23 iyul 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - DÜNYA - Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
08.08.2017, 13:01

Dünyada hər 40 saniyədə 1 nəfər həyatına son qoyur. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı hər il 1 milyona yaxın insanın könüllü olaraq həyatı ilə vidalaşdığını hesablayıb. 

 

Lakin təşkilatın ekspertləri bir çox ölkələrin intiharlarların miqyasını kiçiltdyini və dolğun informasiya vermədiklərini bildirib. Modern.az intiharla bağlı kiçik araşdırma aparıb. Hesab olunur ki, bədbəxt hadisə kimi qeydə alınan intiharlarla birlikdə dünyada 3 milyona qədər insanın həyatdan köçdüyü təxmin edilir. Digər tərəfdən, hər il 20 milyondan artıq insanın da intihara cəhd göstərdiyi, onların yalnız 20%-nin tibbi yardım üçün müraciət etdiyi məlumdur.

 

Maraqlıdır ki, kişilər qadınlara nisbətən 3 dəfə daha çox intihar edir. 70 yaşdan sonra isə bu fərq 6-8 dəfəyə qədər artır. 15-29 yaşlı gənclət arasında da intihar əsas ölüm səbəbidir. Bu gedişlə 2030-cu ildə intiharlar dünyadakı əsas ölüm səbəblərindən biri kimi hazrki 10-cu pillədən 4-cü pilləyə qədər irəliləyəcək. Xüsusən. depressiyadan əziyyət çəkən insanların qlobal miqyasda artması intiharların geniş vüsət almasına yol açır. Belə ki, intiharçıların 60%-dən çox depressiyadan əziyyət çəkir.

 

Hər il 300 min çinli, 260 min hindistanlı, 40 min amerikalı, 32 min rusiyalı, 31 min yapon, 29 min koreyalı və 15 min ukraynalı intihar edir. İntiharçıların 30%-ə qədərinin yaşadığı Çində buna qarşı uzun illəridir ki, dövlət xətti ilə mübarizə aparılır. Ekspertlər intihar faktlarının xüsusən, keçmiş kommunist respublikalarında daha çox baş verdiyini hesablayıb.

 

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı intiharın ümumlikdə, 800 ayrı-ayrı növünü hesablayıb. Onlar arasında ən geniş yayılmış intihar növləri özünü asma, odlu silahdan atəş, hündürlükdən tullanma, yandırma, dərman zəhərlənməsi, qatar altına atma, avtomobil qəzası törətmə, dəm qazından zəhərlənmə və s. daxildir.

 

Regiondan asılı olaraq intihar metodları da fərqlidir. Belə ki, Çin sakinləri daha çox dərmanla zəhərlənməyə, odlu silahın açıq satışda olduğu ABŞ-da tapançadan isitfadə edərək həyatla vidalaşma, Tailandda isə özünü yandırmadan geniş isitfadə olunur.

İntiharçıların 47%-i asma, 28%-i dərmanla zəhərlənməyə, 13%-i hündürlükdən tullanmaya və s. üstünlük verir.    

 

Hesablamalara görə, kişiəlr qadınlara nisbətən daha radikal intihar varinatları seçir. Bu na görə onlar arasında ölüm halları daha yüksək olur. Maraqlıdır ki, subay yaxud dul qalanlar evil adamlarla müqayisədə 3 dəfə daha çox intihar edir. Bundan başqa, müxtəlif sənət peşələri arasında musiqiçilər, tibb bacıları, maliyyəçilər, psixiatrlar və stomotoloqlar daha çox intihara meylli sayılır. Kitabxanaçı və satıcı peşlərinin saihbləri arasında intihar ehtimalı isə digər peşələrlə müqayisədə ən aşağı səviyyədədir.

 

Depressiya, manyakal-depressiv psixoz, şizofreniya, alkoqolizm, uşaqlıqda cinsi zorakılığa uğrayanlar. işsizlər, ailəsində intiharçılar olan, epilepsiya, skleroz, QİÇS kimi xəsətliklərdən əziyyət çəkənlər və s. intihar riski qrupuna daxildirlər.

Çoxsaylı araşdırmalar müharibə dövründə intiharçıların sayının kəskin azaldığını göstərir.

 

Pataloqoanatomların sözlərinə görə, intiharçıların beynindəki hormonal funksiyalar dəyişir. Ənənəvi olaraq yaxşı əhval-ruhiyyədən xəbər verən serotonin hormonu bu zaman azalır.

 

 


Vüqar İSMAYILOV
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Gömrük Komitəsi Türkiyə vətəndaşının iddialarına cavab verdi
23.07.2018, 19:25

Gömrük Komitəsi Türkiyə vətəndaşının iddialarına cavab verdi

Atletimiz Avropa birinciliyinin qızıl medalçısı oldu
23.07.2018, 19:19

Atletimiz Avropa birinciliyinin qızıl medalçısı oldu

TAP boru kəməri üzrə işlərin 75 faizi icra edilib
23.07.2018, 19:09

TAP boru kəməri üzrə işlərin 75 faizi icra edilib

Vaqif Dərgahlı: “Hovannisyan bizə növbəti dəfə haranı azad etməli olduğumuzu dəqiq göstərib”
23.07.2018, 18:59

Vaqif Dərgahlı: “Hovannisyan bizə növbəti dəfə haranı azad etməli olduğumuzu dəqiq göstərib”

Latviyada “Azərbaycan Ticarət Evi” açıldı
23.07.2018, 18:39

Latviyada “Azərbaycan Ticarət Evi” açıldı

Çavuşoğlu sabah Bakıya gəlir
23.07.2018, 18:29

Çavuşoğlu sabah Bakıya gəlir

Bolqarıstanla Müştərək Komissiyanın Azərbaycan tərəfindən tərkibi dəyişdirildi
23.07.2018, 18:18

Bolqarıstanla Müştərək Komissiyanın Azərbaycan tərəfindən tərkibi dəyişdirildi

Prezident yol tikintisinə 7.5 milyon manat ayırdı
23.07.2018, 18:12

Prezident yol tikintisinə 7.5 milyon manat ayırdı

Müdafiə Nazirliyi Tonoyanı biabır etdi
23.07.2018, 18:09

Müdafiə Nazirliyi Tonoyanı biabır etdi

Qazaxıstanın hərbi gəmiləri Bakıya gəldi
23.07.2018, 18:07

Qazaxıstanın hərbi gəmiləri Bakıya gəldi

Paşinyan Putinə telefon zəngi etdi
23.07.2018, 18:00

Paşinyan Putinə telefon zəngi etdi

"Azərbaycanda dini və məzhəb ayrıseçkiliyinə yol verilmir" - Allahşükür Paşazadə
23.07.2018, 17:57

"Azərbaycanda dini və məzhəb ayrıseçkiliyinə yol verilmir" - Allahşükür Paşazadə

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
23.07.2018, 17:46

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

 …“Ruhlar şəhəri” yolumuzu gözləyir                                         
23.07.2018, 17:37

 …“Ruhlar şəhəri” yolumuzu gözləyir                                         

“Dövlətqaçqınkom”da Ağdamın işğal günü anılıb
23.07.2018, 17:16

“Dövlətqaçqınkom”da Ağdamın işğal günü anılıb

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
23.07.2018, 17:09

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Eldar Əzizov 1-ci müavin vəzifəsinə aparılmayıb - Bakı Meriyasından rəsmi AÇIQLAMA   
23.07.2018, 17:04

Eldar Əzizov 1-ci müavin vəzifəsinə aparılmayıb - Bakı Meriyasından rəsmi AÇIQLAMA  

İxtisas seçimi zamanı nələrə diqqət yetirməli? – DİM-dən XƏBƏRDARLIQ
23.07.2018, 16:55

İxtisas seçimi zamanı nələrə diqqət yetirməli? – DİM-dən XƏBƏRDARLIQ

“Trampın Putinlə görüşməsi tarixi səhv idi”
23.07.2018, 16:51

“Trampın Putinlə görüşməsi tarixi səhv idi”

Yasamalda ağacları kimlər qurudurlar?.. - AÇIQLAMA
23.07.2018, 16:37

Yasamalda ağacları kimlər qurudurlar?.. - AÇIQLAMA

Fidan Məmmədova Azərbaycanı təmsil etdi
23.07.2018, 16:16

Fidan Məmmədova Azərbaycanı təmsil etdi

“Müəllimlər ödənişli təlimlərə könüllü qoşulurlar” - Cəsarət Valehov   
23.07.2018, 16:10

“Müəllimlər ödənişli təlimlərə könüllü qoşulurlar” - Cəsarət Valehov  

Şəhər və rayonlarda paylayıcı şəbəkələr yenidən qurulacaq
23.07.2018, 15:57

Şəhər və rayonlarda paylayıcı şəbəkələr yenidən qurulacaq

Nabranda itkin düşən 3 yaşlı uşaq tapıldı - YENİLƏNİB
23.07.2018, 15:37

Nabranda itkin düşən 3 yaşlı uşaq tapıldı - YENİLƏNİB

Aqrar sahədə də Könüllülər Hərəkatı yaradıldı   
23.07.2018, 15:33

Aqrar sahədə də Könüllülər Hərəkatı yaradıldı  

17 yaşlı qız imtahanda az bal topladığına görə intihar edib - YENİLƏNİB
23.07.2018, 15:28

17 yaşlı qız imtahanda az bal topladığına görə intihar edib - YENİLƏNİB

Rusiyanın hərbi gəmiləri Bakıya gəldi
23.07.2018, 15:21

Rusiyanın hərbi gəmiləri Bakıya gəldi

Dünya Çempionu Dağlıq Qarabağa qanunsuz səfər edib
23.07.2018, 14:56

Dünya Çempionu Dağlıq Qarabağa qanunsuz səfər edib

Dindarlar Gəncə hadisələrini qətiyyətlə pisləyirlər - VİDEO
23.07.2018, 14:53

Dindarlar Gəncə hadisələrini qətiyyətlə pisləyirlər - VİDEO

Ermənistanın Qarabağdakı qanunsuz iqtisadi fəaliyyəti haqda sənəd hazırlanıb - SİYAHI   
23.07.2018, 14:51

Ermənistanın Qarabağdakı qanunsuz iqtisadi fəaliyyəti haqda sənəd hazırlanıb - SİYAHI  

“Bölgələrdən bölgələrə” festivalı Göygöl rayonunda
23.07.2018, 14:50

“Bölgələrdən bölgələrə” festivalı Göygöl rayonunda

İŞİD İraq kürdlərinin paytaxtına hücum etdi – Ölənlər var
23.07.2018, 14:50

İŞİD İraq kürdlərinin paytaxtına hücum etdi – Ölənlər var

Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyindən “Ağdam açıqlaması”...   
23.07.2018, 14:36

Azərbaycan Xarici İşlər Nazirliyindən “Ağdam açıqlaması”...  

23.07.2018, 14:35

"Qarabağ"ın potensial rəqibləri məlum oldu

Serbiyanın nüfuzlu KİV-ləri Dilqəmlə Şahbazdan yazdı
23.07.2018, 14:29

Serbiyanın nüfuzlu KİV-ləri Dilqəmlə Şahbazdan yazdı

ARXİV