26 sentyabr 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
İşğal olunmuş torpaqda İŞĞALÇINI MƏĞLUB ETMƏK HƏQİQƏTİ...
23.10.2017, 21:31

Böyük Vətən müharibəsi ilə bağlı ən çox xatırlanan hadisələrdən biri də 1942-ci ildə almanların işğal etdiyi Kiyev şəhərində alman qoşunlarının futbol komandası ilə Kiyev “Dinamo”su arasında keçirilən oyundur. SSRİ dövründə bu oyun haqqında kitablar yazılıb, filmlər çəkilib, mətbuat öz səhifələrində bu olaya geniş yer ayırıb. Kiyevli futbolçular qələbə qazanarsa güllələnəcəklərini bilsələr də, almanları məğlub etməsi əfsanələşdirilərək çəmiyyətə təqdim olunub.

Həqiqətənmi almanlar məğlub olduqlarına görə kiyevli futbolçuları oyundan sonra stadionda güllələyiblər?

Modern.az saytı tarixi oyunla bağlı mifləri və həqiqətləri təqdim edir.

 

Sovet ideologiyası öz ənənəsinə sadiq qalaraq oyunla bağlı kiyevli futbolçuların “əfsanəvi qəhrəmanlıq obrazını” yaradıb və bu oyunu tarixə öz istədikləri kimi həkk edib. Belə ki, sovet dönəminin oyunla bağlı təqdimatına görə Kiyevin işğalından sonra alman qoşunları “NKVD”-nin komandası olan “Dinamo” ilə matç keçirmək təklifini veriblər. 1942-ci ilin iyun ayından başlanan oyunlar avqusta qədər davam edib. Kiyev futbolçuları bütün oyunlardan qalib çıxıblar. Turnirin gedişi almanların heç də könlünü açmayıb, əksinə qəzəblərinə səbəb olub. Nəhayət, avqustun 9-da onlar utanc gətirən oyunlara son qoymaq qərarına gəliblər. Həmin gün “Zenit” stadionda kiyevli futbolçular alman hərbi-hava qüvvələrinin komandası ilə görüşüblər. Birinci hissə 3-1 kiyevlilərin xeyrinə bitib. Fasilə zamanı SS zabitləri Kiyev futbolşularının geyinib-soyunma otağına daxil olublar. Alman zabitlərindən biri oyunun hakimini də çağırtdırıb. Yüksəkçinli alman zabiti fikrini bir cümlə ilə ifadə edib: “Qələbəniz taleyinizin faciəsinə bərabər olacaq...”

İkinci hissə başlanıb. Ukraynalı futbolçular xəbərdarlığa məhəl qoymayaraq almanları 5-3 hesabı ilə məğlub ediblər. Sovet ideologiyasının təqdim etdiyi bu oyunda ən maraqlı məqam isə ondan ibarətdir ki, guya oyunun sonunda qapıçı ilə təkbətək çıxan kiyevli hücumçu 100 faizlik qol vurmaq şansından imtina edərək topu zərbə ilə qapıya deyil, arxa tərəfə ötürərək alman futbolçularını qıcıqlandırıb. Oyundan sonra bütün futbolçular həbs olunaraq almanlar tərəfindən güllələniblər.

 

Bəs həqiqət necədir? 90-cı illərdən sonra həmin oyunun canlı şahidlərinin söylədikləri tam fərqlidir.

Belə ki, həqiqətən də almanlar futbol turnirinin küçirilməsinin təşəbbüskarı olublar. Turnirdə iştirak edən komanda Kiyev “Dinamo”su deyil, “Start” komandası olub. Bu komandanın tərkibində “Dinamo”çular da olub. Komandanın bütün futbolçuları 1 saylı çörək zavodunun işçiləri olub. Turniri təşkil etməkdə almanlar işğal altında olan Kiyevdə həyatı canlandırmaq məqsədini daşıyıb. Oyun zamanı almanların ünvanlarına yağdırdıqları lənətə görə “Start” komandasının azarkeşlərindən bir neçəsi almanlar tərəfindən həbs olunub. Hətta azarkeşlərin çılğınlığının qarşısını almaq üçün havaya atəşlər açılıb.

Oyun “Start”-ın qələbəsi ilə başa çatıb. Komandanın heç bir oyunçusu həbs edilməyib və güllələnməyib. Hətta bu oyundan sonra “Start”-ın alman futbolçuları ilə daha iki görüşü keçirilib.

 

Bəs futbolçular nə vaxt və hansı səbəbdən güllələniblər? Əvvəla qeyd etmək lazımdır ki, heç də bütün furbolçular güllələnməyib.

Həbslər bir neçə aydan sonra başlayıb. Belə ki, SS zabitlərinə 1 saylı çörək zavodunda almanlar üçün hazırlanan çörəklərin içərisinə şüşə qırıntıları qatmaq haqqında məlumat çatdırılıb. Bu məlumatdan sonra zavodun 200-dən artıq işçisi həbs olunuraq Sırets düşərgəsinə göndərilib. Həbs olunanların arasında “Start” komandasının oyunçuları da olub. Bütün həbs ounanlar ən ağır işləri görməyə cəlb olunublar.

Futbolçulardan dörd nəfər isə güllələnməyə məhkum olunub. Nikolay Korotkix, İvan Kuzmenko, Aleksey Klimenko və Nikolay Truseviç Kiyev “Dinamo”sunun oyunçuları olub.

 

Futbolşuların güllələnmə səbəbləri haqqında bir neçə versiya var. Amma bu versiyaların heç biri tarixi avqust oyunundakı qələbə ilə bağlı deyil.

Əsas versiya dinamoçuların “NKVD” ilə sıx əlaqədə olmalarıdır. Hətta furbolçuların evində axtarış aparılarkən “NKVD” ilə bağlı sənəd və şəkillər də tapılıb.

Bütün bu versiyalara, miflərə və həqiqətlərə baxmayaraq, bu hadisədə bir gerçəklik var: İşğal olunmuş torpaqda işğalçını məğlub etmək həqiqəti...

Məhz elə buna görə də bu tarixi matçın əsas qəhrəmanlarının, güllələnmiş futbolçuların Ukrayna paytaxtının Labanovski adına mərkəzi stadionunun qarşısında möhtəşəm monumenti ucalıb...

 

Kiyev şəhəri, 21 oktyabr, 2017-ci il

Foto müəllifindir

 

 


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
“Sosial şəbəkələr boşanmaya səbəb olur”
26.09.2018, 10:29

“Sosial şəbəkələr boşanmaya səbəb olur”

Putinin Ermənistana səfər tarixi məlum oldu
26.09.2018, 10:22

Putinin Ermənistana səfər tarixi məlum oldu

Nazir Narkoloji Dispanserə yeni baş həkim təyin etdi - FOTO
26.09.2018, 10:18

Nazir Narkoloji Dispanserə yeni baş həkim təyin etdi - FOTO

700 bal toplayan tələbə: “BANM qızlarda da mühəndisliyə sevgi yarada bilib” - MÜSAHİBƏ
26.09.2018, 10:10

700 bal toplayan tələbə: “BANM qızlarda da mühəndisliyə sevgi yarada bilib” - MÜSAHİBƏ

Ötən gün Azərbaycan yollarında 4 nəfər ölüb
26.09.2018, 10:08

Ötən gün Azərbaycan yollarında 4 nəfər ölüb

İsveçin Azərbaycandakı xanım səfiri Gəncədə olub
26.09.2018, 09:55

İsveçin Azərbaycandakı xanım səfiri Gəncədə olub

“UNEC-in dəyərləri daşıdığı məsuliyyətin sərhədlərini tanıdır”
26.09.2018, 09:50

“UNEC-in dəyərləri daşıdığı məsuliyyətin sərhədlərini tanıdır”

“Azerspace-2” orbitə buraxıldı - VİDEO
26.09.2018, 09:47

“Azerspace-2” orbitə buraxıldı - VİDEO

Xəzər dənizində zəlzələ olub
26.09.2018, 09:40

Xəzər dənizində zəlzələ olub

Cəbhədə şiddətli atışma oldu
26.09.2018, 09:39

Cəbhədə şiddətli atışma oldu

ABŞ Rusiyanın nüvə silahlarına görə qorxuya düşdü – RƏSMİ
26.09.2018, 09:38

ABŞ Rusiyanın nüvə silahlarına görə qorxuya düşdü – RƏSMİ

Azərbaycanda yeni qurum yaradılır - QƏRAR
26.09.2018, 09:37

Azərbaycanda yeni qurum yaradılır - QƏRAR

Dəyəri milyonlarla olan əmlaklar “Azərsu”ya verildi
26.09.2018, 09:33

Dəyəri milyonlarla olan əmlaklar “Azərsu”ya verildi

Putin Bakıya sabah gəlir - XİN-dən AÇIQLAMA
26.09.2018, 09:28

Putin Bakıya sabah gəlir - XİN-dən AÇIQLAMA

Mehriban Əliyeva: “Cümhuriyyət qurucularının xatirəsinə böyük hörmətlə yanaşırıq”
26.09.2018, 08:52

Mehriban Əliyeva:Cümhuriyyət qurucularının xatirəsinə böyük hörmətlə yanaşırıq

Həmsədrlər Azərbaycan və Ermənistan xarici işlər nazirlərini bu gün görüşdürürlər
26.09.2018, 08:32

Həmsədrlər Azərbaycan və Ermənistan xarici işlər nazirlərini bu gün görüşdürürlər

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
26.09.2018, 07:54

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

Almaniya gərginliyin artmasından narahatdır
26.09.2018, 00:56

Almaniya gərginliyin artmasından narahatdır

Bərdədə maneəyə çırpılan avtomobilin sürücüsü öldü
26.09.2018, 00:43

Bərdədə maneəyə çırpılan avtomobilin sürücüsü öldü

Azərbaycanla İsveçrənin turizm sahəsində əməkdaşlıq imkanları
26.09.2018, 00:27

Azərbaycanla İsveçrənin turizm sahəsində əməkdaşlıq imkanları

Tramp 2 ildə ABŞ-a 10 trilyon dollar qazandırıb
26.09.2018, 00:15

Tramp 2 ildə ABŞ-a 10 trilyon dollar qazandırıb

Azərbaycan nefti bahalaşıb
25.09.2018, 23:56

Azərbaycan nefti bahalaşıb

Abramoviç “Çelsi”nı satır
25.09.2018, 23:42

Abramoviç “Çelsi”nı satır

Nəsib Nəbioğlunun kitabının təqdimatı keçiriləcək
25.09.2018, 23:33

Nəsib Nəbioğlunun kitabının təqdimatı keçiriləcək

Leyla Əliyeva Romada “Azərbaycan otağı”nın açılışında iştirak edib - FOTOLAR
25.09.2018, 23:18

Leyla Əliyeva Romada “Azərbaycan otağı”nın açılışında iştirak edib - FOTOLAR

Prezidentin xanımına qarşı da sanksiya tətbiq edildi
25.09.2018, 23:01

Prezidentin xanımına qarşı da sanksiya tətbiq edildi

İnsan dərisinə bənzər həsas elektron dəri yaradıldı
25.09.2018, 22:44

İnsan dərisinə bənzər həsas elektron dəri yaradıldı

Oqtay Şirəliyevin qızı Rusiyada nazir təyin edildi - DOSYE + FOTOLAR   
25.09.2018, 22:34

Oqtay Şirəliyevin qızı Rusiyada nazir təyin edildi - DOSYE + FOTOLAR  

Bir şəklin tarixçəsi - İki məşhur sənətkar - Vəfalı günlər, Vəfasız həyat...
25.09.2018, 22:30

Bir şəklin tarixçəsi - İki məşhur sənətkar - Vəfalı günlər, Vəfasız həyat...

Azərbaycan “Tufan” zirehli maşınını sərgidə nümayiş etdirib - FOTO
25.09.2018, 22:23

Azərbaycan “Tufan” zirehli maşınını sərgidə nümayiş etdirib - FOTO

Ermənistanın XİN rəhbəri Minsk qrupunun həmsədrləri ilə görüşüb
25.09.2018, 22:14

Ermənistanın XİN rəhbəri Minsk qrupunun həmsədrləri ilə görüşüb

Apple "macOS Mojave"ni istifadəçilərə təqdim edib
25.09.2018, 21:59

Apple "macOS Mojave"ni istifadəçilərə təqdim edib

Rusiyanın 12 şirkətinə qarşı sanksiya tətbiq edildi
25.09.2018, 21:43

Rusiyanın 12 şirkətinə qarşı sanksiya tətbiq edildi

Ərdoğanın ifadəsi tvitter trendləri siyasında ilk sırada - FOTO
25.09.2018, 21:25

Ərdoğanın ifadəsi tvitter trendləri siyasında ilk sırada - FOTO

Rusiyada hipersəsli snayper güllələri istehsal olunur
25.09.2018, 21:11

Rusiyada hipersəsli snayper güllələri istehsal olunur

Azərbaycan Monqolustanda investisiya imkanlarını nəzərdən keçirəcək
25.09.2018, 20:55

Azərbaycan Monqolustanda investisiya imkanlarını nəzərdən keçirəcək

“Ermənistanın işğalçılıq siyasəti regional təhlükəsizliyə ciddi maneədir”- Sahibə Qafarova
25.09.2018, 20:43

“Ermənistanın işğalçılıq siyasəti regional təhlükəsizliyə ciddi maneədir”- Sahibə Qafarova

Azərbaycanlı əsgərlərə gürcü dili öyrədilir
25.09.2018, 20:30

Azərbaycanlı əsgərlərə gürcü dili öyrədilir

Elmar Məmmədyarov ABŞ Dövlət Katibinin köməkçisi ilə görüşdü
25.09.2018, 20:16

Elmar Məmmədyarov ABŞ Dövlət Katibinin köməkçisi ilə görüşdü

Nazirlər cinayətkarlıqla mübarizə sahəsində əməkdaşlığı müzakirə etdi
25.09.2018, 20:03

Nazirlər cinayətkarlıqla mübarizə sahəsində əməkdaşlığı müzakirə etdi

“Maşın” şou yenidən başlayır - Vaxt açıqlandı
25.09.2018, 19:59

“Maşın” şou yenidən başlayır - Vaxt açıqlandı

“Qarabağ” – “Arsenal” oyununa 20 min bilet satılıb
25.09.2018, 19:34

“Qarabağ” – “Arsenal” oyununa 20 min bilet satılıb

Mərkəzi Bankın rəhbəri istefa VERDİ - FOTO
25.09.2018, 19:25

Mərkəzi Bankın rəhbəri istefa VERDİ - FOTO

Ələt-Astara yolunun pullu olacağı tarix AÇIQLANDI - VİDEO
25.09.2018, 19:16

Ələt-Astara yolunun pullu olacağı tarix AÇIQLANDI - VİDEO

Bakıda məktəblinin ölüm səbəbi açıqlandı
25.09.2018, 19:08

Bakıda məktəblinin ölüm səbəbi açıqlandı

Sabah bu ərazilərdə qaz olmayacaq
25.09.2018, 19:00

Sabah bu ərazilərdə qaz olmayacaq

25.09.2018, 18:50

"Baku Bus"un avtobusu alovlandı: Sürücü sərnişinlərin həyatını belə xilas etdi -VİDEO

Onlar dünya çempionu oldular - Bakıda
25.09.2018, 18:40

Onlar dünya çempionu oldular - Bakıda

Gömrük Komitəsi daxili orqanları yoxlamaq üçün avadanlıq alır
25.09.2018, 18:32

Gömrük Komitəsi daxili orqanları yoxlamaq üçün avadanlıq alır

Azərbaycan mediasından dünyaya örnək layihə
25.09.2018, 18:20

Azərbaycan mediasından dünyaya örnək layihə

ARXİV