19 oktyabr 2017, Cümə axşamı
Ana Səhifə - QARABAĞ - Xruşşov dövrünün Qarabağ şəhidi - FOTOLAR
Xruşşov dövrünün Qarabağ şəhidi - FOTOLAR +
08.12.2016, 10:46

Təzə öyrəndiklərin təzə-təzə suallar doğmasa olmaz ki!

 

Çingiz Hüseynovun “Минувшее – навстречу” (“Mənə sarı addımlayan keçmişim”)memuarının “Şıxəli Qurbanov, yaxud “Borc və şərəf adamları” bölümündə 60-cı illərdə görkəmli dövlət xadimlərinin, milli rəhbər kadrların bir-birinin ardınca müəmmalı ölüm sualı kimi.

 

Azərbaycan Kommunist Partiyasının ideologiya üzrə katibi Nazim Hacıyevun 38 yaşında həyatdan köçməsinin baiskarlarını güman etmək olsa da, Şıxəli Qurbanovun 41, komsomolun 1-ci katibi Maqsud Əlizadənin 34 yaşında ölümünün əsl səbəbləri hələ də sirli qalır.

 

Kitabda xeyli adamın adı keçir, diqqətimi xüsusi çəkən Nazim Hacıyev haqqında bir qədər ətraflı yazmaq istədim.

 

Memuarda oxuyuram ki, Nazim Hacıyev ölümündən iki il əvvəl ağır stress keçirib. Onu yatağa salan bu ölümcül stressin səbəbini, düşünürəm, hamımız bilməliyik.

 

SSRİ ilə münasibətlərin yumşalmasından istifadə edən ABŞ-dakı erməni diasporu sovet hökumətinə müraciət edərək, Dağlıq Qarabağın Ermənistana birləşdirilməsini xahiş edir. Krımın Rusiyadan alınıb Ukraynaya verilməsi qərarını nümunə gətirən Mikoyan məsələnin Siyasi Büroda müzakirəsinə nail olur. Komissiya yaradılır. Bölgəyə göndərilən briqada arayışlarla qayıdır. Qarabağın tarixi və hüquqi cəhətdən Azərbaycan torpağı olmasını sübut edən bir arayış isə mərkəzdə suallara səbəb olur. Partiyanın baş ideoloqu Suslov zəng edərək arayışı hazırlayan Nazim Hacıyevi Moskvaya çağırır.

 

36 yaşlı Nazim Hacıyev Siyasi Büroda SSRİ kimi nəhəng dövlətin üzü üzlər görmüş azman liderlərinin qarşısında Qarabağın Azərbaycan torpağı olmasını dəlillərlə əsaslandırır.

 

Kitabdan oxuyaq:

 

“- Xruşşov: “Məruzəçiyə kimin sualı var?”

– Mikoyan Hacıyevə “sən” deyə müraciət edərək: “Sən qatı millətçiymişsən ki! Sənə belə bir vəzifəni necə həvalə ediblər?”

– Xruşşov Mikoyana: “Şəxsiləşdirmə, mövqeyini bildir”.

– Mikoyan: “Beynəlmiləlçilik prinsipindən çıxış edərək, hesab edirəm ki, erməni diasporunun xahişini yerinə yetirməliyik, xüsusilə, Amerika ilə dostluq münasibətlərimizin yarandığı indiki vaxtda bu, əhəmiyyətlidir”.

 

Nazim Hacıyevin inadlı dirənişiylə keçən uzun müzakirələrə Xruşşov belə yekun vurur: “Sərhədlərə əl vursaq bir “bardak” yaranar ki, sümükləri yığışdıra bilmərik. Odur ki, sovet ailəsində dostcasına yaşamağa davam edək”.

 

Anlaşılan odur ki, Qarabağın elə o vaxt Ermənistana verilməsi üçün hər cür “beynəlmiləl zəmin” varmış. Sonralar bütöv bir xalqın qoruya bilmədiyi Qarabağı Nazim Hacıyev tək canına, həyatı bahasına qoruya bilib. Həmin iclasda yaşadığı stress, sonrakı basqı, təhdid və təqiblər öz işini görüb – çox çəkməyib, Nazim Hacıyev yatağa düşüb, vəfat edib. Bəlkə də ölümü sürətləndirən başqa səbəblər də olub.

 

Dil, milli adət-ənənə, vətən təəssübü çəkən bu siyasi xadimlər daha yüksək vəzifələr tutacaqdı. Kremlə isə təəssübkeş milli kardlar lazım deyildi!

 

Gənc bir partiya xadiminin qoca kommunist “başyeyən”lərlə döş-döşə gəlməsi rəğbət duyğusu yaratmaya bilməzdi. “Nazim Hacıyev” yazıb axtarış saytlarına baş vurdum. Yalnız Vikipediyanın ruscası onun haqqında bioqrafik məlumat dərc edib.

 

Azərbaycan türkcəsində isə tək-tük halda rastladım, məsələn, Əziz Mirəhmədov, Cəmil Əlibəyov, İlyas Tapdıq, Nodar Şaşıqoğlu məqalə və müsahibələrində onun adını çəkiblər. Osman Mirzəyevin ondan bir oçerk yazdığını da oxudum, öçerkin özünü tapmasam da. Bakıda 400 metrlik bir küçə də var “Nazim Hacıyev” adında, amma bilmədim həmin adamdırmı!?

 

Kinomuzun “Mixaylo”su Nodar Şaşıqoğlunun müsahibəsindən:

 

“O zaman Nazim Hacıyev adlı bir şəxs vardı. Mərkəzi Komitədə təbliğat və təşviqat üzrə katib idi. Yəqin, daha böyük vəzifə tutacaqdı. Vaxtsız ölüm imkan vermədi. Mən onun xatirəsini həmişə əziz tuturam. Bu insan Azərbaycan incəsənətinə o qədər can yandırırdı ki, hər bir sənət xadiminin necə yaşadığını, nəyə ehtiyacı olduğunu xırdalığına qədər bilirdi və kömək eləyirdi. O cümlədən mənim evlə təmin olunmağıma da kömək etdi”.

 

İçində həqiqət bildiyinə sadiqliyin varsa, hansı ideologiyaya qulluğun önəm kəsb eləmir, ideologiyalar da hakimiyyətlər kimi gəldi-gedərdi. Əsas odur ki, bu günkü şüar vətənpərvərliyi zamanında əsl vətənsevərləri seçə bilək, onları tanıyaq, yad edək, örnək göstərək.

 

Xüsusən də Xuruşşov dövrünün Qarabağ şəhidi – Nazim Hacıyev kimi tanınmayanları!

 

Vahid Qazi

 

P.S. Nazim Hacıyevin oğlu professor Aydın Hacıyev Rusiyanın Arxangelsk şəhərində yaşayır. Onu qohumu Hikmət Hacızadənin bələdçiliyilə feysbukda tapdım. Atasının şəkillərini istədim. Göndərdi. Hələ üstəlik atası haqda yazdığı ”Все понять, но не всепростить” adlı kitabını göndərəcəyini də söz verdi. Aydın müəllimdən aldığım fotoları dərc edirəm.

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Nəsib bəy Yusifbəylinin sirli qətli - II Hissə - AXC-100
19.10.2017, 01:14

Nəsib bəy Yusifbəylinin sirli qətli - II Hissə - AXC-100

Sobçak  namizədliyini müxalifətçinin xeyrinə geri götürür
19.10.2017, 00:43

Sobçak  namizədliyini müxalifətçinin xeyrinə geri götürür

Azərbaycan cüdoçuları 2 medal qazandı
19.10.2017, 00:25

Azərbaycan cüdoçuları 2 medal qazandı

Ukraynada avtomobil kütləyə çırpıldı: 6 ölü
19.10.2017, 00:08

Ukraynada avtomobil kütləyə çırpıldı: 6 ölü

Hulusi Kılıç  Bakıda mükafat aldı
18.10.2017, 23:52

Hulusi Kılıç  Bakıda mükafat aldı

"Gözlənilməz nəticə oldu"- Dieqo Simeone
18.10.2017, 23:31

"Gözlənilməz nəticə oldu"- Dieqo Simeone

Xəstəxanada həyatını itirən 8 yaşlı qızın ölüm səbəbi - VİDEO
18.10.2017, 23:13

Xəstəxanada həyatını itirən 8 yaşlı qızın ölüm səbəbi - VİDEO

18.10.2017, 22:56

"Bu turnirin gücünü hiss etməyin futbolçularımıza böyük faydası olacaq" - Qurban Qurbanov

"Atletiko" ilə heç-heçə "Qarabağ"a 500 min avro qazandırdı
18.10.2017, 22:42

"Atletiko" ilə heç-heçə "Qarabağ"a 500 min avro qazandırdı

Ukraynada keçirilən aksiyalarda 11 nəfər saxlanıldı
18.10.2017, 22:25

Ukraynada keçirilən aksiyalarda 11 nəfər saxlanıldı

37 dəqiqədə 3 erməninin törətdiyi 3 terror– KREMLİN GECƏ MÜŞAVİRƏSİ...
18.10.2017, 22:12

37 dəqiqədə 3 erməninin törətdiyi 3 terror– KREMLİN GECƏ MÜŞAVİRƏSİ...

"Qarabağ"dan möhtəşəm oyun: komandamız ilk xalını qazandı - Yenilənib
18.10.2017, 21:56

"Qarabağ"dan möhtəşəm oyun: komandamız ilk xalını qazandı - Yenilənib

ABŞ-da silahlı insident: 3 ölü, 2 yaralı
18.10.2017, 21:19

ABŞ-da silahlı insident: 3 ölü, 2 yaralı

İlham Əliyev: "Azərbaycan uğurla inkişaf edir, daxili risklər və potensial təhlükələr yoxdur"
18.10.2017, 21:03

İlham Əliyev: "Azərbaycan uğurla inkişaf edir, daxili risklər və potensial təhlükələr yoxdur"

İtkin düşən hərbçi 40 il onra tapıldı
18.10.2017, 20:44

İtkin düşən hərbçi 40 il onra tapıldı

Naxçıvanda hərbi parad keçirildi - YENİLƏNİB,  FOTOSESSİYA
18.10.2017, 20:31

Naxçıvanda hərbi parad keçirildi - YENİLƏNİB,  FOTOSESSİYA

Nazir ilk görüşünü Türkiyə səfiri ilə keçirdi
18.10.2017, 20:15

Nazir ilk görüşünü Türkiyə səfiri ilə keçirdi

Nazir səfiri məlumatlandırdı
18.10.2017, 19:51

Nazir səfiri məlumatlandırdı

Əlillərlə bağlı qanunvericilikdə dəyişiklik gözlənilmir - Hadi Rəcəbli
18.10.2017, 18:58

Əlillərlə bağlı qanunvericilikdə dəyişiklik gözlənilmir - Hadi Rəcəbli

30 yaşlı azərbaycanlı qaçqın afrikalıların qanını tökdü
18.10.2017, 18:52

30 yaşlı azərbaycanlı qaçqın afrikalıların qanını tökdü

TANAP üçün 500 milyon dollar kredit ayrıldı
18.10.2017, 18:45

TANAP üçün 500 milyon dollar kredit ayrıldı

Azərbaycanda portağal 50% bahalaşdı
18.10.2017, 18:18

Azərbaycanda portağal 50% bahalaşdı

Putinlə Netanyahu arasında telefon danışığı olub
18.10.2017, 18:12

Putinlə Netanyahu arasında telefon danışığı olub

Avtomobil nömrələri üçün dövlət standartı AÇIQLANDI
18.10.2017, 18:04

Avtomobil nömrələri üçün dövlət standartı AÇIQLANDI

Mənzil alan jurnalistlərlə görüş keçiriləcək
18.10.2017, 17:56

Mənzil alan jurnalistlərlə görüş keçiriləcək

Qənirə Paşayevadan çağırış
18.10.2017, 17:50

Qənirə Paşayevadan çağırış

“Qarabağ”ın azarkeşləri üçün avtobuslar ayrıldı
18.10.2017, 17:42

“Qarabağ”ın azarkeşləri üçün avtobuslar ayrıldı

ADU-da Çin mətbəxinin sirri açıldı
18.10.2017, 17:41

ADU-da Çin mətbəxinin sirri açıldı

Azərbaycan və Rusiya rəsmiləri sərhədə TOPLANDI - yeni təməl qoyuldu
18.10.2017, 17:25

Azərbaycan və Rusiya rəsmiləri sərhədə TOPLANDI - yeni təməl qoyuldu

Dövlət Arxivindən ŞOK SƏNƏD tapıldı - Tanınmış bolşeviklər Müsavatın agentləri olublar...
18.10.2017, 17:24

Dövlət Arxivindən ŞOK SƏNƏD tapıldı - Tanınmış bolşeviklər Müsavatın agentləri olublar...

Əhliman Əmiraslanov AMEA-da toplantı keçirdi
18.10.2017, 17:23

Əhliman Əmiraslanov AMEA-da toplantı keçirdi

İŞİD Suriya ordusunun məşhur generalını öldürdü
18.10.2017, 17:22

İŞİD Suriya ordusunun məşhur generalını öldürdü

Bakı meriyası REAL-ın müraciətini cavabsız qoyub
18.10.2017, 17:17

Bakı meriyası REAL-ın müraciətini cavabsız qoyub

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ 
18.10.2017, 17:04

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ 

Aydın Mirzəzadə tələbələrə mühazirə oxudu
18.10.2017, 17:00

Aydın Mirzəzadə tələbələrə mühazirə oxudu

ARXİV
SORĞU
Hansı kommunal xidmətin işindən razısınız?
“Azəriqaz”(4.81%)
“Azərişıq”(28.3%)
“Azərsu”(10.2%)
“Azəristiliktəchizat”(3.01%)
Heç biri(53.6%)