21 oktyabr 2017, Şənbə
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - Toylarda toy sahibinə “toy tutulur” - Adət-ənənələr niyə UNUDULUR?
Toylarda toy sahibinə “toy tutulur” - Adət-ənənələr niyə UNUDULUR?
11.01.2017, 10:43

Azərbaycan toyları hər zaman özəlliyi ilə seçilib. Amma son illər toylar əsasən “qonşudan geri qalmamaq” prinsipi üzrə keçirilir. Gözəl toy adətlərimiz tədricən itib-batır, unudulur.


Folklor İnstitutunun əməkdaşı Elçin Qaliboğlu da Modern.az-a Azərbaycanın bir çox toy adət-ənənələrinin unudulmağından narahatlığını ifadə edib.


“ Əvvəlki Azərbaycan toylarında bir sadəlik var idi, toyun özünün bir romantikası var idi, sonradan bunlar aradan çıxdı. Toyla, xalqın ruhu ilə bağlı olan xüsusiyyətlər itməyə başladı. Əhalinin ötən 10 illərdəki irsi, həyəcanı getdikcə öləziməkdədir. Ayrı-ayrı televiziya kanallarında nümayiş etdirilən adət-ənənələr əvvəlki toy adətlərinin müəyyən mənada nişanələri sayıla bilər. 

Təəssüf ki, son dövrlərdə müasir dövrdə hər yer restoranlaşdırıldığından kəndlərdə belə, toylar mağarlarda keçirilmir. Bütünlükdə əvvəlki toy janrı aradan çıxıb.

Çağdaş dövrün toyundakı romantika ilə əvvəlki dövrdəki romantika seçilir. Bugünkü toylar əvəz-əvəz prinsipi ilə keçirilir. Sən bu gün mənim toyuma gəl, sabah mən sənin toyuna gələrəm. Toyun keçirildiyi restoran, səsləndirilən bayağı musiqilər toyların əvvəlki kimi keçməsinə imkan yaratmır”.

 

Elçin Qaliboğlunun sözlərinə görə, ötən əsrin 70-ci illərində Azərbaycan toylarına “Bəytərifi” janrı gəlmişdi. 

 

“Bu o  günlərdə çox  geniş yayılmamışdı. Daha çox kəndlərdə aşıq toyları dəbdə idi və orada “bəytərifi” olurdu. Toyun sonunda musiqi alətlərinin müşayiəti  ilə “bəytərifi” olurdu. Şübhəsiz ki, bu, o vaxt toyu idarə edən toybaşının xələt yığması üçün bir vasitə idi. Ümumiyyətlə Azərbaycan toylarında xələt yığmaq əvvəldən olub. Bunu müəyyən mental xüsusiyyətlərlə bağlamaq olar. Əvvəllər müəyyən mənada bunun üstün tərəflərini göstərməyə çalışıblar, sonradan bu məzmun itdi”.


Müsahibimiz bildirib ki, toyların bu gün əvəz-əvəzə prinsipi ilə keçməsi xoş təəssürat yaratmır.


“Tutalım sən mənim toyuma gəlirsən, sonra da mən sənin toyuna gəlirəm. Adilik, insanların süni duyğuları o qədər artıb ki, hamı toya hesabat verməyə getmək çalışır. Toyun özünün adiliyi, yəni orada çalınan musiqilər, restoran yeməkləri, siyahılar müasir toyları keçmişdəki toylardan fəqrləndirir. İndiki toylar dəbdəbəsi ilə çox fərqlənir. Toyu keçirmək toy sahibinə ağır olur. Belə desək daha doğru olar ki, “toyda toy sahibinə “toy” tutulur”.  Bir-birinin bəhsinə toy xərclərini artırırlar və ya müəyyən olunmuş sərhədlərdən kənara çıxırlar. Toylarımızın normal keçirilməsini təmin etmək üçün bu dəbdəbəni, bəhsə bəhsi aradan qaldırmaq lazımdır. Bunlar aradan qalxmasa, Azərbaycanda toy adət-ənənələri getdikcə məhv olacaq.

Vaxt olub ki. Azərbaycanda 3 gün 3 gecə, 7 gün 7 gecə, hətta 40 gün 40 gecə toy çalınıb. Bunun mahiyyəti ondan ibarət idi ki, uzaq yerlərdən gələn qonaqlar 40 gün ərzində toyda iştirak etsinlər. Bir müddət sonra isə bu müddət azalıb 4-5 gün oldu. Müasir dövrdə isə toylar restoranlaşdırıldığı üçün ən çox 6-7 saat çəkir. Burda qısalıq var. Əlbəttə ki, çağdaş dövrdə qısalı1 ən mühüm şərtlərdən biridir. Toyun mahiyyətinə uyğun qısalıq olmalıdır. Amma 5-6 saatı da qarışıqlıq, məzmunsuzluq ilə doldurmaq hesab edirəm ki , Azərbaycan xalq ruhuna kökündən ziddir”.

Qafar Ağayev


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Allahın 99 ADI - İlahiyyatçı: “O adlar insana bir şərtə qoyula bilər, əks halda böyük GÜNAHDIR”   
21.10.2017, 10:36

Allahın 99 ADI - İlahiyyatçı: “O adlar insana bir şərtə qoyula bilər, əks halda böyük GÜNAHDIR”  

Universitetlərin hazırlıq qrupuna qəbul proseduru - Təhsil eksperti ŞƏRH ETDİ   
21.10.2017, 10:23

Universitetlərin hazırlıq qrupuna qəbul proseduru - Təhsil eksperti ŞƏRH ETDİ  

YAP da mitinq keçirəcək?..   
21.10.2017, 10:04

YAP da mitinq keçirəcək?..  

“Cəzaların yüngülləşdirildiyini vurğulamaq doğru yanaşma deyil”   
21.10.2017, 10:01

“Cəzaların yüngülləşdirildiyini vurğulamaq doğru yanaşma deyil”  

Pensiyaların artımı üçün ayrılacaq vəsaitin həcmi məlum oldu   
21.10.2017, 09:52

Pensiyaların artımı üçün ayrılacaq vəsaitin həcmi məlum oldu  

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozdu
21.10.2017, 09:48

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozdu

Xarabaya çevrilən, paltarları göz yaşları ilə toza bulaşanların şəhərindən REPORTAJ - FOTOLAR
21.10.2017, 09:30

Xarabaya çevrilən, paltarları göz yaşları ilə toza bulaşanların şəhərindən REPORTAJ - FOTOLAR

Əfqanıstandakı partlayışda ölənlərin sayı 72-yə çatdı - YENİLƏNİB
21.10.2017, 09:06

Əfqanıstandakı partlayışda ölənlərin sayı 72-yə çatdı - YENİLƏNİB

"İspaniya problemi demokratiyaya hörmətlə yanaşmaqla həll edəcək" - Kral
21.10.2017, 00:47

"İspaniya problemi demokratiyaya hörmətlə yanaşmaqla həll edəcək" - Kral

Misirdə 16 polis öldürüldü
21.10.2017, 00:31

Misirdə 16 polis öldürüldü

Braziliyada şagird məktəb yoldaşlarını güllələdi: 2 ölü
21.10.2017, 00:15

Braziliyada şagird məktəb yoldaşlarını güllələdi: 2 ölü

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
20.10.2017, 23:59

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

İtaliyada külli miqdarda narkotik müsadirə edildi
20.10.2017, 23:43

İtaliyada külli miqdarda narkotik müsadirə edildi

Azərbaycandan Rusiyaya aparılan 33 ton pomidor geri qaytarıldı
20.10.2017, 23:29

Azərbaycandan Rusiyaya aparılan 33 ton pomidor geri qaytarıldı

Ağsu məktəbliləri erkən evliliyin fəsadları ilə bağlı maarifləndiriləcək
20.10.2017, 23:19

Ağsu məktəbliləri erkən evliliyin fəsadları ilə bağlı maarifləndiriləcək

Bakıda Amerika təhsil sərgisi oldu - FOTO
20.10.2017, 23:06

Bakıda Amerika təhsil sərgisi oldu - FOTO

Şirin qazlı içkilər uşaqlarda sümük əriməsinə səbəb olur - VİDEO
20.10.2017, 22:46

Şirin qazlı içkilər uşaqlarda sümük əriməsinə səbəb olur - VİDEO

Şəmkirdəki qətlə qısqanclıq səbəb olub - Yenilənib
20.10.2017, 22:29

Şəmkirdəki qətlə qısqanclıq səbəb olub - Yenilənib

ATƏT Parlament Assamleyasının yeni prezidenti gürcü oldu
20.10.2017, 22:13

ATƏT Parlament Assamleyasının yeni prezidenti gürcü oldu

Rusiya helikopterləri terrorçuların bazasına endi
20.10.2017, 21:41

Rusiya helikopterləri terrorçuların bazasına endi

Borclu əvəzinə zaminin ölkədən çıxışına qadağa qoyuldu - VİDEO
20.10.2017, 21:25

Borclu əvəzinə zaminin ölkədən çıxışına qadağa qoyuldu - VİDEO

“Sən homoseksualsan...” - SSRİ rəssamlarının sərgisində XRUŞOVUN PARTLATDIĞI “BOMBA”
20.10.2017, 20:59

“Sən homoseksualsan...” - SSRİ rəssamlarının sərgisində XRUŞOVUN PARTLATDIĞI “BOMBA”

Əhvalınız xoş olacaq – ÇAYINIZA HİL ATIN
20.10.2017, 20:46

Əhvalınız xoş olacaq – ÇAYINIZA HİL ATIN

Xaçmazda məktəbli itkin düşüb
20.10.2017, 20:33

Xaçmazda məktəbli itkin düşüb

Ukraynada Azərbaycanın Müstəqillik Günü qeyd edildi - FOTOLAR
20.10.2017, 20:17

Ukraynada Azərbaycanın Müstəqillik Günü qeyd edildi - FOTOLAR

Silahlı insidentdə yaralanan soydaşımız süni tənəffüs aparatına qoşulub
20.10.2017, 19:51

Silahlı insidentdə yaralanan soydaşımız süni tənəffüs aparatına qoşulub

Yeni zenit-raket sistemlərinin döyüş hazırlığı yoxlanılıb
20.10.2017, 18:57

Yeni zenit-raket sistemlərinin döyüş hazırlığı yoxlanılıb

Gələn ildən abituriyentlər iki qrup üzrə qəbul imtahanı verə biləcək
20.10.2017, 18:45

Gələn ildən abituriyentlər iki qrup üzrə qəbul imtahanı verə biləcək

Ermənistan ordusu Qarabağda itki verdi
20.10.2017, 18:37

Ermənistan ordusu Qarabağda itki verdi

TANAP layihəsinə 500 milyon dollar kredit ayrıldı
20.10.2017, 18:22

TANAP layihəsinə 500 milyon dollar kredit ayrıldı

Moskvada ermənilərlə taciklər arasında kütləvi dava olub
20.10.2017, 18:11

Moskvada ermənilərlə taciklər arasında kütləvi dava olub

Bakıda Beynəlxalq Kulinariya günü qeyd olunub - FOTOLAR
20.10.2017, 18:05

Bakıda Beynəlxalq Kulinariya günü qeyd olunub - FOTOLAR

25 il ərzində 7000-ə yaxın azərbaycanlı ABŞ-da təhsil alıb
20.10.2017, 18:05

25 il ərzində 7000-ə yaxın azərbaycanlı ABŞ-da təhsil alıb

Azercell-dən “Hədsiz” İnternetlə və ilkin ödənişsiz iPhone8 əldə et!
20.10.2017, 17:56

Azercell-dən “Hədsiz” İnternetlə və ilkin ödənişsiz iPhone8 əldə et!

Sükan arxasında söhbət edənlər cərimələnəcək? - YOL POLİSİ MƏSƏLƏYƏ NÖQTƏ QOYDU
20.10.2017, 17:28

Sükan arxasında söhbət edənlər cərimələnəcək? - YOL POLİSİ MƏSƏLƏYƏ NÖQTƏ QOYDU

ARXİV
SORĞU
Hansı kommunal xidmətin işindən razısınız?
“Azəriqaz”(5.33%)
“Azərişıq”(26.6%)
“Azərsu”(10.6%)
“Azəristiliktəchizat”(2.91%)
Heç biri(54.3%)