün verilən haqlı təklifləri ciddiliyə almamaq, üstəlik, ikinci lüzumsuz 15 günü də psixologiyamıza ötürmək, məktəblini düşünmə  qayğısı deyil.

Sadəcə, beynəlxalq praktikanı palaz sayıb, onunla birlikdə sürünmək təqlidçiliyidir. 

Sərt qış məktəbin nizam-intizamını necə alt-üst edirsə, isti iyun da davamiyyəti bir o qədər pozur. Təhsil Nazirliyinin yeni təklifi elə bu mənada da boş bir çabadan ibarətdir.

Yeməklə doymayan yalamaqla doymazsa, 9 ayda öyrənməyənə, yaxud əzab çəkə-çəkə irəliləyənə  15 günün nəsə  verə bilməsi gülünc arqumentdir.         

15 gün tər-təmiz təhsil tüfeyliliyidir.

Hamı üçün qiymətli olan zaman məsələsi məktəbli üçün ikiqat dəyər daşıyır.

Bayram günlərinin sayını onların tətil müddətindən çıxmaq, o zaman ədalət tərəzisində çəkilmiş qərar olar ki, dövlət qulluqçularına verilən məzuniyyət günündə də qısalma olsun.

Hər halda ilboyu bayram istirahətlərində paritetlik var, üstəgəl, məktəblinin yükü kabinetlərdə, bir çox hallarda boşluqdan telefonla oynayan, kompyuter əyləncəsinə sarılan bəzi dövlət qulluqçularının yükündən daha ağırdır.

Uzunmüddətli istirahət bir haqq məsələsidir. Uşaqların həyatını çərçivəyə alıb, bu həyatı elə bitib-tükənməyən testlərdən, oxudan, imladan, inşadan ibarət hala gətirmək təhsildən usanma, iyrənmə durumu doğurar, başqa heç nə.

Milli və dünya ədəbiyyatına düşkün, mütaliə sevgisi görmək istədiyimiz nəsil bu müsbət tendensiyaya ancaq və ancaq tətil günlərində qaça bilir.

Hələ insaflı olub, onların uşaqlıq xəyallarını-doyunca velosiped sürmək, kənddə-kəsəkdə at minmək, çayda bol-bol çimmək, yaxşı ölkələr gəzmək, dünyagörüş qazandıran onlarca qapıları döymək məsələlərini də gözardı etməsək, yetərli zaman istəyən bir ardıcıllıq tələb olunur.  

İyun ayını istirahət hüququndan bütöv çıxarmaq, yeniyetmə xəyallarını oğurlamaq, istirahəti haram etmək, məktəbliyə dərslə cəza kəsmək kimi bir şeydir...

 


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
Hava limanı su altında qaldı - VİDEO
17.11.2018, 00:46

Hava limanı su altında qaldı - VİDEO

Azərbaycan paracüdoçusu dünya çempionu oldu
17.11.2018, 00:30

Azərbaycan paracüdoçusu dünya çempionu oldu

Deputat canlı yayımda büdcə müzakirələri ilə bağlı sualları cavablandırdı - VİDEO
17.11.2018, 00:13

Deputat canlı yayımda büdcə müzakirələri ilə bağlı sualları cavablandırdı - VİDEO

Azərbaycan xalqının 30 il öncəki dirçəliş tarixi
17.11.2018, 00:00

Azərbaycan xalqının 30 il öncəki dirçəliş tarixi

Ərdoğan Trampla Qaşıqçı və FETÖ məsələsini müzakirə etdi
16.11.2018, 23:51

Ərdoğan Trampla Qaşıqçı və FETÖ məsələsini müzakirə etdi

Dövlət Komitəsinin nümayəndə heyəti Vaşinqtonda görüşlər keçirib
16.11.2018, 23:38

Dövlət Komitəsinin nümayəndə heyəti Vaşinqtonda görüşlər keçirib

Azərbaycanın qadın güləşçisi dünya çempionatında gümüş medal qazandı
16.11.2018, 23:25

Azərbaycanın qadın güləşçisi dünya çempionatında gümüş medal qazandı

Azərbaycan nefti bahalaşıb   
16.11.2018, 23:14

Azərbaycan nefti bahalaşıb  

Avropa ABŞ olmadan özünü müdafiə edə bilməyəcək
16.11.2018, 22:57

Avropa ABŞ olmadan özünü müdafiə edə bilməyəcək

Şahzadənin “Roma”nı almaq istəyi rədd edildi
16.11.2018, 22:45

Şahzadənin “Roma”nı almaq istəyi rədd edildi

Qaxda qoşqulu motosiklet qəzaya uğradı
16.11.2018, 22:19

Qaxda qoşqulu motosiklet qəzaya uğradı

Dünyanın ən böyük Startup yarışması ilk dəfə Bakıda
16.11.2018, 22:14

Dünyanın ən böyük Startup yarışması ilk dəfə Bakıda

İki sərnişin avtobusu toqquşdu: 2 ölü
16.11.2018, 22:02

İki sərnişin avtobusu toqquşdu: 2 ölü

FETÖ-çu ABŞ-dan Türkiyəyə ekstradisiya edildi
16.11.2018, 21:48

FETÖ-çu ABŞ-dan Türkiyəyə ekstradisiya edildi

“Quş qripi” ilə bağlı monitorinqin nəticələri AÇIQLANDI
16.11.2018, 21:34

“Quş qripi” ilə bağlı monitorinqin nəticələri AÇIQLANDI

Böyük Britaniyada “Brexit” üzrə nazir təyin edildi
16.11.2018, 21:21

Böyük Britaniyada “Brexit” üzrə nazir təyin edildi

Qəzzadakı toqquşmalarda 40 fələstinli xəsarət alıb
16.11.2018, 21:08

Qəzzadakı toqquşmalarda 40 fələstinli xəsarət alıb

“Fransanın qeyri-adekvat siyasəti ATƏT Minsk qrupunda iştirakını şübhə altına alır” - Türkiyəli ekspert
16.11.2018, 20:54

“Fransanın qeyri-adekvat siyasəti ATƏT Minsk qrupunda iştirakını şübhə altına alır” - Türkiyəli ekspert

Azərbaycan güləşçisi dünya çempionatının finalında
16.11.2018, 20:39

Azərbaycan güləşçisi dünya çempionatının finalında

Azərbaycanla Rusiya arasında Birgə Bəyanat imzalandı
16.11.2018, 20:28

Azərbaycanla Rusiya arasında Birgə Bəyanat imzalandı

Prezident ali təhsil sisteminin beynəlxalq rəqabətliliyinin artırılması üzrə Dövlət Proqramını təsdiqlədi
16.11.2018, 20:15

Prezident ali təhsil sisteminin beynəlxalq rəqabətliliyinin artırılması üzrə Dövlət Proqramını təsdiqlədi

26 ton zərərli kartof məhv edildi - FOTO
16.11.2018, 20:01

26 ton zərərli kartof məhv edildi - FOTO

Bakıda liftin mühərriki yandı -  2 nəfər xilas edildi
16.11.2018, 19:51

Bakıda liftin mühərriki yandı - 2 nəfər xilas edildi

Azərbaycan klubu liqadan uzaqlaşdırıldı – Səbəb
16.11.2018, 19:40

Azərbaycan klubu liqadan uzaqlaşdırıldı – Səbəb

İsrail növbədənkənar seçkiyə gedir
16.11.2018, 19:24

İsrail növbədənkənar seçkiyə gedir

Abel Məhərrəmovu əvəzləyən İradə Əliyeva kimdir? - DOSYE   
16.11.2018, 19:17

Abel Məhərrəmovu əvəzləyən İradə Əliyeva kimdir? - DOSYE  

"Qarabağla bağlı beynəlxalq tribunal yaradılsın" -  Azay Quliyev
16.11.2018, 19:15

"Qarabağla bağlı beynəlxalq tribunal yaradılsın" - Azay Quliyev

Türkiyədə 723 terrorçu təslim olub
16.11.2018, 18:51

Türkiyədə 723 terrorçu təslim olub

Putin Paşinyana zəng etdi
16.11.2018, 18:42

Putin Paşinyana zəng etdi

Vergilər Nazirliyi kollegiyasının yeni tərkibi təsdiq edilib
16.11.2018, 18:31

Vergilər Nazirliyi kollegiyasının yeni tərkibi təsdiq edilib

Sadələşdirilmiş vergiyə cəlb edilən fəaliyyət növlərinin sayı artırılır
16.11.2018, 18:21

Sadələşdirilmiş vergiyə cəlb edilən fəaliyyət növlərinin sayı artırılır

Prezident məktəb tikintisinə 1 milyon ayırdı
16.11.2018, 18:10

Prezident məktəb tikintisinə 1 milyon ayırdı

Yol tikintisinə 1.5 milyon manat ayrıldı
16.11.2018, 18:00

Yol tikintisinə 1.5 milyon manat ayrıldı

Mədəniyyət Nazirliyi Çində keçirilən festivalda iştirak edib - FOTO
16.11.2018, 17:52

Mədəniyyət Nazirliyi Çində keçirilən festivalda iştirak edib - FOTO

Prezident: “Azərbaycan tarixi nailiyyət əldə edib”
16.11.2018, 17:49

Prezident: “Azərbaycan tarixi nailiyyət əldə edib”

“Hər ailə ağac əksin” aksiyası davam edir
16.11.2018, 17:49

“Hər ailə ağac əksin” aksiyası davam edir

Gənclərə yeni VƏD - Komitə sədri AÇIQLADI
16.11.2018, 17:47

Gənclərə yeni VƏD - Komitə sədri AÇIQLADI

Paytaxtın iki əsas yeni yolu istifadəyə veriləcək - Saleh Məmmədov
16.11.2018, 17:38

Paytaxtın iki əsas yeni yolu istifadəyə veriləcək - Saleh Məmmədov

Abunəçilər “Nar”-ın Müştəri xidmətinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirir
16.11.2018, 17:33

Abunəçilər “Nar”-ın Müştəri xidmətinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirir

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU
16.11.2018, 17:28

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU

Ələt-Astara yolunun ödənişli olacağı vaxt açıqlandı
16.11.2018, 17:21

Ələt-Astara yolunun ödənişli olacağı vaxt açıqlandı

Gömrük Akademiyasında Milli Dirçəliş günü qeyd olundu
16.11.2018, 17:20

Gömrük Akademiyasında Milli Dirçəliş günü qeyd olundu

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
16.11.2018, 17:19

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ

Dizel və benzinlə işləyən maşınlara qadağa qoyulur
16.11.2018, 17:05

Dizel və benzinlə işləyən maşınlara qadağa qoyulur

Koordinasiya Şurası Türkiyə Səfirliyi ilə əməkdaşlığı genişləndirir
16.11.2018, 16:57

Koordinasiya Şurası Türkiyə Səfirliyi ilə əməkdaşlığı genişləndirir

BDU-nun rektoru vəzifəsinin icrası bu xanıma həvalə edildi
16.11.2018, 16:51

BDU-nun rektoru vəzifəsinin icrası bu xanıma həvalə edildi

Bərdədə yolu keçən piyadanı maşın vurub öldürdü
16.11.2018, 16:48

Bərdədə yolu keçən piyadanı maşın vurub öldürdü

Leyla Əliyeva ekologiya ilə bağlı konfransda iştirak etdi
16.11.2018, 16:42

Leyla Əliyeva ekologiya ilə bağlı konfransda iştirak etdi

ABŞ İran sanksiyaları üzrə nümayəndələrini Bakıya göndərdi - Bu, sonuncudur...
16.11.2018, 16:35

ABŞ İran sanksiyaları üzrə nümayəndələrini Bakıya göndərdi - Bu, sonuncudur...

Miqrasiya xidmətinin rəisi əcnəbilərin ev problemindən yazdı
16.11.2018, 16:32

Miqrasiya xidmətinin rəisi əcnəbilərin ev problemindən yazdı

ARXİV