15 dekabr 2017, Cümə
Ana Səhifə - MEDİA - ““Gənclik” jurnalını komsomolçular batırdılar” - MÜSAHİBƏ
““Gənclik” jurnalını komsomolçular batırdılar” - MÜSAHİBƏ
26.01.2017, 15:50

““Gənclik”də çap olunmaq üçün Məmməd İsmayılın bığının altından keçmək lazım deyildi”  

 

1980-ci illərin sonu 90-cı illərin əvvəllərində baş verən ictimai-siyasi dəyişikliklər, SSRİ-nin çökməsi, “xalqlar həbsxanası”nın 70 illik “qırmızı zolağından” çıxan respublikaların müstəqilliyə qovuşması həmin dövlətlərin mətbuatına da təsir göstərdi.


1980-ci illərin sonlarında Azərbaycanda yaşanan Azadlıq hərəkatı, Meydan hadisələri yeni mətbu orqanlara da müstəqil, azad  ruh bəxş  etdi. 1988-ci ildə yaradılan və Azərbaycan tarixində bəlkə də ən çox tirajla satılan jurnal olan “Gənclik” bu cür orqanların önündə gedirdi. Şair Məmməd İsmayılın rəhbərlik etdiyi jurnalın tirajı bir müddət rekord həddə - 300 minə çatdı. Təəssüf ki, ədəbi-mədəni və ictimai jurnal olan “Gənclik”  çox keçmədən tarixə qovuşdu. Bu gün həmin jurnalın yetirmələri Azərbaycan ədəbiyyatında ən önəmli yerləri tuturlar.


Jurnalın ilk baş redaktoru və əsas siması olmuş Məmməd İsmayıl Modern.az saytına müsahibəsində “Gənclik” haqqında maraqlı faktlardan söhbət açıb:

-Əvvəlcə, “Gənclik” jurnalının yaranma tarixçəsindən danışaq...

- Haradasa, 5-6-cı  siniflərdə oxuyanda ədəbiyyat müəllimimiz xəttimin yaxşı olduğunu, ya da gələcəyimin içinə dolan fəhmi ilə sinfin divar qəzetini çıxarmaq üçün mənə böyük kağız verdi və “bir həftəyə divar qəzetini çıxaracaqsan”, dedi. Amma rəhmətlik “bu divar qəzeti nə olan şeydi, necə çıxarılır” məsləhətini vermədi, mən də özümü hər şeyi bilən kimi göstərmək istədiyimdən, ya da çəkindiyimdən bir söz demədim... 
Və qarşıdakı bir həftəni necə keçirdim, bir Allah bilir. Nə isə, bəlkə öz çabalarımla, ya bəlkə hansısa mistik gücün qatqılarıyla qəzeti hazırlayıb müəllimə  göstərdim ki, bu da mənə zövq verdi. Sonra bununla da kifayətlənməyib məktəbin divar qəzetini də mənə hazırlatdı. O zamanlar kimin ağlına gələrdi ki... Amma mənim ağlıma bir şeylər gəldi...
O zamanlar Bakıya qəzetlərə göndərdiyim şeir və məqalələrə bir-iki istisnalarla şablon cavablar verilirdi. İçimdə hər zaman bir istək baş qaldırırdı, "mən olsam", "məndən olsaydı"... və bu “mən olsam”, “məndən olsaydı”larla illər keçəndən sonra şair, jurnalist olmaq arzum yarandı. Hələ Jurnalistika fakültəsinə yox, Kitabxanaçılıq (həm də qiyabi) fakültəsinə daxil olmağım, Jurnalistika və Filologiya fakültələrində oxuyan  tələbələrin biz "Kitabxanaçılıq”dakılara  üstdən aşağı baxmaları içimdəki o “mən olsam”, “məndən olsaydı” duyğusunu birə-beş körüklədi. Beləcə, çeşidli vəzifələrdən keçə-keçə gəlib "Gənclik" jurnalına qovuşdum. Mənə "Gənclik”ə redaktor olmağı təklif edəndə "İşıq" nəşriyyatının direktoru idim, amma tərəddüd etmədən nəşriyyat direktorluğunu "Gənclik"ə dəyişdim. Çünki ilk dəfə idi ki, imkanlarımla arzularım üst-üstə düşürdü.

 

-“Gənclik” jurnalı işıq üzü gördüyü ildə Azərbaycan ədəbiyyatında, mətbuatında hansı boşluqları doldura bildi?

-Bunu bilmək üçün “Gənclik”in çap olunmağa başladığı 1988-ci ildəki Azərbaycan mətbuatı ilə, jurnalın fəaliyyət göstərdiyi illər ərzindəki ədəbi, mətbu mənzərəni müqayisə etsəniz, fərqin və hansı boşluqların doldurulmasının miqyasını özünüz görəcəksiniz.

- Jurnal Azərbaycan ədəbiyyat və mətbuatına nə kimi yeniliklər gətirdi? Hansı orijinallıqlar, özəlliklər jurnalı bu qədər məşhurlaşdırdı?

 

-Özümə görə demirəm, amma “Gənclik” Azərbaycan demokratik mətbuatının ilk qaranquşu oldu, tabu qoyulmuş bir çox mövzuları ilk dəfə mətbuata gətirdi, hər aspektdən orijinal, yeni jurnal oldu. Komsomol orqanı xalqın orqanına döndü. “Gənclik” 5 nəfərlik redaksiya əməkdaşının yox, 300 minlik abunəçi ordusunun müştərək zövqünün jurnalı oldu. Zövqlərin yalnız mərkəzdə deyil, Azərbaycanın hər küncündə də formalaşdırılmasında bu jurnalın rolu əvəzsizdir. Həm dizayn, forma, həm də, yatıb qalan, unudulan, unutdurulan mövzuların gündəmə gətirilməsi baxımından “Gənclik” elə adı kimi yenilik, oyanış  və sıçyarış  oldu. Ölkənin hər yerindən ünvanımıza göndərilən məktubları bir-bir özüm oxuyur və onların jurnalın səhifələrində işıqlanmasına imkan yaradardım. Qısacası, toplum ilk dəfə idi ki, onun ovqatını, ruhunu səhifələrinə daşıyan jurnal görürdü. Bir sözlə, “Gənclik” şanslı, zamanın nəbzini tuta bilən və yolunu, izini itirməkdə olan gəncliyə ən doğru yolu göstərən orqan oldu.

 

-Jurnalın Azərbaycan ədəbiyyatına bəxş etdiyi ədəbi simalardan kimləri misal çəkə bilərsiniz?

-İndi Azərbaycan ədəbiyyatında boy göstərən “80-cilər” nəslinin demək olar hamısı “Gənclik”in səhifələrindən keçib gəlib. Birinin adını çəkib başqasını unutmamaq üçün ümumi dedim. Mənim şeir üslubumu bilirsən, amma deyə bilərəm ki, tamam fərqli bir yönlə ədəbiyyata gəlmək istəyən, o zaman kimsənin yaxına buraxmadığı Həmid Herisçinin, Rasim Qaracanın ilk şeirlərimi  jurnalda mən çap etmişəm. Jurnalın səhifələrinə baxsanız, bunu özünüz də görə bilərsiniz. Kriteriyamız bir idi - yaxşıların yaxşısını seçmək. Jurnalda çap olunmaq üçün Məmməd İsmayılın, yaxud hansısa əməkdaşın bığının altından keçmək lazım deyildi. Azərbaycanın müxtəlif  bölgələrindən redaksiyaya göndərilən məktub və şeirlər növbə gözləmədən jurnal səhifələrinə yol açırdı. Bütün bunlar jurnalı ortaq fikir mərkəzinə çevirmişdi.

 

-Jurnal hansı səbəbdən yayımını dayandırdı?

-Jurnalın yayımının dayandırmasının bir neçə səbəbi var: birincisi, 1992-ci ildə məni heç gözləmədiyim vaxtda AzTV-yə sədr göndərdilər. Bu zaman jurnal bir növ başsız qaldı. Doğrudur, jurnal əvvəlki görünməmiş tirajla çap olunmurdu, kağız qıtlığından bəzən, iki nömrəni birləşdirib çap edirdik. Bayaq dediyim “başsız qaldı” ifadəsi bəlkə də, sərt alındı. Çünki jurnalda Hüseyn Əfəndi, Salam Sarvan kimi istedadlı və bacarıqlı işçilər çalışırdılar. Amma formal da olsa, jurnal hələ də Azərbaycan Mərkəzi Komitəsinin orqanı idi.
“Gənclik” 300 min tirajla çıxan zamanda haqları olmaya–olmaya jurnalın qazandığı gəlirləri mənimsəyən komsomol fəalları müstəqillik dövründə jurnala deyil, heç özləri-özlərinə də sahib çıxa bilmədilər.  Ona görə də jurnalı qapadıb yerinə “ PS Gənclik” adlı qəzet açdılar. O qəzet də Hüseyn Əfəndi dünyasını dəyişəndən sonra qapandı. Beləcə, “Gənclik” çox təəssüf ki, tarixə çevrildi. 
Bu taleyinə, keçdiyi yola görə mən “Gənclik”i  kosmosun dərinliyindən Yer kürəsinə yaxınlaşan və ona yeni enerji yükləyən quyruqlu ulduza bənzədirəm. “Gənclik” də o quyruqlu komet kimi gəlişi ilə Azərbaycan mətbuatında fərqli aura yaradıb, şərəfli tarixinə qovuşdu.

-Bu gün “Gənclik” jurnalının yeri nə dərəcədə hiss olunur?

-Bu sualın cavabını, bugünkü Azərbaycan gəncliyi-sizlər verməlisiniz!

 

E.Nazimoğlu


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Düşmən mövqelərimizi 128 dəfə atəşə tutdu
15.12.2017, 09:57

Düşmən mövqelərimizi 128 dəfə atəşə tutdu

Araqdan zəhərlənən 52 yaşlı kişi öldü
15.12.2017, 09:45

Araqdan zəhərlənən 52 yaşlı kişi öldü

Rafiq Hüseynovun xanımı: “Onun ən böyük arzusu yarımçıq qaldı...”   
15.12.2017, 09:42

Rafiq Hüseynovun xanımı: “Onun ən böyük arzusu yarımçıq qaldı...”  

Samur çayı üzərindəki körpünün bütün xərclərini Azərbaycan tərəfi ödəyəcək
15.12.2017, 09:31

Samur çayı üzərindəki körpünün bütün xərclərini Azərbaycan tərəfi ödəyəcək

Siyasi partiyaların 2018-ci ildən GÖZLƏNTİLƏRİ   
15.12.2017, 09:28

Siyasi partiyaların 2018-ci ildən GÖZLƏNTİLƏRİ  

Deputatların mandatdan məhrum edilməsi qaydası DƏYİŞİR
15.12.2017, 09:20

Deputatların mandatdan məhrum edilməsi qaydası DƏYİŞİR

Elimizin və elmimizin ağsaqqalı - Akademik Həsən Əliyev
15.12.2017, 09:10

Elimizin və elmimizin ağsaqqalı - Akademik Həsən Əliyev

Azərbaycanlı astroloqun 2017-ci ildəki iddiaları: doğrular və yalanlar...
15.12.2017, 09:01

Azərbaycanlı astroloqun 2017-ci ildəki iddiaları: doğrular və yalanlar...

Bakıda dərsdən qayıdan qızı maşın vurub öldürdü 
15.12.2017, 08:39

Bakıda dərsdən qayıdan qızı maşın vurub öldürdü 

Əllillərlə bağlı səs-küylü qanun layihəsi parlamentin yaz sessiyasına qaldı   
15.12.2017, 08:37

Əllillərlə bağlı səs-küylü qanun layihəsi parlamentin yaz sessiyasına qaldı  

Milli Məclis 39 məsələni müzakirəyə çıxarır   
15.12.2017, 08:33

Milli Məclis 39 məsələni müzakirəyə çıxarır  

Dollar bu gün neçəyə satılır?
15.12.2017, 08:17

Dollar bu gün neçəyə satılır?

Dilqəm Əsgərovla Şahbaz Quliyevdən yeni xəbər var
15.12.2017, 00:59

Dilqəm Əsgərovla Şahbaz Quliyevdən yeni xəbər var

Avropa İttifaqı  Rusiyaya qarşı sanksiyaların müddətini artırır
15.12.2017, 00:45

Avropa İttifaqı  Rusiyaya qarşı sanksiyaların müddətini artırır

Rəsulzadənin xanımı barəsində təəccübləndirici fakt: “O, elə-belə adam deyil”
15.12.2017, 00:29

Rəsulzadənin xanımı barəsində təəccübləndirici fakt: “O, elə-belə adam deyil”

Xəzərdə 10 neftçinin itkin düşməsi ilə nəticələnən faciədən 1 il ötür
15.12.2017, 00:07

Xəzərdə 10 neftçinin itkin düşməsi ilə nəticələnən faciədən 1 il ötür

Spirtli içki qəbul edən şəxs xəstəxanaya düşdü
14.12.2017, 23:51

Spirtli içki qəbul edən şəxs xəstəxanaya düşdü

Vertolyot qəzasında 4 nəfər öldü
14.12.2017, 23:41

Vertolyot qəzasında 4 nəfər öldü

İran qarşı beynəlxalq koalisiya yaradılır
14.12.2017, 23:26

İran qarşı beynəlxalq koalisiya yaradılır

Azərbaycan nefti bir az da ucuzlaşdı
14.12.2017, 23:12

Azərbaycan nefti bir az da ucuzlaşdı

Azərbaycanda "halal otel"lər açılacaq - Video
14.12.2017, 22:55

Azərbaycanda "halal otel"lər açılacaq - Video

Lənkəranda güllə yarası alan yeniyetmə suya yıxılaraq boğuldu
14.12.2017, 22:31

Lənkəranda güllə yarası alan yeniyetmə suya yıxılaraq boğuldu

Biznesə çevrilən hobbi - Video
14.12.2017, 22:20

Biznesə çevrilən hobbi - Video

“Qətər Azərbaycanın problemlərinin həllində mühüm rol oynayıb”- Kəmaləddin Heydərov
14.12.2017, 22:06

“Qətər Azərbaycanın problemlərinin həllində mühüm rol oynayıb”- Kəmaləddin Heydərov

Avtobusla qatarın toqquşması nəticəsində 4 məktəbli öldü
14.12.2017, 21:54

Avtobusla qatarın toqquşması nəticəsində 4 məktəbli öldü

“Yenə də xəstəxanadayam, nə zaman buraxacaqlarını bilmirəm”-Ramiz Əzizbəyli
14.12.2017, 21:45

“Yenə də xəstəxanadayam, nə zaman buraxacaqlarını bilmirəm”-Ramiz Əzizbəyli

“Yataq”ları dünyaya bəyan olan MƏŞHURLAR
14.12.2017, 21:28

“Yataq”ları dünyaya bəyan olan MƏŞHURLAR

Türkiyə  “S-400” kompleksləri ilə bağlı sazişi bu həftə imzalaya bilər
14.12.2017, 21:14

Türkiyə  “S-400” kompleksləri ilə bağlı sazişi bu həftə imzalaya bilər

38 İŞİD üzvü edam olundu
14.12.2017, 20:58

38 İŞİD üzvü edam olundu

Sağlamlıq imkanları məhdud şəxslərlə bağlı Dövlət Proqramı təsdiqləndi
14.12.2017, 20:43

Sağlamlıq imkanları məhdud şəxslərlə bağlı Dövlət Proqramı təsdiqləndi

Türkiyə XİN saytında Şərqi Qüdsü Fələstinin paytaxtı kimi göstərdi
14.12.2017, 20:29

Türkiyə XİN saytında Şərqi Qüdsü Fələstinin paytaxtı kimi göstərdi

“Azərbaycan əhəmiyyətli bir tranzit mərkəzinə çevrilir”- Robert Sekuta
14.12.2017, 20:16

“Azərbaycan əhəmiyyətli bir tranzit mərkəzinə çevrilir”- Robert Sekuta

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək
14.12.2017, 20:03

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək

12 yaşlı uşaq inəklə toqquşaraq öldü
14.12.2017, 19:51

12 yaşlı uşaq inəklə toqquşaraq öldü

Mehriban Əliyeva: “Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinə töhfə verir” - YENİLƏNİB
14.12.2017, 18:56

Mehriban Əliyeva: “Azərbaycan Avropanın enerji təhlükəsizliyinə töhfə verir” - YENİLƏNİB

ARXİV
SORĞU
Xaricdəki hansı iş adamı Azərbaycana daha çox bağlıdır?
Vahid Ələkbərov(0.10%)
Araz Ağalarov (16.5%)
Mübariz Mənsimov (20.8%)
Fərhad Əhmədov(17.0%)
Füzuli Məmmədov(42.6%)
Telman İsmayılov (0.16%)
İsgəndər Xəlilov(0.10%)
Vaqif Məmişov(0.05%)
Heç biri(1.61%)
Digərləri(0.80%)