21 sentyabr 2018, Cümə
Ana Səhifə - Yazılar - Ölüb yerə girmirsiniz də...
Ölüb yerə girmirsiniz də...
04.11.2017, 11:06

Vasif İsmayıl


Şəffaf divarlar və ya divarların o biri tərəfini görə bilərikmi?

Mənim uşaqlığım kitablarla keçdi. İndi nə var ki?! İnternet var. İstədiyiniz məlumata asanlıqla çatırsınız.

Bizim uşaqlığımızda xəyal qurmaq üçün ancaq kitablar var idi. Bir də "Kapitan Qrantın uşaqları" filmi.

Bizim xəyalını qurduğumuz şeylərdən birisi görünməz adam idi. Bəlkə də oxumusunuz. Adamın biri dərman içir və....görünməz olur. Yəni, şüşə kimi şəffaf.

Bir də biz, uşaq ikən danışırdılar; amerikalılar divarın o biri tərəfini görən cihaz kəşf ediblər. Hətta Sovet vaxtı belə amerikalıların texnologiyada ruslardan qabaqda getdiyini bilirdik. İndi bəzi axmaqlar "urusdarın" sözgəlişi "nailiyyətlərini" öyə-öyə bitirmir.

Nə isə.

Əvvəllər inanmırdım. Məgərsə, həqiqətən də divarın, daşın o biri tərəfini görən cihazlar var imiş.

Yəqin bilirsiniz, insanın içinə baxmaq üçün rentgen şüalarından istifadə edirlər.

Amma rentgen şüaları 2-3 cm qurğuşundan keçə bilmirlər.

Ondan daha da güclü olan qamma şüalarıdır. Onlar isə 6 metrlik poladı keçə bilmirlər.

Bəs divarı necə, keçə bilən şüa vardır mı?

Var.

Kosmosda güclü radiasiya var. Uzaq qalaktikalarda ulduzların daxilində, ya da başqa mənbələrdən bu gün elektrik cihazlarında hərəkət edən elektron deyə bildiyimiz cisimlərin bir ekizi var. Adına müon deyirlər.

Müonlar elə elektron kimi hissəciklərdir. Amma onlardan bir az daha ağırdırlar.

Hər saniyə kosmosdan başımıza1 kvadratmetr sahəyə 150 müon hissəciyi yağır.

Divar nədir, dağlardan keçirlər.

Hər hansı bir cismin altına müon hissəciklərini qeydə alan detktor yerləşdirib o cismin daxilinin şəklini dəqiqələr ərzində çəkmək olar. Ulu kosmos bizə yardımçı olur, bir sözlə.

Avropada sərhəd keçən dostlar yəqin vardır. Orada yük maşınlarının girdiyi xüsusi qutular görmüşdüm.

Məgərsə, müon tomoqrafı imiş.

İstənilən yük maşınını bu detektorun üstünə yerləşdirərək kosmosdan gələn müon hissəciklərini qeydə almaq olar. Maşının içində ağır, yüksək sıxlıqlı bir şey varsa, müon hissəcikləri ondan keçə bilməyəcək.

Məsələn, siz terroristsiniz. Sərhəddən 1 kg uran keçirmk istəyirsiniz. Ya da civə.

Maşınınız bu detektora girdiyi zaman 2-3 dəqiqə ərzində onun daxilində nə gizlətdiyiniz aşkara çıxır.

Maşın nədir? Hətta vulkanların belə şəklini çəkə bilirlər bu metodla.

Elin insanı divarın o biri tərəfini görə bilir. Siz, hələ şalvar boyu və saqqal uzunluğunu ölçün. Bir də deyirlər ki, bığları 1 nömrəmi qırxmaq lazımdır, yoxsa 2 nömrə?!

Ölüb yerə girmirsiniz də...


SON XƏBƏR
Şəmkirdə 18 yaşlı qız intihar etdi
21.09.2018, 23:11

Şəmkirdə 18 yaşlı qız intihar etdi

Şeyx Azərbaycan-Küveyt mənəvi əlaqələrini müzakirə etdi
21.09.2018, 22:57

Şeyx Azərbaycan-Küveyt mənəvi əlaqələrini müzakirə etdi

Bərə qəzasında ölənlərin sayı 136-ya çatdı: 4 günlük matəm
21.09.2018, 22:42

Bərə qəzasında ölənlərin sayı 136-ya çatdı: 4 günlük matəm

Azərbaycanda əməliyyat edilən xəstələrin sayı 3 dəfəyədək artıb
21.09.2018, 22:23

Azərbaycanda əməliyyat edilən xəstələrin sayı 3 dəfəyədək artıb

Nazir azərbaycanlı abituriyentlərin problemini nəzarətə götürdü
21.09.2018, 22:07

Nazir azərbaycanlı abituriyentlərin problemini nəzarətə götürdü

Türkiyə Almaniya ilə münasibətləri normallaşdırır
21.09.2018, 21:46

Türkiyə Almaniya ilə münasibətləri normallaşdırır

Qurban Qurbanov FİFA-nın tədbirindən imtina etdi
21.09.2018, 21:23

Qurban Qurbanov FİFA-nın tədbirindən imtina etdi

Göylər kəndində yeni tibb məntəqəsi açıldı
21.09.2018, 21:09

Göylər kəndində yeni tibb məntəqəsi açıldı

Qubada taxta sexinin sahibi cərimələndi
21.09.2018, 20:57

Qubada taxta sexinin sahibi cərimələndi

Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı gənc liderlərin Forumu keçiriləcək
21.09.2018, 20:43

Bakıda Xüsusi Olimpiya Hərəkatı gənc liderlərin Forumu keçiriləcək

Bakıda NATO təlimləri - FOTOLAR
21.09.2018, 20:30

Bakıda NATO təlimləri - FOTOLAR

Ədliyyə naziri Ağstafada vətəndaşların şikayətlərini dinlədi
21.09.2018, 20:16

Ədliyyə naziri Ağstafada vətəndaşların şikayətlərini dinlədi

Liviyadakı toqquşmalarda 11 dinc sakin öldürüldü   
21.09.2018, 20:04

Liviyadakı toqquşmalarda 11 dinc sakin öldürüldü  

III Avropa Oyunlarına ev sahibliyi üçün namizədlərin qəbuluna start verilib
21.09.2018, 19:57

III Avropa Oyunlarına ev sahibliyi üçün namizədlərin qəbuluna start verilib

“Anadroid”də səhv tapanlara 3 milyon dollardan çox mükafat verilib
21.09.2018, 19:45

“Anadroid”də səhv tapanlara 3 milyon dollardan çox mükafat verilib

Bakıda daha bir ilk: bacı-qardaş dünya çempionu oldu
21.09.2018, 19:35

Bakıda daha bir ilk: bacı-qardaş dünya çempionu oldu

Avropa Liqasında ilk turun ən yaxşıları  - Foto
21.09.2018, 19:24

Avropa Liqasında ilk turun ən yaxşıları - Foto

Mərkəzi Bank dolların məzənnəsi barədə
21.09.2018, 19:14

Mərkəzi Bank dolların məzənnəsi barədə

Rihanna Barbadosun səfiri oldu
21.09.2018, 19:04

Rihanna Barbadosun səfiri oldu

Türkiyə prezidenti ABŞ-a gedir
21.09.2018, 18:53

Türkiyə prezidenti ABŞ-a gedir

Mars ekspedisiyasının bütün üzvləri əzabla öləcəklər - HESABAT
21.09.2018, 18:42

Mars ekspedisiyasının bütün üzvləri əzabla öləcəklər - HESABAT

Böyük summativ qiymətləndirmələr yalnız bu siniflərdə keçiriləcək - RƏSMİ
21.09.2018, 18:33

Böyük summativ qiymətləndirmələr yalnız bu siniflərdə keçiriləcək - RƏSMİ

Konstitusiya Məhkəməsi xarici valyuta ilə götürülən kreditlərlə bağlı qərarını açıqlayıb
21.09.2018, 18:22

Konstitusiya Məhkəməsi xarici valyuta ilə götürülən kreditlərlə bağlı qərarını açıqlayıb

Dövlət Turizm Agentliyi Aparatının işçilərinin say həddi müəyyənləşib
21.09.2018, 18:13

Dövlət Turizm Agentliyi Aparatının işçilərinin say həddi müəyyənləşib

UNEC-in rektoru prezident təqaüdçüləri ilə görüşüb - FOTO
21.09.2018, 18:01

UNEC-in rektoru prezident təqaüdçüləri ilə görüşüb - FOTO

Rezidenturaya boş qalan yerlərə qəbulun nəticələri açıqlandı   
21.09.2018, 17:53

Rezidenturaya boş qalan yerlərə qəbulun nəticələri açıqlandı  

Ərdoğan Putinlə görüşdə öz istəklərinə nail olub
21.09.2018, 17:45

Ərdoğan Putinlə görüşdə öz istəklərinə nail olub

Bərə qəzasında ölənlərin sayı 114-ə çatdı - YENİLƏNİB
21.09.2018, 17:33

Bərə qəzasında ölənlərin sayı 114-ə çatdı - YENİLƏNİB

Prezident: “Bunun axırı onlar üçün çox pis olacaq”   
21.09.2018, 17:30

Prezident: “Bunun axırı onlar üçün çox pis olacaq”   

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
21.09.2018, 17:23

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ

Qanunsuz ov edən saxlanıldı 
21.09.2018, 17:20

Qanunsuz ov edən saxlanıldı 

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU 
21.09.2018, 17:18

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU 

Əbülfəs Qarayev Rusiyanın mədəniyyət nazirinin müavini ilə görüşüb
21.09.2018, 17:13

Əbülfəs Qarayev Rusiyanın mədəniyyət nazirinin müavini ilə görüşüb

Kamal Abdulladan YENİLİK: I kurs tələbələrinin aldıqları kitabların pulunu ADU verəcək
21.09.2018, 17:12

Kamal Abdulladan YENİLİK: I kurs tələbələrinin aldıqları kitabların pulunu ADU verəcək

“Yolu çəkən də bizik, yola xidmət göstərən də” - MÜSAHİBƏ    
21.09.2018, 16:50

“Yolu çəkən də bizik, yola xidmət göstərən də” - MÜSAHİBƏ  

ARXİV