22 sentyabr 2017, Cümə
Ana Səhifə - ÖLKƏ - Azərbaycanda dini filmlər çəkməyə nə və kimlər mane olur ...
Azərbaycanda dini filmlər çəkməyə nə və kimlər mane olur ...
08.06.2017, 15:18

Hazırda dünyada öz səviyyəsinə və inkişafına görə fərqlənən İran kinematoqrafiyası  bir-birinin ardınca dini motivli filmlər ortaya çıxarmağı bacarıb. 

 

Bu filmlərin bir qismi böyük əks-səda doğurub. Bir çoxu da müsəlmanların  rəğbətini qazanıb.

İranlı rejissor Məcid Məcidinin Məhəmməd peyğəmbərdən bəhs edən “Məhəmməd – Allahın elçisi” filmi də maraqla qarşılanıb.

Bəs Azərbaycanda nə üçün dini mövzuda çəkilən kino yoxdur? Rejissorlarımız bu mövzuya müraciət etməyi düşünürmü?

 

Modern.az saytı bu suallarla rejissorlara müraciət edib.

 

Dini mövzularda film çəkmək asan deyil”

 

Kinorejissor və ssenarist  Şamil Əliyev din mövzusuna müraciət etməyi düşünmür:

“Dini mövzuda film çəkmək yönümündə heç vaxt düşünməmişəm və düşünmürəm.  Gələcəkdə nə baş verəcək, psixofiziologiyamda hansı transformasiya olacaq, onu deyə bilmərəm. İranda bu tip filmlər çəkilir və çəkilməlidir. Bilirsiniz ki, İran şəriət qaydaları ilə idarə olunur. Biz sivil dövlətik. Bizdə də dini mövzuda kimlərsə sənədli film, hətta bədii film də çəkə bilər. Amma bu mövzuda film çəkərkən çox ehtiyatlı olmaq lazımdır.

 

Yəni hər bir filmin, əsərin məqsədi olur ki, mən bu filmi niyə çəkirəm? Son məqamda nəyə nail olmaq istəyirəm? Bu suallara cavab tapandan sonra kimlərsə dini mövzulara müraciət edə bilər. Amma dini mövzularda film çəkmək asan məsələ deyil.

 

Adətən belə filmlərin kinematoqrafik dəyəri olmur. Çünki sənətkar müəyyən çərçivə daxilində hərəkət etməyə məcburdur. Burada dini fəlsəfə, şəriət qaydaları, qanunlar çərçivəsindən kənara çıxa bilməzsən. Rejissor müəyyən mənada yaradıcı şəxsdir. Hər bir filmdə ortaya müəyyən fikir atmalıdır. Hər rejissor sadə illüstrasiya etməyə razı ola bilmir. Yaradıcı münasibət bəsləyəndə də müəyyən təxəyyülə varmış olursan. Bu və ya digər şəkildə dini qaydalardan, hətta şəriət qaydalarından kənara çıxmış ola bilərsən”.

 

“Dini filmlər müsəlman dünyasında məzhəb qarşıdurmasına gətirib çıxara bilər”

 

Rejissor “Məhəmməd – Allahın elçisi” filminin fonunda dini filmləri çəkməyin çətinliyindən də söz açıb:

“Türkiyə kanalında  “Məhəmməd-Allahın elçisi” filmi verildi. Filmin rejissoru Məcid Məcidinin yaradıcılığına fikir versəniz görərsiniz ki, bu film indiyə kimi çəkdiyi bütün filmlərdən tamam  fərqlənir.

 

Rejissorun bu filmə qədərki filmləri daha çox xoşuma gəlirdi və onların kinematoqrafik dəyərləri daha dərin idi.  Amma bu film müəyyən çərçivə daxilində idi. Məcid Məcidi çərçivədən kənara çıxmaqda müəyyən cəhdlər etsə də, birmənalı qarşılanmamışdı. Bəzi müsəlman ölkələri hətta bu filmi qəbul etməmişdi.

Elə film çəkə bilərsən ki, bu, müsəlman dünyasında məzhəb qarşıdurmasına gətirib çıxara bilər. İran əsasən şiə məzhəbinə inanan dövlətdir. Sünni məzhəbli dövlətlər filmə qıcıqla yanaşdı, hətta Məhəmməd peyğəmbərin şəxs kimi göstərilməsini qəbul etmədilər. Filmdə Peyğəmbər arxadan göstərilir və səsi gəlmir, subtitrlərdan istifadə edilirdi.

 

Mən rejissor kimi Məcid Məcidiyə sual verərdim ki, Məhəmməd peyğəmbəri arxadan göstərmək nə verdi sənə? Sən kinematoqrafik qanunları, montajın tələblərini kobud şəkildə pozmusan. Əgər o kinematoqrafiyanı irəli aparsa, estetik bir yozum olsa biz ona hörmət edərik”.

 

“Azərbaycan kino sənayesi hələki belə filmlər çəkməyə hazır deyil”

 

Ş.Əliyev Azərbaycanda dini motivli filmlərin olmamasının səbəbindən də bəhs edib:

 

“Kinonun da, dinin də öz qanunları var. Burada sənətkar tam azad deyil. Hansısa estetik müdaxilələr etmək, yenilik gətirmək mümkün deyil. Onda sən dinin qanunlarına müəyyən xələl gətirmiş olacaqsan.

 

Bu da müsəlmanlar arasında qarşıdurmaya səbəb ola bilər. Hər bir əsər müəyyən mənada insanları birləşdirməli, sülhə çağırmağa xidmət etməlidir. Mənim aləmimdə belədir.  Sənətkar var ki, cəmiyyəti yerindən oynadan qaşınmayan yerdən qan çıxaran film çəkmək istəyir. Amma dini mövzularla belə eksprimentlər etmək olmaz. Burada nə kinematoqraf estetikası, nə də dini fəlsəfə  qazanan tərəf olur.  Din də, incəsənət də ictimai şüurun formalarından biridir.

 

Digər tərəfdən hətta İran kimi kino infrastrukturu olan ölkə Hollivudun kino sənayesinə üz tutmalı olmuşdu. Azərbaycan kino sənayesi hələki belə filmləri çəkməyə hazır deyil. Sadəcə illüstrasiya formasında nəsə çəkmək olar. Dini motivli kinolar çəkmək üçün yüz ölçüb  bir biçmək lazımdır. Teoloqlar, dini alimlər, tarixçilərlə  məsləhətləşəndən sonra nəsə etmək olar.  Buna da bizim kino sənayemiz hazır deyil.

 

Məsələn “Əli və Nino” filmini çəkdik. O proyektin arxasında Leyla Əliyeva dayanmışdı. O olmasaydı, biz bu layihəni ərsəyə gətirə bilməzdik. Yaxud cənab prezident “Dədə Qorqud” filminin çəkilməsi ilə bağlı sərəncam verib, hətta ssenari də hazırdır. Amma biz bu filmi çəkə bilmirik. Artıq bir “Dədə Qorqud” filmimiz var. Buna görə də daha sanballı film ortaya qoymalıyıq. Kino sənayemiz formalaşandan sonra “Dədə Qorqud”u da, dini mövzulu filmləri də çəkə bilərik.

 

Məsələn, mənim “Xalı” adlı tammetrajlı filmimin ssenarisi hazırdır. Üç il bundan qabaq nazirliyə təqdim olunub, bədii Şurada müzakirə edilib və müsbət fikirlər bildirilib. Hətta cənab nazir Əbülfəz Qarayev də bu proyektə dəstək verib. Amma üç ildir gözləyirəm, hələ də istehsalata girə bilmirəm. Bilirsiniz ki, xalı maddi-mədəni irsimizdir. Bu haqda sıradan film çəkməyə ixtiyarımız, mənəvi haqqımız yoxdur. Nazirlik də proyektim ətrafında resurslar axtarır. Burda həm maddi, həm də yaradıcı potensialdan söhbət gedir. Ağır mövzu olduğu üçün çətindir. Bu dini mövzulara da aiddir”.

 

“Qafqaz Müsəlmanlar İdarəsi tərəfindən dəstək və təşşəbbüs olmalıdır”

 

Tanınmış rejissor Kənan Mahmudov (Kənan M.M) dini mövzulu filmlərin çəkilməsi fikrinə hər zaman açıq olduğunu bildirib:

“Düşünmək artıq  vacib amillərdən biridir. Çünki din və ya qeyri mövzular olsun - sənətimiz budur. Filmin tərkib hissəsi təkcə komediyadan ibarət  deyil. Düzdür, dini filmlər çəkmək nə qədər çətin olsa da, vacib işlərdən biridir.

 

Müsəlman ölkəsi olduğumuz üçün borcumuzdur. Düşünürəm ki, Qafqaz Müsəlmanlar İdarəsindən buna bilavasitə dəstək və təşşəbbüs olmalıdır.

 

Mən belə şeylərə hər zaman açığam. Məsələn, bir insanın Kərbəlaya gedib gəlməsi, onun həyatının dəyişməsi haqqında Şahin Zəkizadənin də fikirləri var idi. Çox təəssüf ki, ömrü vəfa etmədi.

 

İmkan yaratsalar, dəstək olsalar niyə də çəkməyək. Belə filmlər kommersiya filmi deyil, ona görə də heç kim risk edib pul qoymaq istəmir. Qəlb, könül məsələsidir. Amma təkcə sevgi ilə filmi ərsəyə gətirmək olmur, həm də maddi dəstək lazımdır”.

 

Günay RƏSULQIZI


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Lənkəranda 22 yaşlı gənc qatarın altında qaldı - Yenilənib
22.09.2017, 00:56

Lənkəranda 22 yaşlı gənc qatarın altında qaldı - Yenilənib

Minlərlə niderlandlı qadından pisuar etirazı
22.09.2017, 00:43

Minlərlə niderlandlı qadından pisuar etirazı

Hacıqabulda məsciddən oğurluq
22.09.2017, 00:30

Hacıqabulda məsciddən oğurluq

Bu gündən Məhərrəm ayı başlayır
22.09.2017, 00:14

Bu gündən Məhərrəm ayı başlayır

Türkiyədə təyyarə qəzaya uğradı: 1 ölü, 4 yaralı - Yenilənib, VİDEO
21.09.2017, 23:55

Türkiyədə təyyarə qəzaya uğradı: 1 ölü, 4 yaralı - Yenilənib, VİDEO

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı
21.09.2017, 23:29

Azərbaycan nefti bir qədər də bahalaşdı

Bakıda Çexiyanın müstəqillik günü qeyd edilib
21.09.2017, 23:16

Bakıda Çexiyanın müstəqillik günü qeyd edilib

Kredit tarixçəsi ilə bağlı qayda təsdiqlənib
21.09.2017, 22:33

Kredit tarixçəsi ilə bağlı qayda təsdiqlənib

Kompüter qarşısında saatlarla oturursunuzsa, BU ÇAYDAN İÇİN
21.09.2017, 22:19

Kompüter qarşısında saatlarla oturursunuzsa, BU ÇAYDAN İÇİN

Tramp toyuğa, Merkel kababa, Saakaşvili Kiyev kotletinə “bəh-bəh” deyir – PREZİDENTLƏRİN QİDA MENYUSU
21.09.2017, 22:04

Tramp toyuğa, Merkel kababa, Saakaşvili Kiyev kotletinə “bəh-bəh” deyir – PREZİDENTLƏRİN QİDA MENYUSU

Ermənistan parlamentinin deputatları Bakıya gəlib
21.09.2017, 21:46

Ermənistan parlamentinin deputatları Bakıya gəlib

İraqda İŞİD-ə qarşı əməliyyat başladı
21.09.2017, 21:27

İraqda İŞİD-ə qarşı əməliyyat başladı

Bərzani Makronun xahişini rədd etdi
21.09.2017, 21:14

Bərzani Makronun xahişini rədd etdi

Hərəkət olmayan yolda sürücülər CƏRİMƏLƏNİR - VİDEO
21.09.2017, 20:59

Hərəkət olmayan yolda sürücülər CƏRİMƏLƏNİR - VİDEO

Göyçay sakini özünü kanala atıb intihar etdi
21.09.2017, 20:45

Göyçay sakini özünü kanala atıb intihar etdi

QHT-hökumət münasibətləri mövzusunda regional konfrans keçirib
21.09.2017, 20:31

QHT-hökumət münasibətləri mövzusunda regional konfrans keçirib

"Harvi" qasırğası 593 milyon dollar ziyan vurdu
21.09.2017, 20:14

"Harvi" qasırğası 593 milyon dollar ziyan vurdu

Əhliman Əmiraslanov Milli Məclisdə vətəndaşları  qəbul edib - FOTO
21.09.2017, 20:02

Əhliman Əmiraslanov Milli Məclisdə vətəndaşları  qəbul edib - FOTO

Lütfizadənin cənazəsinin Bakıya gətirilməsi 7-10 gün çəkə bilər
21.09.2017, 19:53

Lütfizadənin cənazəsinin Bakıya gətirilməsi 7-10 gün çəkə bilər

Tovuzda 11 yaşlı qız qoz ağacından yıxılıb
21.09.2017, 18:57

Tovuzda 11 yaşlı qız qoz ağacından yıxılıb

Buraxılış və qəbul imtahanları ilə bağlı YENİLİKLƏR
21.09.2017, 18:42

Buraxılış və qəbul imtahanları ilə bağlı YENİLİKLƏR

Avropa Xəbər Agentlikləri Alyansının Belqrad konfransı başa çatıb
21.09.2017, 18:35

Avropa Xəbər Agentlikləri Alyansının Belqrad konfransı başa çatıb

Nazirlər Kabineti 2018-ci ilin dövlət büdcəsini müzakirə edib
21.09.2017, 18:20

Nazirlər Kabineti 2018-ci ilin dövlət büdcəsini müzakirə edib

Qadın və sevgi niyə adiləşib: Dünya artıq “LEYLİ və MƏCNUN” nağılına inanmır   
21.09.2017, 18:18

Qadın və sevgi niyə adiləşib: Dünya artıq “LEYLİ və MƏCNUN” nağılına inanmır  

Azad Cavadov: “Axmaq adamlardır, mənə şər-böhtan atırlar” - EKSKLÜZİV
21.09.2017, 18:15

Azad Cavadov: “Axmaq adamlardır, mənə şər-böhtan atırlar” - EKSKLÜZİV

İlham Əliyev Mali prezidentini təbrik edib
21.09.2017, 18:13

İlham Əliyev Mali prezidentini təbrik edib

Rektor təsdiqlədi: Dərsə hicablı tələbələr buraxılmır
21.09.2017, 18:05

Rektor təsdiqlədi: Dərsə hicablı tələbələr buraxılmır

Atalığından hamilə qalan 12 yaşlı qızın körpəsi öldü  
21.09.2017, 17:52

Atalığından hamilə qalan 12 yaşlı qızın körpəsi öldü  

Bakı-Sumqayıt marşrutunda REYD: 24 avtobus saxlanıldı
21.09.2017, 17:41

Bakı-Sumqayıt marşrutunda REYD: 24 avtobus saxlanıldı

Şadlıq evlərindən telefon oğurlayan saxlanıldı - FOTOLAR
21.09.2017, 17:34

Şadlıq evlərindən telefon oğurlayan saxlanıldı - FOTOLAR

Azərbaycanda yeni cəza növü yaradılır - Təqsirləndirilən şəxs cəzasını evində çəkəcək   
21.09.2017, 17:33

Azərbaycanda yeni cəza növü yaradılır - Təqsirləndirilən şəxs cəzasını evində çəkəcək  

Tramp Səudiyyə Ərəbistanını Qətərlə müharibədən çəkindirib
21.09.2017, 17:26

Tramp Səudiyyə Ərəbistanını Qətərlə müharibədən çəkindirib

Yazıçılar Birliyi “26" kafesinin yerini icarəyə verməyəcək  - AÇIQLAMA   
21.09.2017, 17:22

Yazıçılar Birliyi “26" kafesinin yerini icarəyə verməyəcək  - AÇIQLAMA  

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
21.09.2017, 17:17

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Tofiq Məliklidən təhsil nazirinə AÇIQ MƏKTUB: “Təcili həll etməyimiz lazımdır”   
21.09.2017, 17:11

Tofiq Məliklidən təhsil nazirinə AÇIQ MƏKTUB: “Təcili həll etməyimiz lazımdır”  

ARXİV
SORĞU
Məhərrəmliyin əsas şərtlərini qəbul edirsiniz?
- Bəli qəbul edirəm və Kərbəla şəhidlərinə mütləq yas saxlayacam (47.0%)
- Məhərrəmliyin şərtləri yalnız şiələr üçündür(7.93%)
- Bu şərtlərin heç birini qəbul etmirəm(12.6%)
- Məhərrəmlık əsl İslama ziddir(32.2%)