19 avqust 2017, Şənbə
Ana Səhifə - DÜNYA - Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
08.08.2017, 13:01

Dünyada hər 40 saniyədə 1 nəfər həyatına son qoyur. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı hər il 1 milyona yaxın insanın könüllü olaraq həyatı ilə vidalaşdığını hesablayıb. 

 

Lakin təşkilatın ekspertləri bir çox ölkələrin intiharlarların miqyasını kiçiltdyini və dolğun informasiya vermədiklərini bildirib. Modern.az intiharla bağlı kiçik araşdırma aparıb. Hesab olunur ki, bədbəxt hadisə kimi qeydə alınan intiharlarla birlikdə dünyada 3 milyona qədər insanın həyatdan köçdüyü təxmin edilir. Digər tərəfdən, hər il 20 milyondan artıq insanın da intihara cəhd göstərdiyi, onların yalnız 20%-nin tibbi yardım üçün müraciət etdiyi məlumdur.

 

Maraqlıdır ki, kişilər qadınlara nisbətən 3 dəfə daha çox intihar edir. 70 yaşdan sonra isə bu fərq 6-8 dəfəyə qədər artır. 15-29 yaşlı gənclət arasında da intihar əsas ölüm səbəbidir. Bu gedişlə 2030-cu ildə intiharlar dünyadakı əsas ölüm səbəblərindən biri kimi hazrki 10-cu pillədən 4-cü pilləyə qədər irəliləyəcək. Xüsusən. depressiyadan əziyyət çəkən insanların qlobal miqyasda artması intiharların geniş vüsət almasına yol açır. Belə ki, intiharçıların 60%-dən çox depressiyadan əziyyət çəkir.

 

Hər il 300 min çinli, 260 min hindistanlı, 40 min amerikalı, 32 min rusiyalı, 31 min yapon, 29 min koreyalı və 15 min ukraynalı intihar edir. İntiharçıların 30%-ə qədərinin yaşadığı Çində buna qarşı uzun illəridir ki, dövlət xətti ilə mübarizə aparılır. Ekspertlər intihar faktlarının xüsusən, keçmiş kommunist respublikalarında daha çox baş verdiyini hesablayıb.

 

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı intiharın ümumlikdə, 800 ayrı-ayrı növünü hesablayıb. Onlar arasında ən geniş yayılmış intihar növləri özünü asma, odlu silahdan atəş, hündürlükdən tullanma, yandırma, dərman zəhərlənməsi, qatar altına atma, avtomobil qəzası törətmə, dəm qazından zəhərlənmə və s. daxildir.

 

Regiondan asılı olaraq intihar metodları da fərqlidir. Belə ki, Çin sakinləri daha çox dərmanla zəhərlənməyə, odlu silahın açıq satışda olduğu ABŞ-da tapançadan isitfadə edərək həyatla vidalaşma, Tailandda isə özünü yandırmadan geniş isitfadə olunur.

İntiharçıların 47%-i asma, 28%-i dərmanla zəhərlənməyə, 13%-i hündürlükdən tullanmaya və s. üstünlük verir.    

 

Hesablamalara görə, kişiəlr qadınlara nisbətən daha radikal intihar varinatları seçir. Bu na görə onlar arasında ölüm halları daha yüksək olur. Maraqlıdır ki, subay yaxud dul qalanlar evil adamlarla müqayisədə 3 dəfə daha çox intihar edir. Bundan başqa, müxtəlif sənət peşələri arasında musiqiçilər, tibb bacıları, maliyyəçilər, psixiatrlar və stomotoloqlar daha çox intihara meylli sayılır. Kitabxanaçı və satıcı peşlərinin saihbləri arasında intihar ehtimalı isə digər peşələrlə müqayisədə ən aşağı səviyyədədir.

 

Depressiya, manyakal-depressiv psixoz, şizofreniya, alkoqolizm, uşaqlıqda cinsi zorakılığa uğrayanlar. işsizlər, ailəsində intiharçılar olan, epilepsiya, skleroz, QİÇS kimi xəsətliklərdən əziyyət çəkənlər və s. intihar riski qrupuna daxildirlər.

Çoxsaylı araşdırmalar müharibə dövründə intiharçıların sayının kəskin azaldığını göstərir.

 

Pataloqoanatomların sözlərinə görə, intiharçıların beynindəki hormonal funksiyalar dəyişir. Ənənəvi olaraq yaxşı əhval-ruhiyyədən xəbər verən serotonin hormonu bu zaman azalır.

 

 


Vüqar İSMAYILOV
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Cəbhəboyu erməni təxribatı – şiddətli atışma oldu
19.08.2017, 09:28

Cəbhəboyu erməni təxribatı – şiddətli atışma oldu

Bakıda naməlum şəxslər qadını döydülər
19.08.2017, 09:26

Bakıda naməlum şəxslər qadını döydülər

Çində yağışlar 10 nəfəri həyatına son qoydu
19.08.2017, 09:23

Çində yağışlar 10 nəfəri həyatına son qoydu

Bakıda yol qəzası – yaralı var
19.08.2017, 09:19

Bakıda yol qəzası – yaralı var

Paytaxtda restoran yanıb
19.08.2017, 01:09

Paytaxtda restoran yanıb

Mingəçevirdə naməlum kişi meyiti tapılıb
19.08.2017, 00:56

Mingəçevirdə naməlum kişi meyiti tapılıb

Barselonada terror törədənlərin hamısı məhv edilib - FOTO
19.08.2017, 00:44

Barselonada terror törədənlərin hamısı məhv edilib - FOTO

ABŞ Suriyada qalmayacaq
19.08.2017, 00:27

ABŞ Suriyada qalmayacaq

Almaniyada heç bir müdaxiləyə icazə verilməyəcək
19.08.2017, 00:09

Almaniyada heç bir müdaxiləyə icazə verilməyəcək

Livan hərbçiləri ABŞ silahlarını ələ keçirib
18.08.2017, 23:53

Livan hərbçiləri ABŞ silahlarını ələ keçirib

Məktəbli formaları alanlar aldadılır - VİDEO
18.08.2017, 23:39

Məktəbli formaları alanlar aldadılır - VİDEO

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
18.08.2017, 23:25

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

Qubada iki uşaq atasını baltalayıb öldürdülər - VİDEO
18.08.2017, 23:09

Qubada iki uşaq atasını baltalayıb öldürdülər - VİDEO

Finlandiya polisi hadisəni terror kimi qiymətləndirmir
18.08.2017, 22:48

Finlandiya polisi hadisəni terror kimi qiymətləndirmir

Fritaunda ölənlərin sayı 461 nəfərə çatıb
18.08.2017, 22:34

Fritaunda ölənlərin sayı 461 nəfərə çatıb

Trampın müşaviri vəzifəsindən uzaqlaşdırılıb
18.08.2017, 22:23

Trampın müşaviri vəzifəsindən uzaqlaşdırılıb

Bakıda avtobus sürücüsünün üstünə tapança çəkildi - VİDEO
18.08.2017, 22:09

Bakıda avtobus sürücüsünün üstünə tapança çəkildi - VİDEO

Almaniyada bıçaqlı şəxs kütləyə hücum edib
18.08.2017, 21:56

Almaniyada bıçaqlı şəxs kütləyə hücum edib

16 suala cavab verin, qaraciyərinizin vəziyyətindən agah olun - TEST
18.08.2017, 21:42

16 suala cavab verin, qaraciyərinizin vəziyyətindən agah olun - TEST

Barselonadakı terrorda ölənlərin sayı 15 nəfərə çatıb
18.08.2017, 21:40

Barselonadakı terrorda ölənlərin sayı 15 nəfərə çatıb

Məhəmməd peyğəmbərin ölümdən başqa bütün xəstəliklərin dərmanı adlandırdığı QARA ZİRƏ
18.08.2017, 21:26

Məhəmməd peyğəmbərin ölümdən başqa bütün xəstəliklərin dərmanı adlandırdığı QARA ZİRƏ

Bakıda jurnalistlər üçün təlim keçirilib
18.08.2017, 21:12

Bakıda jurnalistlər üçün təlim keçirilib

Yeltsinin avtomobili satışa çıxarılıb
18.08.2017, 20:57

Yeltsinin avtomobili satışa çıxarılıb

Finlandiyada naməlum şəxs insanlara hücum etdi: 2 ölü
18.08.2017, 20:43

Finlandiyada naməlum şəxs insanlara hücum etdi: 2 ölü

Keçmiş telekanal rəhbərinin oğlu çayda batdı
18.08.2017, 20:30

Keçmiş telekanal rəhbərinin oğlu çayda batdı

Bodrumda yenidən zəlzələ olub
18.08.2017, 20:16

Bodrumda yenidən zəlzələ olub

Bərdədə 7 yaşlı uşaq xəstəxanada öldü
18.08.2017, 20:02

Bərdədə 7 yaşlı uşaq xəstəxanada öldü

Eyni mənzili bir neçə şəxsə satan şirkət rəhbəri həbs edildi
18.08.2017, 19:41

Eyni mənzili bir neçə şəxsə satan şirkət rəhbəri həbs edildi

Gürcüstanda azərbaycanlı həbs olunub
18.08.2017, 18:56

Gürcüstanda azərbaycanlı həbs olunub

Finlandiyada bıçaqlı hücum: 1 ölü, 2 yaralı
18.08.2017, 18:38

Finlandiyada bıçaqlı hücum: 1 ölü, 2 yaralı

Azərbaycan prezidenti əfqanıstanlı həmkarına məktub göndərib
18.08.2017, 18:29

Azərbaycan prezidenti əfqanıstanlı həmkarına məktub göndərib

Nazirlik yol qırağına tullantı atanlarla bağlı polisə müraciət etdi 
18.08.2017, 18:17

Nazirlik yol qırağına tullantı atanlarla bağlı polisə müraciət etdi 

Gəncə sakini qayadan çaya düşərək ölüb
18.08.2017, 18:09

Gəncə sakini qayadan çaya düşərək ölüb

Putin Krıma getdi
18.08.2017, 17:48

Putin Krıma getdi

Baş Prokurorluq 3 sayta xəbərdarlıq etdi
18.08.2017, 17:31

Baş Prokurorluq 3 sayta xəbərdarlıq etdi

ARXİV
SORĞU
Benzini hansı yanacaqdoldurma məntəqəsindən alırsınız?
Azpetrol-dan(50%)
SOCAR-dan(6.38%)
Lukoil-dan(17.0%)
Bunların heç birindən - başqasından(26.5%)