23 fevral 2018, Cümə
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
13.08.2017, 17:14

Depressiya, zərərli vərdişlərdən asılılıq, şizofreniya, sağalmaz xəstəliklər aşkarlanan insanlar intihara meylli qrupa daxildir. Alimlər, mütəxəssislər intiharın çıxış yolu olmadığını dəfələrlə vurğulasalar da, problemin aradan qaldırılmasına nail ola bilmirlər.

Əksinə, ilbəil intihar edənlər və intiharın üsulları artmağa başlayıb. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) hesablamalarına görə, hər il bir milyondan çox insan bilərəkdən həyatına qəsd edir.

 

Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycanda da “sudan səbəblər” dediyimiz ölümlərlə qarşılaşırıq. Kimisi qaytara bilməyəcəyi borca girir, kimisi ailə basqısına məruz qalır, kimisi imtahanda bal toplaya bilmir, kimisi sadəcə qeyri-insani rəfatara tab gətirmir... Səbəblər müxtəlif olsa da, qayə birdir: həyatala vidalaşmaq. Bütün səbəbləri birləşdirən isə intihar edən insanların iradəcə zəif olmasıdır. Məsələnin maraqlı tərəfi iradəcə zəif insanların o an hansı üsulla həyatla vidalaşmasına qərar verməsidir.

 

Psixoloq Orxan Oruc Modern.az-a deyib ki, insanın hansı intihar növünü seçməsi şəraitlə bağlıdır:

 

İnsan canından bezəndə belə, canını fikirləşir

 

“Tutaq ki, əlində özünü asmağa qalın kəndiri varsa, onunla asacaq. İkincisi, yaşadığı yerlə, coğrafi mövqe ilə bağlıdır. Hətta ölkələrin intihar statistikasına baxsaq, su hövzəsi olan ölkələrdə insanların özünü suya ataraq intihar etməsinin üstünlük təşkil etdiyini görərik. Yaxud dağlıq ərazidə yaşayanlar özünü qayalıqdan atır və s. Yəni coğrafi şərtlər insanın intihar növünü seçməsinə təsir göstərir.

 

Digər tərəfdən, müasir dövrdə coğrafi şərtlər öz əhəmiyyətini itirməkdədir. İndi intihar növləri “dəb”lə bağlıdır. Hansı dövrdə hansı intihar növü aktual olursa, yaxud gündəmə gəlirsə, buna meylli insanlar üçün əlverişli vasitəyə çevrilir. Kim isə özünü öldürmək haqqında fikirləşir: “özümü assam birdən çətin olar, bir neçə saniyə göydən asılı qalaram canım yanar”. Yaxud düşünür ki, “özümü suya atsam birdən gec boğularam” və s.”.

 

İntihara ağılsızlıq kimi baxanlar bir gün ağılsızlıq edir...

 

Psixoloq bildirir ki, insan canından bezəndə belə, ən rahat ölüm vasitəsini seçməyə çalışır:

“Ona görə də gündəmdə hansı intihar növü varsa, depressiv insanlar arasında virus kimi yayılır. Əgər intihar kimisə şantaj etmək, yaxud qorxutmaq məqsədi daşımırsa, insan həqiqətən də araşdırma aparır. Şəhər yerlərində daha çox hündürmərtəbəli binalardan, yaxud körpüdən tullanaraq intihar edənlərə rast gəlirik. Kənd yerlərində çaya, kanala atan, özünü ipdən asanları çox görürük.

 

Sözsüz ki, burada kütləvi informasiya vasitələrinin də təsiri var. İntiharla bağlı xəbər yayılır və buna meylli insana göydəndüşmə olur. Yaxud da insan ola bilər ki, nə vaxtsa intihar edəcəyini ağlına belə gətirmir. Hətta intihara ağılsızlıq kimi baxan adam səhəri gün affekt vəziyyətində özünə qıya da bilər. İnsana bu hiss gələndə avtomatik olaraq xəbərlərdə izlədiyi intihar növlərini “sınaq”dan keçirməyə başlayır”.

 

Son peşmanlıq nəyə yarar?...

 

Psixoloq deyir ki, insanın affekt halında olmasının müddətilə bağlı müxtəlif fikirlər var:

“Amma ümumilikdə affekt halı bir neçə saniyə çəkir. Affekt halına təsir edən səbəbdən də çox şey asılıdır. Elə insanlar var ki, onun affekt halı günlərlə çəkə bilər. Tutaq ki, insan hər hansı hadisənin şahidi olur, yaxud özü hadisənin iştirakçısına çevrilir, başqaları tərəfindən təhqir olunur. Həmin an olmasa da, affekt vəziyyətində həmin adamı öldürməyə qərar verir.

İntihara cəhd edən insanlarla söhbətdə bəlli olur ki, son anda peşmanlıq hissi keçirir. Amma bəzilərinin geriyə dönüşü olmadığında bu peşmanlıq heç bir fayda vermir. İntihar kadrlarına baxanda belə, məsələn, özünü yandıran insanın yanğını söndürməyə çalışdığını görürük.

Yaxud özünü asan insanın boynunda qançır izləri olur və s. Çünki insanın ən böyük instinktlərindən biri yaşamaq instinktidir.

 

Bütün fəaliyyətimiz, işlərimiz, zehni və fiziki əməyimiz bizim yaşamağımıza yönəlib. O vəziyyətdə belə, insan özünü xilas etməyə çalışır. Amma insanın məsələn, suda boğulma anında, ipdən asılma və s. intihar anında  hansı hisləri keçirdiyini açıqlamaq, intihara meylli insanlara növbəti vasitənin təqdim olunmasıdır. Ümumiyyətlə, intihar barədə məlumatların internetdə olması arzuolunan deyil”.


Gülşən RAUFQIZI
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Bakuxeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Şəxsiyyət vəsiqələri ilə bağlı yeni rüsumlar təsdiq olundu
23.02.2018, 14:00

Şəxsiyyət vəsiqələri ilə bağlı yeni rüsumlar təsdiq olundu

Əli İnsanov əfv ərizəsi yazıb?..   
23.02.2018, 13:55

Əli İnsanov əfv ərizəsi yazıb?..  

“Belə sürücüləri xəttə buraxmaq çox ağır cinayətdir”   
23.02.2018, 13:51

“Belə sürücüləri xəttə buraxmaq çox ağır cinayətdir”  

"Azərbaycan avtomobil yolları 100 il” medalı təsis olundu
23.02.2018, 13:48

"Azərbaycan avtomobil yolları 100 il” medalı təsis olundu

Deputat quzıların kəsilməsinə qarşı çıxdı - “Onlar hələ yetişməlidir”   
23.02.2018, 13:44

Deputat quzıların kəsilməsinə qarşı çıxdı - “Onlar hələ yetişməlidir”  

Sürücülərlə bağlı yeni MADDƏ: parlament TƏSDİQLƏDİ
23.02.2018, 13:33

Sürücülərlə bağlı yeni MADDƏ: parlament TƏSDİQLƏDİ

Mehriban Əliyeva İranın Mədəniyyət və İslami Əlaqələr Təşkilatının sədri ilə görüşüb 
23.02.2018, 13:29

Mehriban Əliyeva İranın Mədəniyyət və İslami Əlaqələr Təşkilatının sədri ilə görüşüb 

Deputat bahalaşmaya etiraz etdi
23.02.2018, 13:28

Deputat bahalaşmaya etiraz etdi

Mahmud Abbasın xəstə olduğu təkzib edildi  
23.02.2018, 13:23

Mahmud Abbasın xəstə olduğu təkzib edildi  

Ərdoğan Pentaqonu əxlaqsız adlandırdı
23.02.2018, 13:20

Ərdoğan Pentaqonu əxlaqsız adlandırdı

Amnistiya mayda verilə bilər
23.02.2018, 13:17

Amnistiya mayda verilə bilər

Deputatlar vəkillikdən danışdılar: “O arqumenti qəbul edə bilmərik...”   
23.02.2018, 13:12

Deputatlar vəkillikdən danışdılar: “O arqumenti qəbul edə bilmərik...”  

Milli Məclis Azərbaycanla Türkiyə arasında imzalanan sazişləri ratifikasiya etdi
23.02.2018, 13:09

Milli Məclis Azərbaycanla Türkiyə arasında imzalanan sazişləri ratifikasiya etdi

Rəsmi Bakıdan Niderland parlamentinə ÇAĞIRIŞ
23.02.2018, 13:04

Rəsmi Bakıdan Niderland parlamentinə ÇAĞIRIŞ

Gəncədə tut ağaclarını kəsən şəxs 1500 manat cərimələndi   
23.02.2018, 13:00

Gəncədə tut ağaclarını kəsən şəxs 1500 manat cərimələndi  

Əbülfəs Qarayev Göyçayda vətəndaşları qəbul etdi
23.02.2018, 12:54

Əbülfəs Qarayev Göyçayda vətəndaşları qəbul etdi

Vəkillərin səlahiyyətləri artırılmalıdır – Deputat məsələ qaldırdı
23.02.2018, 12:49

Vəkillərin səlahiyyətləri artırılmalıdır – Deputat məsələ qaldırdı

Silah oğurlayanlar TUTULDU
23.02.2018, 12:44

Silah oğurlayanlar TUTULDU

Əli Hüseynli: “Məhkəmələrə 4000-dən artıq təqdimat göndərilib”   
23.02.2018, 12:44

Əli Hüseynli: “Məhkəmələrə 4000-dən artıq təqdimat göndərilib”  

Qoran Breqoviç Heydər Əliyev Mərkəzində çıxış edəcək
23.02.2018, 12:42

Qoran Breqoviç Heydər Əliyev Mərkəzində çıxış edəcək

“Muğanbank”da bir əmanət, iki kart
23.02.2018, 12:40

“Muğanbank”da bir əmanət, iki kart

Böyük əfv sərəncamı veriləcək
23.02.2018, 12:38

Böyük əfv sərəncamı veriləcək

“Begomot”
23.02.2018, 12:36

“Begomot”

Sabahın hava PROQNOZU   
23.02.2018, 12:27

Sabahın hava PROQNOZU  

Avropa Parlamenti Xocalı soyqırımı ilə bağlı bəyanat verəcək - Spikerdən AÇIQLAMA
23.02.2018, 12:25

Avropa Parlamenti Xocalı soyqırımı ilə bağlı bəyanat verəcək - Spikerdən AÇIQLAMA

Yaxın qohumunun qızıllarını oğurlayan saxlanıldı
23.02.2018, 12:20

Yaxın qohumunun qızıllarını oğurlayan saxlanıldı

Siyavuş Novruzov: “Azərbaycanda siyasi məhbus yoxdur”    
23.02.2018, 12:20

Siyavuş Novruzov: “Azərbaycanda siyasi məhbus yoxdur”  

Oqtay Əsədov Fəttah Heydərovu təbrik etdi
23.02.2018, 12:11

Oqtay Əsədov Fəttah Heydərovu təbrik etdi

Əldəqayırma şirkətlərin sənaye terroru - AMEA-dan yağlarla bağlı HƏYƏCAN TƏBİLİ
23.02.2018, 12:08

Əldəqayırma şirkətlərin sənaye terroru - AMEA-dan yağlarla bağlı HƏYƏCAN TƏBİLİ

Vyanada “Saxta xəbərlər əsrində demokratiyanın müdafiəsi” mövzusu müzakirə olunub
23.02.2018, 12:07

Vyanada “Saxta xəbərlər əsrində demokratiyanın müdafiəsi” mövzusu müzakirə olunub

Hamilə qadınlara xəbərdarlıq - Bu qidalardan uzaq durun!
23.02.2018, 12:00

Hamilə qadınlara xəbərdarlıq - Bu qidalardan uzaq durun!

İki piyadanı vurub qaçan sürücü həbs edilib
23.02.2018, 11:53

İki piyadanı vurub qaçan sürücü həbs edilib

Bakı Ali Neft Məktəbi MGİMO ilə Anlaşma Memorandumu imzaladı
23.02.2018, 11:52

Bakı Ali Neft Məktəbi MGİMO ilə Anlaşma Memorandumu imzaladı

Qəribə OĞURLUQ: qaçırdığı maşınla yas mərasiminə gedərkən TUTULDU 
23.02.2018, 11:44

Qəribə OĞURLUQ: qaçırdığı maşınla yas mərasiminə gedərkən TUTULDU 

“Alpinistlərin tapılması üçün bütün vasitələr səfərbər olunub” - Axtarışa qoşulan dağçıdan AÇIQLAMA    
23.02.2018, 11:41

“Alpinistlərin tapılması üçün bütün vasitələr səfərbər olunub” - Axtarışa qoşulan dağçıdan AÇIQLAMA  

ARXİV
SORĞU
Hansı supermarketdən alver edirsiniz?
“ARAZ” marketləri(12.5%)
“Bazarstore”(6.25%)
“Neptun” marketləri(3.12%)
“Favorit” marketi(7.81%)
“Makromarket”(3.12%)
“Bizim market”(1.56%)
“Rahat market”(3.12%)
“Bravo” marketləri(12.5%)
“Oba market”(10.9%)
Heç biri - digər mağazalar(39.0%)