28 may 2017, Bazar
Ana Səhifə - ÖLKƏ - Laçının İŞĞALI: “Rusiyanın əmrinə birinci Azərbaycan tabe oldu”
Laçının İŞĞALI: “Rusiyanın əmrinə birinci Azərbaycan tabe oldu”
14.05.2017, 13:22

Bir neçə gündən sonra  Laçın rayonunun işğalının 25-ci ildönümü tamam olacaq.

1992-ci il may ayının 18-də işğalçı Ermənistan rayonun yüzlərlə mədəni-məişət obyektini, onlarla qəsəbə, kənd və tarixi abidələrini dağıdaraq talan edib. İşğal nəticəsində 63 min 341 Azərbaycan vətəndaşı öz yurdundan didərgin düşüb, 300-dən artıq hərbi və mülki şəxs həlak olub və itkin düşüb.

 

Rayonda 8950 bina, o cümlədən 7 sənaye və tikinti müəssisəsi, 471 xidmət idarəsi, 154 məktəb, yüzlərlə tarix-mədəniyyət abidəsi işğal altında qalıb. Həmçinin, Laçının işğalı Azərbaycan iqtisadiyyatına ciddi ziyan vurub.

 

İşğalçı dövlət beynəlxalq hüquq normalarına, zəbt olunan Azərbaycan torpaqlarından Ermənistan qoşunlarının qeyd-şərtsiz çıxarılmasına dair BMT-nin qətnamələrinə məhəl qoymayaraq hazırda Laçında qanunsuz məskunlaşma aparır.

 

Modern.az saytı Laçının işğal günü ilə bağlı “1992-ci ilin o günü” layihəsindəki müsahibi  o zaman Laçında məktəb müəllimi işləmiş İlqar Şahverdiyevdir. O, 1992-cü ilin 14 mayını ürək ağrısı ilə xatırlayır...

 

“Laçın uşaqları döyüşmək üçün bizdən silah istəyirdilər”

 

“Mayın 14-cü Laçında vəziyyət gərgin idi. Ermənilər hər tərəfdən hücuma keçmişdilər. Biz laçınlılar da onlarla mübarizə aparırdıq. Bütün istiqamətlərdən atılan toplar, ağır artelliyeriyadan açılan atəş Laçının işğalını labüd edirdi. Həmin vaxt  Minkənddə orta məktəb müəllimi idim. Həmin məktəb 1890-cı ildə fəaliyyətə başlayıb. Həmin məktəbin 120 illiyini 2012-ci ildə Bakıda qeyd etdik. Minkənd məktəbini bitirənlərin 19 nəfəri şəhid olub. Onlardan biri 20 Yanvar şəhididir. Yerdə qalanlar Qarabağ döyüşlərində qəhrəmancasına şəhid olub. Həmin vaxt Laçında məktəblər bağlı idi. Buna baxmayaraq, bizim kəndin uşaqları məktəbə gəlirdi. 10-cu, 11-ci sinif şagirdləri bizə deyirdi ki, bizə də silah verin.

 

Düşmənə qarşı vuruşaq. Uşaqlar belə vətənpərvər ruhda idi. Amma biz uşaqları silah qarşısına çıxartmırdıq. Həmin vaxt rəsmi olmasa da hamı işə gəlirdi. Mayın 14-dən sonra vəziyyət daha da gərginləşməyə başladı. Artıq hiss olunurdu ki, Laçından çıxıb harasa getmək lazımdır. Ya Kəlbəcər tərəfə, ya da yol açıq olsa uşaqları sakit bir əraziyə daşımağa ehtiyac vardı”.

 

Yalan vədlər və laçınlıların sönməyən ümidi

 

Müsahibimiz deyir ki, gərginliyə baxmayaraq, Laçının işğal olunacağını gözləmirdilər

 

“O zaman müdafiə naziri Rəhim Qazıyev idi. O, Laçının işğalına qədər ora  gəlmişdi. Bir dəfə  o zamankı AXC liderlərindən Etibar Məmmədov da gəlmişdi. Laçındakı vəziyyətlə yaxından maraqlanmışdı. Təbii ki, vəziyət çox gərgin idi. Hər birimiz kömək edilməsini istəyirdik. Çünki Laçının işğalı bütün Qarabağın işğalı demək idi. Laçın çox böyük ərazi idi. 126 kəndi vardı.  

Laçının müdafiə olunması üçün mütləq şəkildə hakimiyyət nümayəndələri ilə görüşmək lazım idi. Nə vaxt hakimiyyətdə təmsil olunanlardan kömək istəyirdiksə, “başımızı yastığa qoyurdular”. Yalan vədlər verirdilər. Ona görə də bizə heç bir kömək gəlmədi. 1992-ci ilin fevralında Xocalı faciəsi törədilmişdi. Şuşa işğal olunmuşdu. Amma laçınlıların içində bir ümid vardı. Ona görə də Laçının işğal olunacağını gözləmirdik. Erməni-rus qoşunlarının birgə hücumu laçınlıları öz doğma torpaqlarından didərgin saldı”.

 

“Əhalidən silahların yığılması bir siyasət idi”

 

İlqar Şahverdiyev rusların əhalidən silah toplamaq əmrinə Azərbaycan hakimiyyətinin birinci tabe olmasını təəssüflə qeyd edir.

 

“Laçın camaatı qoçaq idi. Lazım gəlsə, Naxçıvana keçməklə ərzaq gətirmək gücündə idik. Sadəcə olaraq erməni-rus birləşmələri eyni vaxtda Laçını işğala məruz qoyurdu. Bu da bizim Laçından kömək məqsədilə başqa yerə getməyimizi əngəlləyirdi. Laçınlıların ciddi ərzaq problemi yox idi. Əsas məsələ silahımızın olmaması idi. Silah problemi Qarabağ münaqişəsi ortaya atılandan sonra yarandı. Nə qədər silah-sursatlarımız vardısa, hamısı toplandı. Əsasən azərbaycanlılar yaşayan ərazidə əhalidən silahları yığırdılar. Ermənilər isə avtomat silahlarla təmin edilmişdilər. Təəssüf ki, Rusiya tərəfindən verilən göstəriş birinci bizdə tətbiq olunurdu. Görünür, bu da bir siyasət idi. Hər şey silahların yığılması ilə başlamışdı. Nəticəsi də göz qabağındadır.

Topun, tüfəngin altında öz torpağını məcburən tərk etmək çox çətindir. Heç bir xalqın başına belə  bir faciənin gətirilməməsini arzulayıram. Hələ uşaqların gözlərindəki ümid bir başqa idi. Laçının işğalı günü onlar elə bilirdilər ki, biz harasa gedirik və qayıdacağıq”.

 

“Kürdlərin ermənilərə qarşı mübarizəsi”

 

 

Laçın sakini deyir ki, kürdlərin Laçında üstünlük təşkil etməsi barədə deyilən fikirlər doğru deyil.

 

“Ara-sıra Laçında kürd xalqlarının üstünlük təşkil etməsi barədə məlumatlar yayırlar. Heç də bu, doğru deyil. Laçında kürdlər yaşayıb, amma geniş kütləni əhatə etməyib. Bir məqamı da deyim. Kürdlər qorxaq xalq deyil. Döyüşkən və mərd camaatdır. Döyüşməkdən heç vaxt qorxmayıblar. Bizimlə birgə ermənilərə qarşı cəsarətlə mübarizə aparıblar. Laçının 5-6 kəndində kürdlər məskunlaşmışdı. Onlar da bizim xalqımızla qaynayıb-qarışmışdı”.  

 

Namidə BİNGÖL


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
28.05.2017, 20:28

Mançesterdəki terrorla bağlı daha bir nəfər saxlanılıb

28.05.2017, 20:15

Lənkərandakı ağır qəzada yaralananların adları açıqlandı - Yenilənib

28.05.2017, 20:02

ABŞ-da silahlı insident: 8 ölü

28.05.2017, 18:39

Agentlik Cocuq Mərcanlıda 1168 ədəd qəlpə aşkarlayıb

28.05.2017, 18:00

Çində kişi bıçaqla 6 nəfəri öldürüb, 12 nəfəri isə yaralayıb

28.05.2017, 17:38

Mingəçevirdə 50 yaşlı qadın oğlu tərəfindən qətlə yetirilib

28.05.2017, 17:14

Silahlı Qüvvələrdə Respublika Günü münasibətilə silsilə tədbirlər keçirilib - FOTOLAR

28.05.2017, 16:57

“NATO PA-da parlamentariləri Qarabağ münaqişəsi barədə məlumatlandırmağa çalışırıq”

28.05.2017, 16:53

Düşənbədə 28 may – Respublika günü ilə bağlı qəbul keçirilib  

28.05.2017, 16:30

Viləşçayda batan iki nəfərin cəsədi tapılıb - YENİLƏNİB

28.05.2017, 16:18

Azərbaycan nümayəndə heyəti Heydər Əliyevin Tiflisdəki büstünü ziyarət edib

28.05.2017, 16:01

“Azərbaycanda heç kim özbaşına ev tikə bilməz”- SƏNƏDSİZ EVLƏR PROBLEMİ

28.05.2017, 15:15

İran prezidentinin birinci müavini Azərbaycanın birinci vitse-prezidentini təbrik edib

28.05.2017, 14:32

Mağazalarda oruclular üçün qoyulan suya, xurmaya tamah salanlar...

28.05.2017, 14:25

Rusiyadan Türkiyə uçan təyyarə təcili eniş edib

28.05.2017, 14:15

65 yaşlı kişi bulvarda intihara cəhd etdi- AİLƏ PROBLEMİ

28.05.2017, 13:58

İraqda terrorçu-kamikadze özünü partlatdı: 4 ölü, 13 yaralı

28.05.2017, 13:28

Şri-Lankada təbii fəlakət 146 nəfərin həyatına qoyub

28.05.2017, 13:21

Avronest PA-nın iclasında Ukrayna, Gürcüstan və Moldova nümayəndə heyəti ermənilərə  basqı nümayiş  etdirdilər

28.05.2017, 12:49

Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti - Şərqdə ilk demokratik parlamentli respublika

28.05.2017, 12:12

Ölkələr üzrə ən çox satılan avtomobil modelləri – SİYAHI

28.05.2017, 12:06

NATO PA-nın komitə iclasında Dağlıq Qarabağ münaqişəsinə münasibət bildirilib

28.05.2017, 11:58

"Ermənilər işğal etdikləri ərazilərdəki qədim Azərbaycan abidələrini məhv edir"

28.05.2017, 11:47

Sabahın hava PROQNOZU

28.05.2017, 11:34

Azərbaycanda uşaq verilişlərinin reklamla kəsilməsi qadağan edilir

28.05.2017, 11:07

İŞİD Misirdə törədilmiş terror aktına görə məsuliyyəti üzərinə götürüb

28.05.2017, 10:37

Şəmkirdə yaşayış evində partlayış, xəsarət alan var

28.05.2017, 10:27

28 May İstiqlalı nədən yarandı - Cümhuriyyət qurucularının şəxsi xarakteri

28.05.2017, 10:18

Azərbaycanda üzünü dəyişdirənlər var? – Həkim, deputat və kriminalist DANIŞIR   

28.05.2017, 10:16

Türkiyədə 10 PKK terrorçusu məhv edilib

28.05.2017, 10:02

Cəsur qəlblərin azadlıq paytaxtı  

28.05.2017, 10:00

Flippində silahlılar 19 nəfəri öldürüb

28.05.2017, 09:46

Düşmən atəşkəsi 120 dəfə pozub

28.05.2017, 09:32

İftar süfrəsinin bəzəyi olan xurmanın MÖCÜZƏVİ FAYDALARI 

28.05.2017, 09:28

Bir şəklin tarixçəsi: Rəsulzadənin raportu və Osmanlı sultanının sözündə durmağı...

ARXİV