24 yanvar 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Stalinə od qoyan sovet generalı - Vlasov niyə SSRİ-yə xas olmayan üsulla edam edildi - MARAQLI
Stalinə od qoyan sovet generalı - Vlasov niyə SSRİ-yə xas olmayan üsulla edam edildi - MARAQLI
01.08.2017, 18:39

1 avqust 1946-cı il...  General Vlasov başda olmaqla müharibə zamanı əsir düşərək almanlar tərəfdə SSRİ-yə qarşı vuruşmuş 12 hərbçi (5 general, 5 polkovnik, 2 podpolkovnik) məhkəmənin hökmü ilə asılaraq, edam edilir.

Uzun müddət sovet tarixşünaslığında Vlasov haqqında yalnız mənfi fikirlərə rast gəlmək mümkün idi, onun həyatının müsbət məqamları xatırlanmırdı. Məsələn, deyilmirdi ki, almanların Moskva üzərinə hücumunun dəf edilməsində Vlasovun xüsusi xidmətləri olub və Stalin özü onu "Moskvanın xilaskarı" adlandırıb. Leninqrad ətrafında rəhbərlik etdiyi 2-ci ordu mühasirədən çıxa bilməyəndə (Vlasov artıq ordu mühasirədə ikən ona komandir təyin edilmişdi) sovet rəhbərliyi generalı xilas etmək üçün təyyarə göndərir. Lakin Vlasov əsgərlərini tərk etməkdən imtina edir. Sonra əsir düşür, almanlarla əməkdaşlığa razılıq verir, SSRİ-yə qarşı “Rusiya Azadlıq Ordusu”na rəhbərlik edir. Maraqlıdır ki, müharibənin sonlarında Vlasovun yenə də özünü xilas etmək şansı olur. İspaniya diktatoru Franko ona sığınacaq vəd edir və təyyarə göndərir. Lakin Vlasov yenə də əsgərlərini tərk etməkdən imtina edir. Bu faktlar göstərir ki, Vlasovun düşmən tərəfinə keçməsini qorxaqlığı ilə əlaqələndirmək səthi yanaşmadır.

Andrey Vlasov kim idi? 

Modern.az-ın məlumatına görə, A.Vlasov 14 sentyabr 1901-ci ildə Rusiyanın Nijni Novgorod vilayətinin Lomakino kəndində anadan olmuşdu. O, sovet hərbi məktəblərində təhsil alaraq gereral rütbəsinədək yüksəlmişdi. Böyük Vətən Müharibəsinin gedişində - 20 aprel 1942-ci il tarixində Stalin onu 2-ci Zərbə Ordusunun komandanı təyin etmişdi. 

Hərbi əməliyyatların birində Vlasov almanlar tərəfindən əsir götürülüb. Bundan sonra almanlarla işbirliyinə razılaşan gereral asir düşən sovet əsgərlərindən ibarət “Rusiya Azadlıq Ordusu” quraraq SSRİ-yə qarşı vuruşmağa başlayıb. Onun ordusunda 1 milyona yaxın əsgər vardı. O, SSRİ-yə qarşı təkcə hərbi mübarizə aparmırdı, həm də antitəbliğatla məşul idi, sovet adamlarını sovet imperiyasına qarşı yönləndirməyə çalışırdı. Vlasovun ordusu müharibənin gedişində SSRİ-yə az zərbə vurmadı…

Ali baş komandan Stalin onun əlindən necə deyərlər zəncir çeynəyirdi və almanlara satqınlıq edən Vlasovun hökmən tutularaq edam edilməsi əmrini vermişdi.


Almanların müharibədə məğlub olması Vlasovu çətin vəziyyətə saldı. 

1945-ci il mayın 8-də Almaniya Berlin yaxınlığında Karlsxorstda danışıqsız təslimolma aktını imzaladı. Mayın 9-da sovet ordusu Praqaya daxil oldu. Əslində, Praqa artıq mayın 6-da azad olunmuşdu. Belə ki, çexlər mayın 5-də üsyan qaldırmışdılar. Almanlar üsyanı yatırmaq üçün Praqaya əlavə SS hissələri yeritmişdilər. Çexlər radio ilə gah amerikalılara, gah da sovet qoşunlarına müraciət edirdilər. Bu zaman general Vlasov “Rusiya Azadlıq Ordusu”nu Şərq cəbhəsindən özbaşına çıxararaq Qərbə doğru irəliləyirdi ki, ABŞ qoşunlarına təslim olsun. 

Mayın 6-da Praqa yaxınlığında olan general Vlasov öz vəziyyətini yüngülləşdirmək niyyəti ilə hücuma keçərək, Praqanı tutdu. Çexlər Vlasovun portretlərini qaldıraraq, diviziyanın döyüşçülərini gül-çiçəyə qərq etdilər. Az sonra çexlər Vlasovun kimliyini öyrənib onun portretlərini küçələrdən yığışdırdılar. Praqada Stalinin, marşal Jukovun, marşal Konevin portretlərini qaldırıldı.

Mayın 8-də Vlasov diviziyanı Praqadan çıxarıb amerikalılara təslim olmaq üçün Qərbə doğru irəlilədi.

Lakin  onun istəyi baş tutmadı və sovet ordusu tərəfindən əsir götürüldü.

Vlasov məhkəmədə bütün günahı öz üstünə almağa çalışıb ki, başqalarını edam etməsinlər. Onun almanlarla əməkdaşlığına gəlincə bildirlir ki, Stalinin Rusiyadakı qəddarlığı Vlasovu buna məcbur etmişdi.  Almaniyaya işləməyə razılıq verən Vlasov bolşevik sisteminin çökməsin istəyib. O görürdü ki, bolşevik diktaturası faşistlərdən də pisdir.

1 avqust 1946-cı ildə Vətənə xəyanətdə ittiham edilən “Rusiya Azadlıq Ordusu”nun komandanı general Vlasov edam edildi. Maraqlıdır ki, hökm o zaman sovet rejiminə xas olmayan yolla – asılmaqla icra edildi.

1946-­cı ilin 2 av­qus­tun­da “P­rav­da” qə­z­e­tin­­də general Vlasovun eda­mı haq­qın­­da mə­l­u­mat dərc edil­­di.


General Andrey Vlasov SSRİ-nin Almaniyaya qarşı apardığı Böyük Vətən Müharibəsi illərinin ən böyük sovet satqını hesab olunur.  




Sağdan 1-ci Andrey Vlasovdur...


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Mir Cəfər Bağırovun saxta ölümü, qamçılanması və xilası
24.01.2018, 00:47

Mir Cəfər Bağırovun saxta ölümü, qamçılanması və xilası

Bakıda yeni dələduzluq variantı - Video
24.01.2018, 00:34

Bakıda yeni dələduzluq variantı - Video

Uzun müddət yarğanda gizlənən, Xalq yazıçısının əsərində təndiq olunan Cümhuriyyət qəhrəmanı
24.01.2018, 00:17

Uzun müddət yarğanda gizlənən, Xalq yazıçısının əsərində təndiq olunan Cümhuriyyət qəhrəmanı

İlham Əliyev: “Azərbaycanda daxili risk və ya təhdidlər mövcud deyil”
23.01.2018, 23:55

İlham Əliyev: “Azərbaycanda daxili risk və ya təhdidlər mövcud deyil”

Fransa prezidenti: "Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllini tapmaq olduqca vacibdir"
23.01.2018, 23:43

Fransa prezidenti: "Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin həllini tapmaq olduqca vacibdir"

Bakı-İstanbul aviareysində problem yaranıb
23.01.2018, 23:29

Bakı-İstanbul aviareysində problem yaranıb

Azərbaycan nefti bahalaşdı
23.01.2018, 23:16

Azərbaycan nefti bahalaşdı

Adamyanı qətlə yetirən “azərbaycanlılar”, yaxud Balayanın sərsəmləməsi – DAĞLIQ QARABAĞ OLAYLARI
23.01.2018, 22:58

Adamyanı qətlə yetirən “azərbaycanlılar”, yaxud Balayanın sərsəmləməsi – DAĞLIQ QARABAĞ OLAYLARI

Tanınmış jurnalist urək tutmasından dünyasını dəyişdi
23.01.2018, 22:42

Tanınmış jurnalist urək tutmasından dünyasını dəyişdi

Sərnişinlər yollarda qaldı - Video
23.01.2018, 22:34

Sərnişinlər yollarda qaldı - Video

Bitkoin bir qədər də ucuzlaşdı
23.01.2018, 22:18

Bitkoin bir qədər də ucuzlaşdı

Diqəm Əsgərov və Şahbaz Quliyevin fotoları AŞPA sessiyasında nümayiş etdirildi - VİDEO
23.01.2018, 22:04

Diqəm Əsgərov və Şahbaz Quliyevin fotoları AŞPA sessiyasında nümayiş etdirildi - VİDEO

ABŞ PYD/YPG-yə dəstəyini kəsəcək
23.01.2018, 21:54

ABŞ PYD/YPG-yə dəstəyini kəsəcək

İlham Əliyev: “Neftin qiymətinin sabitləşdirilməsi üzrə OPEC+ sazişini dəstəkləyirik”
23.01.2018, 21:40

İlham Əliyev: “Neftin qiymətinin sabitləşdirilməsi üzrə OPEC+ sazişini dəstəkləyirik”

Səməd Seyidovun sədrliyi ilə AŞPA-nın plenar iclası keçirilib
23.01.2018, 21:35

Səməd Seyidovun sədrliyi ilə AŞPA-nın plenar iclası keçirilib

İlham Əliyev: “Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin olunur” - Video
23.01.2018, 21:21

İlham Əliyev: “Azərbaycanda bütün azadlıqlar təmin olunur” - Video

"Türkiyənin öz təhlükəsizliyini qorumağa haqqı var" – NATO rəsmisi
23.01.2018, 21:08

"Türkiyənin öz təhlükəsizliyini qorumağa haqqı var" – NATO rəsmisi

Türkiyə Afrində daha bir şəhid verdi
23.01.2018, 20:56

Türkiyə Afrində daha bir şəhid verdi

Azərbaycan şirkəti Ukraynada yol çəkəcək
23.01.2018, 20:43

Azərbaycan şirkəti Ukraynada yol çəkəcək

Kürdəmir sakini intihar etdi
23.01.2018, 20:30

Kürdəmir sakini intihar etdi

İlham Əliyev Gürcüstanın baş naziri ilə regional məsələləri müzakirə etdi
23.01.2018, 20:16

İlham Əliyev Gürcüstanın baş naziri ilə regional məsələləri müzakirə etdi

“Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həllinı ümidvaram”- Anders Samuelsen
23.01.2018, 20:03

“Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həllinı ümidvaram”- Anders Samuelsen

İlham Əliyev: “Rusiya ilə hərbi-texniki əməkdaşlığa dair yeni sazişlər üzrə danışıqlar aparırıq”
23.01.2018, 19:51

İlham Əliyev: “Rusiya ilə hərbi-texniki əməkdaşlığa dair yeni sazişlər üzrə danışıqlar aparırıq”

Kürdəmirdə 68 yaşlı qadın intihar edib
23.01.2018, 18:56

Kürdəmirdə 68 yaşlı qadın intihar edib

Goranboyda minaatan mərmisi tapılıb
23.01.2018, 18:47

Goranboyda minaatan mərmisi tapılıb

Əbülfəz Qarayev vətəndaşları qəbul edəcək
23.01.2018, 18:38

Əbülfəz Qarayev vətəndaşları qəbul edəcək

Gözəl Bayramlıya hökm oxundu: 3 il
23.01.2018, 18:31

Gözəl Bayramlıya hökm oxundu: 3 il

"Bakı-Tbilisi-Qars Gürcüstanın nəqliyyat xəritəsini dəyişdirib”
23.01.2018, 18:26

"Bakı-Tbilisi-Qars Gürcüstanın nəqliyyat xəritəsini dəyişdirib”

Bu ilki Oskar namizədlərinin adları AÇIQLANDI
23.01.2018, 18:13

Bu ilki Oskar namizədlərinin adları AÇIQLANDI

Azərbaycanda fond sədri Avropa İttifaqının nümayəndəsi ilə görüşdü
23.01.2018, 18:02

Azərbaycanda fond sədri Avropa İttifaqının nümayəndəsi ilə görüşdü

“Azərbaycan özünü əsl müstəqil ölkə kimi təsdiq edə bilib” - YENİLƏNİB
23.01.2018, 18:01

Azərbaycan özünü əsl müstəqil ölkə kimi təsdiq edə bilib” - YENİLƏNİB

Piyadanı vurub qaçan sürücü tutuldu   
23.01.2018, 17:49

Piyadanı vurub qaçan sürücü tutuldu  

 Almaniya Qarabağdakı erməni separatçılarına viza verməyib - Azərbaycan ALQIŞLADI
23.01.2018, 17:36

 Almaniya Qarabağdakı erməni separatçılarına viza verməyib - Azərbaycan ALQIŞLADI

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ   
23.01.2018, 17:23

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ  

Türkiyə “Zeytun budağı” əməliyyatında 2-ci şəhid verdi
23.01.2018, 17:17

Türkiyə “Zeytun budağı” əməliyyatında 2-ci şəhid verdi

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(42%)
SOCAR(14%)
Azersun Holding(10%)
Azercell(4%)
Bakcell(8%)
Nar mobile(2%)
Gilan Holdinq(4%)
Nurgun Group(2%)
Paşa Holding(4%)
Akkord(10%)