24 iyun 2017, Şənbə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Xiffət  
Xiffət  
04.12.2016, 12:19

Nicat Nəsirli

-         Ala, ala, çər dəymiş! Görüm səni it kimi gəbərəsən! Ala!

Havada tez-tez qalxıb enən qamçı zərbələri atın bədəninə dəydikcə ətrafa vıyıltı səsləri yayılırdı. At sakitləşmirdi, hər zərbədən daha da qızışır, yerə çidarlanmış cilovunu qırıb qaçmaq istəyirdi. Zərbələrin təsiri ilə şahə qalxır, kişnəyir, elə bil nalə çəkirdi. Hər dəfə şahə qalxanda nifrətlə palçıgı göyə sovururdu..Qamçıya ram olmaq istəmirdi. Hər zərbədən sonra kişinin qolunun gücü daha da zəifləyir, sanki qamçının ağrısını öz bədənində hiss edirdi.O, atını çox sevirdi,var-dövlətindən yalnız atını götürüb kənddən çıxmışdı. Amma özündən asılı olmayan hirs beyninə hakim kəsilərək onu sakitləşməyə qoymurdu, sanki aramsız zərbələr endirməklə sakitləşmək istəyirdi.

-         Səni öldürəcəm! Səsini kəsəcəksən! Hə, nətəhərdi, ala bu da biri! Qamçı xoşuna gəlir?!-kişi bağırır, vururdu..

-         Ay kişi əl saxla sən Allahın! Yazıq heyvan neynəsin, xiffət eləyir..

Kənarda dayanıb için-için göz yaşı axıdan arvadın dediyi bu cümlə kişinin qollarını zəncirlədi bir anda..söz onu dayandırdı..Heyvan xiffət çəkirdi..donub qaldı, bu onun ağlına gəlməmişdi..axı at da canlı idi, o da sevə, nifrət edə, xiffət çəkə bilərdi..doğulandan dağ çaylarının kənarlarında, yaşıl çəmənlərdə, başıqarlı dağların ətəklərində dördnala çapırdı. Amma indi onu sahibi bomboz bucaqsız çölə gətirib, həbsə məhkum eləmişdi. Buranın nə havası, nə qupquru qurumuş ot-ələfinin tamı ona tanış deyildi. Geri qayıtmaq istəyirdi, doğulduğu yerlərə..

Kişi atın gözündəki yaş damcılarını gördü, ağlayırdı. Qolu boşaldı, qamçı palçığın içinə düşdü...indi hiss etdi ki, nəfəsi tamam kəsilib, ürəyi ağzına gəlirdi. Dizləri üstə palçığa çöküb zarımağa başladı. Aylardır atın ipə-sapa yatmamasını indi anlamışdı, heyvan Vətən, torpaq, su, hava xiffəti çəkirdi...

Hər ilin soyuq dekabr günləri gələndə bu hadisəni xatırlayıram...

Bura İmişlinin sığ-zımırtdağı boğaza çıxan çölü idi. Ucu-bucağı görünməyən düzdə yüzlərlə çadır qurulmuşdu, dörd ay idi kəndləri işğal olunmuş insanları gətirib bura yığmışdılar. Görənlər bilir, belə çöllərdə yay da bir cəhənnəmdi, qışda. Yayda bürkü, ağcaqanad sürüsü, ilan-şəyən camaatı qırırdı, qışda sərt soyuq, xirtdəyə çıxan palçıq..Bura yığılan insanlar hər şeylərini qoyub gəlmişdilər, əldə-ayaqda nə götürə bilmişdilərsə ancaq o idi. Soyuqlar qəfil düşmüşdü, kim nə tapmışdısa  əyninə keçirmişdi. Hələ aclıq..hamı aclıq çəkirdi, kim gecə dörddə-beşdə  durub iranlıların verdiyi çörək növbəsinə gedə bilirdisə günü birtəhər yola verirdi, gedə bilməyənlər xəcalətindən, aclığın verdiyi əzabdan qovrulurdular. Veriləndə çörək olsaydı..., əl boyda nazik yuxanın nə dadı vardı, nə də doyumluğu.

Hər gecə yağan yağış çadırların içini basır, bəzilərini aşırırdı. Soyuq, nəm hava adamın bədənini qıca döndərirdi. İki gün əvvəl 123 nömrəli çadır uçmuşdu, səhər açılanda hay düşdü ki, İsgəndər kişi çadırda keçinib. Çadır şəhərçiyinin sakinləri kimsəsi olmayan, yeganə övladı şəhid olmuş kişini düşərgədən xeyli uşaqda qəbir qazıb basdırdılar. Danışırdılar ki, o qədər yağış yağmışdı ki, qəbr ağzına qədər su ilə dolmuşdu, ha boşaltsalarda bir şey alınmamışdı. Ölünü suyun içində basdırıb gəlmişdilər.Burada hər gün ölən olurdu, top-tüfəngdən canını qurtarıb xilas olanlar kədərə, həsrətə, xiffətə məğlub olurdular. Əsasda yaşlılar...köçkün həyatı onları günbəgün əridirdi...

Çadırlardan bütün günü ah-nalə səsləri gəlirdi,işğalda yaxınlarını, ərini, övladını, qardaşını  itirən qadınlar inləyirdilər. Ölüsündən-dirisindən xəbər almaq istəyənlər gündüzlər çadırın çölündə oturub xəbər gözləyirdilər.Səfalı yerlərdən gəlib palçıqlı çöllərdə yaşamaq onlar üçün çətin idi. İsti geyim, qida olmadığı üçün hamının bənizi solğunlaşmışdı, gözləri çuxura düşmüşdü. Qış hələ yeni başlayırdı...

Hamı kimi onlarda-qoca kişi və arvadı dörd ay idi ki çadır düşərgəsində yaşayırdılar. Oğlu onu, xəstə arvadını atəş altından çıxararaq səngərdəki yoldaşlarına kömək üçün geri qayıtmışdı. O gündən ondan xəbər yox idi. Kənd işğal olunmuşdu, oğlu sağ idimi bilmirdi...

 Ev-eşiyindən bircə atını gətirə bilmişdi. Di gəl ki, at ucsuz-bucaqsuz bu çöllərə gələndən rahat durmurdu. Bütün günü kişnəyir, qəribə səslər çıxarır, qaçıb getmək istəyirdi. Öyrəşə bilmirdi bu yerlərə.Kişi onu sakitləşdirmək üçün hər şeyi edirdi, amma xeyiri yox idi. Heyvan xiffət çəkirdi. O heç vaxt atını vurmamışdı, olsa-olsa sürünü dağa-arana aparanda mahmızlamışdı. İlk dəfə idi onu döydü. Ona görə döydü ki, bəlkə sakitləşər, dinclik verər.. Bir neçə dəfə istəmişdi atı açıb çölə buraxsın. Amma bacarmamışdı, at ona oğlunun yadigarı idi. Oğlu bu atı çox sevirdi. Bəlkə birdən oğlu qayıtdı, atı istədi..Nə deyəcəkdi ona? Onsuzda açıb buraxsaydı çöldə canavarlar parçalayacaqdı...

Əzab çəkirdi, axı dilsiz-ağızsız heyvana acizliyini başa sala bilmirdi. Deyə bilmirdi ki, o torpaqlar indi çox uzaqlardadır, ora getmək mümkün deyil...

Çadır şəhərciyinin məskən saldığı çöldə yeni bir soyuq, boz-bulanıq səhər açılırdı.. Axşam yenə yağış yağmışdı, çadırlar islanmış, bəziləri uçmuşdu...

Bu gün çadırda yaşayanları atın kişnəməsi, narahat səsləri oyatmadı. Çünki, o ölmüşdü.. donmuş baxışları çox uçaqlara zillənmişdi. .getmək istədiyi yerlərə...

...onu xiffət öldürmüşdü....  


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
24.06.2017, 18:26

İlham Əliyev bir neçə dövlət başçısını təbrik edib

24.06.2017, 17:59

Daha 5 pilot Formula 1-in sıralama turunda mübarizəni dayandırıb

24.06.2017, 17:57

Məişət zorakılığına dair qanun dəyişdirilir

24.06.2017, 17:54

Jurnalist Aida Eyvazlının kitabına təqdimat keçirildi - FOTOLAR

24.06.2017, 17:46

9 illik təhsildən kolleclərə sənəd verənlər - ballar bu qayda ilə hesablanacaq

24.06.2017, 17:17

Bakıda 3 nəfəri bıçaqlayan şəxs tutuldu - TƏFƏRRÜAT

24.06.2017, 17:04

Formula 1-lə əlaqədar banklar gücləndirilmiş rejimdə çalışır

24.06.2017, 17:03

Bakıda Formula 1 pilotlarının sıralama turu başladı

24.06.2017, 17:01

Aygün Kazımova: “Azərbaycanda bunu hələ heç kim etməyib, mən edəcəm”

24.06.2017, 16:32

Bir qrup zabitə “polkovnik” rütbəsi verildi

24.06.2017, 16:15

UNEC-də millət vəkillərinin iştirakı ilə “Açıq qapı” - FOTOLAR

24.06.2017, 16:07

Respublika Perinetal Mərkəzində ŞOK HADİSƏ - Əməliyyat olunan hamilə qadına səhv qan vurdular

24.06.2017, 15:51

İşğal olunmuş hansı rayonun Facebook-dakı səhifəsi daha fəaldır...

24.06.2017, 15:18

Formula 1-də üçüncü sərbəst yürüşün NƏTİCƏLƏRİ  

24.06.2017, 15:16

lham Əliyev Fransada Azərbaycanın Dostları Assosiasiyasının prezidentini qəbul edib

24.06.2017, 15:03

Xəbərdarlıq alan ekspert: “Prokurluqda dedim ki, hər şeyi sübut edə bilərəm”

24.06.2017, 14:52

Kiçik Əziz Sancar və "dahi" ateistlərimiz

24.06.2017, 14:46

Bakıda sürət qatarının piyada qızı vurduğu anın VİDEOSU

24.06.2017, 14:37

Formula-1 Azərbaycan Qran-Prisində üçüncü sərbəst yürüş başladı

24.06.2017, 14:29

Əbülfəz Elçibəy yaddaşlarda necə qalıb? - Siyasətçilərin XATİRƏLƏRİ

24.06.2017, 14:21

“Elçibəy məni nazir müavini təyin etdi, istəmədim, səfir göndərmək istədi, razılaşmadım”

24.06.2017, 14:00

Jurnalist Mikayıl Yaqubzadə vəfat edib

24.06.2017, 13:54

Elmar Vəliyev şikayətçiləri qəbul etdi

24.06.2017, 13:50

Formula 2 üzrə birinci yarışın qalibi məlum oldu

24.06.2017, 13:48

Əlif Hacıyev - Xocalının cəngavəri

24.06.2017, 13:16

Gəncədəki “İmamzadə” ziyarətgahında iftar süfrəsi açılıb - FOTO

24.06.2017, 13:08

Baş Prokurorluq Əkrəm Həsənova xəbərdarlıq etdi

24.06.2017, 13:03

Bakıdakı “Formula 2” yarışlarında QƏZALAR baş verdi

24.06.2017, 12:56

Ramazan ikitirəliyi - Bayram namazını sabah qılanlar da olacaq...

24.06.2017, 12:44

Referendumun əks olunduğu yeni KONSTİTUSİYAMIZ

24.06.2017, 12:38

İlham Əliyev həmkarına başsağlığı verdi

24.06.2017, 12:36

Bakıda avtomobil qaçıran iki yeniyetmə qəza törətdi

24.06.2017, 12:34

Deputat: “Xalq Cümhuriyyəti dövründə Ordumuzu quran şəxslər simvollardır”

24.06.2017, 12:23

İki günün hava PROQNOZU açıqlandı: 35 dərəcə İSTİ

24.06.2017, 12:17

YAP: “İqtidar-müxalifət dialoqu hər zaman baş tuta bilər”

ARXİV
SORĞU
Qeyri-sabit hava şəraiti sizə necə təsir edir?
- İstilərdən canımız qurtarıb(6.66%)
- Dənizə gedə bilmirik(24.4%)
- Səhhətimizə mənfi təsir edir(20%)
- Əhvalım xoşallanır(11.1%)
- Məhsul qıtlığı yaranır(13.3%)
- Təsərrüfatıma ziyan dəyir(4.44%)
Yağış, dolu ruzi-bıərəkətdir(20%)