25 aprel 2017, Çərşənbə
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
10.12.2016, 14:34

 

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında (AMEA) Yalançı Elmə Qarşı Mübarizə üzrə Komissiyası yaradılıb.

Komissiyanın yaradılmasında məqsəd yalançı elmi iddiaların əsl mahiyyətini şərh etmək və ictimaiyyətə çatdırmaq, həmçinin yalançı elmə qarşı mübarizə üçün maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirməkdir.

Bu komissiyanın elmin inkişafına hansı təsirləri olacaq? Mübarizə necə aparılmalıdır? 

 

Fizik Yalçın İslamzadə Modern.az-a deyib ki,  bu komissiyanın nə qədər effektiv olacağı və necə fəaliyyət göstərəcəyini indidən demək çətindir.

 

“Çünki, indiyə qədər biz AMEA-nın elmin təbliği sahəsində ciddi fəaliyyətini görməmişik. Odur ki onların elm anlayışına bələd deyilik və yalançı elm dedikdə nəyi nəzərdə tutduqlarını bilmirik. AMEA işçilərinin normal fəaliyyətindən elmi araşdırmalar aparmaq, bunları nəşr etmək, elmin xalqa açıqlanması, təbliğ edilməsi istiqamətində hansı tədbirlər nəzərdə tutduqlarını bilmirik. Əksinə, indiyə qədər bəzi əməkdaşların elmdən kənar görüşləri daha çox müzakirə mövzusu olub  -mələklərinin sürətinin və cəhənnəmin temperaturunun hesablanması, yerin düz olduğu iddiaları kimi.

 

Bu gün ölkəmizdə elmin təbliğatı lazımi səviyyədə deyil, alimlərin xalqa açıq konfransları, elmi-kütləvi jurnal və kitabların nəşri, tərcüməsi minimal səviyyədədir. Ancaq əks istiqamətdə, ciddi təbliğat gedir, yaradılışçıların, spiritualistlərin, mistiklərin əsərləri tərcümə olunur, təbliğatı aparılır. Milli Kitabxanada, elmi kitablar kateqoriyasında təkamül nəzəriyyəsi əleyhinə yazılmış kitab varkən, təkamülə dair ən son kitab 1989-cu il tarixlidir”.

 

Fizik bildirib ki, inkişaf etmiş istənilən cəmiyyətin lokomotivi elm və texnologiya, modern təhsil sistemi olub.

“Poetik, mistik, dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib. Ümid edirəm ki, bu komissiya ciddi fəaliyyət göstərəcək, təbliğatı aparılan psevdo-elmi istiqamətləri müəyyən edəcək və onların tezislərini elmi dəlillərlə çürüdən kitablar, məqalələr və jurnallar yayınlayacaqlar.

Elm düşüncəni həm psevdo-elmi cərəyanlardan qorumaq, üstəlik elmi düşüncənin özünün də təbliğini aparmaq lazımdır. Komissiyanın əməli fəaliyyətinin bizi qane edəcəyinə ümid edirəm”.

 

Azvision.az saytının baş redaktoru Vüsal Məmmədov bildirib ki, yalançı elm problemi bütün dünyada var və çox qədim problemlərdəndir.

 

“Bütün dövrlərdə savadsız və saxtakar insanlar özlərini elm adamı kimi qələmə verməyə çalışıblar. Bunu bacaranlar da çox olub, yaxşı pul və şöhrət qazanıblar. Amma əlbəttə ki, onların “bəyliyi” uzun çəkməyib, elm özü-özünü təmizləyir, burada yalanların ifşa olunması ancaq vaxt məsələsidir.

 

Fəqət yalançı elm bu gün də var, yenə də kimlərsə, bu yolla cəmiyyəti aldatmaqda davam edir. Burada iki istiqaməti ayırardım: Birincisi, lap qədim dövrlərdən mövcud olan paraelmlərdir: astrologiya, bioenergetika, alternativ tibb, ekstrasensorika... İnsanlar hələ də bunların yalan və şarlatanlıq olduğunu sonacan dərk edə bilməyiblər və həmin sahələrlə məşğul olan şəxslərə müraciət edir, pul verirlər. Nəticədə hərtərəfli itirirlər.

 

İkinci istiqamət isə ən yeni elm sahələrilə bağlıdır. Elm sahəsindəki son yeniliklərdən çoxunun xəbəri yoxdur, kəşflərin və nəzəriyyələrin mahiyyətini düz başa düşmürlər; buna görə də bəzi fırıldaqçılar kvant, nanotexnologiya, gen mühəndisliyi, klonlaşdırma, lülə hüceyrələri və sair bu kimi terminlərdən istifadə edib, insanları aldada bilirlər. Yalançı elmi və onunla məşğul olanları barmaqla göstərərək, ifşa etmək lazımdır”.

 

Vüsal Məmmədovun sözlərinə görə, cəmiyyətə aydın kriteriyalarla başa salmaq lazımdır ki, elm nədir, paraelm nədir, onların arasında hansı fərqlər var.

“Paraelmin güclənməsi və yayılması cəmiyyəti cəhalətə sürükləyir, inkişaf etməyə qoymur, əsl elmin inkişafına da mane olur. Onun qarşısını kəsmək əslində bir qurumun yox, bütün ziyalıların və savadlı insanların işi olmalıdır”.

 

Qafar AĞAYEV 


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
25.04.2017, 22:18

Putinin dünya liderlərinə verdiyi və aldığı canlı hədiyyələr - FOTOLAR

25.04.2017, 22:11

Müdirini qətlə yetirən mühasibin gizlətdiyi pul torbası TAPILIB

25.04.2017, 21:54

"Sarkisyan mənə dedi ki, Ağdam ermənilərin vətəni deyil və o haqlıdır” - Tomas de Vaal

25.04.2017, 21:38

Leyla Əliyeva MDU nəzdində Asiya və Afrika Ölkələri İnstitutunda - FOTO

25.04.2017, 21:33

Rusiyanın öhdəsindən gəlmək mümkündür, obyektləri vurula bilər

25.04.2017, 21:25

Türkiyə ordusu 70 PKK terrorçusunu məhv etdi

25.04.2017, 21:11

Yaşayış binasının çardağında asılmış kişi meyiti tapılıb

25.04.2017, 20:59

Rusiya Suriyada hakimiyyət dəyişikliyinə imkan verməyəcək

25.04.2017, 20:43

Cəbhədə daha bir erməni hərbçi öldürüldü

25.04.2017, 20:29

Türkiyə Yəmənə iki milyard dollar yardım edir

25.04.2017, 20:15

“Qanun Prezident Administrasiyasını ləğv edə bilməz”- Şahin Əliyev

25.04.2017, 20:02

SOCAR Maltada elektrik stansiyası və qaz terminalı açdı - VİDEO

25.04.2017, 18:57

Saatlı sakini qardaşı arvadını bıçaqlayıb

25.04.2017, 18:46

Uğurlu layihənin təməl prinsipləri

25.04.2017, 18:33

Bakıda 3 ev yanıb

25.04.2017, 18:25

Türkiyədə silahlı basqında 6 nəfər yaralandı

25.04.2017, 18:09

Gümrüdə rus hərbçisini öldürən erməni İslam qəbul edibmiş

25.04.2017, 17:54

Sahibkarlıq sahəsində fərqlənənlər təltif edildi - SİYAHI

25.04.2017, 17:32

UNESCO-da İran və  Hindistana necə qalib gəldik? - XXI əsr Azərbaycan mədəniyyəti

25.04.2017, 17:24

Əflatun Amaşova “Şöhrət” ordeni verildi

25.04.2017, 17:22

“Prezident Administrasiyasının ləğvindən söhbət belə, gedə bilməz” - Yeni qanun ŞƏRH OLUNDU

25.04.2017, 17:22

AŞPA ilə Türkiyə arasından QALMAQAL

25.04.2017, 17:11

Dollar BAHALAŞDI

25.04.2017, 16:47

Amerikada yaşayan azərbaycanlıların həyatı 25 dəqiqəlik sənədli FİLMDƏ

25.04.2017, 16:46

Fransa prezidentliyinə ən şanslı namizəd Qarabağdan DANIŞDI

25.04.2017, 16:45

Mal-qaranın kütləvi tələfatı haqda xəbərlərə rəsmi REAKSİYA

25.04.2017, 16:43

ADU-da Əziz Əliyevin xatirəsi anılıb

25.04.2017, 16:33

Bu il istehsalatda baş verən bədbəxt hadisələrdə 10 nəfər ölüb

25.04.2017, 16:02

Azərbaycan Yəmənə yardım göstərdi

25.04.2017, 16:00

Milli Məclisinin foyesində siqaret çəkmək qadağan edildi

25.04.2017, 15:58

Tramp Azəbaycana və Ermənistana yardımı kəsdi

25.04.2017, 15:57

Komitə sədri irad bildirdi: xəstələr arasında fərq qoyulmamalıdır

25.04.2017, 15:47

Ermənistanda mason lojası yaradılır

25.04.2017, 15:44

Qənirə Paşayeva ürək xəstələrilə bağlı vacib təklif verdi

25.04.2017, 15:30

Cəmil Quliyev növbəti dəfə İTV-nin baş direktoru seçilib

ARXİV