21 mart 2019, Cümə axşamı
Ana Səhifə - Yazılar - “Artek”siz qalan məktəbli
“Artek”siz qalan məktəbli
12.07.2017, 12:42

Vəfa Allahverdiyeva


 Sovet məktəblilərinin hamısının olmasa da, çoxunun bəxti gətirmişdi. 

Yay istirahətini valideynin ətəyindən tutub gəzmədən, onun məzuniyyət vaxtına əsir olmadan, məhz müstəqil şəkildə,  bol-bol əyləncə, müxtəlif millətlərdən olan dostlar əhatəsində, onlarla maraqlı diskussiyada başa vura bilirdi. 


Müasir məktəblinin “Artek” i (məhşur pioner düşərgəsi-müəl.) yoxdur. 

Demək, təkcə istirahətdən məhrum deyil, geniş çevrədə təzə  nəsə öyrənmək, özgə mədəniyyətləri tanımaq, yeni dostlar tapmaq şansı da yoxdur. 

Dörd divar arasında, “çölə çıxma”, “uzağa getmə” qadağası altında nə dost axtarışı! 

Dizinin dibində nə yeni mədəniyyət öyrənmək! 

Başqa millətlərdən, özgə coğrafiyalardan yeni üzlər, yeni isimlər  yoxdur ki, hətta  tətilsonrası boş vaxtlarını da uzun-uzadı məktublaşmalar aparsın; heç olmasa, virtual dünyadan qopsun. Virtual dostlardan əl çəksin. Tanımadığı insanların təhlükəsindən uzaqlaşsın. Bir gün bir almanı, rusu, qazaxı, özbəyi evində qonaq etsin, ölkələrinə dəvət alsın. 

“Artek” kimi bir mühit olmayan yerdə, xaricı dili ünsiyyət əlverişliliyində gözəl mənimsəməkdən də məhrumdur. 

Ucqar bir dağ kəndinin sovet məktəblisi ali məktəb yoldaşları arasında rus dilində cəh-cəh vururkən, rayon mərkəzində təhsil almışlar həmin dildə elementar cümləni zorla  qururdular. 

Sonra çağdaş məktəblinin başına döyürük ki, niyə ingilis, rus  dilini danışmaq səviyyəsində öyrənmir, telefon əyləncəsinə cumursan!

Neyləsin.

Müasir məktəblinin xaricidilli çevrəsimı var? 

Əlləri üstündə əsən, xarici dil məsələsində axsayan ata-anasından başqasınımı görür? 

Elə bil tayı-bərabəri olmayan bir “Artek” tapmışdıq, göndərdik, getmədilər. İngilis, rusdilli uşaqlar var idi, onlarla birlikdə əylənməkdən qaçdılar.

Allah insaf versin, Daxili İşlər Nazirliyinə. Nəzdindəki uşaq istirahət düşərgəsi kütləvi marağı qarşılamaq imkanında deyil. Eləcə də  Gənclər və İdman Nazirliyi. Təşkil etdiyi adda-budda uşaq istirahət düşərgələrində hamıya qapı açılmır. 

Açılsa da,  kütləvi marağı qarşılasa da  belə, biz istəyən tətil modeli, onsuz da bu deyil. 

Keçmiş sovet məktəblisi- bu günün ana-atası öz üşağı üçün ancaq “Artek”in xiffətini çəkə bilər.     

Dünyada Krım yarımadasından daha yaxşı, Azərbaycanda Krımqədər möhtəşəm təbii gözəlliklər var ki, oralarda “Artek” tipli düşərgələr salmaq mümkündür. Hətta cahanın müxtəlif irqli, müxtəlifdilli məktəblilərinə bir arada istirahət imkanı yaradan düşərgələr.

Lakin belə bir proyekt xarici və yerli investorların  tamamilə yadından çıxıb.  

Azərbaycan məktəblilərinin italyan, ispan, rus, ingilis, ərəb...uşaqları ilə Antalya, Bodrum  səyahətində Egeyin, Aralıq dənizinin sularında birgə  üzmək, bərabər sürüşmək, bərabər yemək, hətta dil problemi yoxdursa, epizodik danışmaq, tanış olmaq imkanı var.

Bu da ki, hamının əliçatan imkan deyil. 

Məktəblinin biri maraqlı bir yer görür, coğrafi xəritədən tanıdığı ölkənin insanı ilə qarşılaşa  bilirsə, digəri kənddəki nənəsinin sığal-tumarından, onun qoyun-quzusundan başqa heç nə görə bilmir...   

Həm də millətləri qovuşduran Türkiyə səfasına səyahət uzunmüddətli olmadığından, dünyagörüş, dost qazanmaq, birlikdə yeni bilgilər öyrənmək baxımından nostalji hisslərimiz olan “Artek” modelinə çatmır. 

Uşaqların nəşəsinin mənbəyi olan hovuzlardakı dəhşətli qüsurlar, müasir standartlara cavab verməmək ucbatından baş verən kədərli hadisələr yerli istirahət məkanlarına etibarı get-gedə azaldır-bu məqamda da  məktəblinin tətilini maraqlı etmək  planları suya düşür.     

Təhsilin hər bir məqamında yaxşı biznes qurulurkən, ailəvi istirahət məkanlarından tam ayrı təsnifatda məktəblinin istirahət düşərgələri məsələsi əlverişli biznes predmeti olmalıydı.
 

Hər il ibtidai sinfə qəbula balaca fidanların 90 faizi  pullu hazırlıq kurslarından keçib gəlir. Onların diplomlu anaları ibtidai bilikləri öyrətmək vəzifəsinin öhdəsindən gələ bildikləri halda. 

Biliklərin tez-tez test edilməsi üçün nə qədər sınaq kurslarının biznesi uğurla irəliləyir. Qabaqda tələbə qəbuluna  əməlli illər, zaman olduğu halda. 

Pul qazanmaq hədəfini bir kənara qoyaq, hər birində ailənin işini yüngülləşdirmək faktoru da var. 

100 günlük yay tətilini proqramlaşdırmaqsa ailələrin aciz qaldığı, dövlət, qeyri-dövlət sektorundan kömək ala bilmədiyi  ən müşkül işdir.  

Uzun tətildə uşağı evdə tutub saxlamaq, onun başını nə iləsə qatmaq əməlli əzabdır-böyüklər üçün.   

Bir dağ bölgəsində indiki qiymətlərlə uzağı bir həftə qala bilərsən. 

100 günün  bir həftəsi heçnədir. 

Sonrakı aylar, həftələr, günlər, bəs? 

Səhər durub rezin topu nə qədər yerə döyər, bir velosipedi sağa-sola, aşağıdan yuxarı, və ya əksinə, nə qədər sürər, bir kəndirlə nə qədər atılıb-düşə bilərsən? Səmərəsiz bir əyləncə. 

Tətil tapşırıqları... 

Baş qatmaq üçün yaxşı göstərişdir. 

Bu təkrarlama məcburiyyətinin sonunda da əzablı dərs, məktəb ab-havası var, istirahət yox.  

Bədii ədəbiyyat oxumaq lazımlı olsa da, istirahət təlabatını ödəmir ki, ödəmir. Uzun zamanın bütün hissərələrini əhatə etməsi mümkünsüz...Yalnızca bol-bol əyləncə nisbətində diqqət yaratmaq, sevimli olmaq şansı var. Yoxsa ki indikilərə kitab sevgisi aşılamaq da əzablı bir çabadır.

100 gün sürətlə uçub gedir. Ortada nə səmərəli istirahət, əyləncə var, nə gözlə alınan yeni bilgilər, nə yaxşı dostlar. 

Oğlumun üzündəki kədərli, dilindəki acıqlı ifadə kimi: canım sıxılır...

 


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
Azərbaycanda dövlət hesabına dərmanla təmin olunan xəstələrin SAYI
21.03.2019, 09:35

Azərbaycanda dövlət hesabına dərmanla təmin olunan xəstələrin SAYI

Azərbaycana yaz fəsli gəldi   
21.03.2019, 01:58

Azərbaycana yaz fəsli gəldi  

Bu gün Avropa Çempionatının seçmə mərhələsi başlayır - TƏQVİM  
21.03.2019, 01:45

Bu gün Avropa Çempionatının seçmə mərhələsi başlayır - TƏQVİM  

Millimizin baş məşqçisi: “İstəyirik ki, rəqibə xoş olmayan sürpriz edək”
21.03.2019, 01:36

Millimizin baş məşqçisi: “İstəyirik ki, rəqibə xoş olmayan sürpriz edək”

Göyçayda faciə - gənc bədbəxt hadisənin qurbanı oldu   
21.03.2019, 01:24

Göyçayda faciə - gənc bədbəxt hadisənin qurbanı oldu  

Samuxda ər arvadını bıçaqladı
21.03.2019, 00:11

Samuxda ər arvadını bıçaqladı

Kral əyləncəyə 23 milyard dollar ayırdı
20.03.2019, 23:46

Kral əyləncəyə 23 milyard dollar ayırdı

Vergilər Nazirliyinin “Veysəloğlu”nu cərimələdiyi təsdiqləndi    
20.03.2019, 23:38

Vergilər Nazirliyinin “Veysəloğlu”nu cərimələdiyi təsdiqləndi  

Qazaxıstanın mərkəzi küçələrə Nursultan Nazarbayevin adı verilib
20.03.2019, 23:28

Qazaxıstanın mərkəzi küçələrə Nursultan Nazarbayevin adı verilib

FED baza faiz dərəcəsini dəyişmədi
20.03.2019, 23:10

FED baza faiz dərəcəsini dəyişmədi

Növbəti  Ay tutulması müşahidə edilir
20.03.2019, 22:27

Növbəti  Ay tutulması müşahidə edilir

Türkiyədə terror təşkilatının azərbaycanlı üzvü saxlanıldı
20.03.2019, 22:07

Türkiyədə terror təşkilatının azərbaycanlı üzvü saxlanıldı

Azərbaycan millisinin oyununu bu hakimlər idarə edəcək   
20.03.2019, 21:50

Azərbaycan millisinin oyununu bu hakimlər idarə edəcək  

Rus turistlərdən film kimi cinayət
20.03.2019, 21:29

Rus turistlərdən film kimi cinayət

Avtomobildə 27 yaşlı azərbaycanlı gəncin meyiti tapıldı
20.03.2019, 21:10

Avtomobildə 27 yaşlı azərbaycanlı gəncin meyiti tapıldı

Rusiyadan Azərbaycana gələn turistlərin sayı 2 faiz artıb
20.03.2019, 21:01

Rusiyadan Azərbaycana gələn turistlərin sayı 2 faiz artıb

Heydər Əliyev Fondu sosial xidmət müəssisəsində Novruz şənliyi təşkil etdi - FOTO
20.03.2019, 20:49

Heydər Əliyev Fondu sosial xidmət müəssisəsində Novruz şənliyi təşkil etdi - FOTO

Qubada maşınlar qar uçqunu altında qaldı
20.03.2019, 20:32

Qubada maşınlar qar uçqunu altında qaldı

Azərbaycanın Serbiyadakı səfirliyində bayram tədbiri - FOTO
20.03.2019, 20:18

Azərbaycanın Serbiyadakı səfirliyində bayram tədbiri - FOTO

Zəlzələdə 3 nəfər xəsarət aldı
20.03.2019, 20:03

Zəlzələdə 3 nəfər xəsarət aldı

Milli komandamıza daha iki xorvat məşqçi götürüldü
20.03.2019, 19:45

Milli komandamıza daha iki xorvat məşqçi götürüldü

“Qlobal çağırışlar: ekstremizmə qarşı diasporun rolu” mövzusunda müzakirələr aparılıb
20.03.2019, 18:22

Qlobal çağırışlar: ekstremizmə qarşı diasporun rolu mövzusunda müzakirələr aparılıb

ABŞ Azərbaycanda məhkum olunmuş şəxslərin əfv olunmasını alqışlayıb
20.03.2019, 18:18

ABŞ Azərbaycanda məhkum olunmuş şəxslərin əfv olunmasını alqışlayıb

Türkiyədə zəlzələ oldu, məktəblər bağlandı
20.03.2019, 17:11

Türkiyədə zəlzələ oldu, məktəblər bağlandı

İlham Əliyev Qazaxıstanın yeni prezidentini təbrik etdi
20.03.2019, 16:19

İlham Əliyev Qazaxıstanın yeni prezidentini təbrik etdi

Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyi hərbi hospitalda əsgərlərə baş çəkdi
20.03.2019, 16:12

Müdafiə Nazirliyinin rəhbərliyi hərbi hospitalda əsgərlərə baş çəkdi

İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng etdi
20.03.2019, 15:36

İlham Əliyev Nursultan Nazarbayevə zəng etdi

Azərbaycan Avropa ölkələrinə tekstil malları ixrac edəcək
20.03.2019, 15:10

Azərbaycan Avropa ölkələrinə tekstil malları ixrac edəcək

Astananın adı rəsmən dəyişdirildi, Nursultan oldu
20.03.2019, 14:43

Astananın adı rəsmən dəyişdirildi, Nursultan oldu

Fəhləlikdən prezidentliyə yüksələn Nursultan Nazarbayev FOTOLARDA
20.03.2019, 14:24

Fəhləlikdən prezidentliyə yüksələn Nursultan Nazarbayev FOTOLARDA

Tbilisidə taksi sürücüləri etiraz aksiyası keçiriblər
20.03.2019, 14:08

Tbilisidə taksi sürücüləri etiraz aksiyası keçiriblər

DİN: Xızıda sənədləri olmayan diri toyuqlar tutulub
20.03.2019, 14:04

DİN: Xızıda sənədləri olmayan diri toyuqlar tutulub

Dünyanın ən bahalı şəhərləri - SİYAHI   
20.03.2019, 13:28

Dünyanın ən bahalı şəhərləri - SİYAHI  

Nazarbayevin qızı ölkəsində yüksək vəzifəyə seçildi  
20.03.2019, 13:14

Nazarbayevin qızı ölkəsində yüksək vəzifəyə seçildi  

Bakıda ana və qızını maşın vurdu - sürücü saxlanıldı   
20.03.2019, 12:25

Bakıda ana və qızını maşın vurdu - sürücü saxlanıldı  

Sabah hava yağışlı, küləkli olacaq - PROQNOZ   
20.03.2019, 12:22

Sabah hava yağışlı, küləkli olacaq - PROQNOZ  

Türkiyənin “Sultan Novruzu”
20.03.2019, 12:17

Türkiyənin Sultan Novruzu

Yerevan universitetlərində tələbələr Azərbaycan dilini öyrənir, Bakıda isə...
20.03.2019, 12:10

Yerevan universitetlərində tələbələr Azərbaycan dilini öyrənir, Bakıda isə...

Zakir Həsənov Pakistana rəsmi səfərə gedəcək
20.03.2019, 12:03

Zakir Həsənov Pakistana rəsmi səfərə gedəcək

Qazaxıstanın yeni prezidenti paytaxtın adını dərhal dəyişdirməyi təklif etdi
20.03.2019, 11:59

Qazaxıstanın yeni prezidenti paytaxtın adını dərhal dəyişdirməyi təklif etdi

ADU-da “Multikultural Novruz bayramı” 
20.03.2019, 11:57

ADU-da “Multikultural Novruz bayramı” 

Balıq, göl qurbağası və zəli ovu üçün kvotalar müəyyənləşib - SİYAHI
20.03.2019, 11:51

Balıq, göl qurbağası və zəli ovu üçün kvotalar müəyyənləşib - SİYAHI

Elmar Məmmədyarov Çilidə Dağlıq Qarabağ münaqişəsindən danışdı
20.03.2019, 11:47

Elmar Məmmədyarov Çilidə Dağlıq Qarabağ münaqişəsindən danışdı

Prezident göstəriş verdi - təhsil, səhiyyə, məhkəmə-hüquq sistemi üçün yeni islahatlar paketi hazırlanır
20.03.2019, 11:32

Prezident göstəriş verdi - təhsil, səhiyyə, məhkəmə-hüquq sistemi üçün yeni islahatlar paketi hazırlanır

İlham Əliyev: Azərbaycan infrastruktur baxımından çox sürətlə inkişaf edir
20.03.2019, 11:24

İlham Əliyev: Azərbaycan infrastruktur baxımından çox sürətlə inkişaf edir

Prezidentin oğlu dünyanın 17 şəhərinin merini Düşənbəyə çağırdı   
20.03.2019, 11:20

Prezidentin oğlu dünyanın 17 şəhərinin merini Düşənbəyə çağırdı  

Türkiyədə terrora hazırlaşan PKK üzvləri tutuldu
20.03.2019, 11:07

Türkiyədə terrora hazırlaşan PKK üzvləri tutuldu

Rusiyanın azərbaycanlı çempionu - FOTOLAR
20.03.2019, 10:56

Rusiyanın azərbaycanlı çempionu - FOTOLAR

“Azərbaycan xalqı islahatların nəticələrini görür və bundan sonra da görəcək”
20.03.2019, 10:53

“Azərbaycan xalqı islahatların nəticələrini görür və bundan sonra da görəcək”

Ötən il Azərbaycanda 1286 minik avtomobili istehsal edilib
20.03.2019, 10:51

Ötən il Azərbaycanda 1286 minik avtomobili istehsal edilib

ARXİV