22 oktyabr 2017, Bazar
Ana Səhifə - DÜNYA - Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
Dünyanı saran intihar epidemiyası – İnsanlar hansı yollarla həyatdan köçür?
08.08.2017, 13:01

Dünyada hər 40 saniyədə 1 nəfər həyatına son qoyur. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı hər il 1 milyona yaxın insanın könüllü olaraq həyatı ilə vidalaşdığını hesablayıb. 

 

Lakin təşkilatın ekspertləri bir çox ölkələrin intiharlarların miqyasını kiçiltdyini və dolğun informasiya vermədiklərini bildirib. Modern.az intiharla bağlı kiçik araşdırma aparıb. Hesab olunur ki, bədbəxt hadisə kimi qeydə alınan intiharlarla birlikdə dünyada 3 milyona qədər insanın həyatdan köçdüyü təxmin edilir. Digər tərəfdən, hər il 20 milyondan artıq insanın da intihara cəhd göstərdiyi, onların yalnız 20%-nin tibbi yardım üçün müraciət etdiyi məlumdur.

 

Maraqlıdır ki, kişilər qadınlara nisbətən 3 dəfə daha çox intihar edir. 70 yaşdan sonra isə bu fərq 6-8 dəfəyə qədər artır. 15-29 yaşlı gənclət arasında da intihar əsas ölüm səbəbidir. Bu gedişlə 2030-cu ildə intiharlar dünyadakı əsas ölüm səbəblərindən biri kimi hazrki 10-cu pillədən 4-cü pilləyə qədər irəliləyəcək. Xüsusən. depressiyadan əziyyət çəkən insanların qlobal miqyasda artması intiharların geniş vüsət almasına yol açır. Belə ki, intiharçıların 60%-dən çox depressiyadan əziyyət çəkir.

 

Hər il 300 min çinli, 260 min hindistanlı, 40 min amerikalı, 32 min rusiyalı, 31 min yapon, 29 min koreyalı və 15 min ukraynalı intihar edir. İntiharçıların 30%-ə qədərinin yaşadığı Çində buna qarşı uzun illəridir ki, dövlət xətti ilə mübarizə aparılır. Ekspertlər intihar faktlarının xüsusən, keçmiş kommunist respublikalarında daha çox baş verdiyini hesablayıb.

 

Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatı intiharın ümumlikdə, 800 ayrı-ayrı növünü hesablayıb. Onlar arasında ən geniş yayılmış intihar növləri özünü asma, odlu silahdan atəş, hündürlükdən tullanma, yandırma, dərman zəhərlənməsi, qatar altına atma, avtomobil qəzası törətmə, dəm qazından zəhərlənmə və s. daxildir.

 

Regiondan asılı olaraq intihar metodları da fərqlidir. Belə ki, Çin sakinləri daha çox dərmanla zəhərlənməyə, odlu silahın açıq satışda olduğu ABŞ-da tapançadan isitfadə edərək həyatla vidalaşma, Tailandda isə özünü yandırmadan geniş isitfadə olunur.

İntiharçıların 47%-i asma, 28%-i dərmanla zəhərlənməyə, 13%-i hündürlükdən tullanmaya və s. üstünlük verir.    

 

Hesablamalara görə, kişiəlr qadınlara nisbətən daha radikal intihar varinatları seçir. Bu na görə onlar arasında ölüm halları daha yüksək olur. Maraqlıdır ki, subay yaxud dul qalanlar evil adamlarla müqayisədə 3 dəfə daha çox intihar edir. Bundan başqa, müxtəlif sənət peşələri arasında musiqiçilər, tibb bacıları, maliyyəçilər, psixiatrlar və stomotoloqlar daha çox intihara meylli sayılır. Kitabxanaçı və satıcı peşlərinin saihbləri arasında intihar ehtimalı isə digər peşələrlə müqayisədə ən aşağı səviyyədədir.

 

Depressiya, manyakal-depressiv psixoz, şizofreniya, alkoqolizm, uşaqlıqda cinsi zorakılığa uğrayanlar. işsizlər, ailəsində intiharçılar olan, epilepsiya, skleroz, QİÇS kimi xəsətliklərdən əziyyət çəkənlər və s. intihar riski qrupuna daxildirlər.

Çoxsaylı araşdırmalar müharibə dövründə intiharçıların sayının kəskin azaldığını göstərir.

 

Pataloqoanatomların sözlərinə görə, intiharçıların beynindəki hormonal funksiyalar dəyişir. Ənənəvi olaraq yaxşı əhval-ruhiyyədən xəbər verən serotonin hormonu bu zaman azalır.

 

 


Vüqar İSMAYILOV
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Jurnalistin qatilini tapanlara 1 milyon avro mükafat veriləcək
22.10.2017, 00:48

Jurnalistin qatilini tapanlara 1 milyon avro mükafat veriləcək

Saakaşvilinin daha iki tərəfdarı yoxa çıxıb
22.10.2017, 00:32

Saakaşvilinin daha iki tərəfdarı yoxa çıxıb

Döyülən Gəncə sakini xəstəxanalıq oldu
22.10.2017, 00:14

Döyülən Gəncə sakini xəstəxanalıq oldu

Azərbaycan ağır atleti 7-ci oldu
21.10.2017, 23:55

Azərbaycan ağır atleti 7-ci oldu

Bakıda "vergi müfəttişləri" dələduzluq etdi - Video
21.10.2017, 23:38

Bakıda "vergi müfəttişləri" dələduzluq etdi - Video

Ukraynanın 70 gündə xilas planı
21.10.2017, 23:21

Ukraynanın 70 gündə xilas planı

Üzərində Ermənistan bayrağının rəngləri olan avtomobilin sahibi DANIŞDI - VİDEO
21.10.2017, 22:58

Üzərində Ermənistan bayrağının rəngləri olan avtomobilin sahibi DANIŞDI - VİDEO

Kaxa Kaladzeni Tbilisi meri seçildi
21.10.2017, 22:35

Kaxa Kaladzeni Tbilisi meri seçildi

Bəs zindan necədir, qaranlıq zindan? – SİYASİLƏRİN MƏHBƏS HƏYATI...
21.10.2017, 22:11

Bəs zindan necədir, qaranlıq zindan? – SİYASİLƏRİN MƏHBƏS HƏYATI...

Azay Quliyev ATƏT PA prezidentinin dəyişməsinin səbəbi haqqında danışdı
21.10.2017, 21:52

Azay Quliyev ATƏT PA prezidentinin dəyişməsinin səbəbi haqqında danışdı

Bəxtiyar Vahabzadə Türkiyədə anıldı
21.10.2017, 21:37

Bəxtiyar Vahabzadə Türkiyədə anıldı

Barselonada aksiyalar başlayıb
21.10.2017, 21:16

Barselonada aksiyalar başlayıb

Azərbaycanda çəkilmiş film Rusiyada qadağan edildi
21.10.2017, 20:59

Azərbaycanda çəkilmiş film Rusiyada qadağan edildi

ABŞ Dövlət katibi Asiya turuna çıxdı
21.10.2017, 20:41

ABŞ Dövlət katibi Asiya turuna çıxdı

Azərbaycandan meyvə-tərəvəz ixracı 64 faiz artıb
21.10.2017, 20:18

Azərbaycandan meyvə-tərəvəz ixracı 64 faiz artıb

Marneulidə azərbaycanlı namizədlər arasında dava olub
21.10.2017, 20:02

Marneulidə azərbaycanlı namizədlər arasında dava olub

Ərdoğan yenə ABŞ-ı hədəf aldı
21.10.2017, 19:51

Ərdoğan yenə ABŞ-ı hədəf aldı

Prezidentin Ehtiyat Fondunda nə qədər vəsait olur... - Gələn ilin məbləği məlum oldu   
21.10.2017, 17:54

Prezidentin Ehtiyat Fondunda nə qədər vəsait olur... - Gələn ilin məbləği məlum oldu  

Polis intihar etmək istəyən qızı xilas etdi   
21.10.2017, 17:49

Polis intihar etmək istəyən qızı xilas etdi  

Parisdə Azərbaycan Evinin 25 illik yubileyi qeyd edilib - FOTOLAR
21.10.2017, 17:36

Parisdə Azərbaycan Evinin 25 illik yubileyi qeyd edilib - FOTOLAR

Cümhuriyyət parlamentinin yeganə qadını - Mollaların təhdid etdiyi başıaçıq xanım kim idi?..   
21.10.2017, 17:03

Cümhuriyyət parlamentinin yeganə qadını - Mollaların təhdid etdiyi başıaçıq xanım kim idi?..  

Nəcməddin Sadıkov Amerikaya getdi   
21.10.2017, 16:39

Nəcməddin Sadıkov Amerikaya getdi  

Çavuş əsgəri güllələyib - Orduda HƏRC-MƏRCLİK…   
21.10.2017, 16:29

Çavuş əsgəri güllələyib - Orduda HƏRC-MƏRCLİK…  

Saakaşvili Hikmət Cavadovla şam etdi - Mitinq şəhərciyində - VİDEO
21.10.2017, 16:18

Saakaşvili Hikmət Cavadovla şam etdi - Mitinq şəhərciyində - VİDEO

Müsavatda seçki keçirildi - heç kim səs toplaya bilmədi  
21.10.2017, 16:05

Müsavatda seçki keçirildi - heç kim səs toplaya bilmədi  

İntizam Komissiyası Zeynəb Xanlarovanın da məsələsinə baxa bilər - AÇIQLAMA   
21.10.2017, 15:48

İntizam Komissiyası Zeynəb Xanlarovanın da məsələsinə baxa bilər - AÇIQLAMA  

İsrail qırıcıları Suriyanı bombaladı
21.10.2017, 15:46

İsrail qırıcıları Suriyanı bombaladı

“O dövrə aid heç bir sənəddə “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti” ifadəsinə rast gəlinmir” - POLEMİKA   
21.10.2017, 15:36

“O dövrə aid heç bir sənəddə “Azərbaycan Xalq Cümhuriyyəti” ifadəsinə rast gəlinmir” - POLEMİKA  

Dünyada ən çox universiteti olan ölkələr və Azərbaycan - SİYAHI   
21.10.2017, 15:16

Dünyada ən çox universiteti olan ölkələr və Azərbaycan - SİYAHI  

Azərbaycan pomidorlarının Rusiyaya buraxılmamasının SƏBƏBLƏRİ   
21.10.2017, 15:12

Azərbaycan pomidorlarının Rusiyaya buraxılmamasının SƏBƏBLƏRİ  

Dəniz Baykalın səhhəti ilə bağlı yeni AÇIQLAMA   
21.10.2017, 15:10

Dəniz Baykalın səhhəti ilə bağlı yeni AÇIQLAMA  

Vergilər Nazirliyinə işə qəbul imtahanı keçirilib
21.10.2017, 14:40

Vergilər Nazirliyinə işə qəbul imtahanı keçirilib

Məşhur türkiyəli məşqçi: “Qarabağı və “Qarabağ” klubunu çox sevirik”
21.10.2017, 14:23

Məşhur türkiyəli məşqçi: “Qarabağı və “Qarabağ” klubunu çox sevirik”

Bakı-Xarkov-Kiyev avtobus reysinin qiyməti açıqlandı
21.10.2017, 14:20

Bakı-Xarkov-Kiyev avtobus reysinin qiyməti açıqlandı

“Qarabağ” azarkeşlərini təhqir edən “Sabah”lı yazar üzr istədi - FOTO   
21.10.2017, 14:12

Qarabağ” azarkeşlərini təhqir edən “Sabah”lı yazar üzr istədi - FOTO  

ARXİV
SORĞU
Hansı kommunal xidmətin işindən razısınız?
“Azəriqaz”(5.33%)
“Azərişıq”(25.3%)
“Azərsu”(10.2%)
“Azəristiliktəchizat”(3.55%)
Heç biri(55.5%)