23 yanvar 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - MEDİA - Azərbaycanın hazırkı “sovet mətbuatı” – Baş redaktorların fikirləri HAÇALANDI
Azərbaycanın hazırkı “sovet mətbuatı” – Baş redaktorların fikirləri HAÇALANDI
12.08.2017, 09:43

Sovet hakimiyyəti illərində Azərbaycan mətbuatı kommunist ideologiyasının güclü təsiri altında fəaliyyət göstərirdi. Lakin müstəqilliyin ilk illərində cəmiyyət tədricən ideoloji buxovlardan azad oldu və mətbuat yeni şəraitin üstünlüklərindən yararlana bildi.

Buna baxmayaraq bu gün rəsmi mətbuatın hələ də sovet ənənələrini davam etdirdiyini düşünənlər az deyil.

Maraqlıdır, bu fikirlər nə dərəcədə doğrudur?

 

APA-nın baş direktoru Vüsalə Mahirqızı səsləndirilən fikirlərlə razı deyil. O, rəsmi mətbuatın sovet ənənələrini davam etdirdiyini düşünmür:

 

“Hesab edirəm ki, rəsmi mediada işləyənlər də bizim həmkarlarımızdırlar və onlar da müasir dövrün prinsiplərini bilirlər. Amma dünyanın hər yerində, o cümlədən Azərbaycanda rəsmi mətbuatın müstəqil mediadan, özəl media təşkilatlarından əlbəttə ki, ciddi fərqi var. Rəsmi mətbuatın üzərində olan məsuliyyət özəl media qurumlarından bir neçə dəfə çoxdur. Rəsmi media qurumları hər şeyi mütləq dəqiqləşdirməlidirlər. Bəzən buna görə onlar operativlikdə gecikə bilirlər. Rəsmi media qurumlarının qoyduğu xəbər başlıqları ciddi və konstruktiv, hətta müəyyən qədər mühafizəkar olmalıdır. Çünki onlar oxucu cəlb etmək xatirinə başlıqlarla oynamırlar.

Buna görə bəzən kimlərəsə elə gələ bilər ki, rəsmi mətbuat hansısa dövrün ənənələrini davam etdirir. Amma mən belə hesab etmirəm. Eyni zamanda nəzərə almaq lazımdır ki, rəsmi mətbuat dövlət büdcəsi hesabına fəaliyyət göstərir. Bu səbəbdən dövlət ideologiyasını daha çox təbliğ etməlidirlər.  

 

Onların bu cür təbliğatla məşğul olması, rəsmi elanlar, qanunları dərc etdirməsi son dərəcədə normaldır.  Özəl media öz biznes maraqlarını nəzərə alır və məhsullarının satılması üçün əlindən gələni edir. Rəsmi mətbuatda isə bu, belə deyil”. 

 

“Yeni Azərbaycan” qəzetinin baş redaktoru, deputat Hikmət Babaoğlu bildirib ki, bu cür fikirləri səsləndirənlər boş enerji sərf edir:

 

“Azərbaycan milli mətbuatı çox  böyük inkişaf yolu keçib və biz böyük fəxrlə müstəqil mətbuatımızdan danışa bilirik. Milli mətbuatın fəaliyyəti çoxşaxəlidir. Bu gün Azərbaycan  mediası öz mümkün funksiyalarının demək olar ki, hamısını layiqincə yerinə yetirir. 

 

Düşünürəm ki, bunu qiymətləndirməmək ədalətsizlik olar. Çünki hazırkı mərhələdə Azərbaycan mətbuatı öz fəaliyyətinin cazibə mərkəzi kimi  məhz milli dövlətçiliyimizi müəyyənləşdirib. Nəzərə alsaq ki, informasiya vasitəsi kimi mətbuat hazırda məhz  informasiya cəmiyyətində fəaliyyət göstərir, bu zaman milli medianın fəaliyyətinin nə qədər təqdirəlayiq olduğunu bir daha görmüş olarıq.

 

Fikrimcə, Azərbaycan mediasının bu uğurları, xüsusən milli maraqların qorunması üçün xidməti  kimlərisə narahat edir. Ona görə də  media haqqında danışanda bəzən onu  sovet mətbuatı ilə müqayisə edirlər. Ancaq sovet mediasından fərqli olaraq bu gün Azərbaycan mediası tamamilə azaddır, senzura yoxdur. Bu mühüm fərqi görmək lazımdır. Ancaq əlbəttə ki , mətbuat ənənələri baxımında  hazırki milli mətbuatımız həm də sovet mətbuatının xələfi kimi çıxış edir”.

H.Babaoğlunun  fikrincə, bu cür tənqidi fikirlərlə media icmamızın birliyini pozmağa çalışırlar:

“Təəssüf edirəm ki, bəzi hallarda xaricdən mənfi impluslar  Azərbaycan cəmiyyətinə ötürülür. Bu impluslar həm sosial şəbəkələrdə, həm də media səviyyəsində bizim ictimai-siyasi gündəmimizi müəyyənləşdirir. Bütün bunlar boşuna enerji sərfidir. İstər qonşu ölkələrdə, istər keçmiş postsovet məkanında çoxsaylı media qurumları dövlətin Azərbaycan mediasına qayğısını qısqanır. Bu, anlaşılandır. Çünki bu gün Azərbaycan mediası dövlət tərəfindən çox böyük diqqət və qayğı ilə əhatə olunub.  Medianın inkişafı üçün dövlət başçısı  İlham Əliyev əlindən gələn hər şeyi edir. Bu da medianın milli maraqlar ətrafında birləşməsinə və fəaliyyət göstərməsinə çox mühim təsir göstərir. Belə olanda bəzi xarici qüvvələr də narahat olur. Nəyə görə Azərbaycanın  informasiya məkanı  milli maraqlar ətrafında bu qədər sıx və prinsipial şəkildə birləşib?...

Ona görə də müxtəlif, qeyri-obyektiv, tənqidi fikirlər söyləməklə  bir növ bizim media icmazımızın  birliyini, milli maraqlar ətrafındakı fəaliyyətini gözdən salmağa çalışırlar. Belə qüvvələr Azərbaycan daxilində də, xaricdə də ola bilər. Rəsmi mətbuat haqqında səsləndirilən fikirlər doğru deyil və bunlar milli mətbuatın inkişafını qısqananların icadıdır”.

 

"Ayna"-"Zerkalo" qəzetinin baş redaktoru  Elçin Şıxlı isə həmkarlarından fərqli olaraq, rəsmi mətbuatın sovet ənənələrini davam etdirdiyini düşünür:

 

“Dövlət mətbuatı sovet ənənələrini onun ən əcaib formalarında davam etdirir. Sovet dövrünün jurnalistikasında bu qədər təbliğat, təşviqat və yalan olmamışdı. Ümumiyyətlə, dövlət mətbuatı məfhumu olmamalıdır. Dünyanın heç bir  normal ölkəsində dövlət mətbuatı yoxdur. 

 

Mən ərəb ölkələri, Çin, Rusiya və ya Orta Asiyadan danışmıram. Dövlətin xüsusi olaraq maliyyələşdirdiyi hər hansısa media strukturu ola bilər. Məsələn, Amerikada olanda biz xanım redaktorla görüşdük. Bu redaktor tək fəaliyyət göstərirdi və redaksiyası da yox idi. Dünyada, Amerikada nə baş verirsə, hamısına etiraz edirdi. Amma hökumət onu maliyyələşdirirdi. Çünki o da öz sözünü demək istəyir. Amerikada sözün hətta hərfi mənasında belə söz azadlığı mövcuddur. 

Deyilənə görə hansısa Skandinaviya ölkələrində bizim Kütləvi İnformasiya vasitələrinə Dəstək Fonduna (KİVDF) bənzər bir şey var. Lakin müəyyən şərtlər daxilində fəaliyyət göstərirlər.

 

Məsələn, BBC ictimai media qurumudur və dövlət büdcəsindən maliyyələşdirilir. “Amerikanın səsi”, “Azadlıq” radiosu da belədir. Bu media qurumları ilə dövlət arasında müqavilələr imzalanıb. Həmin müqavilələrə əsasən  dövlət yaxud onları maliyyələşdirən struktur etik normaları pozar və ya buna cəhd edərsə, müqavilə ləğv edilir, media qurumunun yerinə başqası gəlir və iş davam edir”.

E.Şıxlı  rəsmi mətbuatın başdan-ayağa təbliğat və təşviqatdan ibarət olduğunu qeyd edib:

“Bizim anlamımızda dövlət mətbuatı inkişaf etmiş ölkələrdə yoxdur. Düşünürəm ki, bizdə də olmamalıdır.  “Azərbaycan” qəzeti tipində qəzetlər çap oluna bilər, amma sırf bülleten şəklində olmalı, qanunlar, fərmanlar göstərilməlidir. Məsələn, hansısa  qanun müzakirəyə çıxarılıbsa, onun ilkin mətni müzakirəyə çıxarıla, çap edilə bilər.

 

Amma təsəvvür edin ki, Səhiyyə Nazirliyinin öz qəzeti var və qəzetini saxlamaq üçün bütün tibb işçilərini abunə olmağa məcbur edir. Bunu digər nazirliklərə, dövlət qurumlarına aid etmək olar. Lakin bu, jurnalistika deyil. Ona görə həqiqətləri öyrənə bilmirik. Dövlət mətbuatının hamısı başdan-ayağa təbliğat və təşviqatdır”.


Günay RƏSULQIZI
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO
23.01.2018, 09:45

Gürcüstandan Azərbaycana ban nömrəsi saxtalaşdırılan maşın gətirilib - FOTO

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR
23.01.2018, 09:45

Yaponiya GUAM-a niyə maraq göstərir? - SƏBƏBLƏR

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü   
23.01.2018, 09:40

Hollivudun ən qocaman aktrisası öldü  

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu
23.01.2018, 09:39

Ermənistan atəşkəsi 112 dəfə pozdu

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq
23.01.2018, 09:30

Ələt Azad İqtisadi Zonasında iki işçi dili olacaq

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb   
23.01.2018, 09:05

Ötən gün Azərbaycanda 26 şübhəli saxlanılıb  

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir
23.01.2018, 09:03

Yeni vergilər naziri “Naz-Lifan”dan istifadə edir

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu
23.01.2018, 09:01

Hindistanın ən təhlükəli terrorçusu tutuldu

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi
23.01.2018, 08:45

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi
23.01.2018, 00:59

Türkiyə "Zeytun budağı" əməliyyatında şəhid verdi

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı
23.01.2018, 00:50

Bakıda 58 yaşlı kişi evində bıçaqlandı

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video   
23.01.2018, 00:37

ABŞ qondarma rejimin "vətəndaşlarına" viza verir - Video  

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava
23.01.2018, 00:25

Türklərlə kürdlər arasında kütləvi dava

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb
23.01.2018, 00:11

Oktan ədədi 95-dən az olan benzin növlərinin aksiz vergisi 200 dəfə artırılıb

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı
22.01.2018, 23:57

Prezident “Royal Phillips”in baş icraçı direktoru ilə müzakirə apardı

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb
22.01.2018, 23:43

Sumqayıtda intihara cəhdin qarşısı alınıb

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
22.01.2018, 23:26

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü
22.01.2018, 23:15

Avtobus qəzasında 18 nəfər öldü

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib
22.01.2018, 22:59

BMT-nin Yəmən üzrə xüsusi elçisi istefa verib

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ
22.01.2018, 22:45

“Planlaşdırılmış bütün ərazilər nəzarət altına alınıb” – Bəkir Bozdağ

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR
22.01.2018, 22:29

Ciddi və ya qeyri-ciddi saydığımız İNANCLAR

Tramp Davosa getməyə bilər
22.01.2018, 22:13

Tramp Davosa getməyə bilər

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ
22.01.2018, 21:58

1 stəkan ilıq su və yarım qaşıq sarıkök – İNANILMAZ NƏTİCƏ

Cahangir Hacıyevin vəkillərinin cəzalandırılma səbəbi - Yenilənib
22.01.2018, 21:44

Cahangir Hacıyevin vəkillərinin cəzalandırılma səbəbi - Yenilənib

“LUKOİL” şirkətinin Azərbaycandakı fəaliyyəti müzakirə olundu   
22.01.2018, 21:32

“LUKOİL” şirkətinin Azərbaycandakı fəaliyyəti müzakirə olundu  

"Neftçi" 1:8 hesabı ilə uduzdu
22.01.2018, 21:16

"Neftçi" 1:8 hesabı ilə uduzdu

Prezident dünyanın ən böyük investisiya şirkətinin rəhbəri ilə görüşdü   
22.01.2018, 21:03

Prezident dünyanın ən böyük investisiya şirkətinin rəhbəri ilə görüşdü  

ABŞ-da məktəbdə atışma
22.01.2018, 20:57

ABŞ-da məktəbdə atışma

Türkiyə Afrin bölgəsində strateji yüksəkliyini ələ keçirdi
22.01.2018, 20:43

Türkiyə Afrin bölgəsində strateji yüksəkliyini ələ keçirdi

İlham Əliyev Azərbaycanın Dünya İqtisadi Forumu ilə əməkdaşlığını müzakirə etdi
22.01.2018, 20:27

İlham Əliyev Azərbaycanın Dünya İqtisadi Forumu ilə əməkdaşlığını müzakirə etdi

Avropa Şurası Ermənistana olan mövqeyinə görə qınandı
22.01.2018, 20:18

Avropa Şurası Ermənistana olan mövqeyinə görə qınandı

Yaqland Azərbaycanda görülən tədbirləri müsbət qiymətləndirdi
22.01.2018, 19:51

Yaqland Azərbaycanda görülən tədbirləri müsbət qiymətləndirdi

Bara silahlı hücum: 7 ölü
22.01.2018, 18:56

Bara silahlı hücum: 7 ölü

14 mindən çox borclunun Azərbaycandan çıxışına qadağa qoyulub
22.01.2018, 18:42

14 mindən çox borclunun Azərbaycandan çıxışına qadağa qoyulub

Gürcüstanda Qış Olimpiya Oyunları keçirilə bilər
22.01.2018, 18:36

Gürcüstanda Qış Olimpiya Oyunları keçirilə bilər

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(42.5%)
SOCAR(12.7%)
Azersun Holding(10.6%)
Azercell(4.25%)
Bakcell(8.51%)
Nar mobile(2.12%)
Gilan Holdinq(4.25%)
Nurgun Group(2.12%)
Paşa Holding(2.12%)
Akkord(10.6%)