17 avqust 2017, Cümə axşamı
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Müşfiqin illərdir ki, oxuculara yanlış təqdim olunan ŞEİRLƏRİ
Müşfiqin illərdir ki, oxuculara yanlış təqdim olunan ŞEİRLƏRİ
05.06.2017, 15:34

Bu gün Azərbaycan estetik poeziyasının ən güclü nümayəndələrindən olan nakam taleli şair Mikayıl Müşfiqin anım günüdür. 1908-ci ilin 5 mayında anadan olmuş şair qısa ömür yaşamasına baxmayaraq, çağdaş Azərbaycan poeziyasının banilərindən birinə çevrildi. Təsadüfi deyil ki, Müşfiqin anadan olduğu tarix Azərbaycanda Şairlər Günü kimi qeyd olunur. 

Modern.az böyük şairin anım günü münasibətilə Müşfiqlə bağlı kiçik bir detala toxunacaq. Bu detalı əslində, Müşfiq orijinallığının, təzəliyinin əksi kimi də anlamaq olar. Burada Müşfiqə məxsus bircə sözün belə,  dəyişilməsinin poetik ruha nə dərəcədə təsir etdiyini görmək olar.
Bir zamanların tanınmış naşir və ictimai xadimi, Mikayıl Müşfiqlə yaxın dost olmuş İsrafil Nəzərov şairin dillər əzbəri olan iki şeirinin yaranma tarixçəsindən danışır:

 

“Mikayıl Müşfiqlə yaxın dost idim. Dilbər xanımın “Müşfiqli günlərim” kitabında da bu barədə yazılıbdır.

Müşfiq bir zamanlar Razin (indiki Bakıxanov-red.) qəsəbəsində elektrik dəmir yolu stansiyası yaxınlığında olan fabrik-zavod kambinatında dərs deyirdi.

Mən doğma kəndim Balaxanıda yaşayırdım. Biz çox vaxt şəhərdən elektrik qatarında bir yerdə gedərdik. Müşfiq Balaxanıda evimizdə çox olubdur.

1931-ci ilin axırlarında Müşfiq evimizdə olanda həmin lirik şeirləri albomuma yazdı”.

Oxuculara  uzun müddət yanlış təqdim edilənlər də İsrafil Nəzərovun haqqında danışdığı həmin  iki lirik şeirdir. Ömrünü demək olar ki, Müşfiq yaradıcılğına həsr edən mərhum şair Gülhüseyn Hüseynoğlu Müşfiqin şeirləri və başqa janrda olan bütün əsərlərini bir yerə toplayaraq, 1970-ci ildə şairin üç cildlik seçilmiş əsərlərini hazırlayanda kitaba “Hafizədən gələnlər” adlı bölmə əlavə edir. Adından da göründüyü kimi bu bölməyə şairin yazılı versiyası olmayan, yalnız yaddaşlarda yaşayan şeirləri daxil edilib. İsrafil Nəzərov sonradan arxivini gözdən keçirəndə Müşfiqin öz xətti ilə yazdığı iki orijinal şeirin həmin bölmədə səhv yazıldığını görür. Bir şeirin hər bəndində, demək olar ki, hər misrasında xeyli yanlışlıqlar nəzərə çarpırdı. O, kitabı 1970-ci ildə tərtib edən Gülhüseyn Hüseynoğluya bununla bağlı məktub yazsa da, 2004-cü ildə ərsəyə gələn “Seçilmiş əsərləri”ndə həmin şeirlər yenə də yanlış versiyada daxil edilir.

İsrafil Nəzərov Müşfiqin öz xətti ilə yazdığı iki lirik şeirin orijinalını 2008-ci ildə Nizami adına Ədəbiyyat Muzeyinə təqdim edir.

Müşfiq onun albomuna səliqəli xətlə yazdığı iki şeirə ortaq ad verib:


“Sevgi türküləri:

Doğru versiya:

“Çiçəklər məftunu bir bülbüləm ki,

Gözlərim baxçanın gülünə düşmüş.

Qəhrini çəkdiyim gülün surəti

Xəyalımın sakit gölünə düşmüş.

 

Onunçün çırpınır qolum-qanadım,

Onu yerdə deyil, göydə aradım.

Gör nə bədbəxtəm ki, axırda adım

Xırda uşaqların dilinə düşmüş.

 

Orda-burda keçdi gənclik həyatım

Hər yandan bağlandı rahi nicatım.

Mənliyim, şərəfim, müqəddəratım

Bir dəli ceyranın əlinə düşmüş.

 

Yanlış versiya:

 

Çiçəklər aşiqi bir bülbül kimi

Könlüm bir bağbanın gülünə düşdü.

Qəhrini çəkdiyim gülün surəti

Sakit xəyalımın gölünə düşdü.

 

Orda-burda keçdi gənclik həyatım

Hər yerdən kəsildi rəhi-nicatım

Gör nə bədbaxtam ki, axırda adım.

Hər körpə uşağın dilinə düşdü.


İsrafil Nəzərovun albomuna Müşfiqin öz xətti ilə yazdığı ikinci şeir bu gün az qala, hamının əzbər bildiyi, xanəndələrin “Yaşa məhəbbətim, yaşa ürəyim” adı ilə oxuduqları şeirdir. Üç bəndlik şeir birincisinə nisbətən dövrümüzə daha salamat şəkildə gəlib çatıb. Lakin məşhur mahnının nəqarətin hissəsi olan ikinci bənddə üç-dərd söz dəyişdirilib:

Doğru variant:

Hicran dəryasında ruhum bir ada,

Fırtınam ziyada, dalğam ziyada,

O qızlar gözəli düşəndə yada

Az qalır xəyalım şaşa, ürəyim!

 

Yanlış variant: (mahnılarda da bu versiya oxunur)

 

Sevgi dəryasında ruhum bir ada

Fırtınam ziyada, dalğam ziyada.

O ellər gözəli düşəndə yada

Az qalır, xəyalım şaşa, ürəyim.


Qeyd: Yazıda akademik Rafael Hüseynovun Mikayıl Müşfiqə həsr etdiyi “Bağ” romanı və şairin həyat yoldaşı Dilbər Axundzadənin xatirə janrında yazdığı “Müşfiqli günlərim” kitabından istifadə edilib.

Hazırladı: Elmin Nuri


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
"İt uşağın başından çeynəməyə başladı" - Hadisə şahidi, Video
17.08.2017, 21:16

"İt uşağın başından çeynəməyə başladı" - Hadisə şahidi, Video

Barselonada terror: 13 nəfər öldü, Yenilənib
17.08.2017, 21:07

Barselonada terror: 13 nəfər öldü, Yenilənib

Bakı-Tbilisi-Ceyhan üzrə əsaslı xərclər 2,6 dəfə azalıb
17.08.2017, 20:56

Bakı-Tbilisi-Ceyhan üzrə əsaslı xərclər 2,6 dəfə azalıb

Azərbaycan Rusiya ilə məsləhətləşmələr aparıb
17.08.2017, 20:29

Azərbaycan Rusiya ilə məsləhətləşmələr aparıb

Dağıstanda partlayış: 2 ölü
17.08.2017, 20:15

Dağıstanda partlayış: 2 ölü

Azərbaycanla ABŞ arasında hərbi tibb sahəsində əməkdaşlıq
17.08.2017, 19:41

Azərbaycanla ABŞ arasında hərbi tibb sahəsində əməkdaşlıq

UEFA “Qarabağ”ın futbolçusu ilə bağlı qərarını açıqlayıb
17.08.2017, 18:56

UEFA “Qarabağ”ın futbolçusu ilə bağlı qərarını açıqlayıb

Göygöldə DƏHŞƏT - 2 qadın amansızlıqla qətlə yetirildi
17.08.2017, 18:49

Göygöldə DƏHŞƏT - 2 qadın amansızlıqla qətlə yetirildi

“John Deere” şirkəti Azərbaycanla əməkdaşlıq edəcək
17.08.2017, 18:45

“John Deere” şirkəti Azərbaycanla əməkdaşlıq edəcək

Dövlət çevrilişinə cəhd Türkiyəyə 17 milyard dollar ziyam vurub
17.08.2017, 18:40

Dövlət çevrilişinə cəhd Türkiyəyə 17 milyard dollar ziyam vurub

ABB-nin restrukturizasiya planı yerli məhkəmə tərəfindən təsdiqlənib
17.08.2017, 18:31

ABB-nin restrukturizasiya planı yerli məhkəmə tərəfindən təsdiqlənib

Sudan Prezidenti Azərbaycanın dövlət başçısını təbrik edib
17.08.2017, 18:17

Sudan Prezidenti Azərbaycanın dövlət başçısını təbrik edib

BP-də nə qədər azərbaycanlı çalışır?
17.08.2017, 18:08

BP-də nə qədər azərbaycanlı çalışır?

Prezident Ağsudakı yol tikintisinə 5,8 milyon manat ayırdı
17.08.2017, 17:45

Prezident Ağsudakı yol tikintisinə 5,8 milyon manat ayırdı

Boliviyanın xarici işlər naziri Azərbaycana gəlir
17.08.2017, 17:31

Boliviyanın xarici işlər naziri Azərbaycana gəlir

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
17.08.2017, 17:10

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Sumqayıtda binada yanğın: sakinlər təxliyə olundu
17.08.2017, 16:50

Sumqayıtda binada yanğın: sakinlər təxliyə olundu

Prezidentlərin övladları Bakıya gələcək
17.08.2017, 16:27

Prezidentlərin övladları Bakıya gələcək

BP Azərbaycanda qaz hasilatını azaltdı
17.08.2017, 16:25

BP Azərbaycanda qaz hasilatını azaltdı

Yəməndə ABŞ səfirliyinin əməkdaşları əsir götürüldü
17.08.2017, 16:19

Yəməndə ABŞ səfirliyinin əməkdaşları əsir götürüldü

Türkiyə Hərbi Dəniz Qüvvələrinin komandanı istefa verdi
17.08.2017, 16:13

Türkiyə Hərbi Dəniz Qüvvələrinin komandanı istefa verdi

Kamal Abdulla Polşa xarici işlər nazirinin müavini ilə görüşüb
17.08.2017, 15:55

Kamal Abdulla Polşa xarici işlər nazirinin müavini ilə görüşüb

Gədəbəydə peşə kursları təşkil edildi
17.08.2017, 15:51

Gədəbəydə peşə kursları təşkil edildi

Qurban bayramı namazının vaxtı açıqlandı
17.08.2017, 15:43

Qurban bayramı namazının vaxtı açıqlandı

Kəmaləddin Heydərov vitse-prezident təyin edildi
17.08.2017, 15:29

Kəmaləddin Heydərov vitse-prezident təyin edildi

Sumqayıtda it dişləyən 5 yaşlı uşaq öldü
17.08.2017, 15:20

Sumqayıtda it dişləyən 5 yaşlı uşaq öldü

4G-dəstəkli LG FLEX 2 smartfonu indi yarı qiymətə
17.08.2017, 15:08

4G-dəstəkli LG FLEX 2 smartfonu indi yarı qiymətə

Həbsxanadakı davaya rəsmi MÜNASİBƏT
17.08.2017, 14:58

Həbsxanadakı davaya rəsmi MÜNASİBƏT

“Gənclərin Simulyasiya Akademiyası” davam edir
17.08.2017, 14:51

“Gənclərin Simulyasiya Akademiyası” davam edir

Sumqayıtda 10 nəfəri it dişləyib - 5 yaşlı qız ölümcül vəziyyətdədir
17.08.2017, 14:42

Sumqayıtda 10 nəfəri it dişləyib - 5 yaşlı qız ölümcül vəziyyətdədir

Fəzail Ağamalının səhhəti normaldır - AÇIQLAMA
17.08.2017, 14:39

Fəzail Ağamalının səhhəti normaldır - AÇIQLAMA

Rusiyada “Yehova şahidləri”nin fəaliyyəti qadağan olundu
17.08.2017, 14:38

Rusiyada “Yehova şahidləri”nin fəaliyyəti qadağan olundu

Azərbaycan Kooperasiya Universitetindən tələbələrə jest
17.08.2017, 14:03

Azərbaycan Kooperasiya Universitetindən tələbələrə jest

Sazda çalıb-oxuyan Hafiz Hacıyev bu dəfə Aşıqlar Birliyini “VURDU”
17.08.2017, 13:53

Sazda çalıb-oxuyan Hafiz Hacıyev bu dəfə Aşıqlar Birliyini “VURDU”

"Donuz qripi" 600-dən çox insanın həyatına son qoydu
17.08.2017, 13:48

"Donuz qripi" 600-dən çox insanın həyatına son qoydu

ARXİV
SORĞU
Benzini hansı yanacaqdoldurma məntəqəsindən alırsınız?
Azpetrol-dan(50.5%)
SOCAR-dan(6.89%)
Lukoil-dan(16.0%)
Bunların heç birindən - başqasından(26.4%)