27 may 2017, Şənbə
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
10.12.2016, 14:34

 

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında (AMEA) Yalançı Elmə Qarşı Mübarizə üzrə Komissiyası yaradılıb.

Komissiyanın yaradılmasında məqsəd yalançı elmi iddiaların əsl mahiyyətini şərh etmək və ictimaiyyətə çatdırmaq, həmçinin yalançı elmə qarşı mübarizə üçün maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirməkdir.

Bu komissiyanın elmin inkişafına hansı təsirləri olacaq? Mübarizə necə aparılmalıdır? 

 

Fizik Yalçın İslamzadə Modern.az-a deyib ki,  bu komissiyanın nə qədər effektiv olacağı və necə fəaliyyət göstərəcəyini indidən demək çətindir.

 

“Çünki, indiyə qədər biz AMEA-nın elmin təbliği sahəsində ciddi fəaliyyətini görməmişik. Odur ki onların elm anlayışına bələd deyilik və yalançı elm dedikdə nəyi nəzərdə tutduqlarını bilmirik. AMEA işçilərinin normal fəaliyyətindən elmi araşdırmalar aparmaq, bunları nəşr etmək, elmin xalqa açıqlanması, təbliğ edilməsi istiqamətində hansı tədbirlər nəzərdə tutduqlarını bilmirik. Əksinə, indiyə qədər bəzi əməkdaşların elmdən kənar görüşləri daha çox müzakirə mövzusu olub  -mələklərinin sürətinin və cəhənnəmin temperaturunun hesablanması, yerin düz olduğu iddiaları kimi.

 

Bu gün ölkəmizdə elmin təbliğatı lazımi səviyyədə deyil, alimlərin xalqa açıq konfransları, elmi-kütləvi jurnal və kitabların nəşri, tərcüməsi minimal səviyyədədir. Ancaq əks istiqamətdə, ciddi təbliğat gedir, yaradılışçıların, spiritualistlərin, mistiklərin əsərləri tərcümə olunur, təbliğatı aparılır. Milli Kitabxanada, elmi kitablar kateqoriyasında təkamül nəzəriyyəsi əleyhinə yazılmış kitab varkən, təkamülə dair ən son kitab 1989-cu il tarixlidir”.

 

Fizik bildirib ki, inkişaf etmiş istənilən cəmiyyətin lokomotivi elm və texnologiya, modern təhsil sistemi olub.

“Poetik, mistik, dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib. Ümid edirəm ki, bu komissiya ciddi fəaliyyət göstərəcək, təbliğatı aparılan psevdo-elmi istiqamətləri müəyyən edəcək və onların tezislərini elmi dəlillərlə çürüdən kitablar, məqalələr və jurnallar yayınlayacaqlar.

Elm düşüncəni həm psevdo-elmi cərəyanlardan qorumaq, üstəlik elmi düşüncənin özünün də təbliğini aparmaq lazımdır. Komissiyanın əməli fəaliyyətinin bizi qane edəcəyinə ümid edirəm”.

 

Azvision.az saytının baş redaktoru Vüsal Məmmədov bildirib ki, yalançı elm problemi bütün dünyada var və çox qədim problemlərdəndir.

 

“Bütün dövrlərdə savadsız və saxtakar insanlar özlərini elm adamı kimi qələmə verməyə çalışıblar. Bunu bacaranlar da çox olub, yaxşı pul və şöhrət qazanıblar. Amma əlbəttə ki, onların “bəyliyi” uzun çəkməyib, elm özü-özünü təmizləyir, burada yalanların ifşa olunması ancaq vaxt məsələsidir.

 

Fəqət yalançı elm bu gün də var, yenə də kimlərsə, bu yolla cəmiyyəti aldatmaqda davam edir. Burada iki istiqaməti ayırardım: Birincisi, lap qədim dövrlərdən mövcud olan paraelmlərdir: astrologiya, bioenergetika, alternativ tibb, ekstrasensorika... İnsanlar hələ də bunların yalan və şarlatanlıq olduğunu sonacan dərk edə bilməyiblər və həmin sahələrlə məşğul olan şəxslərə müraciət edir, pul verirlər. Nəticədə hərtərəfli itirirlər.

 

İkinci istiqamət isə ən yeni elm sahələrilə bağlıdır. Elm sahəsindəki son yeniliklərdən çoxunun xəbəri yoxdur, kəşflərin və nəzəriyyələrin mahiyyətini düz başa düşmürlər; buna görə də bəzi fırıldaqçılar kvant, nanotexnologiya, gen mühəndisliyi, klonlaşdırma, lülə hüceyrələri və sair bu kimi terminlərdən istifadə edib, insanları aldada bilirlər. Yalançı elmi və onunla məşğul olanları barmaqla göstərərək, ifşa etmək lazımdır”.

 

Vüsal Məmmədovun sözlərinə görə, cəmiyyətə aydın kriteriyalarla başa salmaq lazımdır ki, elm nədir, paraelm nədir, onların arasında hansı fərqlər var.

“Paraelmin güclənməsi və yayılması cəmiyyəti cəhalətə sürükləyir, inkişaf etməyə qoymur, əsl elmin inkişafına da mane olur. Onun qarşısını kəsmək əslində bir qurumun yox, bütün ziyalıların və savadlı insanların işi olmalıdır”.

 

Qafar AĞAYEV 


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
27.05.2017, 21:24

Mingəçevirdə oğul anasını qətlə yetirdi

27.05.2017, 21:08

Türkiyədə güclü zəlzələ olub

27.05.2017, 20:55

Masallıda məktəblilərin davası ölümlə nəticələndi

27.05.2017, 20:43

Media qurumunun rəhbəri barəsində həbs qərarı verildi

27.05.2017, 20:26

Ermənistanda gömrük rəisi həbs edilib

27.05.2017, 20:16

Dolu Tovuza ciddi ziyan vurdu

27.05.2017, 20:02

Ağcabədidə 4 metr uzunluğu olan gürzə öldürülüb

27.05.2017, 19:30

“Moody’s”: ABB-nin xarici kreditorları restrukturizasiya planını təsdiqləyəcək

27.05.2017, 17:55

Ötən il  təqaüd alan yaşlı və gənc yazıçıların sayı BİLİNDİ

27.05.2017, 17:46

Müdafiə Nazirliyi snayperlərin atış bacarıqlarını YOXLAYIR

27.05.2017, 17:29

Ərdoğan alman deputatlara şərt qoydu

27.05.2017, 17:22

Nardaran sakini tüfəngini polisə təhvil verib  

27.05.2017, 17:04

Qaziler.az saytının fəaliyyəti bərpa edildi

27.05.2017, 17:02

Yaponiya imperatoru Azərbaycan prezidentinə məktub göndərdi

27.05.2017, 16:35

İlahiyyatçılar il boyu içki içənlərin Ramazanda oruc tutmasına haqq qazandırdı 

27.05.2017, 16:21

Səyyar sanitar epidemioloji dəstənin xüsusi təlimi keçirilib

27.05.2017, 16:01

Putinlə Ərdoğan Suriyanı müzakirə etdi

27.05.2017, 15:54

İlham Əliyev Efiopiya və Nepal prezidentlərini təbrik edib

27.05.2017, 15:42

Gələcəyin sərnişinləri “BakuBus”da

27.05.2017, 15:14

Həkim sirri ilə bağlı qanunvericiliyə dəyişiklik edilir – Hərbi xidmətə görə  

27.05.2017, 15:10

Bakıda bədbəxt hadisə: otel şüşələri silənlər 7-ci mərtəbədən yıxıldı, 1-i öldü

27.05.2017, 15:05

Karyerasında qırmızı vərəqə görməyən futbolçular – MARAQLI

27.05.2017, 14:40

Milli Məclis növbəti iclasının gündəliyində dəyişiklik edilib

27.05.2017, 14:35

Əli Məsimli Beynəlxalq Bankın əvvəlki mövqeyinə qayıtması üçün təklif verdi

27.05.2017, 14:29

DİM 29 şəhər və rayonda sınaq imtahanları keçirdi

27.05.2017, 14:23

“Neft Daşları”na gedən helikopter məcburi eniş etdi

27.05.2017, 14:17

Prezident: “Ən çətin əməliyyatların ölkəmizdə uğurla aparılması fərəh doğurur”

27.05.2017, 13:52

Şamaxıda qədim kütləvi məzarlıq aşkar edildi – FOTOLAR

27.05.2017, 13:27

Əli Kərimlinin müavini Bakı İstintaq Təcridxanasına köçürülüb

27.05.2017, 13:25

Əfqanıstanda terror: 18 ölü

27.05.2017, 13:09

Mayın 28-29-na olan hava PROQNOZU: Bakıda külək əsəcək

27.05.2017, 13:05

Parlamentin növbədənkənar iclası olacaq

27.05.2017, 13:01

İslamiadada birinci yeri tutan futbolçularımız arasında 150 min manat necə bölünəcək- AÇIQLAMA

27.05.2017, 12:51

Deputatlar Oqtay Əsədovun rəhbərliyi ilə Latviyaya gedir

27.05.2017, 12:44

Azərbaycanlı vloqqer: "Stimulum həyat yoldaşımdır” - MÜSAHİBƏ

ARXİV