28 may 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - MEDİA - Niyə məhz Zərdabinin “Əkinçi”si, bəs ondan əvvəl çıxan qəzetlər?...  
Niyə məhz Zərdabinin “Əkinçi”si, bəs ondan əvvəl çıxan qəzetlər?...  
22.07.2017, 11:38

Bu gün Azərbaycan mətbuatı 142-ci ilini qeyd edir.

1875-ci il iyulun 22-də fəaliyyətə başlayan “Əkinçi” qəzeti özündən sonra tarix yazmağı bacarıb. Sonralar çar imperiyasının göstərişi ilə qəzetin fəaliyyəti sona çatdırılsa da, bu gün “Əkinçi”nin ənənəsi davam edir. Azərbaycan müstəqilliyini bərpa edəndən sonra mətbuat sahəsinə diqqət və maraq güclənib.

Niyə məhz “Əkinçi”ni anadilli  Milli Mətbuatımızın sütünu kimi qəbul edirik? Axı ondan əvvəl də mətbu nəşrlər olub...

Məsələ ilə bağlı “Şərq” qəzetinin baş redaktoru Akif Aşırlının Modern.az-a açıqlamasında deyib ki, 1828-ci ilin 10 fevralında Rusiya ilə İran arasında Türkmənçay müqaviləsi bağlanandan sonra Azərbaycan əraziləri parçalananda  Şimali Azərbaycanda çar Rusiyası öz hakimiyyətini möhkəmləndirmək üçün qəzetlər açıb.

“1832-ci ildə “Qafqazın o tərəfinin xəbəri”, “Tifliski vedamosti” qəzetinə gürcü, azərbaycanca və ermənicə əlavələr buraxıldı. Ancaq o qəzetlərin bütün nüsxələri bizdə yoxdu. Gürcüstan dövlət arxiv idarəsində həmin qəzetlərin Azərbaycanla bağlı müəyyən bir məlumatları var. Amma o qəzetlərin əsli bizdə yoxdu. Həmçinin, o qəzetlərin mahiyyətinə baxanda onlar çar Rusiyasının əmrlərini, rəsmi qərarları, sərəncamları çap edib. Bu qəzetlərdə müstəqil yaradıcılıq işi yoxdur. Məsələn, çar Rusiyası dövründə həmin qəzetlərdə “gömrük haqqında” bəyamnamə, ”ticarət haqqında” qanun çap olunub. O zaman bu qəzetlərdə insanların yaşadığı ərazilərlə, həyatı, şəraiti ilə bağlı hər hansı bir müstəqil yaradıcılıq məhsulu yoxdur. Ona görə də Azərbaycan jurnalistikasının bayraqdarı kimi “Əkinçi”ni götürürük. 
“Əkinçi” qəzetinin strukturu jurnalistikanın püşə prinsiplərinə uyğun gəlir.  Yəni baş məqalə var-Daxiliyyə. Məsələn, xəbərlər var. Əkinçinin beş şöbəsi olub. Ona görə də biz Azərbaycan jurnalistikasının bayraqdarı kimi “Əkinçi”ni qəbul edirik. Həmçinin, o zaman Cənubi Azərbaycanda da çap olunan qəzetlər olub”.


A.Aşırlı bildirib ki, Cənubi Azərbaycanda çap olunan  qəzetləri də Milli  Mətbuatın başlanğıcı kimi  götürə bilərik.

“Bunun üçün bizim Cənubi Azərbaycan mətbuatının geniş şəkildə tədqiqiatına ehtiyacımız var. Nəcəf bəy Vəzirov “Əkinçi”də yazı yazanda tələbə idi.  Abbasqulu Ağa Bakıxanov müxtəlif qəzetlərdə çıxış edib. O, çar Rusiyası dönəmində “Qafqaz” və digər qəzetlərdə çıxış edib. Amma Abbasqulu Ağa Bakıxanov dönəmində “Əkinçi” çap olunmamışdı. Əziz Mirəhmədov, Xeyrulla Məmmədov qəzetlərin  tədqiqatı ilə məşğul olublar və onların da fikri bundan ibarətir ki, bizim anadilli milli mətbuatımız “Əkinçi”dir. Əgər biz dövrü qabağa çəkmək istəyiriksə, Cənubi Azərbaycanda qəzet nümunələrini təhlil etməliyik. Bu gün Cənubi Azərbaycan İranın tərkibindədir. O zaman da biz yeni bir qalmaqalın əsasını qoymuş olacağıq. O qəzetlərin nüsxələri bizdə yoxdur. Amma “Əkinçi”nin 56 sayının hamısı bizdə var. Həm də “Əkinçi” sırf oxucuya söykənərək, çapan çıxarılmış qəzetdir. Həsən bəy Zərdabiyə “Əkinçi” qəzetinin çap olunması üçün icazə almağa 7 il vaxt lazım olub. O, “Əkinçi” çap olunmazdan əvvəl hər yerə elannamələr göndərirdi ki, bu qəzetə abunə olun. Yəni “Əkinçi”də jurnalistikanın peşə prinsipləri daha çox qorunduğundan, milli maraqlara və mövqelərə uyğun olduğundan, həmçinin, ana dilində çap olduğundan “Əkinçi”ni ilk anadilli mətbu orqan kimi götürürük”.

 

 


Mirmahmud KAZIMOĞLU
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin məzarından eşidilən İNİLTİ
28.05.2018, 01:11

Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin məzarından eşidilən İNİLTİ

23 aydan ƏBƏDİYYƏT düzəldənlər - AXC qəhrəmanları, kimlikləri, məzarları
28.05.2018, 00:36

23 aydan ƏBƏDİYYƏT düzəldənlər - AXC qəhrəmanları, kimlikləri, məzarları

Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 yaşı tamam oldu - ŞANLI YUBİLEY 
28.05.2018, 00:02

Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 yaşı tamam oldu - ŞANLI YUBİLEY 

Nəsib bəy Yusifbəylinin məşəqqətli həyatı və  ölümü – Oğurlanan pullar, gizli qalan qatil   
27.05.2018, 23:45

Nəsib bəy Yusifbəylinin məşəqqətli həyatı və  ölümü – Oğurlanan pullar, gizli qalan qatil  

Azərbaycan Cümhuriyyətinin canlı varisi
27.05.2018, 23:15

Azərbaycan Cümhuriyyətinin canlı varisi

Gəncə-Sankt-Peterburq və Sankt-Peterburq-Gəncə reysləri yubanır
27.05.2018, 23:06

Gəncə-Sankt-Peterburq və Sankt-Peterburq-Gəncə reysləri yubanır

Bu yaz da Şuşaya gedə bilmədik...
27.05.2018, 22:51

Bu yaz da Şuşaya gedə bilmədik...

Azərbaycan cüdoçuları Avropa kubokunda 8 medal qazanıblar
27.05.2018, 22:38

Azərbaycan cüdoçuları Avropa kubokunda 8 medal qazanıblar

Ordumuzun 100 illiyi ilə bağlı fantastik pullar hazırlandı 
27.05.2018, 22:20

Ordumuzun 100 illiyi ilə bağlı fantastik pullar hazırlandı 

Türkiyə PKK-ya tarixi zərbə vurdu
27.05.2018, 22:06

Türkiyə PKK-ya tarixi zərbə vurdu

Ermənilər suyumuzu zəhərləyir
27.05.2018, 21:55

Ermənilər suyumuzu zəhərləyir

Dezodorantlar ozon təbəqəsinə zərər verir
27.05.2018, 21:43

Dezodorantlar ozon təbəqəsinə zərər verir

AXC-100-ə  həsr olunan qiraət müsabiqəsinin finalı keçirilib
27.05.2018, 21:31

AXC-100-ə  həsr olunan qiraət müsabiqəsinin finalı keçirilib

Rəsmi Pekin ABŞ-ı suverenliyini pozmaqda günahlandırıb
27.05.2018, 21:14

Rəsmi Pekin ABŞ-ı suverenliyini pozmaqda günahlandırıb

Hindistanda  bu virusdan ölənlərin sayı 14 nəfərə çatıb
27.05.2018, 20:54

Hindistanda  bu virusdan ölənlərin sayı 14 nəfərə çatıb

Ramazanın 12-ci gününün – DUASI VƏ TƏQVİMİ
27.05.2018, 20:40

Ramazanın 12-ci gününün – DUASI VƏ TƏQVİMİ

Saqqız çeynəmək arıqlamağa kömək edir
27.05.2018, 20:28

Saqqız çeynəmək arıqlamağa kömək edir

Polad Bülbüloğlu Bakının Moskvadan əsas gözləntisini açıqladı
27.05.2018, 20:12

Polad Bülbüloğlu Bakının Moskvadan əsas gözləntisini açıqladı

Rikkardo Monako Qran-prisinin qalibi olub
27.05.2018, 20:06

Rikkardo Monako Qran-prisinin qalibi olub

Azay Quliyevin  Cümhuriyyət haqqında məqaləsi  tanınmış dünya  portalında dərc edilib
27.05.2018, 18:37

Azay Quliyevin  Cümhuriyyət haqqında məqaləsi  tanınmış dünya  portalında dərc edilib

Ronaldu “Real”dan gedir?
27.05.2018, 17:52

Ronaldu “Real”dan gedir?

4 ayda Azərbaycanda 505 traktor, 130 avtomobil istehsal olunub
27.05.2018, 17:13

4 ayda Azərbaycanda 505 traktor, 130 avtomobil istehsal olunub

Ağır atletika üzrə yeniyetmələr arasında Azərbaycan birinciliyi başa çatdı
27.05.2018, 17:02

Ağır atletika üzrə yeniyetmələr arasında Azərbaycan birinciliyi başa çatdı

Biləsuvarda 16 yaşlı qız intihar etdi
27.05.2018, 16:20

Biləsuvarda 16 yaşlı qız intihar etdi

Azərbaycan XİN-dən Paşinyanın oğlunun Qarabağda hərbi xidmət keçməsinə REAKSİYA
27.05.2018, 16:11

Azərbaycan XİN-dən Paşinyanın oğlunun Qarabağda hərbi xidmət keçməsinə REAKSİYA

İsmayıllıda 60 kənd işıqsız, 7 kənd qazsız qaldı, mal-qaranı sel apardı
27.05.2018, 16:05

İsmayıllıda 60 kənd işıqsız, 7 kənd qazsız qaldı, mal-qaranı sel apardı

Türkiyənin məşhur aktyoru yol qəzasında öldü
27.05.2018, 15:57

Türkiyənin məşhur aktyoru yol qəzasında öldü

Fransalı nazir UFAZ-da oldu
27.05.2018, 15:54

Fransalı nazir UFAZ-da oldu

Məmmədyarovdan Ermənistana MESAJ: “Qoşunlarınızı dərhal Qarabağdan çıxarın!”
27.05.2018, 15:35

Məmmədyarovdan Ermənistana MESAJ: “Qoşunlarınızı dərhal Qarabağdan çıxarın!”

Gürcüstanda intihar edən azərbaycanlı tələbə haqda yeni AÇIQLAMA…
27.05.2018, 15:24

Gürcüstanda intihar edən azərbaycanlı tələbə haqda yeni AÇIQLAMA…

Makron Azərbaycana gələcək
27.05.2018, 15:18

Makron Azərbaycana gələcək

Sabahın havası - Bakıda 27 dərəcə isti olacaq
27.05.2018, 15:08

Sabahın havası - Bakıda 27 dərəcə isti olacaq

"Qarabağdakı hazırki vəziyyət münaqişənin həlli üçün yol deyil" - Fransadan ÇAĞIRIŞ
27.05.2018, 15:06

"Qarabağdakı hazırki vəziyyət münaqişənin həlli üçün yol deyil" - Fransadan ÇAĞIRIŞ

Avronest rəhbərliyindən Diaspor Komitəsinin sədrinə məktub gəldi
27.05.2018, 15:01

Avronest rəhbərliyindən Diaspor Komitəsinin sədrinə məktub gəldi

Fransa Qarabağ münaqişəsinin həllinə kömək edəcək - AÇIQLAMA
27.05.2018, 14:41

Fransa Qarabağ münaqişəsinin həllinə kömək edəcək - AÇIQLAMA

ARXİV
SORĞU
Türkiyədə səsvermə hüqüqunuz olsaydı, hansı namizədə səs verərdiniz?
Muharrem İnce (21.6%)
Meral Akşener (12.8%)
Rəcəb Tayyip Ərdoğan (57.2%)
Selahattin Demirtaş (1.54%)
Temel Karamollaoğlu (1.54%)
Doğu Perinçek (5.15%)