22 iyul 2018, Bazar
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
İnsanlar intihar üçün niyə müxtəlif yollar seçirlər - SƏBƏBLƏR
13.08.2017, 17:14

Depressiya, zərərli vərdişlərdən asılılıq, şizofreniya, sağalmaz xəstəliklər aşkarlanan insanlar intihara meylli qrupa daxildir. Alimlər, mütəxəssislər intiharın çıxış yolu olmadığını dəfələrlə vurğulasalar da, problemin aradan qaldırılmasına nail ola bilmirlər.

Əksinə, ilbəil intihar edənlər və intiharın üsulları artmağa başlayıb. Ümumdünya Səhiyyə Təşkilatının (ÜST) hesablamalarına görə, hər il bir milyondan çox insan bilərəkdən həyatına qəsd edir.

 

Təəssüflə qeyd etmək lazımdır ki, Azərbaycanda da “sudan səbəblər” dediyimiz ölümlərlə qarşılaşırıq. Kimisi qaytara bilməyəcəyi borca girir, kimisi ailə basqısına məruz qalır, kimisi imtahanda bal toplaya bilmir, kimisi sadəcə qeyri-insani rəfatara tab gətirmir... Səbəblər müxtəlif olsa da, qayə birdir: həyatala vidalaşmaq. Bütün səbəbləri birləşdirən isə intihar edən insanların iradəcə zəif olmasıdır. Məsələnin maraqlı tərəfi iradəcə zəif insanların o an hansı üsulla həyatla vidalaşmasına qərar verməsidir.

 

Psixoloq Orxan Oruc Modern.az-a deyib ki, insanın hansı intihar növünü seçməsi şəraitlə bağlıdır:

 

İnsan canından bezəndə belə, canını fikirləşir

 

“Tutaq ki, əlində özünü asmağa qalın kəndiri varsa, onunla asacaq. İkincisi, yaşadığı yerlə, coğrafi mövqe ilə bağlıdır. Hətta ölkələrin intihar statistikasına baxsaq, su hövzəsi olan ölkələrdə insanların özünü suya ataraq intihar etməsinin üstünlük təşkil etdiyini görərik. Yaxud dağlıq ərazidə yaşayanlar özünü qayalıqdan atır və s. Yəni coğrafi şərtlər insanın intihar növünü seçməsinə təsir göstərir.

 

Digər tərəfdən, müasir dövrdə coğrafi şərtlər öz əhəmiyyətini itirməkdədir. İndi intihar növləri “dəb”lə bağlıdır. Hansı dövrdə hansı intihar növü aktual olursa, yaxud gündəmə gəlirsə, buna meylli insanlar üçün əlverişli vasitəyə çevrilir. Kim isə özünü öldürmək haqqında fikirləşir: “özümü assam birdən çətin olar, bir neçə saniyə göydən asılı qalaram canım yanar”. Yaxud düşünür ki, “özümü suya atsam birdən gec boğularam” və s.”.

 

İntihara ağılsızlıq kimi baxanlar bir gün ağılsızlıq edir...

 

Psixoloq bildirir ki, insan canından bezəndə belə, ən rahat ölüm vasitəsini seçməyə çalışır:

“Ona görə də gündəmdə hansı intihar növü varsa, depressiv insanlar arasında virus kimi yayılır. Əgər intihar kimisə şantaj etmək, yaxud qorxutmaq məqsədi daşımırsa, insan həqiqətən də araşdırma aparır. Şəhər yerlərində daha çox hündürmərtəbəli binalardan, yaxud körpüdən tullanaraq intihar edənlərə rast gəlirik. Kənd yerlərində çaya, kanala atan, özünü ipdən asanları çox görürük.

 

Sözsüz ki, burada kütləvi informasiya vasitələrinin də təsiri var. İntiharla bağlı xəbər yayılır və buna meylli insana göydəndüşmə olur. Yaxud da insan ola bilər ki, nə vaxtsa intihar edəcəyini ağlına belə gətirmir. Hətta intihara ağılsızlıq kimi baxan adam səhəri gün affekt vəziyyətində özünə qıya da bilər. İnsana bu hiss gələndə avtomatik olaraq xəbərlərdə izlədiyi intihar növlərini “sınaq”dan keçirməyə başlayır”.

 

Son peşmanlıq nəyə yarar?...

 

Psixoloq deyir ki, insanın affekt halında olmasının müddətilə bağlı müxtəlif fikirlər var:

“Amma ümumilikdə affekt halı bir neçə saniyə çəkir. Affekt halına təsir edən səbəbdən də çox şey asılıdır. Elə insanlar var ki, onun affekt halı günlərlə çəkə bilər. Tutaq ki, insan hər hansı hadisənin şahidi olur, yaxud özü hadisənin iştirakçısına çevrilir, başqaları tərəfindən təhqir olunur. Həmin an olmasa da, affekt vəziyyətində həmin adamı öldürməyə qərar verir.

İntihara cəhd edən insanlarla söhbətdə bəlli olur ki, son anda peşmanlıq hissi keçirir. Amma bəzilərinin geriyə dönüşü olmadığında bu peşmanlıq heç bir fayda vermir. İntihar kadrlarına baxanda belə, məsələn, özünü yandıran insanın yanğını söndürməyə çalışdığını görürük.

Yaxud özünü asan insanın boynunda qançır izləri olur və s. Çünki insanın ən böyük instinktlərindən biri yaşamaq instinktidir.

 

Bütün fəaliyyətimiz, işlərimiz, zehni və fiziki əməyimiz bizim yaşamağımıza yönəlib. O vəziyyətdə belə, insan özünü xilas etməyə çalışır. Amma insanın məsələn, suda boğulma anında, ipdən asılma və s. intihar anında  hansı hisləri keçirdiyini açıqlamaq, intihara meylli insanlara növbəti vasitənin təqdim olunmasıdır. Ümumiyyətlə, intihar barədə məlumatların internetdə olması arzuolunan deyil”.


Gülşən RAUFQIZI
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Yeniyetmə dərmandan zəhərlənib
22.07.2018, 00:58

Yeniyetmə dərmandan zəhərlənib

Almaniya Türkiyəyə sanksiyaları ləğv etdi
22.07.2018, 00:33

Almaniya Türkiyəyə sanksiyaları ləğv etdi

Şimali Koreya iqtisadiyyatı kəskin dərəcə aşağı düşüb
22.07.2018, 00:21

Şimali Koreya iqtisadiyyatı kəskin dərəcə aşağı düşüb

143 yaşlı Azərbaycan mətbuatı
22.07.2018, 00:01

143 yaşlı Azərbaycan mətbuatı

Bakıda dənizdə batan 4 nəfər xilas edildi
21.07.2018, 23:48

Bakıda dənizdə batan 4 nəfər xilas edildi

İntizamlı əsgər 27 il komandirinin əmrini gözləyib
21.07.2018, 23:32

İntizamlı əsgər 27 il komandirinin əmrini gözləyib

Sumqayıtda üçmərtəbəli mağaza yandı - VİDEO, YENİLƏNİB
21.07.2018, 23:16

Sumqayıtda üçmərtəbəli mağaza yandı - VİDEO, YENİLƏNİB

İstidən 13 nəfər öldü
21.07.2018, 22:59

İstidən 13 nəfər öldü

Xaçmazda meşə yanğını söndürüldü
21.07.2018, 22:19

Xaçmazda meşə yanğını söndürüldü

Su filtiri satan xanıma söz atılması ölümlə sonuclandı
21.07.2018, 22:00

Su filtiri satan xanıma söz atılması ölümlə sonuclandı

Sosial şəbəkələrdə avtoxilqanlıq təbliğ edilir - VİDEO
21.07.2018, 21:42

Sosial şəbəkələrdə avtoxilqanlıq təbliğ edilir - VİDEO

Lənkəranda avtomobil körpüdən aşıb
21.07.2018, 21:19

Lənkəranda avtomobil körpüdən aşıb

“WhatsApp” mesajların yönləndirilməsinə məhdudiyyət tətbiq edir
21.07.2018, 21:08

“WhatsApp” mesajların yönləndirilməsinə məhdudiyyət tətbiq edir

Türkiyədə 8 terrorçu məhv edilib
21.07.2018, 20:54

Türkiyədə 8 terrorçu məhv edilib

Sumqayıtda intihar edən abituriyentin anası özünü öldürdü: TƏFƏRRÜAT- YENİLƏNİB
21.07.2018, 20:35

Sumqayıtda intihar edən abituriyentin anası özünü öldürdü: TƏFƏRRÜAT- YENİLƏNİB

İran daha bir şəhər ayağa qalxdı - Video
21.07.2018, 20:17

İran daha bir şəhər ayağa qalxdı - Video

Acarıstanın yeni hökumət başçısı təsdiqləndi
21.07.2018, 20:04

Acarıstanın yeni hökumət başçısı təsdiqləndi

700 bal toplayan abituriyentin oxuduğu məktəb qəzalı olduğu üçün bağlandı
21.07.2018, 17:26

700 bal toplayan abituriyentin oxuduğu məktəb qəzalı olduğu üçün bağlandı

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
21.07.2018, 17:05

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

Bakı Şəhər Təhsil İdarəsi jurnalistləri təbrik etdi
21.07.2018, 16:45

Bakı Şəhər Təhsil İdarəsi jurnalistləri təbrik etdi

İlham Əliyev misirli həmkarını təbrik etdi
21.07.2018, 16:12

İlham Əliyev misirli həmkarını təbrik etdi

Zakir Həsənov xidməti müşavirə keçirdi - generallara tapşırıq verildi
21.07.2018, 16:00

Zakir Həsənov xidməti müşavirə keçirdi - generallara tapşırıq verildi

Deputatlığa namizəd ailəsi dəstəkləmədiyi üçün intihar etdi
21.07.2018, 15:33

Deputatlığa namizəd ailəsi dəstəkləmədiyi üçün intihar etdi

Azərbaycanın şəhid əsgəri dəfn olundu
21.07.2018, 15:18

Azərbaycanın şəhid əsgəri dəfn olundu

Dağıstandakı yol qəzasında xəsarət alanların hamısı Azərbaycan vətəndaşlarıdır
21.07.2018, 15:14

Dağıstandakı yol qəzasında xəsarət alanların hamısı Azərbaycan vətəndaşlarıdır

Qaradağdakı dəhşətli qəzaya görə sürücü həbs edildi
21.07.2018, 15:11

Qaradağdakı dəhşətli qəzaya görə sürücü həbs edildi

“ASAN Radio” və İctimai TV-nin inzibati binalarına ekskursiya  
21.07.2018, 15:05

“ASAN Radio” və İctimai TV-nin inzibati binalarına ekskursiya  

Merkel Azərbaycana gələcək
21.07.2018, 14:28

Merkel Azərbaycana gələcək

Ordumuz şəhid verdi
21.07.2018, 14:05

Ordumuz şəhid verdi

ABŞ-dan Donbasla bağlı AÇIQLAMA: “Bu, referendum anlamına gəlmir”
21.07.2018, 14:03

ABŞ-dan Donbasla bağlı AÇIQLAMA: “Bu, referendum anlamına gəlmir”

Sabahın havası –  çimərliklərlə bağlı XƏBƏRDARLIQ
21.07.2018, 13:55

Sabahın havası –  çimərliklərlə bağlı XƏBƏRDARLIQ

Gəncədə mütəşəkkil qrupun fəal üzvlərindən biri də məhv edildi - FOTO
21.07.2018, 13:40

Gəncədə mütəşəkkil qrupun fəal üzvlərindən biri də məhv edildi - FOTO

Mənsimovun müavini: “Sanksiyalara görə maaş verə bilmirik...”
21.07.2018, 13:24

Mənsimovun müavini: “Sanksiyalara görə maaş verə bilmirik...”

Riyaziyyat müəllimi olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!
21.07.2018, 13:11

Riyaziyyat müəllimi olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!

65 mexanizatorun sürücülük vəsiqəsi dəyişdirildi
21.07.2018, 13:03

65 mexanizatorun sürücülük vəsiqəsi dəyişdirildi

ARXİV