23 avqust 2017, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - - İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
13.08.2017, 17:14

Depressiya, zərərli vərdişlərdən asılılıq, şizofreniya, sağalmaz xəstəliklər aşkarlanan insanlar intihara meylli qrupa daxildir. Alimlər, mütəxəssislər intiharın çıxış yolu olmadığını dəfələrlə vurğulasalar da, problemin aradan qaldırılmasına nail ola bilmirlər.

Əksinə, ilbəil intihar edənlər və intiharın üsulları artmağa başlayıb. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) hesablamalarına görə, hər il bir milyondan çox insan bilərəkdən həyatına qəsd edir.

 

Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycanda da “sudan səbəblər” dediyimiz ölümlərlə qarşılaşırıq. Kimisi qaytara bilməyəcəyi borca girir, kimisi ailə basqısına məruz qalır, kimisi imtahanda bal toplaya bilmir, kimisi sadəcə qeyri-insani rəfatara tab gətirmir... Səbəblər müxtəlif olsa da, qayə birdir: həyatala vidalaşmaq. Bütün səbəbləri birləşdirən isə intihar edən insanların iradəcə zəif olmasıdır. Məsələnin maraqlı tərəfi iradəcə zəif insanların o an hansı üsulla həyatla vidalaşmasına qərar verməsidir.

 

Psixoloq Orxan Oruc Modern.az-a deyib ki, insanın hansı intihar növünü seçməsi şəraitlə bağlıdır:

 

İnsan canından bezəndə belə, canını fikirləşir

 

“Tutaq ki, əlində özünü asmağa qalın kəndiri varsa, onunla asacaq. İkincisi, yaşadığı yerlə, coğrafi mövqe ilə bağlıdır. Hətta ölkələrin intihar statistikasına baxsaq, su hövzəsi olan ölkələrdə insanların özünü suya ataraq intihar etməsinin üstünlük təşkil etdiyini görərik. Yaxud dağlıq ərazidə yaşayanlar özünü qayalıqdan atır və s. Yəni coğrafi şərtlər insanın intihar növünü seçməsinə təsir göstərir.

 

Digər tərəfdən, müasir dövrdə coğrafi şərtlər öz əhəmiyyətini itirməkdədir. İndi intihar növləri “dəb”lə bağlıdır. Hansı dövrdə hansı intihar növü aktual olursa, yaxud gündəmə gəlirsə, buna meylli insanlar üçün əlverişli vasitəyə çevrilir. Kim isə özünü öldürmək haqqında fikirləşir: “özümü assam birdən çətin olar, bir neçə saniyə göydən asılı qalaram canım yanar”. Yaxud düşünür ki, “özümü suya atsam birdən gec boğularam” və s.”.

 

İntihara ağılsızlıq kimi baxanlar bir gün ağılsızlıq edir...

 

Psixoloq bildirir ki, insan canından bezəndə belə, ən rahat ölüm vasitəsini seçməyə çalışır:

“Ona görə də gündəmdə hansı intihar növü varsa, depressiv insanlar arasında virus kimi yayılır. Əgər intihar kimisə şantaj etmək, yaxud qorxutmaq məqsədi daşımırsa, insan həqiqətən də araşdırma aparır. Şəhər yerlərində daha çox hündürmərtəbəli binalardan, yaxud körpüdən tullanaraq intihar edənlərə rast gəlirik. Kənd yerlərində çaya, kanala atan, özünü ipdən asanları çox görürük.

 

Sözsüz ki, burada kütləvi informasiya vasitələrinin də təsiri var. İntiharla bağlı xəbər yayılır və buna meylli insana göydəndüşmə olur. Yaxud da insan ola bilər ki, nə vaxtsa intihar edəcəyini ağlına belə gətirmir. Hətta intihara ağılsızlıq kimi baxan adam səhəri gün affekt vəziyyətində özünə qıya da bilər. İnsana bu hiss gələndə avtomatik olaraq xəbərlərdə izlədiyi intihar növlərini “sınaq”dan keçirməyə başlayır”.

 

Son peşmanlıq nəyə yarar?...

 

Psixoloq deyir ki, insanın affekt halında olmasının müddətilə bağlı müxtəlif fikirlər var:

“Amma ümumilikdə affekt halı bir neçə saniyə çəkir. Affekt halına təsir edən səbəbdən də çox şey asılıdır. Elə insanlar var ki, onun affekt halı günlərlə çəkə bilər. Tutaq ki, insan hər hansı hadisənin şahidi olur, yaxud özü hadisənin iştirakçısına çevrilir, başqaları tərəfindən təhqir olunur. Həmin an olmasa da, affekt vəziyyətində həmin adamı öldürməyə qərar verir.

İntihara cəhd edən insanlarla söhbətdə bəlli olur ki, son anda peşmanlıq hissi keçirir. Amma bəzilərinin geriyə dönüşü olmadığında bu peşmanlıq heç bir fayda vermir. İntihar kadrlarına baxanda belə, məsələn, özünü yandıran insanın yanğını söndürməyə çalışdığını görürük.

Yaxud özünü asan insanın boynunda qançır izləri olur və s. Çünki insanın ən böyük instinktlərindən biri yaşamaq instinktidir.

 

Bütün fəaliyyətimiz, işlərimiz, zehni və fiziki əməyimiz bizim yaşamağımıza yönəlib. O vəziyyətdə belə, insan özünü xilas etməyə çalışır. Amma insanın məsələn, suda boğulma anında, ipdən asılma və s. intihar anında  hansı hisləri keçirdiyini açıqlamaq, intihara meylli insanlara növbəti vasitənin təqdim olunmasıdır. Ümumiyyətlə, intihar barədə məlumatların internetdə olması arzuolunan deyil”.


Gülşən RAUFQIZI
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ağ Evə giriş bağlanıb
23.08.2017, 00:59

Ağ Evə giriş bağlanıb

Güləşçimiz bürünc medal qazandı
23.08.2017, 00:43

Güləşçimiz bürünc medal qazandı

23.08.2017, 00:18

"Türyançay" Dövlət Təbiət Qoruğu yanğından qorunub

24 il ötdü - Füzuli və Cəbrayılın  işğal günü anılır
23.08.2017, 00:01

24 il ötdü - Füzuli və Cəbrayılın işğal günü anılır

Azərbaycan neftinin qiyməti 54 dollara çatıb
22.08.2017, 23:51

Azərbaycan neftinin qiyməti 54 dollara çatıb

Heyvan kəsiminə nəzarət gücləndiriləcək - Video
22.08.2017, 23:38

Heyvan kəsiminə nəzarət gücləndiriləcək - Video

Terrorçu Barselonada daha böyük hücum planlaşdırırmış
22.08.2017, 23:22

Terrorçu Barselonada daha böyük hücum planlaşdırırmış

Paytaxtda xeyli bina söküləcək
22.08.2017, 23:06

Paytaxtda xeyli bina söküləcək

Bakıda avtobus sürücüsünə silah çəkən şəxs saxlanılıb - VİDEO
22.08.2017, 22:47

Bakıda avtobus sürücüsünə silah çəkən şəxs saxlanılıb - VİDEO

Terrorçular 80-dən çox uşaqdan kamikadze kimi istifadə ediblər
22.08.2017, 22:31

Terrorçular 80-dən çox uşaqdan kamikadze kimi istifadə ediblər

"Bu şansdan maksimum istifadə etməyə çalışacağıq" - Qurban Qurbanov
22.08.2017, 22:14

"Bu şansdan maksimum istifadə etməyə çalışacağıq" - Qurban Qurbanov

Azərbaycan və Aİ arasında yeni danışıqlar başlayır
22.08.2017, 21:58

Azərbaycan və Aİ arasında yeni danışıqlar başlayır

Aviazərbələr nəticəsində 50 dinc sakin öldürülüb
22.08.2017, 21:45

Aviazərbələr nəticəsində 50 dinc sakin öldürülüb

Ən faydalı tərəvəz hansıdır? – AMERİKALI DİETOLOQLARIN SON QƏNAƏTİ
22.08.2017, 21:32

Ən faydalı tərəvəz hansıdır? – AMERİKALI DİETOLOQLARIN SON QƏNAƏTİ

Necə “aldanırıq” – MARKETOLOQLARIN AĞILLI  HİYLƏSİ
22.08.2017, 21:16

Necə “aldanırıq” – MARKETOLOQLARIN AĞILLI  HİYLƏSİ

Düşmən ordusunun iki zabiti yaralanıb
22.08.2017, 20:59

Düşmən ordusunun iki zabiti yaralanıb

"Qrup mərhələsinə vəsiqə qazanmaq üçün hər şeyi edəcəyik"- "Kopenhagen"in baş məşqçisi
22.08.2017, 20:46

"Qrup mərhələsinə vəsiqə qazanmaq üçün hər şeyi edəcəyik"- "Kopenhagen"in baş məşqçisi

Allahşükür Paşazadə dövlətlərarası təşkilatın rəhbərliyində təmsil olunacaq
22.08.2017, 20:30

Allahşükür Paşazadə dövlətlərarası təşkilatın rəhbərliyində təmsil olunacaq

Gənclər üçün "krizis telefon xətti" bərpa edildi
22.08.2017, 20:16

Gənclər üçün "krizis telefon xətti" bərpa edildi

Gürcüstana əlavə 3 helikopter, 15 texnika, 126 canlı qüvvə göndərilib
22.08.2017, 20:02

Gürcüstana əlavə 3 helikopter, 15 texnika, 126 canlı qüvvə göndərilib

ABŞ Rusiyaya qarşı sanksiyaları genişləndirir
22.08.2017, 19:41

ABŞ Rusiyaya qarşı sanksiyaları genişləndirir

Ağcabədidə avtomobil hasara çırpılıb, xəsarət alanlar var
22.08.2017, 18:58

Ağcabədidə avtomobil hasara çırpılıb, xəsarət alanlar var

Sumqayıtda 5 yaşlı qızın quduzluqdan ölməsinə görə həkimlər cəzalandırılıb
22.08.2017, 18:45

Sumqayıtda 5 yaşlı qızın quduzluqdan ölməsinə görə həkimlər cəzalandırılıb

Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin hərbi qulluqçuları təltif olundu - SİYAHI
22.08.2017, 18:29

Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin hərbi qulluqçuları təltif olundu - SİYAHI

Elşad Həmidova "Əməkdar həkim" fəxri adı verilib
22.08.2017, 18:26

Elşad Həmidova "Əməkdar həkim" fəxri adı verilib

Prezident Gədəbəyə və Şəmkirə 6 milyon manat ayırdı
22.08.2017, 18:23

Prezident Gədəbəyə və Şəmkirə 6 milyon manat ayırdı

Lerikdə 3 nəfərin öldüyü yanğına görə ailənin oğlu saxlanılıb
22.08.2017, 18:18

Lerikdə 3 nəfərin öldüyü yanğına görə ailənin oğlu saxlanılıb

İspaniyanın nüfuzlu “Marca” qəzeti “Qarabağ”dan üzr istədi
22.08.2017, 18:16

İspaniyanın nüfuzlu “Marca” qəzeti “Qarabağ”dan üzr istədi

Elmar Novruzova general-mayor rütbəsi verildi
22.08.2017, 18:12

Elmar Novruzova general-mayor rütbəsi verildi

Mütəllibov Hacı Əbdülə güldü: “Mən sovet dövründə Məşhəd ziyarətində olmuşam”
22.08.2017, 18:06

Mütəllibov Hacı Əbdülə güldü: “Mən sovet dövründə Məşhəd ziyarətində olmuşam”

Avtobus sürücüsünü silahla hədələyənin dələduzluq əməlləri ortaya çıxdı
22.08.2017, 17:43

Avtobus sürücüsünü silahla hədələyənin dələduzluq əməlləri ortaya çıxdı

Azərbaycana gələn ərəblərin sayı AÇIQLANDI
22.08.2017, 17:33

Azərbaycana gələn ərəblərin sayı AÇIQLANDI

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
22.08.2017, 17:14

Dollar və manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Azərbaycan Gürcüstana əlavə kömək göndərdi
22.08.2017, 17:12

Azərbaycan Gürcüstana əlavə kömək göndərdi

FHN geyim mağazasındakı yanğınla bağlı məlumat yaydı 
22.08.2017, 17:07

FHN geyim mağazasındakı yanğınla bağlı məlumat yaydı 

ARXİV
SORĞU
Benzini hansı yanacaqdoldurma məntəqəsindən alırsınız?
Azpetrol-dan(49.1%)
SOCAR-dan(7.25%)
Lukoil-dan(17.7%)
Bunların heç birindən - başqasından(25.8%)