19 noyabr 2017, Bazar
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
AMEA-nın komissiyasından GÖZLƏNTİ: “Dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib”  
10.12.2016, 14:34

 

Azərbaycan Milli Elmlər Akademiyasında (AMEA) Yalançı Elmə Qarşı Mübarizə üzrə Komissiyası yaradılıb.

Komissiyanın yaradılmasında məqsəd yalançı elmi iddiaların əsl mahiyyətini şərh etmək və ictimaiyyətə çatdırmaq, həmçinin yalançı elmə qarşı mübarizə üçün maarifləndirmə tədbirləri həyata keçirməkdir.

Bu komissiyanın elmin inkişafına hansı təsirləri olacaq? Mübarizə necə aparılmalıdır? 

 

Fizik Yalçın İslamzadə Modern.az-a deyib ki,  bu komissiyanın nə qədər effektiv olacağı və necə fəaliyyət göstərəcəyini indidən demək çətindir.

 

“Çünki, indiyə qədər biz AMEA-nın elmin təbliği sahəsində ciddi fəaliyyətini görməmişik. Odur ki onların elm anlayışına bələd deyilik və yalançı elm dedikdə nəyi nəzərdə tutduqlarını bilmirik. AMEA işçilərinin normal fəaliyyətindən elmi araşdırmalar aparmaq, bunları nəşr etmək, elmin xalqa açıqlanması, təbliğ edilməsi istiqamətində hansı tədbirlər nəzərdə tutduqlarını bilmirik. Əksinə, indiyə qədər bəzi əməkdaşların elmdən kənar görüşləri daha çox müzakirə mövzusu olub  -mələklərinin sürətinin və cəhənnəmin temperaturunun hesablanması, yerin düz olduğu iddiaları kimi.

 

Bu gün ölkəmizdə elmin təbliğatı lazımi səviyyədə deyil, alimlərin xalqa açıq konfransları, elmi-kütləvi jurnal və kitabların nəşri, tərcüməsi minimal səviyyədədir. Ancaq əks istiqamətdə, ciddi təbliğat gedir, yaradılışçıların, spiritualistlərin, mistiklərin əsərləri tərcümə olunur, təbliğatı aparılır. Milli Kitabxanada, elmi kitablar kateqoriyasında təkamül nəzəriyyəsi əleyhinə yazılmış kitab varkən, təkamülə dair ən son kitab 1989-cu il tarixlidir”.

 

Fizik bildirib ki, inkişaf etmiş istənilən cəmiyyətin lokomotivi elm və texnologiya, modern təhsil sistemi olub.

“Poetik, mistik, dini düşüncə heç bir cəmiyyəti inkişaf etdirməyib. Ümid edirəm ki, bu komissiya ciddi fəaliyyət göstərəcək, təbliğatı aparılan psevdo-elmi istiqamətləri müəyyən edəcək və onların tezislərini elmi dəlillərlə çürüdən kitablar, məqalələr və jurnallar yayınlayacaqlar.

Elm düşüncəni həm psevdo-elmi cərəyanlardan qorumaq, üstəlik elmi düşüncənin özünün də təbliğini aparmaq lazımdır. Komissiyanın əməli fəaliyyətinin bizi qane edəcəyinə ümid edirəm”.

 

Azvision.az saytının baş redaktoru Vüsal Məmmədov bildirib ki, yalançı elm problemi bütün dünyada var və çox qədim problemlərdəndir.

 

“Bütün dövrlərdə savadsız və saxtakar insanlar özlərini elm adamı kimi qələmə verməyə çalışıblar. Bunu bacaranlar da çox olub, yaxşı pul və şöhrət qazanıblar. Amma əlbəttə ki, onların “bəyliyi” uzun çəkməyib, elm özü-özünü təmizləyir, burada yalanların ifşa olunması ancaq vaxt məsələsidir.

 

Fəqət yalançı elm bu gün də var, yenə də kimlərsə, bu yolla cəmiyyəti aldatmaqda davam edir. Burada iki istiqaməti ayırardım: Birincisi, lap qədim dövrlərdən mövcud olan paraelmlərdir: astrologiya, bioenergetika, alternativ tibb, ekstrasensorika... İnsanlar hələ də bunların yalan və şarlatanlıq olduğunu sonacan dərk edə bilməyiblər və həmin sahələrlə məşğul olan şəxslərə müraciət edir, pul verirlər. Nəticədə hərtərəfli itirirlər.

 

İkinci istiqamət isə ən yeni elm sahələrilə bağlıdır. Elm sahəsindəki son yeniliklərdən çoxunun xəbəri yoxdur, kəşflərin və nəzəriyyələrin mahiyyətini düz başa düşmürlər; buna görə də bəzi fırıldaqçılar kvant, nanotexnologiya, gen mühəndisliyi, klonlaşdırma, lülə hüceyrələri və sair bu kimi terminlərdən istifadə edib, insanları aldada bilirlər. Yalançı elmi və onunla məşğul olanları barmaqla göstərərək, ifşa etmək lazımdır”.

 

Vüsal Məmmədovun sözlərinə görə, cəmiyyətə aydın kriteriyalarla başa salmaq lazımdır ki, elm nədir, paraelm nədir, onların arasında hansı fərqlər var.

“Paraelmin güclənməsi və yayılması cəmiyyəti cəhalətə sürükləyir, inkişaf etməyə qoymur, əsl elmin inkişafına da mane olur. Onun qarşısını kəsmək əslində bir qurumun yox, bütün ziyalıların və savadlı insanların işi olmalıdır”.

 

Qafar AĞAYEV 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Fransada 3 polis əməkdaşı qətlə yetirilib
19.11.2017, 12:40

Fransada 3 polis əməkdaşı qətlə yetirilib

Sabaha olan hava PROQNOZU
19.11.2017, 12:28

Sabaha olan hava PROQNOZU

İmişlidə avtoqəza: ölən və yaralananlar var
19.11.2017, 11:43

İmişlidə avtoqəza: ölən və yaralananlar var

Komanda-qərargah oyunları çərçivəsində Naxçıvan Qarnizonu fəaliyyətlərini davam etdirir - FOTO - VİDEO
19.11.2017, 11:25

Komanda-qərargah oyunları çərçivəsində Naxçıvan Qarnizonu fəaliyyətlərini davam etdirir - FOTO - VİDEO

“Evrascon” ASC-nin avtomobili beton dirəyə çırpılıb, ölən və yaralanan var - SALYANDA
19.11.2017, 11:07

“Evrascon” ASC-nin avtomobili beton dirəyə çırpılıb, ölən və yaralanan var - SALYANDA

Plagiat faktlarla  bağlı hansı müraciətlər daxil olub?- RƏSMİ
19.11.2017, 11:04

Plagiat faktlarla  bağlı hansı müraciətlər daxil olub?- RƏSMİ

Türkiyə, Rusiya və İran xarici işlər nazirləri bu gün görüşəcək
19.11.2017, 10:31

Türkiyə, Rusiya və İran xarici işlər nazirləri bu gün görüşəcək

Ekologiya Nazirliyi: Qaxda yanan ərazi meşə deyil, otlaq sahəsidir - YENİLƏNİB
19.11.2017, 10:21

Ekologiya Nazirliyi: Qaxda yanan ərazi meşə deyil, otlaq sahəsidir - YENİLƏNİB

Çaylarda sululuq səviyyəsi açıqlandı
19.11.2017, 10:12

Çaylarda sululuq səviyyəsi açıqlandı

Düşmən atəşkəsi 135 dəfə pozdu
19.11.2017, 09:49

Düşmən atəşkəsi 135 dəfə pozdu

Teymur Rəcəbov FİDE Qran-pri mərhələsinin liderlər qrupunda yer alıb
19.11.2017, 00:56

Teymur Rəcəbov FİDE Qran-pri mərhələsinin liderlər qrupunda yer alıb

İngiltərəli azarkeşlər arasında kütləvi dava
19.11.2017, 00:32

İngiltərəli azarkeşlər arasında kütləvi dava

NATO baş katibi Ərdoğandan təkrar üzr istədi
19.11.2017, 00:13

NATO baş katibi Ərdoğandan təkrar üzr istədi

İtkin düşən Kürdəmir sakini tapıldı
18.11.2017, 23:49

İtkin düşən Kürdəmir sakini tapıldı

Ukrayna 8 Gürcüstan vətəndaşını deportasiya etdi
18.11.2017, 23:32

Ukrayna 8 Gürcüstan vətəndaşını deportasiya etdi

İranda dahi şair Şəhriyarın büstü təhqir edildi
18.11.2017, 23:13

İranda dahi şair Şəhriyarın büstü təhqir edildi

Astarada torpaq sürüşməsi yolları qismən bağladı
18.11.2017, 22:56

Astarada torpaq sürüşməsi yolları qismən bağladı

“İskəndər-M” yeni ballistik raketi sınaqdan keçirildi - Video
18.11.2017, 22:42

“İskəndər-M” yeni ballistik raketi sınaqdan keçirildi - Video

“Dünya gözəli-2017”in qalibi Hindistan təmsilçisi oldu
18.11.2017, 22:23

“Dünya gözəli-2017”in qalibi Hindistan təmsilçisi oldu

Prezident  Robert Muqabe Zimbabvedən qaçdı
18.11.2017, 22:09

Prezident  Robert Muqabe Zimbabvedən qaçdı

Rusiya İŞİD mövqelərini bombaladı
18.11.2017, 21:51

Rusiya İŞİD mövqelərini bombaladı

Deputat Ərəb Liqası rəsmilərinə köçkünlərdən danışıb
18.11.2017, 21:35

Deputat Ərəb Liqası rəsmilərinə köçkünlərdən danışıb

Sabirabaddakı qəzada polis əməkdaşı öldü
18.11.2017, 21:22

Sabirabaddakı qəzada polis əməkdaşı öldü

Prezident məşhur Aslan Aslanovu təltif etdi
18.11.2017, 21:08

Prezident məşhur Aslan Aslanovu təltif etdi

Dünyanın ən iri hava gəmisi qəzaya uğradı
18.11.2017, 21:04

Dünyanın ən iri hava gəmisi qəzaya uğradı

İndi söz sizindir, ƏZİZ XANIMLAR...
18.11.2017, 20:50

İndi söz sizindir, ƏZİZ XANIMLAR...

Azərbaycan Gimnastika Federasiyası könüllülər qəbul edir
18.11.2017, 20:32

Azərbaycan Gimnastika Federasiyası könüllülər qəbul edir

Paytaxtda yaşayış binasında yanğın: 23 sakin təxliyyə edildi
18.11.2017, 20:16

Paytaxtda yaşayış binasında yanğın: 23 sakin təxliyyə edildi

"Tək üzr istəmək kifayət deyil" - Ərdoğan
18.11.2017, 20:02

"Tək üzr istəmək kifayət deyil" - Ərdoğan

Qusarda vətəndaşlara qarşı dələduzluq edən şəxs tutuldu
18.11.2017, 19:51

Qusarda vətəndaşlara qarşı dələduzluq edən şəxs tutuldu

Ucqar kəndin gənc müəllimi - “Burda hər günüm bir macəradı” - LAYİHƏ
18.11.2017, 18:01

Ucqar kəndin gənc müəllimi - “Burda hər günüm bir macəradı” - LAYİHƏ

Türkiyənin əfsanəvi atleti Naim Süleymanoğlu vəfat etdi
18.11.2017, 17:09

Türkiyənin əfsanəvi atleti Naim Süleymanoğlu vəfat etdi

Ermənistan ordusunda “dedovşina”   
18.11.2017, 16:33

Ermənistan ordusunda “dedovşina”  

Lənkəran-Lerik bölgəsində zəlzələ oldu
18.11.2017, 16:31

Lənkəran-Lerik bölgəsində zəlzələ oldu

Erməni boksçu hərbi hissədə əsgərləri döyür
18.11.2017, 16:26

Erməni boksçu hərbi hissədə əsgərləri döyür

ARXİV