03May | Ana Səhifə - Yazılar - Türkiyə prezidenti kim olacaq?
Türkiyə prezidenti kim olacaq?

Hidayət Elvüsal



Qardaş Türkiyə ölkəmizin ən yaxın, doğma, etibarlı tərəfdaşıdır. Heç şübhəsiz ki, orada baş verən hadisələrin bu və ya başqa şəkildə Azərbaycana dəxli və təsiri var. Hazırkı ərəfədə nəinki ölkələrimizdə, hətta bütün dünyada maraq dairəsində olan növbədənkənar seçki olayları müzakirə edilməkdədir.

Türkiyə niyə növbədənkənar, erkən seçimi gedir? Doğrudanmı az qala il yarım əvvələ çəkilmiş bu siyasi qərar səbəbsizdir? Əlbəttə, yox. Açığını deyək ki, ölkə iqtisadiyyatı ciddi böhran keçirir. Hakimiyyətdə olan Ədalət və İnkişaf Partiyası (AKP) əvvəlki nüfuzunu bərpa etmək üçün bir sıra tədbirlər, yəni terrora qarşı ciddi mübarizə və Afrin hərakatı adlanan hərbi yürüş keçirsə də, əhalini qane etmədi. Çünki bir daha qeyd edirik ki, bütün bunların fonunda böhranda boğulan, çökməkdə olan iqtisadiyyat əsas səbəb kimi önə çıxdı. Nə qədər ki, bu böhran geniş vüsət almayıb, AKP qabaqlayıcı tədbir kimi erkən seçimi siyasi çıxış yolunu gördü. Dəfələrlə yalnız 2019-cu ildə keçiriləcəyini deyən prezident Ərdoğan vəziyyətin kritik xarakter aldığını gördü və belə bir addımın vacibliyini həyata keçirdi. Bunun üçün əlbəttə, son vaxtlar AKP-nin gözlənilməz tərəfdarına çevrilmiş milliyyətçi Hərakat Partiyasının lideri Dövlət Baxçəli meydana çıxdı və erkən seçim məsələsini ortaya atdı. Təbii ki, Ərdoğan bunu istəyirdi. Həmin anda əvvəlki sözlərini geri götürdü və erkən seçimə start verdi.

AKP-nin hakimiyyətdə qalmaq, yenidən seçilmək ümidi ilə başqa çıxış yolu yoxdur. Ölkə böhran, bahalıq, inflyasiya və işsizlik girdabındadır. Xarici borclar astronomik həddə çatıb. Əsas diqqət yol, körpü, bina, alış-veriş mərkəzlərinə yönəldiyindən digər bütün sahələr durğun vəziyyətdədir. Dollar 4 lirəni çoxdan keçib. İş o yerə çatıb ki, AKP əldə olan bütün fabrikləri, mədənləri, bir sıra digər istehsal sahələrini satışa çıxarıb. Cümhuriyyətin qürur simvolları olan 14 şəkər fabriki satılır. Bu səbəbdən həm sənayedə, həm kənd təsərrüfatında, həm də nəqliyyat sektorunda yüz minlərlə yeni işsizlər ordusu yaranır. Hazırda isə 4 milyona qədər işsizi olan Türkiyədə elə təxminən 4 milyon suriyalı var. Qəribədir ki, onlar bəzi bölgələrdə ticarət sahələrini ələ keçiriblər. Suriyalı iş adamlarından vergi alınmır. Yerlilər bu rəqabətə dözə bilmir və hər gün yüzlərlə orta və kiçik sahibkarlar iş yerlərini bağlamaq məcburiyyətində qalırlar. İndi Qaziyan, Mərsin, Hatay və hətta İstanbulun göbəyində ərəb əlifbası ilə təqdim olunan obyektlərin, dükanların, müxtəlif iş yerlərinin sayı-hesabı yoxdur. Suriyalıların böyük bir hissəsinə seçki hüququ da verilib.

Kənd təsərrüfatı bitmiş vəziyyətdədir. Təsəvvür edin ki, bu gün Türkiyə adi samanı da xaricdən idxal edir. Bu sahəyə rəhbərlik edən nazir başqa ölkələrdən alınan və alınacaq məhsullardan fəxrlə danışır. Ət, süd məhsulları, taxıl, mərcimək, quru lobya… xaricdən alınır. Halbuki Türkiyə bütün bu və başqa kənd təsərrüfatı məhsullarını istehsal edən ən qüdrətli ölkələrdən idi. Vəzifəsi xaricdən almaq deyil, ölkənin özündə bütün bunların inkişafını təmin etmək olan nazir isə idxalla öyünür.

Belə misallar çoxdur. Başqa səbəblər də var. Türkiyə az qala həbsxanalar ölkəsinə çevrilib. FETÖ-çilər, terrorçular, digər cinayət törədənlərin həbsi əlbəttə, qanunidir. Amma bu qədər jurnalistin, yazıçının həbsi qorxu yaradır. İş o yerə qalıb ki, adicə bir etiraz söz söyləyən həbsə atılır. Aktyorlar, müğənnilər təqib edilir.

Tələbələr də narazıdır. Onlar mitinqlərdən həbsxanaya göndərilir. Universitetlər boşalır. Brend təhsil ocaqları dağıdılır. Orta məktəblər dünyəvi elmlərdən uzaqlaşdırılıb, imam-xətib okullarına çevrilir. Bu və başqa neqativ tablolar önündə erkən, növbədənkənar seçkiyə gedən Türkiyənin təxmini panoramı belədir.

Namizədlər isə məlumdur - AKP-dən Rəcəb Teyyub Ərdoğan, HDP-dən həbsdə olan Səlahəddin Dəmirdaş, Səadət Partiyasından Temer Qaramollaoğlu, İyi (yaxşı) Partiyadan Maral Anşəkər, Vətən Partiyasından Doğu Pərincək və s. Bu yazı hazırlanarkən CHP-dən deyilən kimi həyəcan doğuracaq namizəd elan edilməyib.

Bəzi olaylar da baş verdi. Türkiyənin sabiq prezidenti, AKP-nin qurucusu, Ərdoğanın yol yoldaşı Abdullah Gülün namizəd ola bilməsi xəbəri bomba kimi partladı. Gözlənilməz həm də o oldu ki, Səadət Partiyasının arzusu olan Abdullah Gülün ofisinə həmin anda bir helekopter endi. Və… bu hava nəqliyyatından Ərdoğanın müşaviri, sözçüsü İbrahim Qalın və Baş Qərargah rəisi Hulisi Akar düşüb Güllə xeyli söhbət apardı. Səhərisi gün isə Gül namizəd olmayacağını elan etdi. Beləliklə seçkiyə hərbi gücün də qatılması şok yaratdı.

Biz əslində çox qısa söhbət açdıq. Amma bir məsələni mütləq qeyd etməliyik. Kimin prezident seçilməsindən asılı olmayaraq, Türkiyə iqtisadiyyatını onillər boyunca dirçəltmək mümkün deyil. Eyni zamanda ordu, təhsil, səhiyyə və digər sahələrdə də vəziyyət ürəkaçan deyil.

Amma Türk milləti Atatürk demişkən - çalışqandır, yaradandır. O, bu dəfə də dirçələcək gücə malikdir. Biz də bunu istəyirik. Güclü Türkiyə güclü Azərbaycan deməkdir.

Söz seçicilərindir!

MÜƏLLİFİN DİGƏR YAZILARI
Prezident Administrasiyasının rəhbəri istefa verdi 19 Aprel 2019, 20:51 “Traktor”un oyununda qarşıdurma: xeyli yaralı var - VİDEO 19 Aprel 2019, 20:36 Bakıda İran Ticarət Mərkəzi  açıldı 19 Aprel 2019, 20:18 İstanbulda Qaşıqçının ölümündə şübhəli bilinən cəsus saxlanıldı 19 Aprel 2019, 20:06 Son illər rus bölməsində təhsil alan şagirdlərin sayı  dəyişməz qalıb - Təhsil Naziri 19 Aprel 2019, 19:58 Bakıda kişi ona ərə getmək istəməyən qadını öldürüb - TƏFƏRRÜAT 19 Aprel 2019, 19:49 “Elinanın ölümü bizim üçün sarsıdıcı oldu - Ceyhun Bayramov 19 Aprel 2019, 19:40 Vyetnamın Baş naziri OANA İcraiyyə Komitəsi iclasının bir qrup iştirakçısını qəbul edib - FOTO   19 Aprel 2019, 19:32 Tənqidlər konstruktiv olarsa biz məsələni daha tez həll edə bilərik - NAZİR 19 Aprel 2019, 19:23 Polis 3 il əvvəl törədilən qətlin üstü açdı 19 Aprel 2019, 19:14 Vüqar Rəhimzadə: Antiazərbaycan qüvvələrin çirkin kampaniyasına tutarlı cavab ölkəmizin uğurlu inkişafıdır   19 Aprel 2019, 19:05 Şəmkirdə ağır yol qəzası: 1 ölü, 3 yaralı var   19 Aprel 2019, 18:58 Xüsusi qabiliyyət tələb edən ixtisaslar üçün müsabiqə şərtləri AÇIQLANDI   19 Aprel 2019, 18:49 Ramil Usubov 372 nəfəri işə götürdü   19 Aprel 2019, 18:40 İnam Kərimov Zaqatalada vətəndaşları qəbul edəcək 19 Aprel 2019, 18:31 Külli miqdarda narkotik vasitə dövriyyədən çıxarılıb   19 Aprel 2019, 18:23 İstirahət günlərinin HAVASI: Yağış, qar yağacaq   19 Aprel 2019, 18:15 Problemli krediti olanlar kompensasiyaları bu ŞƏRTLƏRLƏ alacaqlar 19 Aprel 2019, 18:07 Deputat “Komandir”in təqdimatında Qarabağ naminə birliyə ÇAĞIRDI 19 Aprel 2019, 17:54 Jiru “Çelsi”nin tarxinə adını yazdırdı 19 Aprel 2019, 17:50 ABŞ-a işləyən 300 nəfərlik casus şəbəkəsi çökdürüldü 19 Aprel 2019, 17:42 Beynəlxalq Münasibətlərin Təhlili Mərkəzinin ilkin nizamnamə fondu - 100 min manat 19 Aprel 2019, 17:40 Problemli kreditləri olan vətəndaşlara kompensasiya ödənişi başladı - RƏSMİ 19 Aprel 2019, 17:38 Citibank nümayəndəsi UNEC-də təqdimat etdi   19 Aprel 2019, 17:37 Elmi konfrans “Heydər Əliyev və müasir Azərbaycan təhsili” 19 Aprel 2019, 17:35 İmamoğlu Ərdoğanla görüşündən danışdı: “O məni təbrik etdi, mən də onu” 19 Aprel 2019, 17:30 Manatın üç günlük MƏZƏNNƏSİ 19 Aprel 2019, 17:29 İstirahət günlərində səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU 19 Aprel 2019, 17:29 Azərbaycan hərbçiləri NATO-nun təlimində iştirak edib 19 Aprel 2019, 17:10 Leyla Əliyeva sağlamlıq imkanlarından məhdud gənclərin sərgisinə gəldi 19 Aprel 2019, 16:42