19 iyun 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - Andropovla Sviqunun qarşıdurması, yaxud BİR ATƏŞLƏ TARİXƏ DÜŞMƏK İSTƏYƏN VİKTOR İLYİN
Andropovla Sviqunun qarşıdurması, yaxud BİR ATƏŞLƏ TARİXƏ DÜŞMƏK İSTƏYƏN VİKTOR İLYİN
11.10.2017, 21:08

23 yaşlı Viktor İlyin sevdiyi qızla mübahisə edir, ayrılanda da müəmmalı bir ifadə işlədir: “Yaxın günlərdə sən mənim kim olduğumu eşidəcəksən”.

Bir neçə gündən sonra o, zabit yoldaşlarına Amerika Birləşmiş Ştatlarının prezidenti Con Kennediyə qarşı olan sui-qəsd haqqında tez-tez söhbət açır və bu söhbətlərin sonunda, xüsusilə, bir cümləni vurğulayır: “Bir atəşlə də tarixə düşmək olar”.

Və beləliklə, 1969-cu ildə Viktor İlyin SSRİ-nin Baş katibinə atəş açmaqla tarixə düşür...

Modern.az saytı həmin hadisələrin müəllifi, Viktor İlyinlə bağlı yazını təqdim edir.

Bu hadisə1969-ci ildə baş verib. Bəlkə də həmin dövrdə heç kimin ağlına belə gəlməzdi ki, kimsə ölkənin birinci şəxsinə, Baş katibə atəş açacaq, dayanmadan 16 gülləni Brejnevin avtomobil karvanına tuş edəcək.

1969-ci ilin yanvarında SSRİ-nin “Soyuz 4” və “Soyuz 5” kosmik raketləri tarixdə ilk dəfə kosmosda birləşir. Bu böyük nailiyyətlə bağlı keçiriləcək tədbirlərdə kosmonavtları “Vnukovo” aeroportunda şəxsən Leonid İliç Brejnevin qarşılaması, daha sonra isə Kremldə dövlət mükafatları ilə təltifolunma mərasimi planlaşdırılır. 

Tədbirin keçirilməsi yanvarın 21-də nəzərdə tutulur. Ancaq bu tarix Vladimir İliç Leninin vəfatı günü olduğundan sonradan yanvarın 22-ə keçirilir. Və təbii ki, kosmonavtları Kreml qarşısında alqışlamaq arzusunda olan paytaxt sakinlərini mətbuat vasitəsi ilə bu haqda məlumatlandırırlar.

Brejnevə sui-qəsd edəcək şəxs isə bu haqda gec məlumat əldə edir. Ancaq bu gecikmə onun xeyrinə olur.

 

Viktor İlyin 1947-ci ildə Leninqradda anadan olub. Valideynlərinin hər ikisində xroniki alkoqolizm xəstəliyi olduğundan o körpəliyindən uşaq evinə verilib. Qısa bir müddət burada qaldıqdan sonra Viktoru övladı olmayan bir qadın övladlığa götürüb. 10 yaşı olanda nənəsi ona övladlığa götürülməsini söyləyib. 

Bu xəbər Viktor İlyini sarsıdıb və həmin gündən onda özünəqapalılıq yaranıb. Viktor topoqrafiya texnikumunu bitirdikdən sonra Leninqrad vilayəti ətrafında ordu sıralarında hərbi xidmətə yollanıb. Təhsil aldığı texnikumda hərbi kafedra olduğundan o xidmətini kiçik leytenant rütbəsində zabit kimi başlayıb. Nümunəvi xidməti ilə fərqlənən İlyin həm də qeyri-adilikləri ilə seçilib. 

 

1969-cu ilin yanvarın 20-də Viktor İlyin hərbi hissədə sutkalıq növbəyə daxil olur. Səhərisi gün yanvarın 21-də saat səhər saat 7-8 radələrində hərbi hissənin əsas növbətçisi səhər yeməyinə gedəndə İlyin bu fürsətdən istifadə edərək silah saxlanılan xüsusi otaqdan 2 ədəd “Makarov” tipli tapança və 4 ədəd güllə darağı götürərək hərbi hissəni tərk edir. Artıq 2 saatdan sonra o Leninqrad-Moskva reysi ilə paytaxta uçur. O yalnız Moskvada xəbər tutur ki, kosmonavtlarla bağlı tədbir yanvarın 22-də keçiriləcək. Viktor İlyin həmin gecəni Moskvada yaşayan və vaxtı ilə Daxili İşlər orqanlarında çalışmış qohumugildə keçirməyi qərara alır. Gəlişinin səbəbini isə qohumlarına belə izah edir ki, sovet kosmonavtlarının qarşılanma mərasimində iştirak etmək istəyir. Ancaq bu iştirakın hansı məqsəd daşıdığını gizlədir. Səhərisi günü evdən çıxanda qohumundan milis şinelini geyinmək istədiyini xahiş edir və bu istəyi belə əsaslandırır ki, o milis formasında kosmonavtların avtomobillərinin keçdiyi yola daha yaxın məsafədə dayana bilər. Beləliklə, hərbçi İlyin “milis İlyin” kimi Kremlin qarşısına tələsir. Çoxsaylı insanların arasından geydiyi formaya görə birinci sırada özünə yer tuta bilir.

 

40 ildən sonra Viktor İlyin həmin anlar haqqında xatırladıqlarını və törətdiyi əməli belə bölüşüb:

“Avtomobil karvanı Kremlə yaxınlaşanda meydana toplaşanlar alqışlamağa başladılar. Əvvəlcə birinci avtomobil keçdi. Özlüyümdə dəqiqləşdirmişdim ki, Brejnev birinci avtomobildə ola bilməz. Nəzərdə tutmuşdum ki, ikinci və üçüncü avtomobili hədəf seçmək lazımdır. Düşündüyüm kimi də etdim. Düzdür, maşında kimlərin əyləşdiyini görmürdüm. Tapançaların ikisini də çıxarıb hər ikisindən atəş açmağa başladım. 16 atəşdən 9-u ikinci və üçüncü avtomobilləri tutmuşdu. Brejnev isə dördüncü avtomobildə imiş. Bir göz qırpımında karvanı müşayiət edən motosikletçilərdən biri üstümə şığıdı və elə həmin andaca mülki geyimli şəxslər məni qandalladılar. Açdığım atəşdən sürücülərdən biri öldü, bir neçə nəfər isə yaralanmışdı. O cümlədən, kosmonavtlardan Bereqovoy və Nikolayev də zədə almışdılar...”

Hadisədən heç bir saat keçməmiş Viktor İlyin Dövlət Təhlükəsizlik Komitəsinin sədri Yuri Andropovun suallarını cavablandırır.

 

Bir il davam edən istintaqdan sonra İlyin ruhi xəstə kimi Kazan şəhərində qapalı psixatriya xəstəxanasına göndərilir. O, 18 il cəmisi 5 kv.m-lik palatada tək qalır. 18 ildən sonra onu Leninqraddakı eyni təyinatlı xəstəxanaya köçürürlər. Nəhayət, 1990-cı ildə SSRİ Ali Məhkəməsinin hərbi kollegiyası onun xəstəxanadan çıxarılması haqqında qərar qəbul edir.

Viktor İlyin məcburi müalicədən azadlığa çıxdıqdan sonra 20 illik əmək haqqını, hələ bununla yanaşı, xəstəliyi ilə bağlı 1-ci qrup əlil olduğuna görə Leninqrad şəhərində 1 otaqlı mənzil almağa da nail olur.

Viktor İlyinin törətdiyi sui-qəsd haqqında ictimaiyyətə geniş məlumat verilməyib. Rəsmi məlumatlarda isə onun kosmonavtlara qarşı sui-qəsd etmək istədiyi göstərilib.

Törədilmiş bu cinayət haqqında bir çox versiyalar irəli sürülüb, bu hadisənin arxasında hansısa qüvvələrin dayandığı da söylənilib. Versiyalardan biri SSRİ DTK-sında Yuri Andropovla onun birinci müavini, Brejnevlə yaxınlığı ilə seçilən Semyon Sviqunun qarşıdurması faktı da səslənib. Belə ki, Sviqun vasitəsi ilə Brejnevin Andropova təzyiqi onu bu sui-qəsdi təşkil etməyə vadar edib. Ancaq Andropov dəfələrlə rəsmi, yaxud qeyri-rəsmi şəkildə Baş katibə qarşı törədilən cinayət əməlindən xəbərsiz olduğunu bəyan edib...


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Hindistanda 500 min insan faciə ilə üzləşib
19.06.2018, 15:36

Hindistanda 500 min insan faciə ilə üzləşib

Əbülfəs Qarayev İSESCO-nun baş direktoru ilə görüşdü
19.06.2018, 15:30

Əbülfəs Qarayev İSESCO-nun baş direktoru ilə görüşdü

Türkiyə ABŞ-la Rusiyanın arasında qalıb
19.06.2018, 15:20

Türkiyə ABŞ-la Rusiyanın arasında qalıb

Zakir Həsənov yeni hərbi hissənin açılışında iştirak edib - FOTOLAR
19.06.2018, 14:53

Zakir Həsənov yeni hərbi hissənin açılışında iştirak edib - FOTOLAR

"Qarabağ"ın Çempionlar Liqasında rəqibi məlum oldu
19.06.2018, 14:45

"Qarabağ"ın Çempionlar Liqasında rəqibi məlum oldu

Sabah Bakıda hava necə olacaq? - PROQNOZ
19.06.2018, 14:35

Sabah Bakıda hava necə olacaq? - PROQNOZ

Bakıdakı yanğınlarla bağlı nazirlik rəsmi açıqlama verdi
19.06.2018, 14:07

Bakıdakı yanğınlarla bağlı nazirlik rəsmi açıqlama verdi

Deputatın toxunulmazlıq hüququ ləğv edildi
19.06.2018, 13:54

Deputatın toxunulmazlıq hüququ ləğv edildi

İmişlidə 45-dən çox pambıqçı kimyəvi maddədən zəhərlənib - AÇIQLAMA
19.06.2018, 13:42

İmişlidə 45-dən çox pambıqçı kimyəvi maddədən zəhərlənib - AÇIQLAMA

Rusiya parlamentinin spikeri Azərbaycana səfərə gəlir
19.06.2018, 13:20

Rusiya parlamentinin spikeri Azərbaycana səfərə gəlir

Ermənilərin pilotsuz təyyarəsi məhv edildi
19.06.2018, 13:17

Ermənilərin pilotsuz təyyarəsi məhv edildi

Azərbaycanlı nazir OPEK-in iclasına qatılacaq
19.06.2018, 13:16

Azərbaycanlı nazir OPEK-in iclasına qatılacaq

Dünyanın ən yaşlı oranqutanı ölüb
19.06.2018, 13:04

Dünyanın ən yaşlı oranqutanı ölüb

Biləsuvarda DƏHŞƏT - 16 yaşlı qız intihardan əvvəl özünü VİDEO-ya çəkdi
19.06.2018, 13:02

Biləsuvarda DƏHŞƏT - 16 yaşlı qız intihardan əvvəl özünü VİDEO-ya çəkdi

Qənirə Paşayeva dünyanın nüfuzlu qadınlarını ölkəmizə dəvət etdi
19.06.2018, 12:56

Qənirə Paşayeva dünyanın nüfuzlu qadınlarını ölkəmizə dəvət etdi

Qərbi Kaspi Universitetində tələbələrlə görüş
19.06.2018, 12:55

Qərbi Kaspi Universitetində tələbələrlə görüş

Yuri Manvelyan: “General Manvel Qarabağdakı qarətdən varlanmağa başladı...”
19.06.2018, 12:54

Yuri Manvelyan: “General Manvel Qarabağdakı qarətdən varlanmağa başladı...”

Oqtay Əsədov Çinə gedir
19.06.2018, 12:53

Oqtay Əsədov Çinə gedir

Azərbaycanda külli miqdarda narkotik vasitə dövriyyədən çıxarılıb
19.06.2018, 12:31

Azərbaycanda külli miqdarda narkotik vasitə dövriyyədən çıxarılıb

Dünyada qaçqınların sayı rekord həddə çatıb
19.06.2018, 12:20

Dünyada qaçqınların sayı rekord həddə çatıb

Azərbaycanda qızıl mağazası qarət edildi
19.06.2018, 12:05

Azərbaycanda qızıl mağazası qarət edildi

BMT: “Azərbaycanla açıq və fəal əməkdaşlıq edirik”
19.06.2018, 11:48

BMT: “Azərbaycanla açıq və fəal əməkdaşlıq edirik”

Bakıda hərbi parada hazırlıq - Mərkəzi yollar bağlanacaq
19.06.2018, 11:38

Bakıda hərbi parada hazırlıq - Mərkəzi yollar bağlanacaq

Azərbaycanın Baş nazirinə qarşı xain sui-qəsdi...
19.06.2018, 11:24

Azərbaycanın Baş nazirinə qarşı xain sui-qəsdi...

Türkiyədə mina partlayışı: 1 ölü, 2 yaralı
19.06.2018, 11:19

Türkiyədə mina partlayışı: 1 ölü, 2 yaralı

Ərdoğanın populyarlığı azalır - XƏBƏRDARLIQ
19.06.2018, 11:01

Ərdoğanın populyarlığı azalır - XƏBƏRDARLIQ

Qusarda ana və 7 yaşlı qızı itkin düşüb
19.06.2018, 10:55

Qusarda ana və 7 yaşlı qızı itkin düşüb

Tailandda son 9 ildə ilk dəfə edam cəzası icra olundu
19.06.2018, 10:49

Tailandda son 9 ildə ilk dəfə edam cəzası icra olundu

Bakıdakı “Taxta bazarı”nda YANĞIN - YENİLƏNİB
19.06.2018, 10:34

Bakıdakı “Taxta bazarı”nda YANĞIN - YENİLƏNİB

Paytaxtda daha bir YANĞIN
19.06.2018, 10:25

Paytaxtda daha bir YANĞIN

Cəbhədə şiddətli ATIŞMA – Atəşkəs 95 dəfə pozuldu
19.06.2018, 10:14

Cəbhədə şiddətli ATIŞMA – Atəşkəs 95 dəfə pozuldu

Azərbaycanda rektor vəfat edib
19.06.2018, 10:10

Azərbaycanda rektor vəfat edib

Yol polisi reyd keçirdi – sərxoş sürücülər saxlanıldı
19.06.2018, 10:02

Yol polisi reyd keçirdi – sərxoş sürücülər saxlanıldı

1,8 kiloqram marixuana satarkən yaxalandı
19.06.2018, 10:02

1,8 kiloqram marixuana satarkən yaxalandı

Bu gün “Qarabağ”ın Çempionlar Liqasındakı rəqibi bəlli olacaq - PÜŞKATMA    
19.06.2018, 09:59

Bu gün “Qarabağ”ın Çempionlar Liqasındakı rəqibi bəlli olacaq - PÜŞKATMA  

ARXİV
SORĞU
Hansı ölkə dünya çempionu olacaq?
Argentina(16.4%)
Braziliya(20.6%)
Almaniya(13.4%)
İngiltərə(5.15%)
Portuqaliya(14.4%)
İspaniya(4.12%)
Fransa(5.15%)
Belçika(1.03%)
Seneqal(2.06%)
Rusiya(17.5%)