22 noyabr 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - Yazılar - Azərbaycanda turizmə balta çalmaq...
Azərbaycanda turizmə balta çalmaq...
16.06.2016, 13:16

Türkiyə turizmini bu il çox ciddi şəkildə çökdürən iki səbəb: -burada silsiləli terror aktları və ölkənin Rusiya ilə münasibətlərindəki soyuqluq bizi sevindirməsə də,  Azərbaycana turist axını imkanlarını məhz bu kontekstdə müzakirə etməyə başlamışıq.

Halbuki müxtəlif mənşəli Türkiyə turistlərinin Azərbaycan turistlərinə çevrilməsi üçün nə par-par parıldayan otellər, nə yamyaşıl meşələr, nə çeşidli mətbəx kifayət edir.

Hətta Türkiyə kimi dörd dənizi olmasa da, dəniz amilinə görə coğrafi üstünlük daşımayan ölkələrlə müqayisədə heç olmasa, bir dənizə sahiblik də yetərli deyil. Dünyada çirkli və hasarlanmış Xəzərdən daha gözəl dəniz mənzərəsi, tərtəmiz, mavi rəngli nəhəng sular var.  

Daim tənqid edilən bahalıq da yerini münasib qiymət siyasətinə vermiş olsa, bu, bizim ölkəyə turist marağını yüksək həddə yaxınlaşdırmaqda aciz qalar.  

Mədəniyyət və turizm naziri Əbülfəz Qarayevin turistlərin sayının beş dəfə artması mövqeyinin ziddinə getmək olmasın, amma dünya sakinlərini turistə çevirən başlıca səbəb tarixilik, qədimliyi isbat edən mədəniyyət nümunələridir ki, bunlar bizdə ya hədsiz azdır, ya izləri sadəcə, tarixin qiymətini bilməmək, ya da maddi acgözlük ucbatından silinərək yox edilibsə, xarici səyahətçilər bizi niyə seçməlidir?!

Beynəlxalq idman tədbirlərinə ev sahibliyi dünya insanlarını burada cəmləşdirən əsas səbəbdir və onların say göstəricilərini yerli turizmin prestij qazanması  kimi mənalandırmaq yersiz həvəsdir.

Hər bir turist meşəni, çayı, dənizi, dadlı qidaları çox yerdə tapa bilir. Heç bir turist Aralıq, yaxud, Xəzər dənizində çimmək, günəş şüaları qəbul etmək üçün uzaq-uzaq yolları basıb Türkiyəyə, Azərbaycana gəlib çıxmır. O, tarixi keçmişi təqdim edən cazibəli, heyrətamiz mədəniyyət istəyir ki, bu, insanın idrakı ehtiyacıdır və görmək, bilmək, tanımaq təlabatı yaradır. Çünki bizi də başqa yerlərin həvəskar turistinə çevirən beşulduzlu otellərdə dincəlmək, adı dillərə düşmüş xörəkləri dadmaq yox,   yerini xəritə üzərində tapdığımız dənizlərə vizual qovuşma həvəsi yox, həmin ölkələrin tarixi keçmişinə sonsuz ilgidir.

Azərbaycanda turizmə İçərişəhərin simasına müasirlik qatılıb, xarici vətəndaşlara bahalı kirayəsi olan ofislər kimi verilən gündən etibarən balta çalınıb.

Çünki İçərişəhərdə istənilən əcnəbinin diqqətini cəlb edən qədim tikinti texnologiyası, dar küçələrin sosial-elmi izahını verən, tarixi etnosun ənənələrinə, yaşam tərzinə bələdçilik göstərən kifayət qədər faktlar toplusu var idi.  

Hətta küçələrə örtük üçün döşənən daşlar Hacıbala Abutalıbovun nəzarəti ilə aparılan asfaltlama işlərindən, uzun illərdir,  etibarlı çıxa bilirsə, bu əski  texnologiya maraqlı bir tədqiqat predmetidir. Üstəlik, burada xarici turistə paralellik aparmaq imkanı yaranır, çünki Avropa şəhərlərinin əksəriyyətinin küçələri İçərişəhərlə eyniyyət təşkil edir.    

İçərişəhər Qız Qalası və Şirvanşahlar sarayı ilə vəhdətdə xalqın tarixi keçmişinin dolu və bitkin bir izahını verirdi. Lakin onu mühafizəkarlığından qoparıb müasirliyə calamaqla, adıçəkilən iki mədəniyyət abidəsi təqdimatda tənha qaldı. Bir çox tarixi yerlərə lüzumsuz yanaşmanın özülü İçərişəhərdəki amansız tikinti prosesi ilə qoyuldu.

Azərbaycan turizmi, əslində bu tarixdən başlayaraq, zədə alıb.  Cünki onun ardınca, daşı qopan hər bir qədim tikiliyə uçurub, yerində başqasını qurmaq marağı ilə yanaşılıb ki, turizmin inkişafını axsadan bu faktora görə Azərbaycan dövlət büdcəsi böyük vəsait imkanı itirir.    

Söküntüsü başa çatmayan Sovetskidəki tarixi tikintilərlə bağlı açıqlanan son mövqe də həmin laqeyd münasibətin davamıdır.

Azərbaycanın 19-cu əsr izləri təəssüfsüz şəkildə silinir və Avropa memarlarının Şərq üslubunda yaratdığı arxitekturanı min bir bəhanə ilə ortadan qaldırmaq  vandalizm əlaməti daşıyan siyasətə xidmət edir. Üstəlik, bu, İçərişəhərdən dərs alınmadan turizmin inkişafı üçün vacib amillərdən birinin sıradan çıxarılması deməkdir.  

Maraqlıdır ki, 532-537-ci illərə aid Ayasofiya məbədinin üst mərtəbələrindəki gözə qabarıq girən çatlar dəfələrlə bərpa oluna bilir, dünya turistlərini İstanbula gətirən səbəblərdən biri rolunu oynamaqda davam edir, amma Sovetskidəki bir-iki  əsrlik abidələrin vəziyyətinə çarə tapılmır.

Əhməd Davudoğlu deyəndə ki, “mən bir konyalı kimi qədim Konyanın yenidən tikilməsinə imkan verməyəcəm”, adam Artur Rəsizadə və Hacıbala Abutalıbovun içində belə tarixilik eşqinin zərrələrini axtarıb tapmaq istəyir. Amma harda belə bir eşq ki, arxalı madiyyat hərislərinin yadından Bakının tarixiliyini isbatlayan cox az nümunələr çıxıb. Zəngin keçmiş belələrinin iştirakıyla müasirliyə uduzdurulub və Azərbaycan turizm nöqteyi-nəzərdən cəlbedici ölkə olmaqdan çıxıb.

Azərbaycan dincəlmək üçün uğurlu ölkədir, gəzib görmək, tarixin dərinliklərindən gələn keçmişə şahid olmaq  üçünsə yox.

Əgər əski tarix və hər qədim daşın üzərində incəsənət, mədəniyyət sirri  təqdim etmək yerinə, böyük adamların böyük otellərini göstərirsənsə, bu, turizm demək deyil. Turizm ləziz kabab, mənşəyində mübahisə yaradılan dolma ilə də  qurulamaz...


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
Şagirdlər yol hərəkəti qaydaları ilə bağlı maarifləndirildi
22.11.2018, 14:55

Şagirdlər yol hərəkəti qaydaları ilə bağlı maarifləndirildi

Daha 304 şəhid varisinə 11 min manat veriləcək   
22.11.2018, 14:43

Daha 304 şəhid varisinə 11 min manat veriləcək  

Türkiyədə avtobus AŞDI: 7 ölü, 15 yaralı
22.11.2018, 14:32

Türkiyədə avtobus AŞDI: 7 ölü, 15 yaralı

Pensiya yaşı 70-ə qaldırılır - 2020-Cİ İLDƏ
22.11.2018, 14:05

Pensiya yaşı 70-ə qaldırılır - 2020-Cİ İLDƏ

Xaçmazda metal dirəyə çırpılan maşının sərnişini öldü
22.11.2018, 13:48

Xaçmazda metal dirəyə çırpılan maşının sərnişini öldü

Azərbaycanda növbəti Prezident seçkiləri bu tarixdə keçiriləcək - Seçki Məcəlləsi DƏYİŞDİRİLİR   
22.11.2018, 13:36

Azərbaycanda növbəti Prezident seçkiləri bu tarixdə keçiriləcək - Seçki Məcəlləsi DƏYİŞDİRİLİR  

1600-dən çox kiçik ailə təsərrüfatı yaradılıb
22.11.2018, 13:35

1600-dən çox kiçik ailə təsərrüfatı yaradılıb

İlham Əliyevdən ədliyyə işçiləri və hakimlərə TƏBRİK
22.11.2018, 13:18

İlham Əliyevdən ədliyyə işçiləri və hakimlərə TƏBRİK

İran vətəndaşları saxta sənədlərlə Azər­­­­­­bay­cana  keçmək istədi
22.11.2018, 13:15

İran vətəndaşları saxta sənədlərlə Azər­­­­­­bay­cana  keçmək istədi

“Qara siyahı”ya salınan restoranlar nazirliyin xəbərdarlığına CAVAB VERDİ   
22.11.2018, 13:12

“Qara siyahı”ya salınan restoranlar nazirliyin xəbərdarlığına CAVAB VERDİ  

Azərbaycandan İrana gedənlərin sayı 61,4 faiz artıb - RƏSMİ   
22.11.2018, 13:01

Azərbaycandan İrana gedənlərin sayı 61,4 faiz artıb - RƏSMİ  

Rəsmi Bakıdan Avropa İttifaqı və Gürcüstana XƏBƏRDARLIQ
22.11.2018, 12:57

Rəsmi Bakıdan Avropa İttifaqı və Gürcüstana XƏBƏRDARLIQ

Qarabağ Komitəsi ABŞ və Fransa səfirlərinə müraciət etdi
22.11.2018, 12:52

Qarabağ Komitəsi ABŞ və Fransa səfirlərinə müraciət etdi

305 metadon həbi dövriyyədən çıxarıldı - 1 qadın həbs edildi
22.11.2018, 12:49

305 metadon həbi dövriyyədən çıxarıldı - 1 qadın həbs edildi

Sabahın hava şəraiti ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ   
22.11.2018, 12:46

Sabahın hava şəraiti ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ  

Deputat beynəlxalq tədbirə Azərbaycanın dəvət olunmamasına etiraz etdi
22.11.2018, 12:43

Deputat beynəlxalq tədbirə Azərbaycanın dəvət olunmamasına etiraz etdi

“Koroğlu”da işlər yekunlaşdı
22.11.2018, 12:38

“Koroğlu”da işlər yekunlaşdı

Sürücülərə daha bir bəd XƏBƏR – Babək prospektində körpüyə giriş bağlanır
22.11.2018, 12:34

Sürücülərə daha bir bəd XƏBƏR – Babək prospektində körpüyə giriş bağlanır

Prezidentlər birgə bəyanatla çıxış etdilər 
22.11.2018, 12:31

Prezidentlər birgə bəyanatla çıxış etdilər 

Azərbaycan-Türkmənistan sənədləri imzalanıb 
22.11.2018, 12:29

Azərbaycan-Türkmənistan sənədləri imzalanıb 

Hacı İbrahimin qardaşının aldatdığı şəxslərin adları açıqlanıb - SİYAHI
22.11.2018, 12:24

Hacı İbrahimin qardaşının aldatdığı şəxslərin adları açıqlanıb - SİYAHI

Çində avtomobil məktəblilərin üstünə çıxdı: 5 ölü, 18 yaralı
22.11.2018, 12:04

Çində avtomobil məktəblilərin üstünə çıxdı: 5 ölü, 18 yaralı

Nazirlik bağlatdırmaq istədiyi restoranların adlarını açıqladı - SİYAHI
22.11.2018, 11:47

Nazirlik bağlatdırmaq istədiyi restoranların adlarını açıqladı - SİYAHI

Sərnişinlər üçün çətir quraşdırılır - Bakı Metropolitenindən YENİLİK
22.11.2018, 11:46

Sərnişinlər üçün çətir quraşdırılır - Bakı Metropolitenindən YENİLİK

Kürdə icazəsiz balıq ovlayan tutuldu   
22.11.2018, 11:33

Kürdə icazəsiz balıq ovlayan tutuldu  

Moskvada azərbaycanlıların iş icazəsi alma rüsumu ARTIRILDI
22.11.2018, 11:33

Moskvada azərbaycanlıların iş icazəsi alma rüsumu ARTIRILDI

İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov geniş tərkibdə görüşdülər   
22.11.2018, 11:29

İlham Əliyev və Qurbanqulu Berdiməhəmmədov geniş tərkibdə görüşdülər  

“Orta ümumi təhsil haqqında” qanun layihəsinin hazırlanması yekunlaşdı   
22.11.2018, 11:26

“Orta ümumi təhsil haqqında” qanun layihəsinin hazırlanması yekunlaşdı  

Bakıda və Abşeronda yağıntının miqdarı 6 mm-ə çatıb
22.11.2018, 11:09

Bakıda və Abşeronda yağıntının miqdarı 6 mm-ə çatıb

Azərbaycan və Türkmənistan prezidentləri təkbətək görüşdülər - FOTOLAR
22.11.2018, 11:03

Azərbaycan və Türkmənistan prezidentləri təkbətək görüşdülər - FOTOLAR

Deputat, şəhid xanımı və Milli Qəhrəmandan hökumətə və şəhid vərəsələrinə ÇAĞIRIŞ
22.11.2018, 10:57

Deputat, şəhid xanımı və Milli Qəhrəmandan hökumətə və şəhid vərəsələrinə ÇAĞIRIŞ

Yeniyetmə 44 yaşlı kişini öldürdü - BAKIDA
22.11.2018, 10:44

Yeniyetmə 44 yaşlı kişini öldürdü - BAKIDA

Məktəb direktorları hesabat verdilər
22.11.2018, 10:30

Məktəb direktorları hesabat verdilər

İlin sonuna qədər 2800 köçkün ailəsinə mənzillər veriləcək
22.11.2018, 10:27

İlin sonuna qədər 2800 köçkün ailəsinə mənzillər veriləcək

İlham Əliyevin Aşqabadda rəsmi qarşılanma mərasimi oldu - FOTOLAR
22.11.2018, 10:26

İlham Əliyevin Aşqabadda rəsmi qarşılanma mərasimi oldu - FOTOLAR

Corc Vaşinqton Universiteti BANM ilə birgə  layihə meneceri hazırlayır
22.11.2018, 10:17

Corc Vaşinqton Universiteti BANM ilə birgə  layihə meneceri hazırlayır

UNEC-in gənc müəllimi “Bakı Ekspo 2025” elmi məqalə müsabiqəsinin qalibi olub
22.11.2018, 10:14

UNEC-in gənc müəllimi “Bakı Ekspo 2025” elmi məqalə müsabiqəsinin qalibi olub

Afaq Məsudun “Azadlıq” kitabı Türkiyədə nəşr olunub
22.11.2018, 10:13

Afaq Məsudun “Azadlıq” kitabı Türkiyədə nəşr olunub

Kapital Bank “İxrac əməliyyatlarında maliyyə dəstəyi” mövzusunda təlim keçirdi
22.11.2018, 10:08

Kapital Bank “İxrac əməliyyatlarında maliyyə dəstəyi” mövzusunda təlim keçirdi

Eldar Əzizov baş direktoru cəzalandırdı
22.11.2018, 10:04

Eldar Əzizov baş direktoru cəzalandırdı

Əhalinin banka borcları hansı formada silinə bilər...
22.11.2018, 09:44

Əhalinin banka borcları hansı formada silinə bilər...

Cəbhədə şiddətli atışma oldu 
22.11.2018, 09:27

Cəbhədə şiddətli atışma oldu 

Amerikanın azərbaycanlı cərrahının ÖMÜR HEKAYƏSİ…
22.11.2018, 09:17

Amerikanın azərbaycanlı cərrahının ÖMÜR HEKAYƏSİ…

Tənqid konkretlik sevir - Oxu atıb yayı gizlətməzlər
22.11.2018, 09:02

Tənqid konkretlik sevir - Oxu atıb yayı gizlətməzlər

Azərbaycanda 5700-ə yaxın məhkumun cəzası yüngülləşdirilib   
22.11.2018, 08:49

Azərbaycanda 5700-ə yaxın məhkumun cəzası yüngülləşdirilib  

Rusiya Baş Kəşfiyyat İdarəsinin rəhbəri öldü
22.11.2018, 08:46

Rusiya Baş Kəşfiyyat İdarəsinin rəhbəri öldü

Bələdiyyələrin qanunsuz satdığı 50 min hektar torpaq sahəsi geri qaytarılıb
22.11.2018, 08:43

Bələdiyyələrin qanunsuz satdığı 50 min hektar torpaq sahəsi geri qaytarılıb

Nazir: “Cəzaçəkmə müəssisələrində ölüm hadisələri 40 faiz azalıb”   
22.11.2018, 08:39

Nazir: “Cəzaçəkmə müəssisələrində ölüm hadisələri 40 faiz azalıb”  

Böyrəyini satmaq istəyən azərbaycanlılar...   
22.11.2018, 08:31

Böyrəyini satmaq istəyən azərbaycanlılar...  

Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”
22.11.2018, 08:27

Azərbaycan universitetlərində zəng sistemi ləğv olunsa... “Aləm qarışacaq”

ARXİV