18 yanvar 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - Yazılar - Tələbə “makulatura”sı
Tələbə “makulatura”sı
12.06.2017, 12:24

əfa Allahverdiyeva

 

Bir dəfə görmək nəsib olmadı ki, təhsillə bağlı atılan islahat, qeyri- islahat addımlarının əsasında sırf bu millətin gələcəyini, xalqın balalarının mənafeyini, parlaq taleyini düşünmə qayğısı dayansın.

Sabah parlamentdə müzakirəyə çıxarılacaq  “Təhsil haqqında” qanuna dəyişikliklərin də, milli təhsilin, savadlı kadrların  təəssübünü çəkmək məsələsi  ilə, əsla bir əlaqəsi yoxdur.

Hərçənd, bəhsə-bəhs dəstək mimikası sezdirənlər, ağızdolusu tərif rəyi verənlər  boldur.

Halbuki yanan ürəklə, düşünən ağılla, dərin proqnozla yanaşanda, mərkəzləşdirilmiş qəbul imtahanından kənara çıxıb, ali məktəbləri paralel qəbul strukturu halına gətirmək, prosesi dərəbəylik durumuna təhvil vermək, şəffaf sistemin adını ləkələmək, mahiyyətini öldürmək deməkdir.

Bu dəyişikliklə ali məktəblər öz daxillərində hazırlıq kursları yaradıb, həmin kursları tələbə olmaq istəyənlər üçün tramplinə çevirəcəklər.

Guya 11 il oxuyub, hazırlaşan gənclərin qabiliyyətsizliyini  bir illik hazırlıq kursları aradan qaldırıb, onları tələbə olmağa layiq səviyyəyə gətirəcək-gülməli bir məntiq...

          

Yəni, rəsmi təhsil sənədinə dəyişikliklər qəbul imtahanlarından kəsilən abuturiyentlərə ali məktəblərin daxilində təsəlliverici imkan, rahat şans hazırlayır. 

Bu, açıq-aydın tələbə “makulatura”sına  yaradılan optimal şəraitdir. 

Mənasız bir əsər, oxucusu olmayan, boş laqqirti deyən qəzet məcmuəsi kif iyi verən mətbəələrdə necə makulaturaya çevrilirsə, başıboş tələbələri universitetlərə doldurmaq da tərtəmiz makulatura mənası verir.

Ali məktəblərin auditoriyası,  onsuz da ilbəil aşağı salınan ballar ucbatından iki eşşəyin arpasını bölə bilməyən gənclərlə zənginləşib.  

Kəmiyyət amili keyfiyyət kriteriyasından dəfələrcə öndə addımlayır.

Hazırlıq kurslarından gələnlər hesabına bu biabırçı kəmiyyət faktorunun hansı həddə çatması görünən dağa heç bir bələdçi istəmir.

Pullu və buna bağlı formal imtahan imkanı savadsızlar ordusunun ali məktəblərə rüsvayçı  “səlib yürüşü”nü yaradır.

Təhsildə rəqabətsizlik,  11-ci siniflər üçün çətinlik varkən, keçmiş 11 –cilər üçün  zirvəyə rahat yollarla dırmaşmaq ədalət anlayışına ciddi paradoks təşkil edir.  

Onsuz da qəbulda kəsilən gənclər böyük rəqəm təşkil edir və ali məktəblər aralarında yaxşısa bölüşə biləcəyi bu “ov”a pusu vəziyyətində olduğunu, məhz bu dəyişikliklə əməlli hiss etdirir. 

Adam istəyir, bu islahatbazların ayaqlarına düşüb, gözəl taleyimiz xatirinə yalvarsın ki, nəhayətində bir dəfə də idrak edib, bərbad təhsil siyasəti ilə gələcəyə bataqlıq hazırlamasınlar.

Burada baş verənlər, əslində, tam aydındır.

Qəbul prosesində uzun zamandır, heç bir  rol almamaq pul mənbələrinə çıxışı bağlayıb;

Pullu sahəyə nəzarəti itirmək isə ac qalmaq, yaxud kasıb düşmək deməkdir.

Ali məktəblərin gözünü təhsil haqları da doydura bilmir. 

Plan yerlərinin dolmaması, yüksək təhsil haqlarını sosial kəsimdən qopara bilməmək, sonda palaz boyda nisyə siyahısı  ali məktəbləri əlavə pul mənbələri kəşf etməyə, hətta desən, testin düşməninə çevrilməyə zorlayır.      
 

Bu səbəblərdən Dövlət İmtahan Mərkəzinə  sabit bir qısqanclıq var.

Çünki tələbə qəbulu siyasətini rüşvətsiz, sosial kəsimin maraqlarına uyğun həyata keçirməklə, ali məktəblərdən artıq hörmət mərtəbəsini də fəth edə bilib.

Üstəlik, onun başındakı hələlik dəyişməz kadr Məleykə Abbaszadə, bu günlərdə kim bilir, yenə kimlərin hədəfindədir.

Kimlər qısqanclıq edir - bunca eyni postu tutması və qəbul siyasətində kimlərinsə xoşuna getməyən sərtliklərə müəllif olmasına.

Az qalırlar, açıq desinlər ki,  Məleykə Abbaszadə salahiyyətindən bir balaca pay qoparıb ali məktəb rəhbərlərinə verməlidir.

Dövlət İmtahan Mərkəzi rəhbərinin bu dəyişikliklər xüsusunda baxışı nədən ibarətdir, zənnimizcə,  gerçək düşüncə üzdən deyilən rəyin altında gizli qalacaq.
 

Ona görə ki, dəyişikliyin mahiyyətində Dövlət İmtahan Mərkəzinin funksiyalarına əl uzatmaq çabaları görünür və intriqal məsələlərdə, nadir hallarda açıq etiraz vurğusu olur. 

Burada, eyni zamanda, repititorların çörək ağacına tamah salmaq, o vəsaitə sahiblənmək xətti paralel inkişaf etdirilir. Çünki qəbul imtahanlarında  kəsilən gənclik təkrar qəbul üçün yenidən repititorları ünvan seçir.  

Qanuna dəyişikliklərin mənası bu ki, ali məktəblərə pul qapısı aralanır.

Adına “imkan qamarlama” ismi vermək mümkün bu dəyişiklik çox pis  bir tendensiyasının başlanğıcıdır; nəhayətində test sisteminin mahiyyətinin ölməsinə, rüşvətin qəbulda tədricən, başlıca meyara çevrilməsinə aparıb çıxara bilər.

Ali məktəblərin hazırlıq kursları maqnit cazibəsi ilə kütləvi maraq obyektinə çevrilib, Dövlət İmtahan Mərkəzinin faktiki lazımsız bir qurum olması müzakirələrinin başlanmasına zəmin hazırlada bilər. Nəzərə almaq lazımdır ki, test sisteminin ləğvi ilə bağlı düşüncə və təkliflər ara-sıra gündəmə gətirilir.      

Dövlət müstəqilliyinin şirin meyvəsi, onunla  birgə doğulan şəffaf qəbul sisteminin hörmətini, qiymətini  ali məktəblərin nəfsinə, tamah marağına, təhsilin qayğısına qalmaq səmimiyyətsizliyinə  qurban vermək  ciddi xəta olardı.

Xətadan qaçmaq üçünsə zaman  hələ var...


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
ABŞ hərbi qüvvələri Suriyada qalacaq
18.01.2018, 00:59

ABŞ hərbi qüvvələri Suriyada qalacaq

Türkiyə sərhədlərində terrorçu ordunun yaradılmasına imkan verilməyəcək
18.01.2018, 00:47

Türkiyə sərhədlərində terrorçu ordunun yaradılmasına imkan verilməyəcək

Qızılcadan ölənlərin sayı artır
18.01.2018, 00:31

Qızılcadan ölənlərin sayı artır

Paytaxtda 21 yaşlı oğlan qız üstündə bıçaqlandı
18.01.2018, 00:15

Paytaxtda 21 yaşlı oğlan qız üstündə bıçaqlandı

Avstriyanı 4,2 ballıq zəlzələ titrətdi
17.01.2018, 23:58

Avstriyanı 4,2 ballıq zəlzələ titrətdi

Ev almağa gedərkən bütün pulunu itirdi - Video
17.01.2018, 23:43

Ev almağa gedərkən bütün pulunu itirdi - Video

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
17.01.2018, 23:27

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Leyla Əliyeva Aleksey Beqovun sərgisinin açılışında iştirak edib - Fotolar
17.01.2018, 23:13

Leyla Əliyeva Aleksey Beqovun sərgisinin açılışında iştirak edib - Fotolar

İki azyaşlını vuran sürücü hadisə yerindən qaçdı
17.01.2018, 23:00

İki azyaşlını vuran sürücü hadisə yerindən qaçdı

Avtomagistralda 50-dən çox maşın toqquşdu
17.01.2018, 22:43

Avtomagistralda 50-dən çox maşın toqquşdu

Ombudsman Aparatı ilə MEK arasında  Memorandum imzalandı
17.01.2018, 22:31

Ombudsman Aparatı ilə MEK arasında  Memorandum imzalandı

Şəkidə özünü asmaq istəyən qadın xilas edilib
17.01.2018, 22:14

Şəkidə özünü asmaq istəyən qadın xilas edilib

17 yaşlı laureat, imtina edənlər, maraqlı məqamlar– NOBEL MÜKAFATI
17.01.2018, 21:57

17 yaşlı laureat, imtina edənlər, maraqlı məqamlar– NOBEL MÜKAFATI

Türkiyədə fövqəladə vəziyyət rejimi uzadılır
17.01.2018, 21:43

Türkiyədə fövqəladə vəziyyət rejimi uzadılır

“Belə sürətli oyun gözləmirdim” – Qurban Qurbanov
17.01.2018, 21:27

“Belə sürətli oyun gözləmirdim” – Qurban Qurbanov

Tramp jurnalisti mətbuat konfransından qovdu
17.01.2018, 21:14

Tramp jurnalisti mətbuat konfransından qovdu

Üçüncü növbədə təhsil alan şagirdlərin sayı açıqlandı
17.01.2018, 20:59

Üçüncü növbədə təhsil alan şagirdlərin sayı açıqlandı

Bütün qərarsız radar cərimələri silindi
17.01.2018, 20:46

Bütün qərarsız radar cərimələri silindi

Şəmkirdə 26 yaşlı gənci güllələyənə cinayət işi açıldı – Yenilənib
17.01.2018, 20:28

Şəmkirdə 26 yaşlı gənci güllələyənə cinayət işi açıldı – Yenilənib

Macarıstan prezidenti səfirimizi ordenlə təltif etdi
17.01.2018, 20:16

Macarıstan prezidenti səfirimizi ordenlə təltif etdi

İtkin düşən alpinistlərin axtarışı nəticə vermir - FOTOLAR
17.01.2018, 20:01

İtkin düşən alpinistlərin axtarışı nəticə vermir - FOTOLAR

“Bitcoin” 10 min dollaradək ucuzlaşdı
17.01.2018, 19:51

“Bitcoin” 10 min dollaradək ucuzlaşdı

Ekologiyanı çirkləndirən 763 nəfər cərimələnib
17.01.2018, 18:56

Ekologiyanı çirkləndirən 763 nəfər cərimələnib

Şimali və Cənubi Koreya Olimpiadaya eyni bayraqla qatılacaq
17.01.2018, 18:44

Şimali və Cənubi Koreya Olimpiadaya eyni bayraqla qatılacaq

NATO: “Rusiya ilə Bakı görüşümüz təşkil olunur”
17.01.2018, 18:27

NATO: “Rusiya ilə Bakı görüşümüz təşkil olunur”

Azərbaycanın Xalq artisti vəfat edib
17.01.2018, 18:15

Azərbaycanın Xalq artisti vəfat edib

Peşə məktəblərində çalışan müəllimlərin maaşı artırıldı
17.01.2018, 18:08

Peşə məktəblərində çalışan müəllimlərin maaşı artırıldı

Novruzəli Orucovun oğluna hökm oxundu - 4 il 6 ay
17.01.2018, 17:48

Novruzəli Orucovun oğluna hökm oxundu - 4 il 6 ay

Tənha insanlar üçün yeni nazirlik yaradıldı
17.01.2018, 17:43

Tənha insanlar üçün yeni nazirlik yaradıldı

146 milyon manat güzəştli kredit verilib
17.01.2018, 17:37

146 milyon manat güzəştli kredit verilib

Prezident Administrasiyasında təyinat oldu - Yeni şöbə müdirinin tərcümeyi-halı   
17.01.2018, 17:33

Prezident Administrasiyasında təyinat oldu - Yeni şöbə müdirinin tərcümeyi-halı  

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
17.01.2018, 17:16

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Lavrovla Çavuşoğlu Suriyanı müzakirə etdi
17.01.2018, 17:08

Lavrovla Çavuşoğlu Suriyanı müzakirə etdi

Rəsmi Bakı BMT Baş katibinin Qarabağ çağırışını DƏSTƏKLƏDİ
17.01.2018, 17:04

Rəsmi Bakı BMT Baş katibinin Qarabağ çağırışını DƏSTƏKLƏDİ

Çox adam “tanınmış”, “məşhur” olub - Belə getsə, tezliklə “dahi” də olacaqlar...
17.01.2018, 17:00

Çox adam “tanınmış”, “məşhur” olub - Belə getsə, tezliklə “dahi” də olacaqlar...

ARXİV
SORĞU
Aylıq məvacibinizi ən çox nəyə xərcləyirsiniz?
- Ərzağa(54.0%)
- Geyimə(3.50%)
- Müalicəyə(5.44%)
- Kommunal xidmət haqlarına(13.6%)
- Təhsilə(2.33%)
- İstirahətə(1.16%)
- Kitaba(0.77%)
- Rüşvətə(4.28%)
- Əyləncəyə(0.77%)
- Digər şeylərə(14.0%)