18 iyun 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - MEDİA - Sülh istəyən müharibə uşaqları: Tərtərdə bir gün
Sülh istəyən müharibə uşaqları: Tərtərdə bir gün +
13.06.2017, 15:07

Səfərdən öncə...

Hər şey Facebookdakı bir paylaşımdan başladı. Beynəlxalq Avrasiya Mətbuat Fondunun (BAMF) təşəbbüsü ilə BMT Baş Assambleyası tərəfindən təsdiqlənən 1 İyun Uşaqların Beynəlxalq Müdafiəsi Günü ilə əlaqədar 1 iyun Beynəlxalq Uşaqlar günündə Tərtərə - cəbhə xəttinə yaxın kəndlərdə yaşayan uşaqlara baş çəkmək və onların bayramını təbrik etmək təşəbbüsü ilə bağlı paylaşımdan. Tərtərin cəbhə xəttinə yaxın olan Həsənqaya və Şıxarx kəndlərinin, məhz bu kəndlərin uşaqları BAMF-ın beynəlxalq auditoriya üçün çəkdiyi və BMT-nin Cenevrə ofisində təqdim olunan videonun baş qəhrəmanlarıdırlar. Əslində 1 iyun gününü  oğlumla keçirəcəkdim. Amma mənim də adımın bu paylaşıma “qoşulması” planımı dəyişdirdi. Oğlum böyüyəndə o məni anlayacaq və haqq qazandıracaq, bilirəm. Çünki elə həmin axşam onun oyuncaqlarına işarə edib “Sən uşaqlara hansı hədiyyəni göndərmək istəyərsən?” sualına qara yumru gözlərini üzümə zilləyib “Niyə ki? “ sualını verəndə də, onunla birlikdə BAMF-ın Cenevrədə nümayiş etdirdiyi o qısa filmə baxanda da, ordakı qızın “Mən sülh yaradardım, sülh olsun” sözlərinə qulaq asaraq qaşlarını çatanda da mən onun dodaqlarını bir-birinə kip bağlamasından anasını uşaqların yanına əliboş göndərməyəcəyini anlamışdım. Və beləcə, birlikdə məhz onun seçdiyi hədiyyələri bir yerə yığdıq. Səhər obaşdan bu hədiyyələrimiz BAMF-ın hədiyyələri ilə birlikdə Tərtərə yola düşdü.

Yol...

Yollar bizi Tərtərə doğru aparırdı. Tərtərdən Qarabağa doğru başlayan bu yolla ta Qarabağadək getmək arzumun reallaşmasını istərdim. Amma səfər bəlli ünvanlara olacaqdı. Hələki bu istəklə, bu niyyət ilə yola çıxmışdıq. Arzularımız o ünvanlardan daha uzaqlara, erməni işğalında olan doğma Vətən torpaqlarına qədər uzansa da...

Əslində gecəni yata bilmədiyimə görə yolda yuxulayacağımı və bununla da uzun yol qət etməklə bağlı məndə çoxdan yaranmış uzun yol getmə diskomfortundan  xilas olacağımı sanırdım. Lakin... Sanki hər dəfə gözümü yumduqca, qulağıma avtomat səsi gəlir, hardasa uzaqdan eşidilən uğultulu bir səs get-gedə yaxınlaşır və harasa düşüb partlayan mərminin təsirindən yer silkələnirdi... Gözümü yumsam da, beynimdəki fikirlər sanki kino lenti kimi gözlərimin önündən keçirdi. Hərdən BAMF-ın əməkdaşları ilə qısa dialoqlarımız belə bu “film”in yenidən davam etməsinə əngəl olmurdu, yenidən göz qapaqlarımın altından bu qorxulu film davam edirdi...


Müharibə uşaqları...

Qarabağda 1988-ci ildə hadisələr qızışmağa başlayanda 11 yaşım vardı. 11-12 yaşlı məktəblilər olsaq da, hər gün məktəbimizin hədəf alına biləcəyini söyləsələr də, valideynlərimiz bizi dərsə yola salır və biz də hər gün bütün dərslərə hazırlıqlı gedərdik, əla qiymətlərlə oxuyurduq. Qazağın Ermənistanla həmsərhəd kəndlərində ermənilər evləri dağıdıb, insanları diri-diri yandıranda böyüklər bizim yanımızda bu faciələrdən az danışmağa çalışsalar da, əslində biz elə bunların içində böyüyürdük. Uşaqlığımız müharibənin acısında əriyirdi, sevincimiz azalırdı, həyatımız getdikcə bu vəziyyətin içində gün gündən dəyişirdi və biz müharibə uşaqlarına çevrilirdik. Qazağın mərkəzinə, kəndlərinə, bizim Daş Salahlıya - kəndimizə atılan mərmilər, toplar istənilən anda, istənilən evə, məktəbimizə, həyətimizə, başımıza düşürdü. Qonşu məktəbdə oxuyan yaşıdımızın bağlarına düşən mərminin partlaması onun ömrünü 12 yaşdaca kəsdi...

Şıxarx məktəbinin həyəti...

Tərtərin Şıxarx kəndinə gəlmişik. Məktəbin həyətində müəllim və şagirdlər yığışıb. Şıxarx kənd məktəbində 52 şagird təhsil alır, 27 qız və 25 oğlan. Bu məktəblilər məcburi köçkün ailəsindən olan uşaqlardırlar. BMT-nin Cenevrə ofisində təqdim olunan videonun baş qəhrəmanlarının bir neçəsi buradadır. Onların içərisində mənim xatirimdə ağıllı baxışları, məğrur duruşu və ötkəm nitqi ilə “Mən sülh yaradardım, sülh olsun” – deyən qız da var. Mən ona elə “Sülh istəyən qız” deyirəm...


Sülh istəyən qız...

O sülh istəyir, sülh yaratmağı arzulayır. Onun bu arzusu təkcə özü, öz yaşıdları, yaşadığı kənd, təkcə öz ölkəsi üçün deyil, bu, bütün bəşəriyyətin bu gün sülhə, firavan Yer üzünə nə qədər ehtiyacının olması həqiqətidir. Bu qız sülh istəyir, amma o bu sülhü azad olunmuş Vətən torpaqlarında, Qarabağda, azərbaycanlıların öz ata-baba yurdlarına o BÖYÜK QAYIDIŞI, Azərbaycan Ordusunun MÖHTƏŞƏM QƏLƏBƏSİndən sonra yaranacaq asudə, rifah dolu günlər üçün səsləyir. Məhz buna görə də, “Əlində imkanın olsaydı nə edərdin?” sualına cavabı “Sülh yaradardım, ancaq sülh istəyərdim” oldu. Bəli, Sülh istəyən qız, biz müharibə uşaqlarının ən böyük arzusu budur. Sülhdür!

Həsənqaya...

1992-ci ildə ermənilər tərəfindən Həsənqaya kəndində azərbaycanlıların 96 evi yandırılıb, talan edilib... Hazırda Həsənqaya kəndində məcburi köçkün ailələri məskunlaşıblar. Burada kənd məktəbində  21 şagird təhsil alır. Bu kənd müharibənin acı simasının əsl təzahürüdür. Buradakı üzlər, gözlərdəki ifadələr bizə müharibədən nələr, nələr “danışır”... Səssiz film kimi.


Epiloq...

Niyə belə boynubükük durmusan, müharibə uşağı? Bəs sən, sən də qəmginsən. Nə düşünürsən, balaca oğlan? Xəbəriniz varmı, siz əslində tarixsiniz. Siz Azərbaycanın canlı tarixisiniz. Siz oxunsanız, qalın-qalın cildli kitablar olarsınız, müharibə uşaqları...

Adın nədir?

-Uğur!

Uğur, nə gözəl adın var. Sən böyüyəndə kim olacaqsan?

- Polis

- Mənim oğlum da belə deyir. O da polis olacaq.

Gülümsünür Uğur. Baxışlarını gizlədir, utanır, gözlərində kədər var, bəlkə də gözünün dibindəki qorxunu görməyimi istəmir. Utanma, danış, mənə arzularından söz aç, gözündəki kədəri gizlətmə, bu sənin günahın deyil, bu, qoca dünyanın 7-8 yaşlı uşaqlara “ərməğanıdır”...

Sənin adın nədir?

– Aydan

Bəs sən böyüyəndə kim olacaqsan?

 – Həkim olacağam. Çünki əsgərlərin yarasını sarımaq, onları sağaltmaq lazımdır. Onlar Vətənimizi, torpağımızı qoruyurlar...

 

P.S. Həmin gün müşahidə etdiyim bir nüansı qeyd etməsəm olmaz. Bu da kəndlərdə ordakı əhali, xüsusilə uşaqların BAMF-ın sədri Umud Mirzəyevə münasibəti idi. Umud Mirzəyevi buralarda böyükdən kiçiyə hamı tanıyır desəm yanılmaram. Bu insanlar ona inanırlar, uşaqlar Umud müəllimin sinəsinə sıxılır, qucağına qaçırlar. Hər birinin gözlərindəki mehriban ifadəni sezməmək mümkün deyil. Onlar BAMF-ı tanıyırlar. BAMF yarandığı gündən indiyədək gördüyü bütün işlərdə, həyata keçirdiyi layihələrdə, beynəlxalq səviyyəli görüş və tədbirlərdə haqq- ədalətin qalib gəlməsi, Azərbaycanın cəlb olunduğu bu müharibədə haqlı tərəf olduğu, xalqımızın bu mühaibədən çəkdiyi acı və ağrıları çatdırmağa yönəldir. Bu qurum həmişə bu istiqamətdə fəaliyyəti ilə diqqət çəkir. Umud müəllimə və BAMF-ın bütün kollektivinə bu vacib və çətin işlərində uğurlar arzulayıram və hər birinə təşəkkür edirəm!

 

Bakı-Tərtər-Bakı
Zeynab Kazımova
Fransızdilli “Le Carrefour” qəzetinin baş redaktoru
www.lecarrefour.az saytının rəhbəri
Beynəlxalq Fransızdilli Mətbuat Birliyinin
Azərbaycan bölməsinin rəhbəri


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
“Mərkəzi Bankın açıqlaması dolayısıyla FED-dən asılılıq deməkdir”  
18.06.2018, 16:36

Mərkəzi Bankın açıqlaması dolayısıyla FED-dən asılılıq deməkdir  

Ermənistanda hakimiyyət qarşıdurması - Xüsusi xidmətin rəhbərini neytrallaşdırmaq istəyirlər
18.06.2018, 16:22

Ermənistanda hakimiyyət qarşıdurması - Xüsusi xidmətin rəhbərini neytrallaşdırmaq istəyirlər

Məşhur səyyahın 500 il əvvəl kraliçaya yazdığı məktub tapıldı
18.06.2018, 16:11

Məşhur səyyahın 500 il əvvəl kraliçaya yazdığı məktub tapıldı

18.06.2018, 15:48

"Lotu Quli"nin adamları saxlanıldı - ƏMƏLİYYAT

Avropa İttifaqı Krımla bağlı sanksiyaların müddətini uzadıb
18.06.2018, 15:36

Avropa İttifaqı Krımla bağlı sanksiyaların müddətini uzadıb

Dünya çempionatında  Messiyə göz açmağa imkan verməyən fabrik işçisi - FOTO
18.06.2018, 15:14

Dünya çempionatında  Messiyə göz açmağa imkan verməyən fabrik işçisi - FOTO

“Facebook” uşaqlar üçün bunu  qadağan etdi
18.06.2018, 15:00

“Facebook” uşaqlar üçün bunu  qadağan etdi

Dünya çempionu velosipeddən yıxılaraq dünyasını dəyişib
18.06.2018, 14:45

Dünya çempionu velosipeddən yıxılaraq dünyasını dəyişib

Ombudsmanların XV Bakı Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək
18.06.2018, 14:29

Ombudsmanların XV Bakı Beynəlxalq Konfransı keçiriləcək

İŞİD Suriyada əsas istinadgahını itirib
18.06.2018, 14:18

İŞİD Suriyada əsas istinadgahını itirib

Güclü külək və leysan 500 ailəyə ziyan vurub
18.06.2018, 14:07

Güclü külək və leysan 500 ailəyə ziyan vurub

“Yüksək bal toplayan müəllimlərə hələ tam bilikli pedaqoq kimi baxmaq olmaz” - Ekspertdən İRAD  
18.06.2018, 13:47

“Yüksək bal toplayan müəllimlərə hələ tam bilikli pedaqoq kimi baxmaq olmaz” - Ekspertdən İRAD  

Rəsmi Bakıdan deputatın həbsinə REAKSİYA: “Qriqoryan Xocalı soyqırımında iştirak edib”  
18.06.2018, 13:32

Rəsmi Bakıdan deputatın həbsinə REAKSİYA: “Qriqoryan Xocalı soyqırımında iştirak edib”  

Ötən gün 76 cinayət faktı qeydə alınıb
18.06.2018, 13:14

Ötən gün 76 cinayət faktı qeydə alınıb

Bakıda intihara cəhd - özünü damdan atmaq istədi
18.06.2018, 13:03

Bakıda intihara cəhd - özünü damdan atmaq istədi

Azərbaycanda tanınmış QHT rəhbəri niyə həbs olundu? - SƏBƏB
18.06.2018, 12:58

Azərbaycanda tanınmış QHT rəhbəri niyə həbs olundu? - SƏBƏB

Bakıda 1500-dən çox pivə bakalı oğurlayan şəxs saxlanıldı
18.06.2018, 12:52

Bakıda 1500-dən çox pivə bakalı oğurlayan şəxs saxlanıldı

Sabahın hava PROQNOZU - Bakıda 31 dərəcə isti
18.06.2018, 12:48

Sabahın hava PROQNOZU - Bakıda 31 dərəcə isti

Şimali və Cənubi Koreya arasındakı müharibəyə bu tarixdə SON QOYULACAQ
18.06.2018, 12:29

Şimali və Cənubi Koreya arasındakı müharibəyə bu tarixdə SON QOYULACAQ

Yaponiyada zəlzələnin dəhşətli fəsadları - 230 nəfər.... - YENİLƏNİB
18.06.2018, 12:16

Yaponiyada zəlzələnin dəhşətli fəsadları - 230 nəfər.... - YENİLƏNİB

Türkiyə Antarktikada elmi baza yaradacaq
18.06.2018, 11:59

Türkiyə Antarktikada elmi baza yaradacaq

Alimlər döş xərçənginin qarşısını almağın asan yolunu aşkarladılar
18.06.2018, 11:42

Alimlər döş xərçənginin qarşısını almağın asan yolunu aşkarladılar

“Qara qızıl” ucuzlaşır
18.06.2018, 11:16

“Qara qızıl” ucuzlaşır

Əhaliyə göstərilən ödənişli xidmətlərin dəyəri 2%-dən çox artıb
18.06.2018, 11:02

Əhaliyə göstərilən ödənişli xidmətlərin dəyəri 2%-dən çox artıb

Neymar son 20 ilin antirekordunu təzələdi - DÇ tarixində...
18.06.2018, 10:49

Neymar son 20 ilin antirekordunu təzələdi - DÇ tarixində...

Azərbaycanlılara qəddarlıq etmiş erməni generalın oğlu da istefa verdi - ŞOK FAKTLAR - VİDEO
18.06.2018, 10:44

Azərbaycanlılara qəddarlıq etmiş erməni generalın oğlu da istefa verdi - ŞOK FAKTLAR - VİDEO

ABŞ koalisiyası Suriya ordusuna zərbə endirib
18.06.2018, 10:35

ABŞ koalisiyası Suriya ordusuna zərbə endirib

Ermənistan atəşkəsi 102 dəfə pozdu
18.06.2018, 10:32

Ermənistan atəşkəsi 102 dəfə pozdu

Azərbaycanda aqrar sektor 9% böyüyüb
18.06.2018, 10:30

Azərbaycanda aqrar sektor 9% böyüyüb

Yaponiyadakı zəlzələdə ölən və yaralananlar arasında soydaşlarımız yoxdur - RƏSMİ
18.06.2018, 10:24

Yaponiyadakı zəlzələdə ölən və yaralananlar arasında soydaşlarımız yoxdur - RƏSMİ

Sumqayıtda dənizdə boğulan 51 yaşlı kişinin meyiti tapılıb
18.06.2018, 10:05

Sumqayıtda dənizdə boğulan 51 yaşlı kişinin meyiti tapılıb

DÇ-2018: Bu gün daha 3 oyun keçiriləcək - TƏQVİM
18.06.2018, 09:25

DÇ-2018: Bu gün daha 3 oyun keçiriləcək - TƏQVİM

Əhalinin banklarda 7.8 milyard manat pulu var
18.06.2018, 09:16

Əhalinin banklarda 7.8 milyard manat pulu var

Türkiyədə ağır yol qəzası: 3 ölü, 39 yaralı
18.06.2018, 09:05

Türkiyədə ağır yol qəzası: 3 ölü, 39 yaralı

“GünayBank”ın sədr müavini 100 milyonu götürüb ölkədən qaçdı
18.06.2018, 00:24

“GünayBank”ın sədr müavini 100 milyonu götürüb ölkədən qaçdı

ARXİV
SORĞU
Hansı ölkə dünya çempionu olacaq?
Argentina(17.0%)
Braziliya(17.0%)
Almaniya(15.8%)
İngiltərə(6.09%)
Portuqaliya(13.4%)
İspaniya(4.87%)
Fransa(4.87%)
Belçika(1.21%)
Seneqal(2.43%)
Rusiya(17.0%)