17 oktyabr 2017, Çərşənbə
Ana Səhifə - REPORTAJ - “Qorbaçovu Bakıda törətdiyi qırğınlara görə məhv etmək istəyirdim” - ŞMONOVUN İZAHATINDAN
“Qorbaçovu Bakıda törətdiyi qırğınlara görə məhv etmək istəyirdim” - ŞMONOVUN İZAHATINDAN
27.09.2017, 21:46

Tarix siyasi liderlərə sui-qəsd cəhdlərinin çox şahidi olub. Bu cür cəhdlər SSRİ-nin ilk və son prezidenti Mixail Qorbaçovdan da yan keçməyib. Sözsüz ki, Mixail Qorbaçova qarşı olunan sui-qəsd baş tutsaydı, bəlkə də SSRİ-nin taleyi başqa səmtə yönələcəkdi, tarix sovetlər birliyi adlanan məkanda öz siyasi axarını dəyişəcəkdi.

Bəs Qorbaçovu məhv etməklə dünyanın siyasi müstəvisinə yenilik gətirmək istəyən şəxs kim olub?

Bu Aleksandr Şmonov idi...

Modern.az saytı mövzu ilə bağlı yazını təqdim edir.

 

1952-ci ildə Leninqradda anadan olan Aleksandr Şmonov ordu sıralarından tərxis olunduqdan sonra Leninqrad vilayətinin tabeliyində olan Kolpino şəhərindəki “İjor” zavodunda çilingər işləyib. 1980-ci illərin ikinci yarısından Şmonov Rusiya Sosial-demokrat Partiyasının sıralarına daxil olub. Elə həmin dövrdən də Qorbaçov siyasətinə qarşı tənqidi fikirləri ilə təbliğat aparıb. Artıq 1990-cı ilin əvvəllərindən o, gizli şəkildə Qorbaçovun məhv edilməsinin labüd olmağı ilə bağlı vərəqələrin paylanmasına nail olub. Nəhayət, siyasi mübarizənin sonuncu addımı kimi ölkənin birinci şəxsini öldürməyə qərar verib.

Şmonov sui-qəsdi reallaşdırmaq üçün həmin dövrdə SSRİ-də çətin tapılan alman istehsalı olan qoşa lüləli tüfəng alıb. O bu silahın alınmasına 900 rubl xərcləyib. Silahla rahat hərəkət etmək üçün Şmonov tüfəngin lüləsini kəsərək, onu qısaldıb. Sui-qəsdi həyata keçirmək üçün ən münasib vaxtın noyabrın 7-də Qızıl Meydanda keçirilən nümayiş olduğunu müəyyənləşdirən Şmonov öz xarici görünüşünü dəyişmək haqda da düşünüb. O bu məqsədlə parik və süni bığ əldə edib.

 

Noyabrın 5-də Aleksandr Şmonov Moskvada gəlib. Noyabrın 7-də səhər hazır vəziyyətdə nümayiş iştirakçılarının arasında özünə mövqe seçib.

Saat 11:09-da Şmonov nümayişçilərlə birlikdə başda Qorbaçov olmaqla SSRİ rəhbərliyinin dayandığı mavzoley tribunasına yaxınlaşıb. Tribunaya 45-50 metr qalmış Şmonov silahı çıxararaq atəş açıb. Ancaq elə həmin andaca milis serjantı Mılnikov cəld hərəkəti ilə silahın səmtini dəyişə bilib. Açılan atəşdən biri havaya uçub, digəri isə univermaq binasının divarına dəyib. 

Ekspertlərin verdikləri rəyə görə, bu sui-qəsdlə Qorbaçovun öldürülməsi mümkünsüz sayılıb. Çünki Qorbaçovun altdan zirehli geyimi olub. Digər bir tərəfdən isə silahın lülələri həddindən artıq çox kəsilib.

 

Aleksandr Şmonov törətdiyi hadisədən əvvəl kiçik bir yazı qoyub: “Əgər bu hadisə zamanı ölərəmsə, əvvəlcədən məlumat üçün bildirirəm ki, mən SSRİ prezidenti Mixail Qorbaçovu öldürmək istəyirdim”.

Aleksandr Şmonov sonrakı ifadələrində qeyd edib ki, Qorbaçovu öldürməyə nail olsaydı, elə həmin andaca ikinci hədəfi SSRİ Ali Sovetinin sədri Anatoli Lukyanov olacaqdı.

 

Qorbaçova qarşı hansı səbəbdən sui-qəsd törətmək istədiyi ilə bağlı suala Şmonov belə cavab verib:

“Mən Qorbaçovun SSRİ-də yaratdığı totalitar rejiminə qarşı mübarizə aparırdım. 1989-cu ilin aprelin 9-da Tbilisidə, 1990-cı ilin yanvarın 20-də Bakıda törədilmiş qırğınlar zamanı günahsız insanların ölümü məni bu addımı atmağa vadar etdi. Bütün bu hadisələrin günahkarı məhz Qorbaçovdur. Bunlara görə mən Qorbaçovu fiziki cəhətdən məhv etmək istəyirdim. Törətdiyim əmələ görə isə heç bir peşimançılıq hissi keçirmirəm”.

Həbs olunan Aleksandr Şmonov 1 ilə yaxın türmədə qaldıqdan sonra onu ruhi xəstə kimi psixiatriya xəstəxanasına göndəriblər. Ömrünün 4 ilini xəstəxanada keçirdikdən sonra onu sərbəst buraxıblar.

 

Aleksandr Şmonov azadlığa çıxdıqdan sonra çilingər işləyib, daha sonra şəxsi təmir-tikinti şirkəti yaradıb. Bir neçə ildən sonra isə yenidən ictimai fəaliyyətə başlayıb. 1999-cu ildə Dövlət Dumasına seçkilərə qatılmaq istəyib. Ancaq yerli seçki dairəsindən qeydiyyata alınmağında problemlər yaranıb. Bundan sonra o insan hüquqlarının müdafiəsi ilə məşğul olub və bir neçə ictimai-siyasi təşkilat yaradıb.

 

1990-cı il noyabrın 7-də Mixail Qorbaçova qarşı sui-qəsd hadisəsi ilə bağlı ictimaiyyətə geniş məlumat verilməyib. Elə həmin günün axşamı “Vremya” xəbərlər proqramında belə bir qısa informasiya səsləndirilib:

“Bayram nümayişi zamanı Qızıl Meydanın univermaq ərazisində atəş səsləri eşidilib. SSRİ Dövlət Təhlükəsizliyi Komitəsinin mətbuat xidmətinin məlumatına görə, ov tüfəngindən havaya iki dəfə atəş açan Leninqrad sakini saxlanılıb. Zərərçəkən olmayıb. Araşdırma aparılır”. 

Halbuki, bu hadisənin qurbanı SSRİ-nin ilk və son prezidenti Mixail Qorbaçov olmalıydı...


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Maştağa-Zabrat yolunda sürüşmə aktivləşib
17.10.2017, 18:41

Maştağa-Zabrat yolunda sürüşmə aktivləşib

Azərbaycanlı "nüfuzlu ailənin" qızı Türkiyədə həbs olundu
17.10.2017, 18:33

Azərbaycanlı "nüfuzlu ailənin" qızı Türkiyədə həbs olundu

Piyadanı vuran AA seriyalı maşın Arif Qaraşovun oğlunundur
17.10.2017, 18:21

Piyadanı vuran AA seriyalı maşın Arif Qaraşovun oğlunundur

Diasporamız Saakaşviliyə dəstək üçün mitinqə qatıldı - FOTO
17.10.2017, 18:17

Diasporamız Saakaşviliyə dəstək üçün mitinqə qatıldı - FOTO

Saakaşvilinin tərəfdarları Ukrayna polisi ilə toqquşdu
17.10.2017, 17:51

Saakaşvilinin tərəfdarları Ukrayna polisi ilə toqquşdu

Əli Həsənov Azercell prezidenti ilə bir araya gəldi – yeni sosial layihə olacaq
17.10.2017, 17:50

Əli Həsənov Azercell prezidenti ilə bir araya gəldi – yeni sosial layihə olacaq

Qara Qarayevin 100 illik yubileyi keçiriləcək
17.10.2017, 17:50

Qara Qarayevin 100 illik yubileyi keçiriləcək

İspaniya Konstitusiya Məhkəməsi Kataloniya ilə bağlı qərar verdi
17.10.2017, 17:36

İspaniya Konstitusiya Məhkəməsi Kataloniya ilə bağlı qərar verdi

Azay Quliyev “Azadlıq” qəzetinə cavab verdi
17.10.2017, 17:34

Azay Quliyev “Azadlıq” qəzetinə cavab verdi

Türkiyədə kömür mədənində UÇQUN: 6 ölü
17.10.2017, 17:28

Türkiyədə kömür mədənində UÇQUN: 6 ölü

Dollar cüzi UCUZLAŞDI 
17.10.2017, 17:24

Dollar cüzi UCUZLAŞDI 

Vergi güzəştlərinin tətbiqi labüddür  
17.10.2017, 17:13

Vergi güzəştlərinin tətbiqi labüddür  

Əbülfəs Qarayev Milli Şuranın mitinqinə gedən aktyorlardan DANIŞDI
17.10.2017, 17:05

Əbülfəs Qarayev Milli Şuranın mitinqinə gedən aktyorlardan DANIŞDI

BDU Yaponiyanın Kanazava universiteti ilə əməkdaşlıq edəcək
17.10.2017, 17:00

BDU Yaponiyanın Kanazava universiteti ilə əməkdaşlıq edəcək

Azərbaycanda əlillərlə bağlı ŞOK DƏYİŞİKLİK - Bəzi şəxslərin müavinəti kəsiləcək   
17.10.2017, 16:51

Azərbaycanda əlillərlə bağlı ŞOK DƏYİŞİKLİK - Bəzi şəxslərin müavinəti kəsiləcək  

Raqqa İŞİD-dən tam azad edildi - RƏSMİ
17.10.2017, 16:42

Raqqa İŞİD-dən tam azad edildi - RƏSMİ

Xarici ölkələrin Azərbaycandakı hərbi attaşeləri hərbi bazada - FOTOLAR
17.10.2017, 16:39

Xarici ölkələrin Azərbaycandakı hərbi attaşeləri hərbi bazada - FOTOLAR

“Azərsu”yun elektron xidmətlərinə 28 mindən çox müraciət olub   
17.10.2017, 16:31

“Azərsu”yun elektron xidmətlərinə 28 mindən çox müraciət olub  

Səudiyyə Ərəbistanı Kralı İlham Əliyevi təbrik etdi
17.10.2017, 16:30

Səudiyyə Ərəbistanı Kralı İlham Əliyevi təbrik etdi

Vaqif Bayatlı gələn həftə Türkiyəyə gedəcək - Əməliyyat oluna bilər
17.10.2017, 16:14

Vaqif Bayatlı gələn həftə Türkiyəyə gedəcək - Əməliyyat oluna bilər

Bəzi avtomobil yollarında sürüşmə təhlükəsi artıb - RƏSMİ   
17.10.2017, 15:53

Bəzi avtomobil yollarında sürüşmə təhlükəsi artıb - RƏSMİ  

AMİP-dən Müsavata sərt SÖZLƏR: “Buna mənəvi haqları YOXDUR”
17.10.2017, 15:50

AMİP-dən Müsavata sərt SÖZLƏR: “Buna mənəvi haqları YOXDUR”

Bakıda mənzildən qadın meyiti tapıldı   
17.10.2017, 15:44

Bakıda mənzildən qadın meyiti tapıldı  

Kamal Abdulla İtaliyanın səfiri ilə görüşüb
17.10.2017, 15:36

Kamal Abdulla İtaliyanın səfiri ilə görüşüb

Jurnalist Fikrət Hüseynliyə 18 sutka həbs verildi   
17.10.2017, 15:29

Jurnalist Fikrət Hüseynliyə 18 sutka həbs verildi  

“Sarkisyan belə bir niyyətə düşsə, onu da ailəsi ilə birlikdə qanına qəltan edərlər”
17.10.2017, 15:17

“Sarkisyan belə bir niyyətə düşsə, onu da ailəsi ilə birlikdə qanına qəltan edərlər”

Çin Trampın xarici siyasətini kəskin tənqid etdi
17.10.2017, 15:14

Çin Trampın xarici siyasətini kəskin tənqid etdi

Sabiq deputatın oğlu DİN-in Baş İdarəsini məhkəməyə verib
17.10.2017, 15:03

Sabiq deputatın oğlu DİN-in Baş İdarəsini məhkəməyə verib

Sabir Rüstəmxanlı: “Həmin gün oturub ağlayırdıq...”   
17.10.2017, 14:47

Sabir Rüstəmxanlı: “Həmin gün oturub ağlayırdıq...”  

Deputat Cinayət Məcəlləsinə DƏYİŞİKLİKLƏRİ şərh etdi
17.10.2017, 14:27

Deputat Cinayət Məcəlləsinə DƏYİŞİKLİKLƏRİ şərh etdi

Saakaşvili tərəfdarlarının qarşısına çıxdı
17.10.2017, 14:15

Saakaşvili tərəfdarlarının qarşısına çıxdı

Kitab sərgisi keçiriləcək – endirimlər olacaq
17.10.2017, 14:08

Kitab sərgisi keçiriləcək – endirimlər olacaq

İraq Kərkükdəki bütün neft yataqlarını azad edib
17.10.2017, 14:07

İraq Kərkükdəki bütün neft yataqlarını azad edib

Ramil Usubov bu jurnalistlərə vəzifə verdi - ADLAR
17.10.2017, 13:58

Ramil Usubov bu jurnalistlərə vəzifə verdi - ADLAR

Yarış meydanında ölən idmançılar - VİDEO
17.10.2017, 13:56

Yarış meydanında ölən idmançılar - VİDEO

ARXİV
SORĞU
Hansı kommunal xidmətin işindən razısınız?
“Azəriqaz”(5.67%)
“Azərişıq”(31.2%)
“Azərsu”(10.6%)
“Azəristiliktəchizat”(2.12%)
Heç biri(50.3%)