19 dekabr 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - Yazılar - Hökumət zəmanət siyasətinin mexanizmini hazırlamalıdır
Hökumət zəmanət siyasətinin mexanizmini hazırlamalıdır
08.11.2017, 13:36

Zahid Oruc,
Milli Məclisin deputatı


Dünənki parlament iclasında çıxışımın tezisləri

2015- ci ilin sonunda həyata keçirilən devalvasiyadan sonra nəhayət,mənfi iqtisadi tendensiyalar,durğunluq və sosial şoklar xeyli azalıb.İlk növbədə, ölkə rəhbəri cənab İlham Əliyev tərəfindən alınan çevik qərarlar daha çox xaricdən ixrac olunan böhranın fəsadlarını minumuma endirməyə şərait yaratdı.Neftin qiymətinin kəskin düşməsi fonunda Azərbyacan hökuməti daha effektli çalışmaq üçün genişmiqyaslı islahatlara getdi, iqtisadiyyatın coğrafi və sahəvi quruluşuna bir sıra köklü dəyişiliklər baş verdi.Ən başlıcası,dövlət büdcə vəsaitlərinin xərclənməsində şəffaflıq və səmərəlilik tədbirləri xeyli dərinləşdi.Bir sözlə,beyəlxalq maliyyə qurumlarının verdiyi nikbin proqnozlar fonunda Azərbaycan hökuməti qarşıdakı ildə ehtiyatlı siyasətdən optimal və hesablanmış cəsarətli təşəbbüslər mərhələsinə qədəm qoyur.Bununla yanaşı,bir sıra problemləri həlli üçün yeni yanaşmalar tələb olunur:

1.Dövlət zəmanətli kreditlərin alınması siyasətini təlil edərkən görürük ki, ötən illər ərzində xarici borcların əsassız yerə artması azmış kimi,həmin vəsaitlərin təyinatından kənara yönəlməsi,beynəlxalq təşkilatlardan daxil olan maliyyə vəsaitlərinin audit və digər monitorinq tədbirlərindən qıraqda qalması fonunda Azərbaycan vətəndaşının üzərinə əlavə öhdəliklər yüklənib.Kemişdə az qala yarışa çevrilən belə borclanma siyasətinə müəlliflik edən nazirlərin,yaxud bank rəhbərlərinin bir çoxu artıq vəzifədən gediblər,lakin onların özlərindən sonra qoyduğu miras ölkənin maliyyə güvənliyini zərbə vurub və hökumətin başağrısına çevrilib. Sadə vətəndaş kiçik kreditlərin müqabilində sərt məsuliyyət altında olduğu halda,Nazirlik və Komitələr dövlətin zəmanətindən sui-istifadə etdikləri üçün cəzalansalar da,külli miqdarda vəsaiti geri qaytarmaq hələ ki,mümkün olmayıb. Ona görə hökumət zəmanət siyasətinin mexanizmini hazırlamalıdır;

2. Azərabycanın görkəmli alimi və xarici aləmdə böyük nüfuz qazanmış baş onkoloqu Cəmil Əliyevin 7 noyabr tarixində haqqın.az saytına müsahibəsində vətəndaşların sağlamlığı barəsində fundamental analizlər və təcrübi məlumatlara dayanan son dərəcə mühüm problemlərə geniş yer verilib.Orada xüsusi ilə də hər bir hökumət və parlament üzvünü narahat etməli olan faktlardan biri,Azərbaycanada Uşaq Onkologiya Mərkəzinə hər gün müraciət edən 500-ə qədər uşağın tibbi müayindən keçərkən onların 30 faizində xərçəng viruslarının aşkarlanmasıdır. Deməli,belə qorxulu xəstəliyin nəinki cavanlaşmasından,eləcə də artıq bəlalı pandemiyanı doğuran köklü səbəblərin erkən çağlardan valideynlərin vasitəsilə ötürülməsindən danışmaq mümkündür.İl ərzində səhiyyə turizmi vasitəsilə ölkədən çıxan milyardlarla dollar vəsaitin müqailində sağlam övladlar uğrunda mübarizə aparan ailələrimizi də onların üzərinə gələndə çox tünd rəngli bir tablodan bəhs edə bilərik.
Hökumət Onkoloji Mərkəzin nəzdində güclü mütəxəssilərin köməyilə fundamental tibbi araşdırmların aparılmasına vəsait ayırmalıdır ki,belə bədbin mənzərəni dəyişdirmək mümkün olsun;

3. Büdcə gəlirlərinin tərkibində idxal aksizlərinin artırılmasından 116 milyon vəsaitin əldə olunacağı qeyd edilib.Avtomatik olaraq,dəyişikliyin nəticəsində spirtli içkilərin və siqaretin qiymətində ikiqat artımın baş verəcəyi qaçılmazdır.Halbuki vətəndaşların son 2 ildə şəxsi istehlakında ən çox yer tutan məhsulların bütün fiziki zərərinə baxmayaraq, bahalaşdırılması mənəvi-psixoloji mühitə mənfi təsir göstərəcək və əldə olunan gəlirlərin fonunda əks işarəyə çevriləcək.Ona görə də hər iki məhsula tətbiq olunan aksizlərin toxunulmaz qalması daha məqsədə uyğun olar;

4. Azərbaycan prezidenti tərəfindən ölkənin regionlar üzrə proporsional inkişafını təmin etmək məqsədilə böyük miqyaslı proqramlar həyata keçirilir.Ölkə rəhbəri iqtisadiyyatın Abşeron yarımadası çevrəsində təmərküzləşməsinə qarşı təsirli siyasət yürüdür,vətəndaşların məşğulluğu və ixrac yönümlü sənaye sahələrinin bölgələrə keçirilməsini geniş bir şəkildə təşfiq edir. O üzdən, hökumət son on ildə regionaların inkişafı və maliyyə müstəqilliyini təmin etmək üçün 40 milyard manatdan artıq vəsait xərcləyib.Təəssüf ki,Bakı və bir neçə rayonu çıxmaq şərtilə dotasiyalardan asılılıq hələ ki,yuxarı səviyyədə qalır.2018-ci ildə bölgələrdən gələn gəlirlərin cəmi 3.8 milyon manat artması da dediklərmizə sübutdur.Başa düşmək olar,iqtisadi səmərə veməsi tələb olunan layihələrin bir çoxu uzunmüddətli perspektivə hesablanıb.Lakin effektli idarəçilik və koordinasiya tədbirləri bu sahədə müsbət dönüşə səbəb ola bilər;

5. Vətəndaşların təhsilli gələcəyi üçün büdcə xərclərində ayrılan vəsaitlərin 11 faiz artımı hamı tərəfindən təqdir olunur.Son illər ərzində Təhsil Naziriliyi tərəfindən həyata keçirilən tədbirlər keçmişdə mövcud olan nöqsanların aradan qaldırılmasına,ali və orta məktəblərdə idarəçilik mexanizmlərinin təkmilləşdirməsinə xidmət edib.Növbəti ildə büdcədə dövlət sifarişi ilə təhsil üçün 210 milyon manat vəsait nəzərdə tutulub. Əvvəlki illərin təcrübəsi göstərir ki,tələbələrin mühüm bir hissəsi ödənişli təhsilə düşür və sosial ehtiyaclı kəsimin bir hissəsi ali təhsillərini davam etdirə bilmirlər.Minimal əməkhaqqı 120 manat olduğu halda təhsil haqları 1200 manatdan başlayır.Bu isə öz növbəsində region ölkələrinə gedən gənclərin və deməli,böyük vəsaitlərin daxili axını ilə nəticələnir.O üzdən dövlət sifarişinə əsaslandırılmış və dəqiq təhlillər əsasında yanaşmaq lazımdır;

6. Dövlət qulluğunda çalışmaq şərəfli işdir.İdarəetmə sistemimizdə peşəkarlığın artmasına və insanlara yüksək ideallarla xidmət etməyə təsir göstərən amillərdən biri də işəqəbulun belə formasının müəyyənləşdirilməsidir.Lakin son illər dövlət qulluqçularının vəzifə maaşları artırılmayıb.Halbuki təkcə prestij deyil,eləcə də hər bir adamın gələcək karyera quruculuğu və səriştəli kadr korpusunun formalaşması birbaşa sosial təminatla baglıdır.Əks halda,yüksək təhsilli gənclər ən yaxşı halda özəl sektora,orada da yerlə təmin olunmadıqları halda xaricə üz tuturlar.

7. Beynəlxalq Bank ətrafında həyata keçirilən tədbirlərdə açıqlıq və informasiyalılıq çatışmır.Məlumatlar üzərindki belə məxfilik rejimi bank sisteminə etibara mənfi təsir edir.Biz hələ orada baş verən külli cinayətlərdən və Azərbaycanın xarici borclarının üzərinə əsassız olaraq daxil olan yükdən danışmırıq.Maliyyə orqanlarının sağlaşdırma tədbirləri aşkarlıqla aparılmalıdır və strateji planlar cəmiyyətə , beynəlxalq qurumlara elan olunmalıdır.

8. Yağın qiymətinin daxili bazarda artmasının səbəbləri ilə rəsmi orqanlarının verdiyi açıqlamadan göründüyü kimi,idxaldan gələn artımlar mövcuddur.Lakin gömrük rüsumlarını çevik şəkildə dəyişməklə əhalini süni və ya təbii qiymət spekulyasiyalardan qorumaq mümkündür.Ümidvaram ki,hökumət tezliklə belə tədbirlərini bəyan edəcəkdir.

Ən sonda büdcə sistemi qanunvericiliyinə əsaslanaraq, ölkəmizin işğal reallığı ilə bağlı təkliflərə də yer ayırmağı vacib saydım.Dağlıq Qarabağla əlaqədar media vasitələrində əksini tapan fikirlər dövlətimizin siyasi mövqeyini gücləndirən addımlar kimi xarakterizə olunmalıdır.Onun haqqında gələcəkdə daha geniş açıqlamalara ehtiyac duyuram.

Bütövlükdə büdcənin hazırlanması və təqdimatında hər il daha çox peşəkarlıq nümayiş olunur,əhatəli araşdırmalar, proqnozlaşdırma və icmal sənədlərinin təkmlləşdirlməsi danılma uğurlar kimi qeyd olunmalıdır.Hökumətin vəzifəsi ölkə rəhbəri tərəfindən qoyulan strateji vəzifələri vaxtında yerinə yetirməkdir.Büdcənin təyinatı ünvanlı, səmərəli və şəffaf icradan birbaşa asılıdır.

 


SON XƏBƏR
10 minə yaxın Gürcüstan vətəndaşı Brüsseldən siyasi sığınacaq istəyib
19.12.2018, 19:33

10 minə yaxın Gürcüstan vətəndaşı Brüsseldən siyasi sığınacaq istəyib

Bakıda "Gelandewagen" aşıb, sıxlıq yaranıb
19.12.2018, 19:22

Bakıda "Gelandewagen" aşıb, sıxlıq yaranıb

Elmar Məmmədyarov BMT nümayəndəsi ilə görüşüb
19.12.2018, 19:08

Elmar Məmmədyarov BMT nümayəndəsi ilə görüşüb

AQTA sədri Türkiyənin Azərbaycandakı Səfiri ilə görüşüb                
19.12.2018, 19:00

AQTA sədri Türkiyənin Azərbaycandakı Səfiri ilə görüşüb        

Yeni ildə aztəminatlı ailələrə 100 manat veriləcək - SƏRƏNCAM
19.12.2018, 18:52

Yeni ildə aztəminatlı ailələrə 100 manat veriləcək - SƏRƏNCAM

Rusiya XİN-dən yeni Qarabağ AÇIQLAMASI
19.12.2018, 18:48

Rusiya XİN-dən yeni Qarabağ AÇIQLAMASI

Prezident Qəbələyə 23 milyon manat ayırdı
19.12.2018, 18:37

Prezident Qəbələyə 23 milyon manat ayırdı

Ailəsi onu axtarır- FOTO
19.12.2018, 18:26

Ailəsi onu axtarır- FOTO

Nazirlik: “Ermənstanlı sədr Azərbaycan nümayəndə heyətinə yaxınlaşaraq, özünü təqdim edib” - AÇIQLAMA   
19.12.2018, 18:19

Nazirlik: “Ermənstanlı sədr Azərbaycan nümayəndə heyətinə yaxınlaşaraq, özünü təqdim edib” - AÇIQLAMA  

Dağlıq Qarabağın Azərbaycanlı İcması qurultay çağırdı - TƏCİLİ   
19.12.2018, 18:10

Dağlıq Qarabağın Azərbaycanlı İcması qurultay çağırdı - TƏCİLİ  

ABŞ Suriyadan qoşunlarını çıxarmaq istəyir
19.12.2018, 18:08

ABŞ Suriyadan qoşunlarını çıxarmaq istəyir

Türkiyə ABŞ-ı məhkəmədə uddu
19.12.2018, 17:35

Türkiyə ABŞ-ı məhkəmədə uddu

Deputat Peyvənd İnstitutunun Avropa üzrə təmsilçisini qəbul etdi
19.12.2018, 17:33

Deputat Peyvənd İnstitutunun Avropa üzrə təmsilçisini qəbul etdi

Azərbaycanda 161 əcnəbi miqrant saxlanılıb
19.12.2018, 17:29

Azərbaycanda 161 əcnəbi miqrant saxlanılıb

“Can Azerbaycan” qəzetinin son nömrəsi “Star” qəzetinin əlavəsi kimi çap edilib - FOTO
19.12.2018, 17:25

“Can Azerbaycan” qəzetinin son nömrəsi “Star” qəzetinin əlavəsi kimi çap edilib - FOTO

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ 
19.12.2018, 17:10

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ 

“Cümə” məscidinin nəzir qutusundan pul oğurlandı
19.12.2018, 17:05

“Cümə” məscidinin nəzir qutusundan pul oğurlandı

Azercell gənclərə işlə bağlı yardımçı olur
19.12.2018, 17:02

Azercell gənclərə işlə bağlı yardımçı olur

Bakıda mənzildə qadın meyiti tapıldı
19.12.2018, 17:01

Bakıda mənzildə qadın meyiti tapıldı

Paşinyan Ordumuzun irəlilədiyini ETİRAF ETDİ: “Məndən qabaq olub”
19.12.2018, 16:57

Paşinyan Ordumuzun irəlilədiyini ETİRAF ETDİ: “Məndən qabaq olub”

Xaricdə oxumuş bəzi gənclərin diplomları niyə tanınmır? - AÇIQLAMA
19.12.2018, 16:40

Xaricdə oxumuş bəzi gənclərin diplomları niyə tanınmır? - AÇIQLAMA

Novruz Məmmədov Neft Fondunun Müşahidə Şurasının iclasını çağırdı    
19.12.2018, 16:27

Novruz Məmmədov Neft Fondunun Müşahidə Şurasının iclasını çağırdı  

Azərbaycana gələn turistlərin sayı 6.1 faiz artıb
19.12.2018, 16:22

Azərbaycana gələn turistlərin sayı 6.1 faiz artıb

Zakir Həsənov komandir-rəis heyəti qarşısında 2019-cu il üçün tapşırıqlar qoydu    
19.12.2018, 16:12

Zakir Həsənov komandir-rəis heyəti qarşısında 2019-cu il üçün tapşırıqlar qoydu  

Bakıda ilk Bakcell konsept mağazası açıldı 
19.12.2018, 16:11

Bakıda ilk Bakcell konsept mağazası açıldı 

İcra başçısı vətəndaşları dinlədi, tapşırıqlar verdi
19.12.2018, 16:05

İcra başçısı vətəndaşları dinlədi, tapşırıqlar verdi

Akkreditasiya və Nostrifikasiya İdarəsinə mediatur
19.12.2018, 16:02

Akkreditasiya və Nostrifikasiya İdarəsinə mediatur

Biləcəridə qadın sürücü qəza törətdi, hadisə yerində öldü
19.12.2018, 15:58

Biləcəridə qadın sürücü qəza törətdi, hadisə yerində öldü

“Nenkecan” Azərbaycanı unutmadı
19.12.2018, 15:57

“Nenkecan” Azərbaycanı unutmadı

“Yanvardan avtomat ötürücülü “Khazar” avtomobilləri də istehsal ediləcək” - MÜSAHİBƏ
19.12.2018, 15:41

“Yanvardan avtomat ötürücülü “Khazar” avtomobilləri də istehsal ediləcək” - MÜSAHİBƏ

Azərbaycan və Ermənistanın aviasiya rəhbərləri ilk dəfə görüşdülər
19.12.2018, 15:26

Azərbaycan və Ermənistanın aviasiya rəhbərləri ilk dəfə görüşdülər

Rusiyada azərbaycanlı ailənin 4 üzvü itkin düşdü
19.12.2018, 15:22

Rusiyada azərbaycanlı ailənin 4 üzvü itkin düşdü

Paşinyan-Lukaşenko “müharibə”sində Qırğızstan lideri mövqeyini AÇIQLADI
19.12.2018, 15:17

Paşinyan-Lukaşenko “müharibə”sində Qırğızstan lideri mövqeyini AÇIQLADI

Əhməd Cavadın nəvəsi Araz Əlizadəyə həcvlə CAVAB VERDİ   
19.12.2018, 14:49

Əhməd Cavadın nəvəsi Araz Əlizadəyə həcvlə CAVAB VERDİ  

Gəncə hadisələrində həlak olan polkovnikin oğlu ABŞ-da çempion oldu    
19.12.2018, 14:43

Gəncə hadisələrində həlak olan polkovnikin oğlu ABŞ-da çempion oldu  

Sumqayıtda avtomobillə adam vurub qaçan şəxs saxlanıldı
19.12.2018, 14:23

Sumqayıtda avtomobillə adam vurub qaçan şəxs saxlanıldı

İlham Əliyevə orden təqdim edildi - YENİLƏNİB
19.12.2018, 14:01

İlham Əliyevə orden təqdim edildi - YENİLƏNİB

Azərbaycan və Ermənistan XİN rəhbərləri birgə bəyanat verəcək
19.12.2018, 13:30

Azərbaycan və Ermənistan XİN rəhbərləri birgə bəyanat verəcək

“Dərslik müəllifləri kurikulum sisteminə istinad etməməlidir” - TƏKLİF   
19.12.2018, 13:21

“Dərslik müəllifləri kurikulum sisteminə istinad etməməlidir” - TƏKLİF  

Gələn ildən bu təşkilatlar elektron qaimə-faktura təqdim etməyəcəklər - SİYAHI
19.12.2018, 13:20

Gələn ildən bu təşkilatlar elektron qaimə-faktura təqdim etməyəcəklər - SİYAHI

Şamaxıda ağır qəza: sürücü və qızı yaralandı, arvadı öldü
19.12.2018, 13:13

Şamaxıda ağır qəza: sürücü və qızı yaralandı, arvadı öldü

Facebook istifadəçiləri haqda şəxsi məlumatlar 150 şirkətə sızdırılıb - QALMAQAL
19.12.2018, 13:11

Facebook istifadəçiləri haqda şəxsi məlumatlar 150 şirkətə sızdırılıb - QALMAQAL

Dövlət Sosial Müdafiə Fondu vergi yayındırılmasından ildə 1,5 milyard itirir
19.12.2018, 13:10

Dövlət Sosial Müdafiə Fondu vergi yayındırılmasından ildə 1,5 milyard itirir

Hava XƏBƏRDARLIĞI – yağış, qar, daşqın
19.12.2018, 13:03

Hava XƏBƏRDARLIĞI – yağış, qar, daşqın

Sahibkarlıq subyektlərinin meyarları müəyyən edilib
19.12.2018, 13:01

Sahibkarlıq subyektlərinin meyarları müəyyən edilib

Sabahın havası - güclü külək əsəcək
19.12.2018, 13:00

Sabahın havası - güclü külək əsəcək

Milli Məclis MÜRACİƏT yayacaq   
19.12.2018, 12:58

Milli Məclis MÜRACİƏT yayacaq  

Varis “2018-ci ilin yazıçısı” elan olundu   
19.12.2018, 12:55

Varis “2018-ci ilin yazıçısı” elan olundu  

Bakı Ali Neft Məktəbi və BP-nin birgə layihəsinin növbəti buraxılışı oldu
19.12.2018, 12:53

Bakı Ali Neft Məktəbi və BP-nin birgə layihəsinin növbəti buraxılışı oldu

Deputatdan qiymətlərlə bağlı Tarif Şurasına ÇAĞIRIŞ: “Kefləri nə istəyir...”   
19.12.2018, 12:49

Deputatdan qiymətlərlə bağlı Tarif Şurasına ÇAĞIRIŞ: “Kefləri nə istəyir...”  

ARXİV