20 noyabr 2017, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - MEDİA - Mətbuatda ciddi araşdırmalar yoxdur  - Tanınmış jurnalistlər səbəblərdən DANIŞDILAR  
Mətbuatda ciddi araşdırmalar yoxdur  - Tanınmış jurnalistlər səbəblərdən DANIŞDILAR  
05.09.2017, 14:10

Bu gün Azərbaycan mətbuatında  jurnalistikanın müxtəlif janrlarından istifadə olunur. Xüsusilə xəbər və müsahibə janrlarına daha çox müraciət edilir.  Lakin jurnalist araşdırmalarına çox az rast gəlirik. Halbuki, jurnalist araşdırması önəmli yenilikləri ehtiva etməsi və cəmiyyət üçün böyük əhəmiyyətə malik olması ilə digər janrlardan fərqlənir.

Bəs jurnalist araşdırmalarının az olma səbəbi nədir?

Modern.az bu sualla bir neçə tanınmış jurnalistə müraciət edib.

Qulu Məhərrəmli mətbuatda jurnalist araşdırmalarının az olmasının bir neçə səbəbindən söz açıb:

“Birinci səbəb jurnalistlərin bu janra meylli olmamasıdır. Çünki  araşdırma peşəkarlıq və cəsarət tələb edir. İkincisi, media qurumları başlarını salamat saxlamaq, üz-göz olmamaq üçün  araşdırma janrına müraciət etmirlər. Üçüncü, jurnalist araşdırması üçün ciddi maliyyə, vaxt  və peşə vərdişi lazımdır. Məhz bu səbəblərdən Azərbaycan mediasında jurnalist araşdırmaları ya azdır, ya da qəhətə çəkilir. Bəzi insanlar düşünür ki, bu janr statistik məlumatlar, tarixi faktlar əsasında müxtəlif sahələri araşdıraraq material hazırlamaqdır. Əslində dünya jurnalistikasında  araşdırma janrı deyiləndə daha çox cəmiyyətdən gizlədilən, qapalı saxlanan mövzulara toxunmaq və sənədləri ortaya çıxarmaqdır. Sənədlərlə işləmək, mənbələri müəyyənləşdirmək, müqayisə aparmaq, lazım olan yerləri aşkar etmək jurnalistdən bacarıq tələb edir. Tutaq ki, cəmiyyət üçün təhlükə törədən bir məsələ var. Jurnalist problemin  ardınca gedir və araşdırır. Bunun üçün onlar müəyyən vərdişlərə yiyələnməlidirlər”.

Q. Məhərrəmlinin fikrincə, bu gün Azərbaycan oxucularının jurnalist araşdırmalarına  tələbatı çoxdur:

“Nəinki oxucuların, həmçinin cəmiyyətin, dövlətin  bu janra tələbatı var. Hökumət ayırdığı büdcənin necə xərcləndiyini, korrupsiya faktlarını, cəmiyyətdən gizlədilən məlumatları bilməlidir. Məsələn, Amerikada ən çox oxunan material araşdırmalardır. Media cəmiyyətin hakimiyyət üzərində ictimai nəzarətidir. Əgər media qurumu  müstəqildirsə və heç kimdən asılı vəziyyətdə deyilsə, o zaman araşdırma materialları daha çox olur. Çünki “ac qulağım, dinc qulağım” deyib bu cür materiallardan kənarda qalan media qurumları da var. Halbuki, cəmiyyəti irəli aparan və dövlətin qüdrətini möhkəmləndirən amillərdən biri faktların  araşdırma janrı vasitəsilə üzə çıxarılmasıdır. Belə olan halda jurnalistika əsas missiyasını yerinə yetirmiş olur”.

Arif Əliyev düşünür ki, son zamanlar jurnalist araşdırmalarına rast gəlmək mümkündür:

“Mətbuatda xüsusilə də maliyyə sahəsində jurnalist araşdırmalarına rast gəlmək olur. Amma  böyük mənada  əlbəttə, jurnalist araşdırması bir janr olaraq Azərbaycan mediasında ən zəif təmsil olunan janrlardan biridir. Bunun da konkret və sadə səbəbləri var. Birinci səbəb maliyyədir. Çünki araşdırma uzunmüddətli və hətta ciddi xərc tələb edən əməkdir. İkincisi, nə mətbuat orqanlarında, nə də jurnalistlərdə araşdırma materialı hazırlamaq üçün həvəs var.  O cümlədən, burada professional  və texniki səbəblər mövcuddur. Jurnalist araşdırması eyni zamanda, gizli mətləbləri üzə çıxarmaq deyil. Bu, əldə olan sənədlərlə işləmək bacarığıdır. Bizdə isə bu sənədlər son dərəcədə məhduddur, informasiya əldə etmək çox çətindir. Bunun nəticəsində araşdırma materiallarının sayı da azdır.
Bu gün bəlkə də Azərbaycan oxucusunun bu janra tələbatı Qərb oxucusundan da çoxdur. Çünki qapalı mətləblər kifayət qədərdir. Bu səbəbdən ayrı-ayrı fərdlər və ya qurumların fəaliyyətini açıqlamaq lazımdır”.

Tapdıq Fərhadoğlu bildirib ki, araşdırma materialı hazırlamaq üçün  məlumatlar açıq olmalıdır:

“Jurnalist araşdırmaları üçün müstəqil jurnalist və mətbuat olmalıdır. Mətbuat çəkinmədən hər şeyi araşdırmağı bacarmalıdır. Eyni zamanda, jurnalist peşəkar olmalıdır. Digər tərəfdən araşdırma üçün lazım olan məlumatların açıq olması da önəmli məsələdir. Azərbaycanda jurnalistlərin bu janra olan marağı kifayət qədərdir. Sadəcə olaraq, məlumatlar əlçatımlı olmalıdır. Əgər siz sosial şəbəkələrdə məlumatların oxunma sayına baxsanız, araşdırma janrının oxucu sevgisi qazandığını görərsiniz”.


Günay RƏSULQIZI
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Sabah paytaxtın bu rayonu qazsız qalacaq
20.11.2017, 21:15

Sabah paytaxtın bu rayonu qazsız qalacaq

Böyük şəhərlərdə tıxaclardan qurtulmağın YOLLARI
20.11.2017, 21:01

Böyük şəhərlərdə tıxaclardan qurtulmağın YOLLARI

Ərdoğan Putinlə Qarabağ münaqişəsini yalnız təkbətək görüşdə müzakirə edib
20.11.2017, 20:44

Ərdoğan Putinlə Qarabağ münaqişəsini yalnız təkbətək görüşdə müzakirə edib

Balakəndə oğurluqla məşğul olan dəstə zərərsizləşdirildi
20.11.2017, 20:29

Balakəndə oğurluqla məşğul olan dəstə zərərsizləşdirildi

Bakı Metropoliteni” "Qarabağ"a görə gücləndirilmiş iş rejiminə keçir
20.11.2017, 20:15

Bakı Metropoliteni” "Qarabağ"a görə gücləndirilmiş iş rejiminə keçir

İlham Əliyev:
20.11.2017, 20:02

İlham Əliyev: "Futbol Azərbaycanda prioritet sahələrdən biridir" - Yenilənib

Lökbatandakı partlayışla bağlı RƏSMİ MƏLUMAT
20.11.2017, 19:51

Lökbatandakı partlayışla bağlı RƏSMİ MƏLUMAT

Samuxda zəlzələ olub
20.11.2017, 19:00

Samuxda zəlzələ olub

Xəzəryanı ölkələrin XİN başçılarının Moskva görüşünün vaxtı açıqlanıb
20.11.2017, 18:53

Xəzəryanı ölkələrin XİN başçılarının Moskva görüşünün vaxtı açıqlanıb

Bakıda FIFA sammiti keçiriləcək
20.11.2017, 18:42

Bakıda FIFA sammiti keçiriləcək

Azərbaycan OPEK-in iclasına dəvət olunub
20.11.2017, 18:32

Azərbaycan OPEK-in iclasına dəvət olunub

Avropa Birliyinin maliyyələşdirdiyi layihə fəaliyyətə başlayıb
20.11.2017, 18:14

Avropa Birliyinin maliyyələşdirdiyi layihə fəaliyyətə başlayıb

Yeni Azərbaycan Partiyası - 25: xalqa, dövlətə xidmət nümunəsi
20.11.2017, 18:00

Yeni Azərbaycan Partiyası - 25: xalqa, dövlətə xidmət nümunəsi

Türkiyəli jurnalist azərbaycanlı yol polisindən yazdı: ”Dedi, pulun yoxdursa...”
20.11.2017, 17:49

Türkiyəli jurnalist azərbaycanlı yol polisindən yazdı: ”Dedi, pulun yoxdursa...”

Yalçın İmanov Vəkillər Kollegiyasından çıxarıldı
20.11.2017, 17:45

Yalçın İmanov Vəkillər Kollegiyasından çıxarıldı

Azərbaycan ordusu döyüşə hazır vəziyyətdə - FOTOLAR
20.11.2017, 17:40

Azərbaycan ordusu döyüşə hazır vəziyyətdə - FOTOLAR

Bakı Dövlət Universitetinin professoru vəfat edib
20.11.2017, 17:26

Bakı Dövlət Universitetinin professoru vəfat edib

Dollar sabah neçəyə satılacaq? - MƏZƏNNƏ
20.11.2017, 17:19

Dollar sabah neçəyə satılacaq? - MƏZƏNNƏ

“Azərbaycan bu sahədə ilk yerləri tutur” – Avropa İttifaqının səfiri
20.11.2017, 16:57

“Azərbaycan bu sahədə ilk yerləri tutur” – Avropa İttifaqının səfiri

Şadlıq sarayları toy menyularının qiymətini dəyişir? - Restoranlardan AÇIQLAMA   
20.11.2017, 16:54

Şadlıq sarayları toy menyularının qiymətini dəyişir? - Restoranlardan AÇIQLAMA  

Bakıda xərçəngdən əziyyət çəkən jurnalist üçün aksiya  
20.11.2017, 16:42

Bakıda xərçəngdən əziyyət çəkən jurnalist üçün aksiya  

Erməni hüquq müdafiəçisi Sarkisyanı qudası ilə İFŞA ETDİ
20.11.2017, 16:29

Erməni hüquq müdafiəçisi Sarkisyanı qudası ilə İFŞA ETDİ

“Kəlbəcər: ömrüm, həyatım” - FOTOLAR           
20.11.2017, 16:24

“Kəlbəcər: ömrüm, həyatım” - FOTOLAR           

“Azərbaycandan neft, qaz almaq istəyirik” – Polşalı rəsmi
20.11.2017, 16:17

“Azərbaycandan neft, qaz almaq istəyirik” – Polşalı rəsmi

Qadını bıçaqlayıb, soyan qohumu yaxalandı
20.11.2017, 16:16

Qadını bıçaqlayıb, soyan qohumu yaxalandı

Merkeli istefaya çağırdılar
20.11.2017, 16:01

Merkeli istefaya çağırdılar

Cocuq Mərcanlıda “Azərsu”nun  xidmət binasına baxış keçirildi
20.11.2017, 15:49

Cocuq Mərcanlıda “Azərsu”nun  xidmət binasına baxış keçirildi

Əli Həsənov Brüsseldəki Qarabağ Forumunda: “Bu cür mövqe ilə razılaşmaq mümkün deyil”   
20.11.2017, 15:48

Əli Həsənov Brüsseldəki Qarabağ Forumunda: “Bu cür mövqe ilə razılaşmaq mümkün deyil  

ADU-nun professorunun rəyi Çin mətbuatında
20.11.2017, 15:46

ADU-nun professorunun rəyi Çin mətbuatında

Sabah Azərbaycanda toz dumanı olacaq
20.11.2017, 15:42

Sabah Azərbaycanda toz dumanı olacaq

Əhliman Əmiraslanov AMEA-da  ümumi yığıncaq keçirdi
20.11.2017, 15:27

Əhliman Əmiraslanov AMEA-da  ümumi yığıncaq keçirdi

Meriya süpürgəçilərin həyatını təhlükəyə atır - elə sürücülərin də...
20.11.2017, 15:15

Meriya süpürgəçilərin həyatını təhlükəyə atır - elə sürücülərin də...

Azərbaycan Avstraliyadakı Beynəlxalq milli  mətbəx festivalında- ilk dəfə
20.11.2017, 15:13

Azərbaycan Avstraliyadakı Beynəlxalq milli  mətbəx festivalında- ilk dəfə

Barama Lissabon veb-sammitində
20.11.2017, 15:08

Barama Lissabon veb-sammitində

İmtahanlara hazırlaşanlara yeni XƏBƏR: qəbul proqramları təsdiqləndi   
20.11.2017, 15:00

İmtahanlara hazırlaşanlara yeni XƏBƏR: qəbul proqramları təsdiqləndi  

ARXİV