19 avqust 2018, Bazar
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
10.12.2016, 14:34

 

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında (AMEA) Yalançı Elmə Qarşı Mübarizə üzrə Komissiyası yaradılıb.

Komissiyanın yaradılmasında məqsəd yalançı elmi iddiaların əsl mahiyyətini şərh etmək və ictimaiyyətə çatdırmaq, həmçinin yalançı elmə qarşı mübarizə üçün maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirməkdir.

Bu komissiyanın elmin inkişafına hansı təsirləri olacaq? Mübarizə necə aparılmalıdır? 

 

Fizik Yalçın İslamzadə Modern.az-a deyib ki,  bu komissiyanın nə qədər effektiv olacağı və necə fəaliyyət göstərəcəyini indidən demək çətindir.

 

“Çünki, indiyə qədər biz AMEA-nın elmin təbliği sahəsində ciddi fəaliyyətini görməmişik. Odur ki onların elm anlayışına bələd deyilik və yalançı elm dedikdə nəyi nəzərdə tutduqlarını bilmirik. AMEA işçilərinin normal fəaliyyətindən elmi araşdırmalar aparmaq, bunları nəşr etmək, elmin xalqa açıqlanması, təbliğ edilməsi istiqamətində hansı tədbirlər nəzərdə tutduqlarını bilmirik. Əksinə, indiyə qədər bəzi əməkdaşların elmdən kənar görüşləri daha çox müzakirə mövzusu olub  -mələklərinin sürətinin və cəhənnəmin temperaturunun hesablanması, yerin düz olduğu iddiaları kimi.

 

Bu gün ölkəmizdə elmin təbliğatı lazımi səviyyədə deyil, alimlərin xalqa açıq konfransları, elmi-kütləvi jurnal və kitabların nəşri, tərcüməsi minimal səviyyədədir. Ancaq əks istiqamətdə, ciddi təbliğat gedir, yaradılışçıların, spiritualistlərin, mistiklərin əsərləri tərcümə olunur, təbliğatı aparılır. Milli Kitabxanada, elmi kitablar kateqoriyasında təkamül nəzəriyyəsi əleyhinə yazılmış kitab varkən, təkamülə dair ən son kitab 1989-cu il tarixlidir”.

 

Fizik bildirib ki, inkişaf etmiş istənilən cəmiyyətin lokomotivi elm və texnologiya, modern təhsil sistemi olub.

“Poetik, mistik, dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib. Ümid edirəm ki, bu komissiya ciddi fəaliyyət göstərəcək, təbliğatı aparılan psevdo-elmi istiqamətləri müəyyən edəcək və onların tezislərini elmi dəlillərlə çürüdən kitablar, məqalələr və jurnallar yayınlayacaqlar.

Elm düşüncəni həm psevdo-elmi cərəyanlardan qorumaq, üstəlik elmi düşüncənin özünün də təbliğini aparmaq lazımdır. Komissiyanın əməli fəaliyyətinin bizi qane edəcəyinə ümid edirəm”.

 

Azvision.az saytının baş redaktoru Vüsal Məmmədov bildirib ki, yalançı elm problemi bütün dünyada var və çox qədim problemlərdəndir.

 

“Bütün dövrlərdə savadsız və saxtakar insanlar özlərini elm adamı kimi qələmə verməyə çalışıblar. Bunu bacaranlar da çox olub, yaxşı pul və şöhrət qazanıblar. Amma əlbəttə ki, onların “bəyliyi” uzun çəkməyib, elm özü-özünü təmizləyir, burada yalanların ifşa olunması ancaq vaxt məsələsidir.

 

Fəqət yalançı elm bu gün də var, yenə də kimlərsə, bu yolla cəmiyyəti aldatmaqda davam edir. Burada iki istiqaməti ayırardım: Birincisi, lap qədim dövrlərdən mövcud olan paraelmlərdir: astrologiya, bioenergetika, alternativ tibb, ekstrasensorika... İnsanlar hələ də bunların yalan və şarlatanlıq olduğunu sonacan dərk edə bilməyiblər və həmin sahələrlə məşğul olan şəxslərə müraciət edir, pul verirlər. Nəticədə hərtərəfli itirirlər.

 

İkinci istiqamət isə ən yeni elm sahələrilə bağlıdır. Elm sahəsindəki son yeniliklərdən çoxunun xəbəri yoxdur, kəşflərin və nəzəriyyələrin mahiyyətini düz başa düşmürlər; buna görə də bəzi fırıldaqçılar kvant, nanotexnologiya, gen mühəndisliyi, klonlaşdırma, lülə hüceyrələri və sair bu kimi terminlərdən istifadə edib, insanları aldada bilirlər. Yalançı elmi və onunla məşğul olanları barmaqla göstərərək, ifşa etmək lazımdır”.

 

Vüsal Məmmədovun sözlərinə görə, cəmiyyətə aydın kriteriyalarla başa salmaq lazımdır ki, elm nədir, paraelm nədir, onların arasında hansı fərqlər var.

“Paraelmin güclənməsi və yayılması cəmiyyəti cəhalətə sürükləyir, inkişaf etməyə qoymur, əsl elmin inkişafına da mane olur. Onun qarşısını kəsmək əslində bir qurumun yox, bütün ziyalıların və savadlı insanların işi olmalıdır”.

 

Qafar AĞAYEV 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ermənistan silahlı bölmələri atəşkəs rejimini 87 dəfə pozub
19.08.2018, 09:33

Ermənistan silahlı bölmələri atəşkəs rejimini 87 dəfə pozub

İranda ölkəyə gələn xarici turistlərin pasportlarına möhür vurulmayacaq
19.08.2018, 09:20

İranda ölkəyə gələn xarici turistlərin pasportlarına möhür vurulmayacaq

Cəbrayılda görüşənədək...   
19.08.2018, 09:15

Cəbrayılda görüşənədək...  

ABŞ İrana görə İraqı sanksiyalarla təhdid edir
19.08.2018, 00:47

ABŞ İrana görə İraqı sanksiyalarla təhdid edir

Gəncədə xəstəxanada yanğın
19.08.2018, 00:31

Gəncədə xəstəxanada yanğın

Nazir icra başçısı ilə uşaqlar üçün günərzi qayğı mərkəzində
19.08.2018, 00:13

Nazir icra başçısı ilə uşaqlar üçün günərzi qayğı mərkəzində

“Qarabağ”ın oyununu avstriyalı hakimlər idarə edəcək
18.08.2018, 23:57

“Qarabağ”ın oyununu avstriyalı hakimlər idarə edəcək

“Şollerin arxivi” bədii filmi daha bir uğur qazandı   
18.08.2018, 23:47

“Şollerin arxivi” bədii filmi daha bir uğur qazandı  

Bu dairələrdə hərəkət qaydası dəyişdirilir
18.08.2018, 23:43

Bu dairələrdə hərəkət qaydası dəyişdirilir

Fəhlə işləyən gənc faciəli şəkildə öldü
18.08.2018, 23:27

Fəhlə işləyən gənc faciəli şəkildə öldü

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı
18.08.2018, 23:09

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı

Altı ayın içərisində babası və iki əmisini itirən tələbə dənizdə boğuldu
18.08.2018, 22:57

Altı ayın içərisində babası və iki əmisini itirən tələbə dənizdə boğuldu

Qurbanov Rəşad Sadıqovu oyuna buraxmamasından danışdı
18.08.2018, 22:39

Qurbanov Rəşad Sadıqovu oyuna buraxmamasından danışdı

Cəbrayılın işğalının acı gerçəkləri - “Kaş gözlərim kor olaydı…” təqdim olundu
18.08.2018, 22:26

Cəbrayılın işğalının acı gerçəkləri - “Kaş gözlərim kor olaydı…” təqdim olundu

Prezident BMT Baş katibinə başsağlığı verdi
18.08.2018, 22:23

Prezident BMT Baş katibinə başsağlığı verdi

Zaqatalada qara pomidor yetişdirildi - VİDEO
18.08.2018, 22:06

Zaqatalada qara pomidor yetişdirildi - VİDEO

İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğanı təbrik edib
18.08.2018, 21:51

İlham Əliyev Rəcəb Tayyib Ərdoğanı təbrik edib

Putin Almaniyaya gedib
18.08.2018, 21:30

Putin Almaniyaya gedib

Şəhriyar Məmmədyarov ABŞ-da superturnirə qatılacaq
18.08.2018, 21:12

Şəhriyar Məmmədyarov ABŞ-da superturnirə qatılacaq

“Qarabağ” çempionata qələbə ilə başladı
18.08.2018, 20:54

“Qarabağ” çempionata qələbə ilə başladı

Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsi YEKUNLAŞDI: NƏTİCƏLƏR ...
18.08.2018, 20:43

Müəllimlərin işə qəbulu müsabiqəsi YEKUNLAŞDI: NƏTİCƏLƏR ...

Ərdoğan yenidən AKP sədri oldu
18.08.2018, 20:30

Ərdoğan yenidən AKP sədri oldu

Bayram günləri Bakının bu ərazilərində heyvan kəsimi aparılacaq - SİYAHI
18.08.2018, 20:16

Bayram günləri Bakının bu ərazilərində heyvan kəsimi aparılacaq - SİYAHI

Həbsdən azad edilənlər üçün Sosial Adaptasiya Mərkəzi tikilib
18.08.2018, 20:01

Həbsdən azad edilənlər üçün Sosial Adaptasiya Mərkəzi tikilib

“Dünya liderlərinin gurultulu çıxışları vətəndaşa və sahibkara zərər vurur” 
18.08.2018, 17:31

“Dünya liderlərinin gurultulu çıxışları vətəndaşa və sahibkara zərər vurur” 

Lerikdə yol tikintisinə 11,3 milyon manat ayrıldı
18.08.2018, 17:17

Lerikdə yol tikintisinə 11,3 milyon manat ayrıldı

İlham Əliyev əfqanıstanlı həmkarını təbrik etdi
18.08.2018, 17:12

İlham Əliyev əfqanıstanlı həmkarını təbrik etdi

Dövlət qulluğuna test imtahanının nəticələri açıqlandı
18.08.2018, 16:44

Dövlət qulluğuna test imtahanının nəticələri açıqlandı

Səfər Mehdiyev gömrük postlarını YOXLADI
18.08.2018, 16:15

Səfər Mehdiyev gömrük postlarını YOXLADI

Avtobus sürücüləri və sərnişinlərini hədələyən şəxs həbs edildi
18.08.2018, 16:12

Avtobus sürücüləri və sərnişinlərini hədələyən şəxs həbs edildi

Ərdoğan: “Azanlarımızı susdura, bayrağımızı endirə bilməyəcəksiniz”
18.08.2018, 15:59

Ərdoğan: “Azanlarımızı susdura, bayrağımızı endirə bilməyəcəksiniz”

Məşhur restorandakı kütləvi zəhərlənməyə görə cinayət işi açıldı
18.08.2018, 15:12

Məşhur restorandakı kütləvi zəhərlənməyə görə cinayət işi açıldı

Belarusa yeni baş nazir təyin olundu
18.08.2018, 14:52

Belarusa yeni baş nazir təyin olundu

Gömrükdə külli miqdarda dərman aşkar edildi
18.08.2018, 14:49

Gömrükdə külli miqdarda dərman aşkar edildi

Kofi Annan vəfat etdi
18.08.2018, 13:56

Kofi Annan vəfat etdi

ARXİV