19 avqust 2018, Bazar
Ana Səhifə - Yazılar - Uşaqların qarşısında sipər olmayın!
Uşaqların qarşısında sipər olmayın!
14.05.2016, 17:15

Qarabağ uğrunda  müharibə başlayanda 11 yaşım vardı. Və bir gün xəbər gəldi ki, ermənilər Xocalı şəhərinə girərək misli görünməmiş vəhşilik törədiblər. Hər yerdə bu haqda danışırdılar. Millət yas içində idi.  Orda mənim yaşıdlarımın da başına olmazın oyunlar açılmışdı. Bütün bunlardan duyğulan 11 yaşlı balaca belə bir şeir yazır.

Elimin, millətimin vüqarı,
Dilimin, şöhrətimin vüqarı,
Sözümün, söhbətimin vüqarı,
Sənsən, anam Xocalı!

Bu ilk şeirim idi. Uzun-uzadı yazdıqlarımdan bir tək bunlar yadımda qalıb.

Anamın əmisi oğlu vardı. Özünə şair deyirdi. Hadisələr başlayanda Rusiyadakı evini-eşiyini qoyub rayona qayıtmışdı. Günlərin bir günündə ailəsi ilə bizə qonaq gəldi. Atam, “Günel, Xocalıya aid şeir yazıb” demişdi. Gətirdim, oxudu. Reaksiyası belə oldu: “Bu şeir deyil”. Arqumenti də o idi ki, Xocalı mənim anam ola bilməz. Ağladım. Şeiri yazdığım dəftəri isə xırda-xırda doğrayıb, yandırdım. O gündən bir də şeir yazmadım. Hekayələrimi isə hamıdan gizlədim.

Uşaq yaddaşımda dərin iz qoyan bu kiçik epizod, Füzulidə qarşılaşdığım bir hadisədən sonra yenidən yadıma düşdü.  

Reportaj hazırlamaq məqsədi ilə cəbhə rayonuna  getmişdik. Horadizin girişində gözümüzə 10-11 yaşlarında olan oğlan uşağı sataşdı. Tar çalırdı. Maşından düşüb yaxınlaşdıq. Bizimçün “Qarabağ şikəstəsini” ifa etdi. Televiziyaya çəkilmək istəyib-istəmədiyini soruşdum. Razılaşdı. Kameranı gətirmək istyirdik ki, evdən yaşlı bir qadın çıxdı. Salamsız, kəlamsız uşağı itələyib saldı həyətə. Məramımızı açıqladıq. Üzündəki ifadənin dəyişəcəyini gözlədiyim halda əksi oldu.

“Qələt edir televiziyaya çəkilir. Nə vaxt böyüyər özü gedib efirə çıxar!”. Bu qadının son sözləri oldu. Balacanın, pərt olmuş simasına əhəmiyyət vermədən aparıb basdı evə. Biz isə baxa-baxa qaldıq.

Çox pis oldum. Axı niyə? Niyə biz, övladlarımıza qarşı bu qədər amansız davranırıq? Niyə, onlara stimul olmuruq? Niyə, həvəslərini qursaqlarında saxlayırıq? Onlar böyüklərdən artıq şəxsiyyətdirlər. Çünki, safdırlar, daha yaradıcıdırlar.

Bir də əksəriyyətin bəyənmədiyi yəhudi xalqına baxın! Bilirsiz onlar niyə hər kəsdən öndədirlər? Çünki, ağıllıdırlar. Bu keyfiyyət onlara körpəlikdən aşılanır. Uşağın tərbiyə və inkişafına yəhudilər qədər diqqət və vaxt ayıran ikinci xalq mövcud deyil. Nəticədə, böyüyən nəsil  bütün sferalarda böyük uğurlar qazanır.

Bu da onların  7 qızıl tərbiyə qaydası.  

1. Uşaqlarda kompleks yaranmasına imkan vermirlər. Yəhudi ana heç bir zaman qışqırmaz, ahəngli və səbirli səslə : “Sənin kimi ağıllı, dərrakəli uşaq belə səhvlər edə bilməz” kimi ifadələr işlədər.

2. Yəhudi uşaqlarının evdə sərbəstliyi və istədiyini etməsi yalnız təəccüb doğura bilər. Karandaşla bütün divarları yaza, anasının dodaq boyası ilə atasının xarici pasportunu rəngləyə bilərlər. Bütün bu işlərə görə onları heç kim danlamır. Uşaqlıqdan fantaziya və təxəyyülün inkişafı üçün şərait yaradılır. Məhdudlaşdırma yalnız uşağın özünə və ya ətrafdakılara ziyan verə bilinəcəyi təqdirdə olduqca mədəni və hiss edilməyəcək şəkildə edilir.

3. Yəhudi anaları uşaqlarını tez-tez tərifləyirlər. Hətta bizim diqqət yetirməyəcəyimiz olduqca? kiçik məqamları da uşağın böyük uğuru kimi göstərib ona təriflər yağdırırlar.

4. Uşağa yalan danışmırlar. Nə isə söz verildisə tam ciddiyyəti ilə yerinə yetirilir.

5.  Yəhudi ata və analar heç bir zaman övladlarının yanında mübahisə edib münasibət aydınlaşdırmırlar. Uşaqlar tam harmoniyada və sağlam psixoloji mühitdə böyüyür.

6. Yəhudi anaları uşağa tərbiyə vermənin incəliklərini ailə qurmazdan əvvəl öyrənməyə başlayır. Bunun üçün sinaqoqlarda xüsusi kurslar var. Tərbiyə proqramının hazırlanmasında qədim müdriklərin tərtib etdiyi mətnlər və eləcə də ekspertlərin tövsiyəsi önəmli yer tutur.

7. Yəhudi valideynlər uşağa vaxtı və işləri düzgün planlaşdırmanı aşağı yaşlardan təlqin edirlər. Övladlarının boş vaxt keçirməyə və tənbəllik etməyə imkanı olmur. Müxtəlif dərnəklər, məşğələlər, tapşırıqların icrası planlı şəkildə reallaşdırılır.

Bu cür tərbiyyə üsulları olan cəmiyyət daim inkişaf edəcək. Bəs biz niyə bundan geri qalaq? Övladlarımızın qarşısına sipər olduqca bizim heç vaxt bir gələcəyimiz olmaycaq!


Müəllifin digər yazıları
SON XƏBƏR
ABŞ İrana görə İraqı sanksiyalarla təhdid edir
19.08.2018, 00:47

ABŞ İrana görə İraqı sanksiyalarla təhdid edir

Gəncədə xəstəxanada yanğın
19.08.2018, 00:31

Gəncədə xəstəxanada yanğın

Nazir icra başçısı ilə uşaqlar üçün günərzi qayğı mərkəzində
19.08.2018, 00:13

Nazir icra başçısı ilə uşaqlar üçün günərzi qayğı mərkəzində

“Qarabağ”ın oyununu avstriyalı hakimlər idarə edəcək
18.08.2018, 23:57

“Qarabağ”ın oyununu avstriyalı hakimlər idarə edəcək

“Şollerin arxivi” bədii filmi daha bir uğur qazandı   
18.08.2018, 23:47

“Şollerin arxivi” bədii filmi daha bir uğur qazandı  

Bu dairələrdə hərəkət qaydası dəyişdirilir
18.08.2018, 23:43

Bu dairələrdə hərəkət qaydası dəyişdirilir

Fəhlə işləyən gənc faciəli şəkildə öldü
18.08.2018, 23:27

Fəhlə işləyən gənc faciəli şəkildə öldü

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı
18.08.2018, 23:09

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı

Altı ayın içərisində babası və iki əmisini itirən tələbə dənizdə boğuldu
18.08.2018, 22:57

Altı ayın içərisində babası və iki əmisini itirən tələbə dənizdə boğuldu

Qurbanov Rəşad Sadıqovu oyuna buraxmamasından danışdı
18.08.2018, 22:39

Qurbanov Rəşad Sadıqovu oyuna buraxmamasından danışdı

Cəbrayılın işğalının acı gerçəkləri - “Kaş gözlərim kor olaydı…” təqdim olundu
18.08.2018, 22:26

Cəbrayılın işğalının acı gerçəkləri - “Kaş gözlərim kor olaydı…” təqdim olundu

Prezident BMT Baş katibinə başsağlığı verdi
18.08.2018, 22:23

Prezident BMT Baş katibinə başsağlığı verdi

Zaqatalada qara pomidor yetişdirildi - VİDEO
18.08.2018, 22:06

Zaqatalada qara pomidor yetişdirildi - VİDEO

İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğanı təbrik edib
18.08.2018, 21:51

İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğanı təbrik edib

Putin Almaniyaya gedib
18.08.2018, 21:30

Putin Almaniyaya gedib

Şəhriyar Məmmədyarov ABŞ-da superturnirə qatılacaq
18.08.2018, 21:12

Şəhriyar Məmmədyarov ABŞ-da superturnirə qatılacaq

“Qarabağ” çempionata qələbə ilə başladı
18.08.2018, 20:54

“Qarabağ” çempionata qələbə ilə başladı

Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsi YEKUNLAŞDI: NƏTİCƏLƏR ...
18.08.2018, 20:43

Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsi YEKUNLAŞDI: NƏTİCƏLƏR ...

Ərdoğan yenidən AKP sədri oldu
18.08.2018, 20:30

Ərdoğan yenidən AKP sədri oldu

Bayram günləri Bakının bu ərazilərində heyvan kəsimi aparılacaq - SİYAHI
18.08.2018, 20:16

Bayram günləri Bakının bu ərazilərində heyvan kəsimi aparılacaq - SİYAHI

Həbsdən azad edilənlər üçün Sosial Adaptasiya Mərkəzi tikilib
18.08.2018, 20:01

Həbsdən azad edilənlər üçün Sosial Adaptasiya Mərkəzi tikilib

“Dünya liderlərinin gurultulu çıxışları vətəndaşa və sahibkara zərər vurur” 
18.08.2018, 17:31

“Dünya liderlərinin gurultulu çıxışları vətəndaşa və sahibkara zərər vurur” 

Lerikdə yol tikintisinə 11,3 milyon manat ayrıldı
18.08.2018, 17:17

Lerikdə yol tikintisinə 11,3 milyon manat ayrıldı

İlham Əliyev əfqanıstanlı həmkarını təbrik etdi
18.08.2018, 17:12

İlham Əliyev əfqanıstanlı həmkarını təbrik etdi

Dövlət qulluğuna test imtahanının nəticələri açıqlandı
18.08.2018, 16:44

Dövlət qulluğuna test imtahanının nəticələri açıqlandı

Səfər Mehdiyev gömrük postlarını YOXLADI
18.08.2018, 16:15

Səfər Mehdiyev gömrük postlarını YOXLADI

Avtobus sürücüləri və sərnişinlərini hədələyən şəxs həbs edildi
18.08.2018, 16:12

Avtobus sürücüləri və sərnişinlərini hədələyən şəxs həbs edildi

Ərdoğan: “Azanlarımızı susdura, bayrağımızı endirə bilməyəcəksiniz”
18.08.2018, 15:59

Ərdoğan: “Azanlarımızı susdura, bayrağımızı endirə bilməyəcəksiniz”

Məşhur restorandakı kütləvi zəhərlənməyə görə cinayət işi açıldı
18.08.2018, 15:12

Məşhur restorandakı kütləvi zəhərlənməyə görə cinayət işi açıldı

Belarusa yeni baş nazir təyin olundu
18.08.2018, 14:52

Belarusa yeni baş nazir təyin olundu

Gömrükdə külli miqdarda dərman aşkar edildi
18.08.2018, 14:49

Gömrükdə külli miqdarda dərman aşkar edildi

Kofi Annan vəfat etdi
18.08.2018, 13:56

Kofi Annan vəfat etdi

Axtarışda olan 36 nəfər saxlanıldı
18.08.2018, 13:53

Axtarışda olan 36 nəfər saxlanıldı

Əli Əhmədov AKP-nin qurultayında iştirak etmək üçün Türkiyəyə getdi
18.08.2018, 13:32

Əli Əhmədov AKP-nin qurultayında iştirak etmək üçün Türkiyəyə getdi

Biləsuvarda motosiklet aşdı, sürücü öldü
18.08.2018, 13:09

Biləsuvarda motosiklet aşdı, sürücü öldü

ARXİV