24 sentyabr 2017, Bazar
Ana Səhifə - MEDİA - Mətbuatda ciddi araşdırmalar yoxdur  - Tanınmış jurnalistlər səbəblərdən DANIŞDILAR  
Mətbuatda ciddi araşdırmalar yoxdur  - Tanınmış jurnalistlər səbəblərdən DANIŞDILAR  
05.09.2017, 14:10

Bu gün Azərbaycan mətbuatında  jurnalistikanın müxtəlif janrlarından istifadə olunur. Xüsusilə xəbər və müsahibə janrlarına daha çox müraciət edilir.  Lakin jurnalist araşdırmalarına çox az rast gəlirik. Halbuki, jurnalist araşdırması önəmli yenilikləri ehtiva etməsi və cəmiyyət üçün böyük əhəmiyyətə malik olması ilə digər janrlardan fərqlənir.

Bəs jurnalist araşdırmalarının az olma səbəbi nədir?

Modern.az bu sualla bir neçə tanınmış jurnalistə müraciət edib.

Qulu Məhərrəmli mətbuatda jurnalist araşdırmalarının az olmasının bir neçə səbəbindən söz açıb:

“Birinci səbəb jurnalistlərin bu janra meylli olmamasıdır. Çünki  araşdırma peşəkarlıq və cəsarət tələb edir. İkincisi, media qurumları başlarını salamat saxlamaq, üz-göz olmamaq üçün  araşdırma janrına müraciət etmirlər. Üçüncü, jurnalist araşdırması üçün ciddi maliyyə, vaxt  və peşə vərdişi lazımdır. Məhz bu səbəblərdən Azərbaycan mediasında jurnalist araşdırmaları ya azdır, ya da qəhətə çəkilir. Bəzi insanlar düşünür ki, bu janr statistik məlumatlar, tarixi faktlar əsasında müxtəlif sahələri araşdıraraq material hazırlamaqdır. Əslində dünya jurnalistikasında  araşdırma janrı deyiləndə daha çox cəmiyyətdən gizlədilən, qapalı saxlanan mövzulara toxunmaq və sənədləri ortaya çıxarmaqdır. Sənədlərlə işləmək, mənbələri müəyyənləşdirmək, müqayisə aparmaq, lazım olan yerləri aşkar etmək jurnalistdən bacarıq tələb edir. Tutaq ki, cəmiyyət üçün təhlükə törədən bir məsələ var. Jurnalist problemin  ardınca gedir və araşdırır. Bunun üçün onlar müəyyən vərdişlərə yiyələnməlidirlər”.

Q. Məhərrəmlinin fikrincə, bu gün Azərbaycan oxucularının jurnalist araşdırmalarına  tələbatı çoxdur:

“Nəinki oxucuların, həmçinin cəmiyyətin, dövlətin  bu janra tələbatı var. Hökumət ayırdığı büdcənin necə xərcləndiyini, korrupsiya faktlarını, cəmiyyətdən gizlədilən məlumatları bilməlidir. Məsələn, Amerikada ən çox oxunan material araşdırmalardır. Media cəmiyyətin hakimiyyət üzərində ictimai nəzarətidir. Əgər media qurumu  müstəqildirsə və heç kimdən asılı vəziyyətdə deyilsə, o zaman araşdırma materialları daha çox olur. Çünki “ac qulağım, dinc qulağım” deyib bu cür materiallardan kənarda qalan media qurumları da var. Halbuki, cəmiyyəti irəli aparan və dövlətin qüdrətini möhkəmləndirən amillərdən biri faktların  araşdırma janrı vasitəsilə üzə çıxarılmasıdır. Belə olan halda jurnalistika əsas missiyasını yerinə yetirmiş olur”.

Arif Əliyev düşünür ki, son zamanlar jurnalist araşdırmalarına rast gəlmək mümkündür:

“Mətbuatda xüsusilə də maliyyə sahəsində jurnalist araşdırmalarına rast gəlmək olur. Amma  böyük mənada  əlbəttə, jurnalist araşdırması bir janr olaraq Azərbaycan mediasında ən zəif təmsil olunan janrlardan biridir. Bunun da konkret və sadə səbəbləri var. Birinci səbəb maliyyədir. Çünki araşdırma uzunmüddətli və hətta ciddi xərc tələb edən əməkdir. İkincisi, nə mətbuat orqanlarında, nə də jurnalistlərdə araşdırma materialı hazırlamaq üçün həvəs var.  O cümlədən, burada professional  və texniki səbəblər mövcuddur. Jurnalist araşdırması eyni zamanda, gizli mətləbləri üzə çıxarmaq deyil. Bu, əldə olan sənədlərlə işləmək bacarığıdır. Bizdə isə bu sənədlər son dərəcədə məhduddur, informasiya əldə etmək çox çətindir. Bunun nəticəsində araşdırma materiallarının sayı da azdır.
Bu gün bəlkə də Azərbaycan oxucusunun bu janra tələbatı Qərb oxucusundan da çoxdur. Çünki qapalı mətləblər kifayət qədərdir. Bu səbəbdən ayrı-ayrı fərdlər və ya qurumların fəaliyyətini açıqlamaq lazımdır”.

Tapdıq Fərhadoğlu bildirib ki, araşdırma materialı hazırlamaq üçün  məlumatlar açıq olmalıdır:

“Jurnalist araşdırmaları üçün müstəqil jurnalist və mətbuat olmalıdır. Mətbuat çəkinmədən hər şeyi araşdırmağı bacarmalıdır. Eyni zamanda, jurnalist peşəkar olmalıdır. Digər tərəfdən araşdırma üçün lazım olan məlumatların açıq olması da önəmli məsələdir. Azərbaycanda jurnalistlərin bu janra olan marağı kifayət qədərdir. Sadəcə olaraq, məlumatlar əlçatımlı olmalıdır. Əgər siz sosial şəbəkələrdə məlumatların oxunma sayına baxsanız, araşdırma janrının oxucu sevgisi qazandığını görərsiniz”.


Günay RƏSULQIZI
Xəbərin müəllifi

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
“Gələn ilin büdcəsi daha böyük olmalıdır”
24.09.2017, 17:48

“Gələn ilin büdcəsi daha böyük olmalıdır”

İran Şimali İraq Kürdüstan Muxtariyyəti ilə aviaəlaqəni dayandırıb
24.09.2017, 17:20

İran Şimali İraq Kürdüstan Muxtariyyəti ilə aviaəlaqəni dayandırıb

FED-in qərarı-Manatı gözləyən TƏHLÜKƏ...
24.09.2017, 17:09

FED-in qərarı-Manatı gözləyən TƏHLÜKƏ...

Prezident bölgələrdə yeni sənaye zonalarının yaradılması barədə göstəriş verib
24.09.2017, 16:58

Prezident bölgələrdə yeni sənaye zonalarının yaradılması barədə göstəriş verib

İlham Əliyev: Əsas məqsədimiz yerli istehsalı gücləndirmək, idxaldan asılılığı azaltmaqdır
24.09.2017, 16:55

İlham Əliyev: Əsas məqsədimiz yerli istehsalı gücləndirmək, idxaldan asılılığı azaltmaqdır

AAAF rəhbərindən Prezidentə şok müraciət: "30 min sakini ayağa qaldırmaq istəyirlər" - VİDEO
24.09.2017, 16:40

AAAF rəhbərindən Prezidentə şok müraciət: "30 min sakini ayağa qaldırmaq istəyirlər" - VİDEO

Sənədsiz evlər probleminin həlli üçün yeganə çıxış yolu: RÜSUM ÖDƏNİLMƏLİDİR
24.09.2017, 16:00

Sənədsiz evlər probleminin həlli üçün yeganə çıxış yolu: RÜSUM ÖDƏNİLMƏLİDİR

3 gün əvvəl itkin düşmüş qadın tapıldı - QAXDA
24.09.2017, 15:55

3 gün əvvəl itkin düşmüş qadın tapıldı - QAXDA

Prezident Salyanda Bayraq Muzeyinin və yolun açılışında iştirak edib
24.09.2017, 15:01

Prezident Salyanda Bayraq Muzeyinin və yolun açılışında iştirak edib

QMİ: “Axund vəzifəsinin ləğvi vətəndaş qarşıdurması deyil”
24.09.2017, 14:00

QMİ: “Axund vəzifəsinin ləğvi vətəndaş qarşıdurması deyil”

Azərbaycanda “Klassik Yoqa Məktəbi” açılıb - FOTOLAR
24.09.2017, 13:56

Azərbaycanda “Klassik Yoqa Məktəbi” açılıb - FOTOLAR

Prezident Salyanda səfərdədir
24.09.2017, 13:28

Prezident Salyanda səfərdədir

Avtomobilin vurduğu piyada xəstəxanada öldü - HACIQABULDA
24.09.2017, 13:09

Avtomobilin vurduğu piyada xəstəxanada öldü - HACIQABULDA

DTX rəisi: Dövlətə xəyanət edən hərbçilərlə bağlı işlər davam edir
24.09.2017, 12:57

DTX rəisi: Dövlətə xəyanət edən hərbçilərlə bağlı işlər davam edir

Mədət Quliyev: Azərbaycandan 900 nəfər İŞİD terror təşkilatına qoşulub, 85 nəfər həbsdədir
24.09.2017, 12:40

Mədət Quliyev: Azərbaycandan 900 nəfər İŞİD terror təşkilatına qoşulub, 85 nəfər həbsdədir

Sülhəddin Əkbər: “Belə bir istəyin olacağına inanmıram”
24.09.2017, 12:33

Sülhəddin Əkbər: “Belə bir istəyin olacağına inanmıram”

İlham Əliyev Neftçala Mərkəzi Rayon Xəstəxanasında şəraitlə tanış olub
24.09.2017, 12:24

İlham Əliyev Neftçala Mərkəzi Rayon Xəstəxanasında şəraitlə tanış olub

Prezident Neftçalada açılışlar etdi
24.09.2017, 12:13

Prezident Neftçalada açılışlar etdi

Sabah yağış yağacaq
24.09.2017, 12:10

Sabah yağış yağacaq

Elmar Məmmədyarov pakistanlı həmkarı ilə görüşüb
24.09.2017, 11:40

Elmar Məmmədyarov pakistanlı həmkarı ilə görüşüb

Həmsədrlər regiona səfər edəcək
24.09.2017, 10:55

Həmsədrlər regiona səfər edəcək

Lütfi Zadənin nəşinin Bakıya gətiriləcəyi tarix AÇIQLANIB
24.09.2017, 10:44

Lütfi Zadənin nəşinin Bakıya gətiriləcəyi tarix AÇIQLANIB

Xarici ölkə səfirləri tez-tez görüşə bilirmi? “Xüsusi qaydalar yoxdur”
24.09.2017, 10:37

Xarici ölkə səfirləri tez-tez görüşə bilirmi? “Xüsusi qaydalar yoxdur”

Almaniyada parlament seçkiləri keçirilir
24.09.2017, 10:23

Almaniyada parlament seçkiləri keçirilir

44 yaşlı kişi 9 yaşlı qızı zorladı - Bakıda dəhşətli hadisə
24.09.2017, 10:10

44 yaşlı kişi 9 yaşlı qızı zorladı - Bakıda dəhşətli hadisə

Kür və Araz çaylarında çirkənmənin nəticələri AÇIQLANDI
24.09.2017, 09:47

Kür və Araz çaylarında çirkənmənin nəticələri AÇIQLANDI

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozdu
24.09.2017, 09:40

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozdu

Elmar Məmmədyarov Bəhreyn xarici işlər naziri ilə görüş keçirib
24.09.2017, 09:38

Elmar Məmmədyarov Bəhreyn xarici işlər naziri ilə görüş keçirib

İstanbulda İŞİD-lə əlaqəli 36 nəfər saxlanıldı
24.09.2017, 00:47

İstanbulda İŞİD-lə əlaqəli 36 nəfər saxlanıldı

Deputat Tahir Süleymanov yubiley yaşının astanasında…   
24.09.2017, 00:30

Deputat Tahir Süleymanov yubiley yaşının astanasında…  

Elmar Məmmədyarovla Nalbandyanın görüşü yekunlaşdı - Yenilənib
24.09.2017, 00:22

Elmar Məmmədyarovla Nalbandyanın görüşü yekunlaşdı - Yenilənib

Kredit borcunu bitirən təqaüdçünün pensiyası tutulur - VİDEO
24.09.2017, 00:13

Kredit borcunu bitirən təqaüdçünün pensiyası tutulur - VİDEO

Masallı sakini öz evini yandırdı
23.09.2017, 23:47

Masallı sakini öz evini yandırdı

Bakıda qanunsuz "Bələdiyyə avtobusu" ...
23.09.2017, 23:30

Bakıda qanunsuz "Bələdiyyə avtobusu" ...

Salyanda işdən evə dönən qadınlar qəzaya düşdü
23.09.2017, 23:12

Salyanda işdən evə dönən qadınlar qəzaya düşdü

ARXİV
SORĞU
Məhərrəmliyin əsas şərtlərini qəbul edirsiniz?
- Bəli qəbul edirəm və Kərbəla şəhidlərinə mütləq yas saxlayacam (46.2%)
- Məhərrəmliyin şərtləri yalnız şiələr üçündür(7.87%)
- Bu şərtlərin heç birini qəbul etmirəm(11.1%)
- Məhərrəmlık əsl İslama ziddir(34.7%)