23 yanvar 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - MEDİA - Niyə məhz Zərdabinin “Əkinçi”si, bəs ondan əvvəl çıxan qəzetlər?...  
Niyə məhz Zərdabinin “Əkinçi”si, bəs ondan əvvəl çıxan qəzetlər?...  
22.07.2017, 11:38

Bu gün Azərbaycan mətbuatı 142-ci ilini qeyd edir.

1875-ci il iyulun 22-də fəaliyyətə başlayan “Əkinçi” qəzeti özündən sonra tarix yazmağı bacarıb. Sonralar çar imperiyasının göstərişi ilə qəzetin fəaliyyəti sona çatdırılsa da, bu gün “Əkinçi”nin ənənəsi davam edir. Azərbaycan müstəqilliyini bərpa edəndən sonra mətbuat sahəsinə diqqət və maraq güclənib.

Niyə məhz “Əkinçi”ni anadilli  Milli Mətbuatımızın sütünu kimi qəbul edirik? Axı ondan əvvəl də mətbu nəşrlər olub...

Məsələ ilə bağlı “Şərq” qəzetinin baş redaktoru Akif Aşırlının Modern.az-a açıqlamasında deyib ki, 1828-ci ilin 10 fevralında Rusiya ilə İran arasında Türkmənçay müqaviləsi bağlanandan sonra Azərbaycan əraziləri parçalananda  Şimali Azərbaycanda çar Rusiyası öz hakimiyyətini möhkəmləndirmək üçün qəzetlər açıb.

“1832-ci ildə “Qafqazın o tərəfinin xəbəri”, “Tifliski vedamosti” qəzetinə gürcü, azərbaycanca və ermənicə əlavələr buraxıldı. Ancaq o qəzetlərin bütün nüsxələri bizdə yoxdu. Gürcüstan dövlət arxiv idarəsində həmin qəzetlərin Azərbaycanla bağlı müəyyən bir məlumatları var. Amma o qəzetlərin əsli bizdə yoxdu. Həmçinin, o qəzetlərin mahiyyətinə baxanda onlar çar Rusiyasının əmrlərini, rəsmi qərarları, sərəncamları çap edib. Bu qəzetlərdə müstəqil yaradıcılıq işi yoxdur. Məsələn, çar Rusiyası dövründə həmin qəzetlərdə “gömrük haqqında” bəyamnamə, ”ticarət haqqında” qanun çap olunub. O zaman bu qəzetlərdə insanların yaşadığı ərazilərlə, həyatı, şəraiti ilə bağlı hər hansı bir müstəqil yaradıcılıq məhsulu yoxdur. Ona görə də Azərbaycan jurnalistikasının bayraqdarı kimi “Əkinçi”ni götürürük. 
“Əkinçi” qəzetinin strukturu jurnalistikanın püşə prinsiplərinə uyğun gəlir.  Yəni baş məqalə var-Daxiliyyə. Məsələn, xəbərlər var. Əkinçinin beş şöbəsi olub. Ona görə də biz Azərbaycan jurnalistikasının bayraqdarı kimi “Əkinçi”ni qəbul edirik. Həmçinin, o zaman Cənubi Azərbaycanda da çap olunan qəzetlər olub”.


A.Aşırlı bildirib ki, Cənubi Azərbaycanda çap olunan  qəzetləri də Milli  Mətbuatın başlanğıcı kimi  götürə bilərik.

“Bunun üçün bizim Cənubi Azərbaycan mətbuatının geniş şəkildə tədqiqiatına ehtiyacımız var. Nəcəf bəy Vəzirov “Əkinçi”də yazı yazanda tələbə idi.  Abbasqulu Ağa Bakıxanov müxtəlif qəzetlərdə çıxış edib. O, çar Rusiyası dönəmində “Qafqaz” və digər qəzetlərdə çıxış edib. Amma Abbasqulu Ağa Bakıxanov dönəmində “Əkinçi” çap olunmamışdı. Əziz Mirəhmədov, Xeyrulla Məmmədov qəzetlərin  tədqiqatı ilə məşğul olublar və onların da fikri bundan ibarətir ki, bizim anadilli milli mətbuatımız “Əkinçi”dir. Əgər biz dövrü qabağa çəkmək istəyiriksə, Cənubi Azərbaycanda qəzet nümunələrini təhlil etməliyik. Bu gün Cənubi Azərbaycan İranın tərkibindədir. O zaman da biz yeni bir qalmaqalın əsasını qoymuş olacağıq. O qəzetlərin nüsxələri bizdə yoxdur. Amma “Əkinçi”nin 56 sayının hamısı bizdə var. Həm də “Əkinçi” sırf oxucuya söykənərək, çapan çıxarılmış qəzetdir. Həsən bəy Zərdabiyə “Əkinçi” qəzetinin çap olunması üçün icazə almağa 7 il vaxt lazım olub. O, “Əkinçi” çap olunmazdan əvvəl hər yerə elannamələr göndərirdi ki, bu qəzetə abunə olun. Yəni “Əkinçi”də jurnalistikanın peşə prinsipləri daha çox qorunduğundan, milli maraqlara və mövqelərə uyğun olduğundan, həmçinin, ana dilində çap olduğundan “Əkinçi”ni ilk anadilli mətbu orqan kimi götürürük”.

 

 


Mirmahmud KAZIMOĞLU
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Yeni vergi islahatları: Süni əngəllər qalxacaq, yaşlılar pensiya, müəllimlər maaş alacaq...
23.01.2018, 11:44

Yeni vergi islahatları: Süni əngəllər qalxacaq, yaşlılar pensiya, müəllimlər maaş alacaq...

100-dən çox oğlanı zorlayan manyak yaxalandı
23.01.2018, 11:44

100-dən çox oğlanı zorlayan manyak yaxalandı

Rusiya şirkəti Xankəndində əyləncə kompleksi tikir - TƏXRİBAT
23.01.2018, 11:27

Rusiya şirkəti Xankəndində əyləncə kompleksi tikir - TƏXRİBAT

Dünyaya üç cümləlik şahanə Türk mesajı!
23.01.2018, 11:26

Dünyaya üç cümləlik şahanə Türk mesajı!

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək
23.01.2018, 11:22

Rezidenturaya qəbul olmaq istəyənlər üçün sınaq imtahanı keçiriləcək

Bakı Ali Neft Məktəbi Amerika ilə əməkdaşlığı genişləndirir
23.01.2018, 11:15

Bakı Ali Neft Məktəbi Amerika ilə əməkdaşlığı genişləndirir

Azərbaycan məhsulları dünyanın ən nüfuzlu beynəlxalq sərgisində - FOTOLAR
23.01.2018, 11:14

Azərbaycan məhsulları dünyanın ən nüfuzlu beynəlxalq sərgisində - FOTOLAR

Azərbaycanda internetdən istifadə və dünyada III YER
23.01.2018, 11:09

Azərbaycanda internetdən istifadə və dünyada III YER

Bakıda gizlədilən odlu silah aşkarlandı
23.01.2018, 10:59

Bakıda gizlədilən odlu silah aşkarlandı

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı təkrar sınaq imtahanı keçiriləcək
23.01.2018, 10:57

Dövlət qulluğuna qəbulla bağlı təkrar sınaq imtahanı keçiriləcək

 UNEC-in keyfiyyət elçiləri ilə görüş
23.01.2018, 09:59

UNEC-in keyfiyyət elçiləri ilə görüş

Bakıda gənc özünü asdı
23.01.2018, 09:57

Bakıda gənc özünü asdı

Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO
23.01.2018, 09:45

Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR
23.01.2018, 09:45

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü   
23.01.2018, 09:40

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü  

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu
23.01.2018, 09:39

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq
23.01.2018, 09:30

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb   
23.01.2018, 09:05

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb  

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir
23.01.2018, 09:03

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu
23.01.2018, 09:01

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi
23.01.2018, 08:45

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi
23.01.2018, 00:59

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı
23.01.2018, 00:50

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video   
23.01.2018, 00:37

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video  

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava
23.01.2018, 00:25

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb
23.01.2018, 00:11

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı
22.01.2018, 23:57

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb
22.01.2018, 23:43

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
22.01.2018, 23:26

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü
22.01.2018, 23:15

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib
22.01.2018, 22:59

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ
22.01.2018, 22:45

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR
22.01.2018, 22:29

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR

Tramp Davosa getməyə bilər
22.01.2018, 22:13

Tramp Davosa getməyə bilər

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ
22.01.2018, 21:58

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(42.5%)
SOCAR(12.7%)
Azersun Holding(10.6%)
Azercell(4.25%)
Bakcell(8.51%)
Nar mobile(2.12%)
Gilan Holdinq(4.25%)
Nurgun Group(2.12%)
Paşa Holding(2.12%)
Akkord(10.6%)