22 iyun 2018, Cümə
Ana Səhifə - İQTİSADİYYAT - Azərbaycan neftin əvəzinə hansı məhsullardan gəlir əldə edə bilər? - ŞƏRH
Azərbaycan neftin əvəzinə hansı məhsullardan gəlir əldə edə bilər? - ŞƏRH
21.04.2017, 13:13

Dünya bazarlarında neftin qiymətlərinin kəskin ucuzlaşmasından sonra Azərbaycan iqtisadiyyatının neftdən asılılığını azaltmaq üçün “qara qızıl”ı hansı məhsul əvəz ertməlidir, yaxud əvəz edə bilər?

Modern.az-ın bu qəbildən olan suallarını iqtisadçı Vüqar Bayramov cavablandırıb.

 

“Başqa bir məhsulun nefti əvəzləməsi doğru yanaşma deyil”

 

O deyib ki, neftdən asılılığı aradan qaldırmaq üçün hansısa bir məhsuldan asılılıq yaratmaq doğru deyil:

 

“Bu baxımdan rəqabət qabiliyyətli sektorların hamısının dəstəklənməsi, ixrac imkanlarının istehsalının artırılmasına ehtiyac var. Azərbaycanda aqrar sektor birmənalı şəkildə ixrac imkanlarına malik olan sektordur. Aqrar sektorun ixrac baxımından əsas çətinliyi ondan ibarətdir ki, daha çox ənənəvi bazarlara çıxış imkanlarımız var. Bu gün ixrac etdiyimiz kənd təsərrüfatı məhsullarının 90 faizi Rusiya bazarlarına daxil olur. Bu da yalnız bir bazardan asılılığın olduğunu göstərir.
Aqrar sektorda tərəvəzçilik və meyvəçilik konkret müqayisəli üstünlüyə malikdir. Yerli istehsalda rentabellik baxımından heyvandarlıq önə çıxır. Çünki ət və ət məhsullarına tələb qalmaqdadır”.

 

“İnkişaf üçün proseduraların sayı azaldılmalıdır”

 

İqtisadçı bildirib ki, ilk növbədə müqayisəli üstünülüyə malik sektorlar müəyyənləşdirilməlidir:

 

“Pambıqçılıq, baramaçılıq və tütünçülüyün məşğulluğun təmin edilməsində rolu böyükdür. Sənaye sektorunda kimya və yüngül sənayenin müqayisəli üstünlükləri müşahidə edilir.

Həm aqrar, həm də sənaye sektorunda müqayisəli üstünlüyə malik sektorların dəstəklənməsinə, proseduraların sadələşdirilməsinə, vergi güzəştlərinin dairəsinin genişləndirilməsinə, dövlət dəstəyinə ciddi ehtiyac var. Bütün bunlar Azərbaycanın ixrac potensialından tam istifadəyə gətirib çıxara bilər.

Bu baxımdan 2015-2016-cı illərdə ixrac yönümlü məhsulların artırılması və onun idxalla əvəzlənməsi istiqamətində addımlar atılıb. İnvestisiyanın təşviqi sənədi, subsidiyalaşamanın dairəsinin genişləndirilməsi, daha çox məhsula subsidiya verilməsi, mexanizmin təkmilləşməsi müsbət məqamlardır. İndiki məqamda əsas hədəf sahibkarların fəaliyyətinə müdaxilələrin tamamilə aradan qaldırılması olmalıdır. Eyni zamanda, Azərbaycanda idxal-ixrac günlərinin və proseduraların sayı həddindən çoxdur”.

 

Dayanıqlı iqtisadiyyat üçün lazım olan vaxt...

 

V.Bayramovun sözlərinə görə, dayanıqlı iqtisadiyyatın yaradılması üçün təxminən 7 il lazımdır:

“3 makroiqtisadi göstəricilərdə neftdən asılılığı aradan qaldırmaq vacibdir. Ümumi Daxili Məhsulda (ÜDM) neftdən asılılığa praktik olaraq nail olunub. Çünki ÜDM-nin 68 faizi qeyri-neft sektorunun payına düşür. Hazırda ixracatda neftdən asılılığın aradan qaldırılmasına ciddi ehtiyac var. I rübdə qeyri-neft ixracatının artmasına baxmayaraq, ixracatın 85 faizi neft məhsullarının payına düşür. Eyni zamanda büdcə gəlirlərinin yarısı neftin, digər yarısı qeyri-neft sektorundandır.

Bu istiqamətdə də ən azı ÜDM-dəki səviyyəyə nail olmaq lazımdır. Fəaliyyətlərin davam etdiriləcəyi, islahatların icra müddətindən asılı olaraq neftdən asılılıq aradan qalxacaq. Amma nəzərə almaq lazımdır ki, bu islahatlar strateji xarakter daşıyır və qısa müddətdə nəticə əldə olunması gözlənilən deyil. Bizim qiymətləndirmələrimiz göstərir ki, 2020-ci ildən başlayaraq neftdən asılılığı aradan qaldırmaq mümkün olacaq. Digər ölkələrin təcrübəsi göstərir ki, tamamilə neftin unudulması və iqtisadiyyatın dayanıqlı şəkildə qeyri-neft sektorunun üzərində qurulması üçün 7 ilə lazımdır”.

 

Gülşən RAUFQIZI


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Elçibəyin eks-müşaviri Kamran Həsənli: “Həmin gecə Əbülfəz bəyi qaçırıb kənara apardıq” - MÜSAHİBƏ
22.06.2018, 08:52

Elçibəyin eks-müşaviri Kamran Həsənli: “Həmin gecə Əbülfəz bəyi qaçırıb kənara apardıq” - MÜSAHİBƏ

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
22.06.2018, 08:43

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

Gürcüstanda daha 3 nazirlik ləğv olunacaq
22.06.2018, 00:59

Gürcüstanda daha 3 nazirlik ləğv olunacaq

Nazirlər Kabineti ezamiyyə xərclərinin normalarını artırdı
22.06.2018, 00:48

Nazirlər Kabineti ezamiyyə xərclərinin normalarını artırdı

Beş ayda Azərbaycana 7294 avtomobil idxal edilib
22.06.2018, 00:29

Beş ayda Azərbaycana 7294 avtomobil idxal edilib

Azərbaycan neftinin 1 bareli 76 dollara çatır
22.06.2018, 00:13

Azərbaycan neftinin 1 bareli 76 dollara çatır

Dünya Çempionatı-2018: Xorvatiya Argentinaya şans vermədi
21.06.2018, 23:57

Dünya Çempionatı-2018: Xorvatiya Argentinaya şans vermədi

Heydər Əliyev Mərkəzinin parkında yoqa məşğələsi - FOTOLAR
21.06.2018, 23:37

Heydər Əliyev Mərkəzinin parkında yoqa məşğələsi - FOTOLAR

Dünya Çempionatı-2018: Qırmızı vərəqə alan futbolçu ölümlə hədələnir
21.06.2018, 23:20

Dünya Çempionatı-2018: Qırmızı vərəqə alan futbolçu ölümlə hədələnir

“Azərbaycan vətəndaşları qul deyil” - Çingiz Qənizadə:
21.06.2018, 23:06

“Azərbaycan vətəndaşları qul deyil” - Çingiz Qənizadə:

Metroda döyülən şortikli qız axtarılır
21.06.2018, 22:53

Metroda döyülən şortikli qız axtarılır

Gecə klubunda atışma: 2 ölü
21.06.2018, 22:42

Gecə klubunda atışma: 2 ölü

Qardaş türmədə görüşünə gəlməyən qardaşını bıçaqladı
21.06.2018, 22:29

Qardaş türmədə görüşünə gəlməyən qardaşını bıçaqladı

Şəmkirdə musiqiçilər qəzaya düşdü
21.06.2018, 22:14

Şəmkirdə musiqiçilər qəzaya düşdü

Azərbaycanda narkotik istifadəçiləri arasında azyaşlılar da var
21.06.2018, 21:58

Azərbaycanda narkotik istifadəçiləri arasında azyaşlılar da var

Paşinyana qarşı qaldırılan cinayət işi bağlanıb
21.06.2018, 21:43

Paşinyana qarşı qaldırılan cinayət işi bağlanıb

Şirkət rəhbəri işdə məhəbbət məcarasına görə istefaya getdi
21.06.2018, 21:30

Şirkət rəhbəri işdə məhəbbət məcarasına görə istefaya getdi

Bakıda körpənin boğazından qəpik belə çıxarıldı - Video
21.06.2018, 21:16

Bakıda körpənin boğazından qəpik belə çıxarıldı - Video

Dünya Çempionatı-2018: Fransaya uduzan Peru üçün də çempionat bitdi - VİDEO
21.06.2018, 20:59

Dünya Çempionatı-2018: Fransaya uduzan Peru üçün də çempionat bitdi - VİDEO

UNEC rektoru Akif Əlizadənin təkliflərini dəstəklədi
21.06.2018, 20:44

UNEC rektoru Akif Əlizadənin təkliflərini dəstəklədi

 “Ovannisyan axmaq şərhləri ilə insanları təəccübləndirir”-Vaqif Dərgahlı   
21.06.2018, 20:27

 “Ovannisyan axmaq şərhləri ilə insanları təəccübləndirir”-Vaqif Dərgahlı  

“Qarabağ” bu qapıçıya 600 min ödəməyə hazırdır
21.06.2018, 20:15

“Qarabağ” bu qapıçıya 600 min ödəməyə hazırdır

“Araz” supermarketin işçisinin qətl səbəbi ...
21.06.2018, 20:01

“Araz” supermarketin işçisinin qətl səbəbi ...

Neftçalada 19 yaşlı gənc özünü asdı
21.06.2018, 20:00

Neftçalada 19 yaşlı gənc özünü asdı

Füzulidə raket hissəsi tapılıb - FOTO
21.06.2018, 19:45

Füzulidə raket hissəsi tapılıb - FOTO

BMT-nin qətnamələrinin icrası ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrlərinə həvalə edilib
21.06.2018, 19:34

BMT-nin qətnamələrinin icrası ATƏT-in Minsk qrupunun həmsədrlərinə həvalə edilib

Azərbaycanda sosial müdafiə və sosial təminat xərcləri 7%-ə yaxın artırılır
21.06.2018, 19:22

Azərbaycanda sosial müdafiə və sosial təminat xərcləri 7%-ə yaxın artırılır

Vahid Ələkbərovdan neftin qiyməti ilə bağlı PROQNOZ - 100 dollara çatmayacaq
21.06.2018, 19:05

Vahid Ələkbərovdan neftin qiyməti ilə bağlı PROQNOZ - 100 dollara çatmayacaq

Onlar UNEC-i seçir
21.06.2018, 18:51

Onlar UNEC-i seçir

Abşeronda piyadanı avtomobil vurub öldürdü
21.06.2018, 18:49

Abşeronda piyadanı avtomobil vurub öldürdü

Azərbaycanda universitetin girişində sütunlu tavan çöküb
21.06.2018, 18:43

Azərbaycanda universitetin girişində sütunlu tavan çöküb

Baş nazirin birinci müavini vəzifəsindən azad edildi
21.06.2018, 18:39

Baş nazirin birinci müavini vəzifəsindən azad edildi

Sumqayıtda məcburi köçkün ailələri üçün tikilən bina bu il YEKUNLAŞACAQ
21.06.2018, 18:32

Sumqayıtda məcburi köçkün ailələri üçün tikilən bina bu il YEKUNLAŞACAQ

Dəmirçi-Lahıc avtomobil yolunun tikintisinə 13,7 milyon manat ayrılıb
21.06.2018, 18:26

Dəmirçi-Lahıc avtomobil yolunun tikintisinə 13,7 milyon manat ayrılıb

64800 şagird üçün keçirilən buraxılış imtahanı başa çatıb
21.06.2018, 18:23

64800 şagird üçün keçirilən buraxılış imtahanı başa çatıb

ARXİV
SORĞU
Hansı ölkə dünya çempionu olacaq?
Argentina(15.0%)
Braziliya(24.5%)
Almaniya(11.3%)
İngiltərə(3.14%)
Portuqaliya(11.9%)
İspaniya(4.40%)
Fransa(5.03%)
Belçika(1.88%)
Seneqal(3.14%)
Rusiya(19.4%)