21 iyul 2017, Cümə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Qarğalar da 300 il yaşayarmış
Qarğalar da 300 il yaşayarmış
07.01.2017, 13:32

Azad Müzəffərli

(hekayə)

         
İyirmi dördüncü əsrdi. Yada düşər xatirələr burulğanındaydılar. Əfəndi, Yadigar və Süleyman ötən üç əsrdə yaşadıqlarını çözələyirdilər. Eyni kənddə dünyaya göz açan bu üç dost fürsət düşdükcə görüşmək imkanını fövtə verməzdilər. Boya-başa çatdıqları kəndin yuxarı başındakı söyüdlüyün kölgəsindəki bulaqbaşı görüş yerləri idi. Ötən müddətdə el-obalarında dəyişməz qalan yeganə məkan buraydı.  Əslində, artıq bu yerlərə kənd deməyə adamın dili belə gəlmirdi. Elmi-texniki tərəqqi buralarda da özəllikdən əsər-əlamət qoymamışdı.

       
Dünyanın müxtəlif guşələrində məskən salsalar da, istədikləri vaxt görüşmək onlar üçün adi bir şeydi. Kosmik avtomobillərinə əyləşməkləri ilə bağırbadaş olmaları çox qısa zaman sürərdi. Təkcə, kəndlərindəki bulağın soyuqluğu iliyə işləyən, şip-şirin suyundan ovuclayaraq doyunca içib, əl-üzlərini yaxalayaraq “oxxay” deməkdən ötrü onlar gündə yüz dəfə doğma obalarına yol ölçməyə hazırdılar. Üç əsr əvvəlki təbiətin və ləziz təamların hərisiydilər. Bu danılmaz həqiqətdir ki, hər bir kəsin və hər bir şeyin əsl dəyəri zamanla ortaya çıxar. İndi isə hər şey bam-başqaydı. Yaşamaq təsəvvürəgəlməz dərəcədə asanlaşsa da, hamı yabanı təbiətin, təbii həzz, dad və ləzzətin həsrətindəydi.

     
 Əfəndi, Yadigar və Süleyman bu dəfəki söhbətlərində də uca dağlar, yamyaşıl yamaclar aşdılar, örüşdə oldular, çəmənlik və biçənəklərə doyunca tamaşa etdilər. Sinədolusu dağ havası uddular.  Kəndin lavaşı, təndir çörəyi, nehrə yağı, təzəcə sağılan südü, şoru,balı, qaymağı, yumurtası və digər ləziz təamlarından daddılar. Yayda suyu qurumaq üzrə olan dağ çaylarından tutduqları xırda balıqların tamına baxmaq fürsətini də əldən vermədilər.  Bostanlarda tərəvəz və göyərtilərin ləzzətini çıxarandan sonra mer-meyvə bağlarına nə təhər daraşdılarsa, üst-başlarının ələgəlməz hala düşdüyündən xəbər belə tuta bilmədilər. Qışda odun sobasının istisinə qızındılar. Bulaq başına gələn qızlara oğrun-oğrun tamaşa etməkdən də yan ötmədilər. Hava qaralmaq üzrə ikən yollandılar aşıq toyuna, dastanlardan, milli musiqidən nə təhər təpər aldılarsa, qol götürüb tər-qana batana qədər meydan suladılar. 

     
Ta söhbətin mövzusuna  altı aydan sonra sadəcə qara xal salan pomidor-xiyar, ilin bütün fəsillərində şaxlığı-şuxluğu itməyən mer-meyvə, aylarla rəngi-rufu qaçmayan süd-qatıq, qışın sazağında süfrəyə gətirilən qarpız-yemiş, qoxusu gündən-günə “göllənən” balıqlar, tamından adamın iştahı küsən toyuq-cücə, qaramal və davar əti, nə bilim, daha nələr, nələr “müdaxilə edənə” qədər üç dostun xoşbəxtliyini yığıb-yığışdırmaqla qurtaran deyildi. Söhbətin bu məqamında ovqatları təlxdi. Ağızlarına su alıb oturmaqdan başqa çarələri qalmamışdı. Axı, onlara üç əsr ömür bəxş edən də elə bu təamlara əlavə edilən qatqılar, təbii və süni qida konservantları idi. Sən demə, həmin kimyəvi maddələr təkcə meyvə-tərəvəzin, müxtəlif qidaların deyil, onlarla bəslənən insanların da ömrünü “əl altdan” tədricən artırırmış. Artıq dünyanın ən məşhur elmi-tədqiqat mərkəzləri də bu reallığı təsdiqləmişdi.  

     
Bölüşməyə mövzuları tükənsə də, bir-birlərindən ayrılmağa hələki tələsmirdilər. Həmin məqamda bayaqdan onların ətrafında dövrə vuran qarğanın nümayişkarənə şəkildə söyüd ağacına qonması lap göydəndüşmə oldu.  Anındaca Əfəndinin bu canlı varlığa qanı qaynadı. Heç özü də bilmədi, bu nədəndi. Lal-dinməz xeyli qarğaya tamaşa etdilər. Yadigarın sualı sükutu pozdu:

-      Əfəndi, fikir verirsən, o qoca qarğa məhz səndən gözünü çəkmir, sanki, uzun müddətdən sonra doğmasını görən tək gözü səndədir!?.

-      Elədi, düzünü deyim, nədəndisə o da mənə sanki tanış gəlir!?.

-      Qarğaların üç yüz il yaşadığı rəvayət olunsa da, əslində, onlar ən yaxşı halda 30-40 il ömür sürürlər, yalnız tək-tük qarğalara 75 ilə qədər yaşamaq  nəsib olur. O da sırf təbiətdən ayrılmayanlara. Ona görə də, o, səni necə tanıya bilər, axı?!.

       
Bayaqdan şəhadət barmağı ilə gicgahını qaşıyan Süleyman bu dəmdə söhbətə qoşuldu:

-  Dostlar, əgər, biz artıq üç yüz ildən çox ömür sürürüksə, niyə bizimlə qonşuluq edən qarğalar da bir o qədər yaşamasınlar, hə!?. Axı, onlar da çox vaxt əsasən bizim qabağımızdan qalan yeməklərlə qidalanırlar?!.

- Ola bilər... özü də bunu sən – quşların dilini bilən Süleyman deyirsə, deməli, burada mütləq həqiqətin əlaməti var...

- Bir də ki, xalqın bütün deyimləri gec-tez yerini tutur, yəqinki, əvvəlki insanlar bunu göydən götürməyiblər!?. Görünür, onlar gələcəkdən xəbərdarmışlar!?. Qarğaların da üç yüz il yaşayacağını təsadüfən söyləməyiblər!?.

- Bizsə yatmışıq fil qulağında, xəbərimiz yoxdu, əməlli-başlı alimsənmiş, qardaş?!.

- Əfəndi, qarğanın qırımından bəllidi, o səni tanıyır, vallah, tanıyır... Məncə, sadəcə, səndən işarə gözləyir, sənin də onu yada saldığına əmin olmaq istəyir...

      
Əfəndi bayaqdan hafizəsinə güc gəlirdi. Nəhayət ki, növbə üç yüz ildən çox ömrün məktəb illərinə yetəndə, o, göz yaşlarına hakim ola bilmədi. Bədahətən söyüd ağacına sarı sıçradı. Həmin məqamda qarğa da özünü onun qucağına atdı. O qolları ilə qarğaya, həmin quşcuğaz da qanadlarını qıyaraq ona sarıldı. Təsirli mənzərəydi. Yadigar və Süleyman çaşqınlıq içərisindəydilər, mat-məəttəl bir-birinin üzünə baxırdılar.

     
Təqribən üç yüz əvvəlki təkin qarğanın başına tumar çəkən Əfəndi, nəhayət ki, titrək səslə dilə gəldi:

-      Tanıdım, bu həmən qarğadı, 5-ci və ya 6-cı sinifdə oxuyarkən mənə pənah gətirən bu quşun sınıq qanadını mənim təkidimlə atam sağaltdı. Vaxtilə yanına düşən sarğılı qanadı, sağalandan sonra göy üzündə xoşbəxtcəsinə pərvaz etməyi  və qədirbilən bu quşcuğazın tez-tez mənə baş çəkməyi də indi kimi yadımdadı. Mən yaşayış yerimi dəyişəndən sonra biz bir daha görüşmədik.

       
Əfəndinin sevincindən Yadigar və Süleymana da pay düşdü. Onlar da növbəylə dostlarının dostuna sarıldılar. Əfəndinin “Bəlkə də, neçə nəsil doğmalarının əhatəsində olmaq, bir də ki, belə xoşbəxtlikləri təkrar-təkrar yaşamaq üçün 300 ildən çox ömür sürməyə dəyər!?.” deyimi ömürlük onların qulağında sırğa oldu.              

 


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Bu il 3 nəfərin ədliyyə orqanlarında qulluğuna xitam verilib
21.07.2017, 20:26

Bu il 3 nəfərin ədliyyə orqanlarında qulluğuna xitam verilib

İlham Əliyev Rusiyada işgüzar səfərdədir
21.07.2017, 20:10

İlham Əliyev Rusiyada işgüzar səfərdədir

KİVDF qalib jurnalistlərin adlarını açıqladı - SİYAHI
21.07.2017, 19:58

KİVDF qalib jurnalistlərin adlarını açıqladı - SİYAHI

Elmlər Akademiyasının nizamnaməsində dəyişikliklər edilib
21.07.2017, 19:00

Elmlər Akademiyasının nizamnaməsində dəyişikliklər edilib

6300-dən artıq şəxsin ölkədən çıxışı məhdudlaşdırılıb
21.07.2017, 18:45

6300-dən artıq şəxsin ölkədən çıxışı məhdudlaşdırılıb

Təşəkkürlər, möhtərəm prezidentimiz!..
21.07.2017, 18:37

Təşəkkürlər, möhtərəm prezidentimiz!..

Fillipin prezidenti İlham Əliyevə məktub yolladı
21.07.2017, 18:34

Fillipin prezidenti İlham Əliyevə məktub yolladı

Qaxda 100-dən çox ağac qanunsuz kəsilib
21.07.2017, 18:29

Qaxda 100-dən çox ağac qanunsuz kəsilib

İlham Əliyev:
21.07.2017, 18:15

İlham Əliyev: "...vətəndaşlar üçün təmiz, içməli su verilsin"

Ekologiya Nazirliyi şikayəti yerində araşdırdı
21.07.2017, 18:10

Ekologiya Nazirliyi şikayəti yerində araşdırdı

Bakıda ilk dəfə olaraq ayrıca balıq bazarı yaradılacaq
21.07.2017, 17:53

Bakıda ilk dəfə olaraq ayrıca balıq bazarı yaradılacaq

UDİD tələbələrə nələr vəd edir – bütün sualların cavabı
21.07.2017, 17:50

UDİD tələbələrə nələr vəd edir – bütün sualların cavabı

Kamal Abdulla çinli jurnalistlərə müsahibə verib
21.07.2017, 17:45

Kamal Abdulla çinli jurnalistlərə müsahibə verib

Nəqliyyat Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyindən mənzil alan jurnalistlərə ŞAD XƏBƏR   
21.07.2017, 17:42

Nəqliyyat Rabitə və Yüksək Texnologiyalar Nazirliyindən mənzil alan jurnalistlərə ŞAD XƏBƏR  

Cocuq Mərcanlı telekommunikasiya xidmətləri ilə tam təmin olunub
21.07.2017, 17:39

Cocuq Mərcanlı telekommunikasiya xidmətləri ilə tam təmin olunub

Barama istehsalçılarına subsidiya ödənilir
21.07.2017, 17:36

Barama istehsalçılarına subsidiya ödənilir

 Bəzi dairə seçki komissiyalarının tərkibinə dəyişiklik edilib
21.07.2017, 17:18

Bəzi dairə seçki komissiyalarının tərkibinə dəyişiklik edilib

Manatın 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
21.07.2017, 17:13

Manatın 3 günlük MƏZƏNNƏSİ

Ermənistan cəmiyyəti və Qarabağ problemi
21.07.2017, 17:08

Ermənistan cəmiyyəti və Qarabağ problemi

İsrail lnümayəndə heyəti ADU-da olub
21.07.2017, 16:42

İsrail lnümayəndə heyəti ADU-da olub

Lavrov: “Bəlkə Putin və Tramp birlikdə tualetə gedib?”
21.07.2017, 16:35

Lavrov: “Bəlkə Putin və Tramp birlikdə tualetə gedib?”

Ali məktəblərdəki ixtisas balları AÇIQLANDI   
21.07.2017, 16:35

Ali məktəblərdəki ixtisas balları AÇIQLANDI  

Dövlət Xidməti çəyirtkələrlə bağlı xəbərdarlıq etdi - FOTO
21.07.2017, 16:33

Dövlət Xidməti çəyirtkələrlə bağlı xəbərdarlıq etdi - FOTO

Elmar Məmmədyarov Macarıstana gedir
21.07.2017, 16:13

Elmar Məmmədyarov Macarıstana gedir

Jurnalist-deputat prezidentin mesajı haqda: “Problemlərdən yazmaq lazımdır!”   
21.07.2017, 16:11

Jurnalist-deputat prezidentin mesajı haqda: “Problemlərdən yazmaq lazımdır!”  

Almaniya türkiyəli casusların fəallaşmasından narahat olub
21.07.2017, 16:11

Almaniya türkiyəli casusların fəallaşmasından narahat olub

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin nəzərinə: 41 vakant yer var – SİYAHI
21.07.2017, 16:08

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin nəzərinə: 41 vakant yer var – SİYAHI

Novxanı çimərliyində qadını döydülər
21.07.2017, 16:04

Novxanı çimərliyində qadını döydülər

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin müsahibəsi başlayır   
21.07.2017, 16:01

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin müsahibəsi başlayır  

Tarix İnstitutunda 10 min elektron kitabın təqdimatı olacaq
21.07.2017, 15:47

Tarix İnstitutunda 10 min elektron kitabın təqdimatı olacaq

Kamal Abdulladan jurnalistika ilə bağlı TƏKLİFLƏR   
21.07.2017, 15:43

Kamal Abdulladan jurnalistika ilə bağlı TƏKLİFLƏR  

Azərbaycanda xristianlığı qəbul edənlərin şok ETİRAFLARI: “Həyatıma sülh gətirdi”  
21.07.2017, 15:37

Azərbaycanda xristianlığı qəbul edənlərin şok ETİRAFLARI: “Həyatıma sülh gətirdi”  

Sosial mənzillər üçün vətəndaşlara kredit verəcək BANK məlum oldu
21.07.2017, 15:30

Sosial mənzillər üçün vətəndaşlara kredit verəcək BANK məlum oldu

Azərbaycanlı tələbə çex professoru belə təəccübləndirdi
21.07.2017, 15:29

Azərbaycanlı tələbə çex professoru belə təəccübləndirdi

Dövlət İmtahan Mərkəzinin “Çağrı” mərkəzi açıldı   
21.07.2017, 15:22

Dövlət İmtahan Mərkəzinin “Çağrı” mərkəzi açıldı  

ARXİV
SORĞU
Qarabağ danışıqlarını sürdürmək Azərbaycana nə vəd edir?
- Son hadisədən sonra Azərbaycan Minsk qrupu ilə ciddi danışmalı, öz şərtlərini irəli sürməlidir(1.26%)
- Danışıqlar heç nə vəd etmir, ondan dərhal imtina olunmalı, müharibəyə başlanılmalıdır(70.8%)
- Danışıqlar davam etdirilməli, problemin sülh yolu illə həllinə çalışılmalıdır(3.79%)
- Minsk qrupunun vasitəçiliyindən imtina edib, digər beynəlxalq təşilatları işə qoşmaq lazımdır(2.53%)
- Ermənistana təzyiq üçün başqa alternativ yollar düşünülməildir(21.5%)