12 dekabr 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - Yazılar - Siyasi çevrənin “çörək ağacı”nı geri qazanmaq çabası
Siyasi çevrənin “çörək ağacı”nı geri qazanmaq çabası
05.07.2016, 13:24

Vəfa Allahverdiyeva

 

Son siyasi-iqtisadi çətinliklərin güclə ayaqda saxladığı bir qrup QHT və onların bağlı olub-olmadığı müxalif qanad ötən həftə vətəndaş cəmiyyəti institutlarının  durumunu  dəyirmi masaya çıxardı.

Müstəqil QHT sektoru alternativ siyasi çevrənin əhəmiyyətli “çörək ağacı” idi və onu əvvəlki potensialı halında geri qazanmaq niyyəti vətəndaş cəmiyyəti institutlarına aid məhbusların bir çoxunun azadlığa çıxmasından sonra  gündəm həvəsi  yaradıb.

Problem ciddidir: müstəqil QHT sahəsi çöküb, paralel olaraq siyasi partiyaların inkişafı da dayanıb. Çünki siyasi təşkilatların ianə və üzvlük haqları hesabına yaşaması məsələnin qrant tərəfini hər zaman pərdələyib, halbuki əsas maliyyə siyasi mətbəxə qeyri-hökumət təşkilatları vasitəsilə daxil olurdu.  Qeyd etmək lazımdır ki, AXCP bu yolla öz radikallığına, həm də sosial bazasının çəkisinə görə ən çox maliyyə əldə edə bilən təşkilat idi.    

Və bu zəncirin daha bir halqası- dövlət sistemində çalışmayan, öz gəlirlərini bu sferadan əldə edən  böyük bir kəsimin şəxsi maddi vəziyyəti pisliyə doğru dəyişib ki, problem  daha effektiv masalar üzərinə gedib çıxmaq tələbi daşıyır. Zarafat deyil: devalivasiyanın ağır mənzərəsində bu sahədə nə qədər insan işsizlik vəziyyətində qalır.

Masalarda əhəmiyyətli müzakirələrin başlanması bu faktorlara görə mühümdür. Baxmayaraq ki, bundan belə yaşıl işığın şərtləri başqadır və yeni yanaşma hamını qane etməyə bilər; çünki burada qrantın məbləğınə, ideoloji təfəkkürə təsir edən məqamlar qaçılmazdır.

Hökumətlə bir yerdə çalışmaq, Dövlət QHT Şurası ilə əlaqələr qurmaq  vacib deyil. Heç Şura islah olunmaq və mübarizə üslubunu xəfifləşdirmək  istəyən hamını qucaqlamaq imkanında da deyil.

Vacib odur ki, qrant kranından yenidən vəsait götürmək istəyənlər, belə mənbələrdən ölkəyə daxil olan az-çox pullar  Azərbaycan üçün gerçək  faydalılıq daşısın və  həmin pulların arxasında çirkin niyyətlərin  gizlənmə ehtimalı mümkün olmasın.

Dünya o qədər ikilistandartlarla çıxış edir ki, bir tərəfdə ənənəvi olaraq seçkinin nəticələri əleyhinə mövqe hazırlayır, digər tərəfdə seçkilərin sonuclarını tanıyan mövqe ortaya qoyur. Arada pis vəziyyətə düşənsə tənqid bağıran QHT-lər və onlarla daim koordinasiyada çalışan siyasi partiyalar olur. Arxivlər və şüurlar siyasi partiyaların seçkilərə münasibətinə görə beynəlxalq təşkilatlara protestini özündə saxlamamış deyil.    

Vətəndaş cəmiyyəti institutları ilə  problemin kökü bu gün böhran keçirən həmin QHT-lərin əlindəki hakimiyyətə yönəlik tənqid silahı, onların qarşı cinahdan mübarizə aparması ilə başlamayıb. Tənqidin ardını kataklizmlərlə, xaosla gətirməyi hədəfləyib, tənqid silahını o əllərə verənlər  daxildəki münasibətlərin dramatik həddə qalxmasında, düşmənçilik münasibətlərinin formalaşmasında  başlıca günahkar kimi çıxış edir.  

Hakimiyyət əslində heç bir QHT ilə şəxsi ədavət, qərəz üstündə savaşa girmədi. Sərhədlərimizə yaxın və uzaq ölkələrdə kənar müdaxilələrin daxildəki demokratik imicli qüvvələri öz alətinə çevirərək siyasi çalxalanmalar yaratması, sosial partlayışa katalizatorluq etməsi digər bölgələr üçün xəbərdarlıq siqnalı idi və idarəetmə sükanı təhlükəni önləyən tədbirləri maliyyə yoxlaması adı altında aparmaqla, əslində bu üsyanı QHT rəhbərlərinə deyil, təhlükə saçan pulların sahiblərinə qarşı elan etdi. Qərb təşkilatlarının ölkədən çıxıb getməsi də hakimiyyətin haqlı üsyanından, cəsarətli təpkisindən  sonra başladı.

QHT sektorunda çəmləşən insanların əksəriyyəti  öz ölkələrinə xəyanətkar niyyətli və əqidəli deyillər. Amma dünya yalançı, ikiüzlü demokratlarla aşıb-daşır, onların demokratiya, insan haqları moizələri bu işə töhvə vermək istəyənləri müqəddəs kəlmələr kimi ofsunlayıb, özgələrin çirkin siyasətinə şərik edir. Bədxahlıq üçün verilən pullar çirklidir, o pulları götürən də çirkaba bulaşır. Qərb, həbsxanalarda azadlıq gününü gözləyən çoxlarını demokratiya işi  altında bədbəxtliyə yuvarlayıb.   

Müstəqil QHT sektoru Azərbaycan cəmiyyətinə lazımdır.

Birincisi, qaranlıq niyyətli fəaliyyət istisna olmaqla, bu iş ölkəni cahil metodlardan, zəif iqtisadi və siyasi vəziyyətdən modern və parlaq bir tərəqqi yoluna çıxarır. 

İkincisi, bu müstəvidə insanlar öz potensialını açır, təsdiq edir və daha dərin inkişaf etapına ayaq qoyur.

Üçüncüsü, nə qədər insana çörək verən bir ictimai-elmi-mənəvi müəssisənin qurulmasına gətirib çıxarır.    

Bununla belə onun əvvəlki formada inkişafına yaşıl işıq real deyil. Hakimiyyətin bu sektorun fəaliyyətini başlı-başına buraxacağı inandırıcı görünmür. Çünki onların bəzilərini təlimat,  ideya, hər birini isə  maliyyə himayəsinə götürən beynəlxalq təşkilatlar öz saflığını hələ isbat edə bilməyib.

Dünyada hər gün sübut olunan yalnız budur ki, şərq ölkələrinin demokratik inkişafını axsadan pullar və proqramlar  onu irəliyə aparacaq pullardan və proqramlardan daha artıq dövriyyəyə buraxılır.   

Müstəqil QHT sektoru beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığa o zaman tam açıq və əngəlsiz olacaq ki, qrant bulağının başında oturan həmin xarici təşkilatlar şeytan yuvasından xeyirxah mələklər yuvasına keçsin.    

  


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
Strasburqun mərkəzində atışma - ölən və yaralananlar var
12.12.2018, 00:25

Strasburqun mərkəzində atışma - ölən və yaralananlar var

Heydər Əliyevin anım günüdür
12.12.2018, 00:00

Heydər Əliyevin anım günüdür

Çaylarda suyun səviyyəsi dəyişdi
11.12.2018, 23:38

Çaylarda suyun səviyyəsi dəyişdi

ATƏT PA-nın sədri: "Təcavüzkara qarşı ciddi sanksiyalar tətbiq olunmalıdır"
11.12.2018, 23:07

ATƏT PA-nın sədri: "Təcavüzkara qarşı ciddi sanksiyalar tətbiq olunmalıdır"

Gəncədə məktəbin zirzəmisindən 161 patron tapıldı
11.12.2018, 22:04

Gəncədə məktəbin zirzəmisindən 161 patron tapıldı

Vahid Ələkbərovun seksist olduğu üzə çıxdı
11.12.2018, 20:49

Vahid Ələkbərovun seksist olduğu üzə çıxdı

“Əbədi məşəl”in divarına dırmaşan gənc kimdir? - Polisə müraciət olunacaq
11.12.2018, 20:43

“Əbədi məşəl”in divarına dırmaşan gənc kimdir? - Polisə müraciət olunacaq

Əfqanıstanda TERROR: 12 ölü
11.12.2018, 20:07

Əfqanıstanda TERROR: 12 ölü

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
11.12.2018, 20:05

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

Sabah Rusiya Baş Qərargah rəisi ilə NATO generalı Bakıda GÖRÜŞƏCƏK
11.12.2018, 19:41

Sabah Rusiya Baş Qərargah rəisi ilə NATO generalı Bakıda GÖRÜŞƏCƏK

Heydər Əliyev ideyaları: uğurlarımızın qarantı
11.12.2018, 19:31

Heydər Əliyev ideyaları: uğurlarımızın qarantı

İlham Əliyev NATO komandanını qəbul etdi
11.12.2018, 19:28

İlham Əliyev NATO komandanını qəbul etdi

7-ci sinif şagirdi ilə evlənən Mirismayıl müəllim işləməyib
11.12.2018, 19:15

7-ci sinif şagirdi ilə evlənən Mirismayıl müəllim işləməyib

“Novo Nordisk” Qarabağa dərman ixrac etməyib
11.12.2018, 19:07

“Novo Nordisk” Qarabağa dərman ixrac etməyib

Türkiyədə polis rəisi güllələnib öldürüldü - 2 nəfər yaralandı
11.12.2018, 18:34

Türkiyədə polis rəisi güllələnib öldürüldü - 2 nəfər yaralandı

Dəmir yolu xəttinin tikintisinə 30 milyon manat ayrıldı
11.12.2018, 18:22

Dəmir yolu xəttinin tikintisinə 30 milyon manat ayrıldı

Azərbaycan qanunlarını pozan əcnəbilər barədə qərar verilib  
11.12.2018, 18:07

Azərbaycan qanunlarını pozan əcnəbilər barədə qərar verilib  

Bir qrup jurnalist “İlin adamı” elan edildi
11.12.2018, 18:00

Bir qrup jurnalist “İlin adamı” elan edildi

Zərərvericilərə qarşı nəzarət tədbirləri gücləndirilib
11.12.2018, 17:42

Zərərvericilərə qarşı nəzarət tədbirləri gücləndirilib

Jurnalistin atasını öldürən sürücünün məhkəməsi davam etdi - Şahidlər DANIŞDI   
11.12.2018, 17:41

Jurnalistin atasını öldürən sürücünün məhkəməsi davam etdi - Şahidlər DANIŞDI  

Rusiyalı hərbçi Ermənistanda qətl törətdi
11.12.2018, 17:31

Rusiyalı hərbçi Ermənistanda qətl törətdi

Bayraq və Gerbi təhqir edənlərə bu CƏZALAR kəsiləcək   
11.12.2018, 17:24

Bayraq və Gerbi təhqir edənlərə bu CƏZALAR kəsiləcək  

“Bakcell”dən abunəçilərə möhtəşəm Yeni İl HƏDİYYƏSİ
11.12.2018, 17:10

“Bakcell”dən abunəçilərə möhtəşəm Yeni İl HƏDİYYƏSİ

Azərbaycanlı deputatlar Vyetnamda - FOTO   
11.12.2018, 17:06

Azərbaycanlı deputatlar Vyetnamda - FOTO  

Manat və dollar sabah hansı MƏZƏNNƏDƏ olacaq?
11.12.2018, 17:02

Manat və dollar sabah hansı MƏZƏNNƏDƏ olacaq?

“Mercedes”in vurduğu piyada öldü - BAKIDA
11.12.2018, 16:56

“Mercedes”in vurduğu piyada öldü - BAKIDA

Akif Nağı: “Qarabağ mitinqinin məqsədini başa düşmək istəmirlər”   
11.12.2018, 16:51

Akif Nağı: “Qarabağ mitinqinin məqsədini başa düşmək istəmirlər”   

Fransada etiraz aksiyaları səngimir
11.12.2018, 16:51

Fransada etiraz aksiyaları səngimir

İlhamə Quliyevanın oğlu azadlığa buraxıldı
11.12.2018, 16:47

İlhamə Quliyevanın oğlu azadlığa buraxıldı

“SABAH” qrupları Təhsil fakültəsi yeni layihəyə başlayıb
11.12.2018, 16:41

“SABAH” qrupları Təhsil fakültəsi yeni layihəyə başlayıb

İlqar Məmmədovun evini yardılar
11.12.2018, 16:30

İlqar Məmmədovun evini yardılar

YAP Gəncə şəhər təşkilatında Heydər Əliyevin xatirəsi anılıb
11.12.2018, 16:20

YAP Gəncə şəhər təşkilatında Heydər Əliyevin xatirəsi anılıb

Heydər Əliyev babasının məzarını ziyarət etdi - VİDEO   
11.12.2018, 16:19

Heydər Əliyev babasının məzarını ziyarət etdi - VİDEO  

UNEC-də Heydər Əliyevin anım gününü qeyd olunub
11.12.2018, 16:13

UNEC-də Heydər Əliyevin anım gününü qeyd olunub

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi
11.12.2018, 16:12

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi

Orta məktəbin həyətində 2 ədəd mina tapıldı
11.12.2018, 16:08

Orta məktəbin həyətində 2 ədəd mina tapıldı

Dünyanın ən zəngin azərbaycanlısı öz varisi barədə DANIŞDI
11.12.2018, 15:48

Dünyanın ən zəngin azərbaycanlısı öz varisi barədə DANIŞDI

“Nar” Azərbaycanda yaşıl enerjinin tətbiqini dəstəkləyir
11.12.2018, 15:44

“Nar” Azərbaycanda yaşıl enerjinin tətbiqini dəstəkləyir

Milli Məclis 18 dekabrda bu məsələlərə görə iclas çağırıb - SİYAHI
11.12.2018, 15:39

Milli Məclis 18 dekabrda bu məsələlərə görə iclas çağırıb - SİYAHI

Ötən il ilə müqayisədə 11,5 faiz çox pambıq qəbul edilib
11.12.2018, 15:31

Ötən il ilə müqayisədə 11,5 faiz çox pambıq qəbul edilib

Sürücülər dumana düşdülər - Yol polisi onları müşayiət etdi - VİDEO
11.12.2018, 15:30

Sürücülər dumana düşdülər - Yol polisi onları müşayiət etdi - VİDEO

Hisə verilmiş təhlükəli ət məhsulları hazırlayanlar yaxalandı - FOTOLAR
11.12.2018, 15:22

Hisə verilmiş təhlükəli ət məhsulları hazırlayanlar yaxalandı - FOTOLAR

İran yeni ballistik raket sınaqlarını TƏSDİQLƏDİ
11.12.2018, 15:16

İran yeni ballistik raket sınaqlarını TƏSDİQLƏDİ

Daş bazarında ciddi bahalaşma olub - SƏBƏBLƏR  
11.12.2018, 15:00

Daş bazarında ciddi bahalaşma olub - SƏBƏBLƏR  

Manvel Qriqoryan məhkəmə zalında özündən getdi
11.12.2018, 14:49

Manvel Qriqoryan məhkəmə zalında özündən getdi

Əhali bu il ərzağa, siqaretə, içkiyə nə qədər pul xərcləyib?
11.12.2018, 14:44

Əhali bu il ərzağa, siqaretə, içkiyə nə qədər pul xərcləyib?

Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri təltif olundular
11.12.2018, 14:37

Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri təltif olundular

Liderləri Tanrı seçir...   
11.12.2018, 14:28

Liderləri Tanrı seçir...  

Azərbaycanda övladlığagötürmə sistemi təkmilləşdirilir
11.12.2018, 14:24

Azərbaycanda övladlığagötürmə sistemi təkmilləşdirilir

Transsərhəd xəstəliklərinə dair seminar keçirilib
11.12.2018, 14:03

Transsərhəd xəstəliklərinə dair seminar keçirilib

ARXİV