19 oktyabr 2018, Cümə
Ana Səhifə - Yazılar - Siyasi çevrənin “çörək ağacı”nı geri qazanmaq çabası
Siyasi çevrənin “çörək ağacı”nı geri qazanmaq çabası
05.07.2016, 13:24

Vəfa Allahverdiyeva

 

Son siyasi-iqtisadi çətinliklərin güclə ayaqda saxladığı bir qrup QHT və onların bağlı olub-olmadığı müxalif qanad ötən həftə vətəndaş cəmiyyəti institutlarının  durumunu  dəyirmi masaya çıxardı.

Müstəqil QHT sektoru alternativ siyasi çevrənin əhəmiyyətli “çörək ağacı” idi və onu əvvəlki potensialı halında geri qazanmaq niyyəti vətəndaş cəmiyyəti institutlarına aid məhbusların bir çoxunun azadlığa çıxmasından sonra  gündəm həvəsi  yaradıb.

Problem ciddidir: müstəqil QHT sahəsi çöküb, paralel olaraq siyasi partiyaların inkişafı da dayanıb. Çünki siyasi təşkilatların ianə və üzvlük haqları hesabına yaşaması məsələnin qrant tərəfini hər zaman pərdələyib, halbuki əsas maliyyə siyasi mətbəxə qeyri-hökumət təşkilatları vasitəsilə daxil olurdu.  Qeyd etmək lazımdır ki, AXCP bu yolla öz radikallığına, həm də sosial bazasının çəkisinə görə ən çox maliyyə əldə edə bilən təşkilat idi.    

Və bu zəncirin daha bir halqası- dövlət sistemində çalışmayan, öz gəlirlərini bu sferadan əldə edən  böyük bir kəsimin şəxsi maddi vəziyyəti pisliyə doğru dəyişib ki, problem  daha effektiv masalar üzərinə gedib çıxmaq tələbi daşıyır. Zarafat deyil: devalivasiyanın ağır mənzərəsində bu sahədə nə qədər insan işsizlik vəziyyətində qalır.

Masalarda əhəmiyyətli müzakirələrin başlanması bu faktorlara görə mühümdür. Baxmayaraq ki, bundan belə yaşıl işığın şərtləri başqadır və yeni yanaşma hamını qane etməyə bilər; çünki burada qrantın məbləğınə, ideoloji təfəkkürə təsir edən məqamlar qaçılmazdır.

Hökumətlə bir yerdə çalışmaq, Dövlət QHT Şurası ilə əlaqələr qurmaq  vacib deyil. Heç Şura islah olunmaq və mübarizə üslubunu xəfifləşdirmək  istəyən hamını qucaqlamaq imkanında da deyil.

Vacib odur ki, qrant kranından yenidən vəsait götürmək istəyənlər, belə mənbələrdən ölkəyə daxil olan az-çox pullar  Azərbaycan üçün gerçək  faydalılıq daşısın və  həmin pulların arxasında çirkin niyyətlərin  gizlənmə ehtimalı mümkün olmasın.

Dünya o qədər ikilistandartlarla çıxış edir ki, bir tərəfdə ənənəvi olaraq seçkinin nəticələri əleyhinə mövqe hazırlayır, digər tərəfdə seçkilərin sonuclarını tanıyan mövqe ortaya qoyur. Arada pis vəziyyətə düşənsə tənqid bağıran QHT-lər və onlarla daim koordinasiyada çalışan siyasi partiyalar olur. Arxivlər və şüurlar siyasi partiyaların seçkilərə münasibətinə görə beynəlxalq təşkilatlara protestini özündə saxlamamış deyil.    

Vətəndaş cəmiyyəti institutları ilə  problemin kökü bu gün böhran keçirən həmin QHT-lərin əlindəki hakimiyyətə yönəlik tənqid silahı, onların qarşı cinahdan mübarizə aparması ilə başlamayıb. Tənqidin ardını kataklizmlərlə, xaosla gətirməyi hədəfləyib, tənqid silahını o əllərə verənlər  daxildəki münasibətlərin dramatik həddə qalxmasında, düşmənçilik münasibətlərinin formalaşmasında  başlıca günahkar kimi çıxış edir.  

Hakimiyyət əslində heç bir QHT ilə şəxsi ədavət, qərəz üstündə savaşa girmədi. Sərhədlərimizə yaxın və uzaq ölkələrdə kənar müdaxilələrin daxildəki demokratik imicli qüvvələri öz alətinə çevirərək siyasi çalxalanmalar yaratması, sosial partlayışa katalizatorluq etməsi digər bölgələr üçün xəbərdarlıq siqnalı idi və idarəetmə sükanı təhlükəni önləyən tədbirləri maliyyə yoxlaması adı altında aparmaqla, əslində bu üsyanı QHT rəhbərlərinə deyil, təhlükə saçan pulların sahiblərinə qarşı elan etdi. Qərb təşkilatlarının ölkədən çıxıb getməsi də hakimiyyətin haqlı üsyanından, cəsarətli təpkisindən  sonra başladı.

QHT sektorunda çəmləşən insanların əksəriyyəti  öz ölkələrinə xəyanətkar niyyətli və əqidəli deyillər. Amma dünya yalançı, ikiüzlü demokratlarla aşıb-daşır, onların demokratiya, insan haqları moizələri bu işə töhvə vermək istəyənləri müqəddəs kəlmələr kimi ofsunlayıb, özgələrin çirkin siyasətinə şərik edir. Bədxahlıq üçün verilən pullar çirklidir, o pulları götürən də çirkaba bulaşır. Qərb, həbsxanalarda azadlıq gününü gözləyən çoxlarını demokratiya işi  altında bədbəxtliyə yuvarlayıb.   

Müstəqil QHT sektoru Azərbaycan cəmiyyətinə lazımdır.

Birincisi, qaranlıq niyyətli fəaliyyət istisna olmaqla, bu iş ölkəni cahil metodlardan, zəif iqtisadi və siyasi vəziyyətdən modern və parlaq bir tərəqqi yoluna çıxarır. 

İkincisi, bu müstəvidə insanlar öz potensialını açır, təsdiq edir və daha dərin inkişaf etapına ayaq qoyur.

Üçüncüsü, nə qədər insana çörək verən bir ictimai-elmi-mənəvi müəssisənin qurulmasına gətirib çıxarır.    

Bununla belə onun əvvəlki formada inkişafına yaşıl işıq real deyil. Hakimiyyətin bu sektorun fəaliyyətini başlı-başına buraxacağı inandırıcı görünmür. Çünki onların bəzilərini təlimat,  ideya, hər birini isə  maliyyə himayəsinə götürən beynəlxalq təşkilatlar öz saflığını hələ isbat edə bilməyib.

Dünyada hər gün sübut olunan yalnız budur ki, şərq ölkələrinin demokratik inkişafını axsadan pullar və proqramlar  onu irəliyə aparacaq pullardan və proqramlardan daha artıq dövriyyəyə buraxılır.   

Müstəqil QHT sektoru beynəlxalq təşkilatlarla əməkdaşlığa o zaman tam açıq və əngəlsiz olacaq ki, qrant bulağının başında oturan həmin xarici təşkilatlar şeytan yuvasından xeyirxah mələklər yuvasına keçsin.    

  


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
Türkiyədə zəlzələ oldu
19.10.2018, 00:57

Türkiyədə zəlzələ oldu

Rusiyada yaşayış binası yandı: 100-dən çox sakin təxliyə olundu
19.10.2018, 00:44

Rusiyada yaşayış binası yandı: 100-dən çox sakin təxliyə olundu

Qəzet redaksiyasına çələng və kəsilmiş qoyun başı göndərdilər
19.10.2018, 00:31

Qəzet redaksiyasına çələng və kəsilmiş qoyun başı göndərdilər

ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya Suriyanı bombaladı
19.10.2018, 00:13

ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya Suriyanı bombaladı

Jurnalisti qətlə yetirən şəxs ölkəsinə təhvil verilib
18.10.2018, 23:56

Jurnalisti qətlə yetirən şəxs ölkəsinə təhvil verilib

Rusiyada təyyarə qəzaya uğradı
18.10.2018, 23:34

Rusiyada təyyarə qəzaya uğradı

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
18.10.2018, 23:17

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Mingəçevirlilər  “Əsgərə məktub” layihəsinə qoşuldu
18.10.2018, 23:06

Mingəçevirlilər  “Əsgərə məktub” layihəsinə qoşuldu

“Apple” oktyabrın 30-da yeni “iPad” və “Mac” kompüterini təqdim edəcək
18.10.2018, 22:54

“Apple” oktyabrın 30-da yeni “iPad” və “Mac” kompüterini təqdim edəcək

Maradona yeriməkdə çətinlik çəkir
18.10.2018, 22:36

Maradona yeriməkdə çətinlik çəkir

BP tələbələrə belə dəstək verəcək
18.10.2018, 22:27

BP tələbələrə belə dəstək verəcək

Sürüşmə ərazisində aktivlik dinamikası dəyişməz olaraq qalıb
18.10.2018, 22:13

Sürüşmə ərazisində aktivlik dinamikası dəyişməz olaraq qalıb

Rəşid Mahmudov əməliyyat olundu   
18.10.2018, 22:06

Rəşid Mahmudov əməliyyat olundu  

Moskvada azərbaycanlı qız faciəvi şəkildə öldü
18.10.2018, 21:58

Moskvada azərbaycanlı qız faciəvi şəkildə öldü

Meyvezer Həbibi aşağıladı: "Mənim artıqlarımla döyüşürsən"
18.10.2018, 21:45

Meyvezer Həbibi aşağıladı: "Mənim artıqlarımla döyüşürsən"

Paytaxtda ən ucuz və ən bahalı mənzillər
18.10.2018, 21:31

Paytaxtda ən ucuz və ən bahalı mənzillər

Avropa İttifaqından Səudiyyə Ərəbistanına hədə
18.10.2018, 21:15

Avropa İttifaqından Səudiyyə Ərəbistanına hədə

Dünya şöhrətli şəxsin uçuq koması
18.10.2018, 21:02

Dünya şöhrətli şəxsin uçuq koması

“WhatsApp”a “Tətil rejimi” gəlir
18.10.2018, 20:52

“WhatsApp”a “Tətil rejimi” gəlir

Direktor vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqə başlayır
18.10.2018, 20:39

Direktor vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqə başlayır

İstanbulun Yeni Hava limanından Bakıya uçuşlar başlayır
18.10.2018, 20:28

İstanbulun Yeni Hava limanından Bakıya uçuşlar başlayır

Leyla Əliyeva “Bir ömrün iziylə” kitabının təqdimatında iştirak edib - FOTOLAR
18.10.2018, 20:16

Leyla Əliyeva “Bir ömrün iziylə” kitabının təqdimatında iştirak edib - FOTOLAR

7 yaşlı uşağın ayaqları üstündən keçən sürücü hadisə yerindən qaçdı
18.10.2018, 20:02

7 yaşlı uşağın ayaqları üstündən keçən sürücü hadisə yerindən qaçdı

Azərbaycanlı deputatlar Gürcüstandakı prezident seçkilərini müşahidə edəcək
18.10.2018, 19:59

Azərbaycanlı deputatlar Gürcüstandakı prezident seçkilərini müşahidə edəcək

Göyçayda kafedə qadın qarət olundu
18.10.2018, 19:46

Göyçayda kafedə qadın qarət olundu

Ölsəm, ərə get!
18.10.2018, 19:42

Ölsəm, ərə get!

Putin: “ABŞ Camal Qaşıqçının itkin düşməsinə görə məsuliyyət daşıyır”
18.10.2018, 19:32

Putin: “ABŞ Camal Qaşıqçının itkin düşməsinə görə məsuliyyət daşıyır”

İqtisadiyyat Nazirliyinin səlahiyyətləri artırılıb
18.10.2018, 19:12

İqtisadiyyat Nazirliyinin səlahiyyətləri artırılıb

Elmar Məmmədyarov İtaliya senatının sədri ilə görüşdü
18.10.2018, 18:55

Elmar Məmmədyarov İtaliya senatının sədri ilə görüşdü

Lənkəranda evdə yanğın, 1 nəfər xəsarət alıb
18.10.2018, 18:52

Lənkəranda evdə yanğın, 1 nəfər xəsarət alıb

Nazir: “İlin sonunadək şəhid ailələrinin 50 faizinə yaxınına birdəfəlik ödəmə veriləcək”
18.10.2018, 18:49

Nazir: “İlin sonunadək şəhid ailələrinin 50 faizinə yaxınına birdəfəlik ödəmə veriləcək”

Tərtərdə avtoqəza: Bir nəfər öldü
18.10.2018, 18:32

Tərtərdə avtoqəza: Bir nəfər öldü

Paytaxtda daha bir yerdə SÜRÜŞMƏ: İstinad divarı uçdu - FOTO+VİDEO
18.10.2018, 18:20

Paytaxtda daha bir yerdə SÜRÜŞMƏ: İstinad divarı uçdu - FOTO+VİDEO

Badamdarda sürüşmə zonasında yeni çatlar əmələ gəlib 
18.10.2018, 18:14

Badamdarda sürüşmə zonasında yeni çatlar əmələ gəlib 

Mehriban Əliyeva İtaliya Senatının sədri ilə görüşdü - FOTOLAR
18.10.2018, 18:04

Mehriban Əliyeva İtaliya Senatının sədri ilə görüşdü - FOTOLAR

Biz haqlı davamızdan geri çəkilməyəcəyik – İlhan Aşkın (Müsahibə)
18.10.2018, 18:02

Biz haqlı davamızdan geri çəkilməyəcəyik – İlhan Aşkın (Müsahibə)

MTN generallarının məhkəməsində şərti cəza alanlar azadlığa buraxıldı
18.10.2018, 17:53

MTN generallarının məhkəməsində şərti cəza alanlar azadlığa buraxıldı

“Azərsığorta” şəhid vərəsələrinin birdəfəlik ödənişlə bağlı narazılığına CAVAB VERDİ
18.10.2018, 17:27

“Azərsığorta” şəhid vərəsələrinin birdəfəlik ödənişlə bağlı narazılığına CAVAB VERDİ

Putin Trampla münasibətləri HAQDA
18.10.2018, 17:18

Putin Trampla münasibətləri HAQDA

Heydər Əliyev Mərkəzində V ümumrespublika bilik yarışı keçirilidi
18.10.2018, 17:15

Heydər Əliyev Mərkəzində V ümumrespublika bilik yarışı keçirilidi

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi
18.10.2018, 17:12

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi

Türkiyə polisi İstanbul meşəsində Camal Qaşqçının meyitini axtarıb
18.10.2018, 17:08

Türkiyə polisi İstanbul meşəsində Camal Qaşqçının meyitini axtarıb

“Televiziya və radio yayımı haqqında” Qanun dəyişir   
18.10.2018, 17:06

“Televiziya və radio yayımı haqqında” Qanun dəyişir  

Tərtər rayonu tam qazlaşdırıldı
18.10.2018, 16:56

Tərtər rayonu tam qazlaşdırıldı

Oqtay Əsədov İtaliya Senatının sədrini qəbul edib 
18.10.2018, 16:35

Oqtay Əsədov İtaliya Senatının sədrini qəbul edib 

Moskvada “Azərbaycanın payız sovqatları” adlı şəhərcik açılıb - FOTOLAR
18.10.2018, 16:28

Moskvada “Azərbaycanın payız sovqatları” adlı şəhərcik açılıb - FOTOLAR

Azərbaycan və Türkmənistan XİN-ləri arasında əməkdaşlıq proqramı imzalandı
18.10.2018, 16:15

Azərbaycan və Türkmənistan XİN-ləri arasında əməkdaşlıq proqramı imzalandı

Nemət Pənahlı həbsdə qaldı
18.10.2018, 16:08

Nemət Pənahlı həbsdə qaldı

UNEC-də Dövlət Müstəqilliyinə həsr olunmuş iclas
18.10.2018, 16:00

UNEC-də Dövlət Müstəqilliyinə həsr olunmuş iclas

Polis soyğunçuluq edəni yaxaladı
18.10.2018, 15:52

Polis soyğunçuluq edəni yaxaladı

ARXİV