17 avqust 2017, Cümə axşamı
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Nuru paşa Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızını istəyib, milyonçu isə...” - GİZLİ TARİX
Nuru paşa Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızını istəyib, milyonçu isə...” - GİZLİ TARİX
30.03.2017, 16:31

1918-ci ilin sentyabrında Bakını erməni-bolşevik istilasından azad etməklə Azərbaycan dövlətçilik tarixində yeni mərhələnin əsasını qoyan Nuru paşa haqqında bir məqam yenidən müzakirə mövzusuna çevrilib. Bu, Nuru paşanın Bakını azad etdikdən sonra milyonçu-mesenant Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızı Sara xanımla evlənmək istəməsi, lakin milyonçudan rədd cavabı alması faktıdır.


Modern.az-a
məsələ ilə bağlı açıqlama verən araşdırmaçı-jurnalist, “Şərq” qəzetinin baş redaktoru  Akif Aşırlı tarixdə belə bir hadisənin yaşanmadığını, tarixi sənədlərdə bununla bağlı hər hansı fakta rast gəlmədiyini bildirib:


“Mövzu əvvəllər də bir neçə dəfə müzakirəyə çıxarılıb. Amma bu, tarixi gerçəklik yox, şayiə, nağıl, rəvayətdir. İlk dəfə yazıçı Manaf Süleymanov özünün “Eşitdiklərim, oxuduqlarım, gördüklərim” adlı kitabında bu haqda yazmışdı. İlkin istinad da bəzən, həmin əsərə edilir. Amma tarixdə belə bir hadisə olmayıb. Gah deyirlər ki, Hacı Zeynalabdin Tağıyev Nuru paşanın qarşısına çıxıb deyib ki, evim sənə qurbandı, mən demişdim, Bakını kim azad etsə, evim onundu. Bunların heç biri tarixdə keçməyib, sənədli əsası yoxdu. Təbii ki, əgər yaşanıbsa belə, yenə də sevgini tarixiləşdirmək mümkün deyil.

Ancaq bu sadəcə, Manaf Süleymanovun söylədikləridi. Bunun nə dərəcədə həqiqət olub-olmadığını da Manaf Süleymanovun özü bilər. Biz araşdırmaçılırıq, sənədlərlə, arxiv materialları ilə işləyirik. Bunlarda da elə bir fakt yoxdu. Türkiyədən gəlib Nuru paşa ilə bağlı bizi-sənədlərlə işləyən tarixçi, araşdırmaçıları danışdırır, çəkirlər. İndi tarixi Türkiyə seriallarında da sevgi mövzusu olmayanda, onlara baxılmır. Xatırlayıram, Türkiyədən mənə iki dəfə zəng edildi, bir nəfər də Bakıya gələrkən mənlə əlaqə saxladı. Dedi, film üçün ssenari yazır. Orada Nuru paşanın Bakıda yaşadığı eşq tarixçəsinə də toxunmaq istəyir. Dedim, mən tarixçiyəm, araşdırma apardığım sənədlər arasında Nuru paşanın Bakıda yaşadığı sevgi tarixçəsi haqqında hər hansı faktla qarşılaşmamışam. Mən bildiyim qədər, hazırda Türkiyədə bir film ssenarisi hazırlanır. Həmin ssenariyə görə, Nuru paşa Bakını xilas etmək üçün ora gedir və öz sevgisini tapır. Əslində, Nuru paşa çox gec evlənib. Misir şahzadəsi isə evlənəndən sonra heç övladı da olmayıb”.

Bəzi mənbələrdə isə Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızı Sara xanıma aid edilən aşağıdakı xatirədən istifadə edilərək, bu faktın doğru olduğu bildirilir:

Bakı milyonçusu Hacı Zeynalabdin Tağıyevin qızı Sara xanımın xatirələrindən: "1918-ci lin payızında adı dillər əzbəri olan Qafqaz İslam Ordusunun baş komandanı Nuru paşa Bakını azad etmişdi. Onunla bir neçə dəfə görüşmüşdük. Hər şeyi başa düşürdüm, romantik, şairanə arzularla yaşayırdım. Paşa neçə dəfə evimizdə ziyafətdə olmuşdu, bağımıza gəlmişdi. Gözlərimdə, elə hamının nəzərində qeyri-adi qəhrəman kimi görünürdü. Tək mənim yox, elə hamının yanında hacıya ağız açıb mənimlə evlənmək istədiyini demişdi. Atam Buxara əmirinə verdiyi cavabı ona da verdi: “Mən qürbətə, Bakıdan kənara qız vermərəm, övladlarım gözümün önündə olmalıdır. Xalqın qəlbində və tarixində yalnız xilaskarlar abidə qura bilər””.

Lakin yuxarıdakı xatirənin birbaşa Sara xanıma aid olub-olmamasının özü də sual altındadı.

E.Nazimoğlu


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Azərbaycan klublarının Avropa Liqasından qazancı açıqlanıb
17.08.2017, 23:18

Azərbaycan klublarının Avropa Liqasından qazancı açıqlanıb

Barselonada terror törədənlərdən biri öldürülüb - YENİLƏNİB, VİDEO
17.08.2017, 22:57

Barselonada terror törədənlərdən biri öldürülüb - YENİLƏNİB, VİDEO

Həmsədrlər prezidentlərin növbəti görüşünə hazırlıq görür
17.08.2017, 22:42

Həmsədrlər prezidentlərin növbəti görüşünə hazırlıq görür

Ağ rəngli qidalardan çox istifadə edin – VANQADAN SAĞLAMLIQ TÖVSİYƏLƏRİ
17.08.2017, 22:28

Ağ rəngli qidalardan çox istifadə edin – VANQADAN SAĞLAMLIQ TÖVSİYƏLƏRİ

Göygöldə həyat yoldaşı və qayınanasını qətlə yetirən şəxs tutuldu, Yenilənib
17.08.2017, 21:59

Göygöldə həyat yoldaşı və qayınanasını qətlə yetirən şəxs tutuldu, Yenilənib

Xaş süfrəsindən sonra Heydər Əliyevin qarşısında “bəhanələr” axtaran TƏKRARSIZ MÜSLÜM MAQOMAYEV
17.08.2017, 21:32

Xaş süfrəsindən sonra Heydər Əliyevin qarşısında “bəhanələr” axtaran TƏKRARSIZ MÜSLÜM MAQOMAYEV

"İt uşağın başından çeynəməyə başladı" - Hadisə şahidi, Video
17.08.2017, 21:16

"İt uşağın başından çeynəməyə başladı" - Hadisə şahidi, Video

Barselonada terror: 13 nəfər öldü, Yenilənib
17.08.2017, 21:07

Barselonada terror: 13 nəfər öldü, Yenilənib

Bakı-Tbilisi-Ceyhan üzrə əsaslı xərclər 2,6 dəfə azalıb
17.08.2017, 20:56

Bakı-Tbilisi-Ceyhan üzrə əsaslı xərclər 2,6 dəfə azalıb

Azərbaycan Rusiya ilə məsləhətləşmələr aparıb
17.08.2017, 20:29

Azərbaycan Rusiya ilə məsləhətləşmələr aparıb

Dağıstanda partlayış: 2 ölü
17.08.2017, 20:15

Dağıstanda partlayış: 2 ölü

Azərbaycanla ABŞ arasında hərbi tibb sahəsində əməkdaşlıq
17.08.2017, 19:41

Azərbaycanla ABŞ arasında hərbi tibb sahəsində əməkdaşlıq

UEFA “Qarabağ”ın futbolçusu ilə bağlı qərarını açıqlayıb
17.08.2017, 18:56

UEFA “Qarabağ”ın futbolçusu ilə bağlı qərarını açıqlayıb

“John Deere” şirkəti Azərbaycanla əməkdaşlıq edəcək
17.08.2017, 18:45

“John Deere” şirkəti Azərbaycanla əməkdaşlıq edəcək

Dövlət çevrilişinə cəhd Türkiyəyə 17 milyard dollar ziyam vurub
17.08.2017, 18:40

Dövlət çevrilişinə cəhd Türkiyəyə 17 milyard dollar ziyam vurub

ABB-nin restrukturizasiya planı yerli məhkəmə tərəfindən təsdiqlənib
17.08.2017, 18:31

ABB-nin restrukturizasiya planı yerli məhkəmə tərəfindən təsdiqlənib

Sudan Prezidenti Azərbaycanın dövlət başçısını təbrik edib
17.08.2017, 18:17

Sudan Prezidenti Azərbaycanın dövlət başçısını təbrik edib

BP-də nə qədər azərbaycanlı çalışır?
17.08.2017, 18:08

BP-də nə qədər azərbaycanlı çalışır?

Prezident Ağsudakı yol tikintisinə 5,8 milyon manat ayırdı
17.08.2017, 17:45

Prezident Ağsudakı yol tikintisinə 5,8 milyon manat ayırdı

Boliviyanın xarici işlər naziri Azərbaycana gəlir
17.08.2017, 17:31

Boliviyanın xarici işlər naziri Azərbaycana gəlir

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
17.08.2017, 17:10

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Sumqayıtda binada yanğın: sakinlər təxliyə olundu
17.08.2017, 16:50

Sumqayıtda binada yanğın: sakinlər təxliyə olundu

Prezidentlərin övladları Bakıya gələcək
17.08.2017, 16:27

Prezidentlərin övladları Bakıya gələcək

BP Azərbaycanda qaz hasilatını azaltdı
17.08.2017, 16:25

BP Azərbaycanda qaz hasilatını azaltdı

Yəməndə ABŞ səfirliyinin əməkdaşları əsir götürüldü
17.08.2017, 16:19

Yəməndə ABŞ səfirliyinin əməkdaşları əsir götürüldü

Türkiyə Hərbi Dəniz Qüvvələrinin komandanı istefa verdi
17.08.2017, 16:13

Türkiyə Hərbi Dəniz Qüvvələrinin komandanı istefa verdi

Kamal Abdulla Polşa xarici işlər nazirinin müavini ilə görüşüb
17.08.2017, 15:55

Kamal Abdulla Polşa xarici işlər nazirinin müavini ilə görüşüb

Gədəbəydə peşə kursları təşkil edildi
17.08.2017, 15:51

Gədəbəydə peşə kursları təşkil edildi

Qurban bayramı namazının vaxtı açıqlandı
17.08.2017, 15:43

Qurban bayramı namazının vaxtı açıqlandı

Kəmaləddin Heydərov vitse-prezident təyin edildi
17.08.2017, 15:29

Kəmaləddin Heydərov vitse-prezident təyin edildi

Sumqayıtda it dişləyən 5 yaşlı uşaq öldü
17.08.2017, 15:20

Sumqayıtda it dişləyən 5 yaşlı uşaq öldü

4G-dəstəkli LG FLEX 2 smartfonu indi yarı qiymətə
17.08.2017, 15:08

4G-dəstəkli LG FLEX 2 smartfonu indi yarı qiymətə

Həbsxanadakı davaya rəsmi MÜNASİBƏT
17.08.2017, 14:58

Həbsxanadakı davaya rəsmi MÜNASİBƏT

“Gənclərin Simulyasiya Akademiyası” davam edir
17.08.2017, 14:51

“Gənclərin Simulyasiya Akademiyası” davam edir

Sumqayıtda 10 nəfəri it dişləyib - 5 yaşlı qız ölümcül vəziyyətdədir
17.08.2017, 14:42

Sumqayıtda 10 nəfəri it dişləyib - 5 yaşlı qız ölümcül vəziyyətdədir

ARXİV
SORĞU
Benzini hansı yanacaqdoldurma məntəqəsindən alırsınız?
Azpetrol-dan(50.5%)
SOCAR-dan(6.89%)
Lukoil-dan(16.0%)
Bunların heç birindən - başqasından(26.4%)