19 dekabr 2017, Çərşənbə
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - Xəstə Krupskayanın güdazına gedən Lenin – 240266 saylı 23 cildlik cinayət işi
Xəstə Krupskayanın güdazına gedən Lenin – 240266 saylı 23 cildlik cinayət işi
13.11.2017, 20:45

1919-cu ilin yanvar ayında baş verən bu hadisə heç bir siyasi xarakter daşımayıb, cinayətkar dəstənin məqsədi sadəcə soyğunçuluq olub. Hədəfin seçilməsi də sırf təsadüfi baş verib. Amma bu təsadüf yeni qurulmuş sovet hökumətində çox şeyləri dəyişə bilərdi. Çünki bu hadisədə ən kiçik bir ehtiyatsızlıq, yaxud yanlış bir addım Leninin ölümünə bərabər idi.

 

Modern.az saytı bu günə qədər də arxivlərdə saxlanılan 23 cildlik 240266 saylı cinayət işi haqqında yazını təqdim edir.

 

Uzun illər bu cinayət işi haqqında ictimaiyyətə və mətbuata açıqlama verilməyib. “Tam məxfi” qriflər qovluqlardan götürüldükdən sonra Leninlə bağlı olan bu olayın bütün detalları aydın olub.

 

6 yanvar 1919-cu ildə Lenin axşam saat 5-6 radələrində öz xidməti avtomobilində Sokolniki rayonu ərazisində yerləşən xəstəxanada müalicə olunan Krupskayanı ziyarət etməyə gedir. Maşında Leninlə birgə bacısı Mariya Ulyanova, şəxsi mühafizəçisi İvan Çabanov və bir də sürücü Stepan Gil olur.

 

Qarlı-çovğunlu havada xəstə yanına tələsənlər yolda olduqları ərəfədə elə həmin rayonda, kiçik bir mənzildə içki süfrəsi arxasında Koşelkov və dəstəsi yeni plan çızırlar. Arbatda hədəf seçilmiş “obyekt”i soymaq. Soyğunçu dəstənin “əməliyyat”ı həyata keçirmək üçün bir porlemi yaranır. Sokolnikidən Arbata məsafə çox olduğundan onlar hansı yolla olursa-olsun maşın əldə etməlidirlər. Dəstə yekdil şəkildə qərar qəbul edir: Şosseyə çıxıb ilk qarşıya çıxan maşını sahibindən almaq.

 

Beləliklə, Koşelkov və 6 nəfər dəstə üzvü yolun kənaranı çıxırlar. Uzaqdan gələn maşının işığı görünəndə “komanda” hazır vəziyyətdə durur. Maşın yaxınlaşan kimi dəstənin 3 üzvü silahla Leninin avtomobilinin qarşısına çıxır. Sürücü Stapan Gil istintaqa verdiyi ifadədə həmin anı belə xatırlayıb:

“3 nəfər silahlı yolun ortasına atılaraq, saxla maşını",- deyə qışqırmağa başladılar.

 

Qərara gəldim ki, saxlamayım, aralarından keçib uzaqlaşım. Bu şəxslərin quldur, soyğunçu olduqlarına şübhəm yox idi. Elə bu məqamda arxa oturacaqda əyləşən Vladimir İliç maşını saxlamağı göstəriş verdi:

- Stepan, maşını saxla, görək bunlara nə lazımdır. Bəlkə patrul xidmətinin əməkdaşlarıdır.

 

Maşının arxasından isə qışqırıq səsləri kəsilmirdi:

- Saxlayın maşını, atəş açacağıq.

 

Lenin bunu eşitdikdən sonra qəti şəkildə əmr verdi:

-Saxla maşını...

 

Maşını saxlayan kimi dərhal qapıları açdılar. Lenini, Mariya Ulyanovu, mühafizəçini çox kobud şəkildə maşından düşürdülər. Lenin tez-tələsik cibindən “buraxılış vəsiqəsi”ni çıxardıb onlara göstərdi:

- Siz nə edirsiniz? Mən Leninəm, bu da mənim vəsiqəm.

 

Koşelkov tapançanı Leninin başına dirəmişdi və yəqin ki, sərxoş olduğundan onun dediklərini yaxşı anlamırdı, hətta adını da səhv eşitmişdi:

- Nə olsun Levinsən, mən Levin tanımıram.

 

O, əlini Vladimir İliçin ciblərinə salıb nə varsa götürdü. Qeyd dəftərçəsini, pulqabını, vəsiqəni və bir də tapançanı. Məni sanki yaddan çıxarmışdılar. Hələ ki, sükan arxasında əyləşmişdim. Tapança əlimin altında idi. Amma heç bir hərəkət edə bilməzdim. Çünki tapançalar yerdə olanların gickahlarına dirənmişdi. Bir göz qırpımında məni də yerə salıb maşına minib uzaqlaşdılar.

 

 

 

Maşın uzaqlaşandan sonra Lenin təəssüf və həm də əsəbi halda pıçaldayırdı:

- Əhsən, silahlı adamlar, soyğunçuluq, maşınımızı da apardılar...

 

Mən özümü günahkar hiss edirdim və Vladimir İliçə nəyə görə atəş açmamağımı izah etməyə çalışırdım. Lenin mənimlə razılaşırdı:

- Stapan, sən atəş açsaydın bu quldurlar bizi məhv edəcəkdilər...”

 

Quldur dəstəsi hadisə yerindən uzaqlaşdıqdan sonra əldə etdikləri “qənaət”ə nəzər salırlar. Pulqabında qəpik-quruş olur. Dəftərçədəki qeydlər soyğunçular üçün mənasız görünür. Tapanca qazanc sayılır. Vəsiqə...

 

Vəsiqə isə Koşelkovu “şok” vəziyyətinə salır. Levin kimi qəbul etdiyi adam Lenin imiş. Tez dəstəsinə tapşırır ki, maşını atıb qaçmaq lazımdır. Belə də edirlər.

 

Bu həmin Koşelkov idi ki, Moskva çekistlərinin yuxusuna haram qatmışdı. Bu həmin Koşelkov idi ki, üstündə 22 çekisti öldürdüyünə görə, qalaq-qalaq cinayət işləri var idi.

 

Həmin axşam bütün Moskva ayaqüstə qaldırılır, Leninin mühafizəsi gücləndirilir. Axtarış-əməliyyat tədbirlərinə əlavə qüvvələr cəlb olunur. Qərar qəbul olunur ki, cinayətkarlar ən ağır cəzaya, güllələnməyə məhkum olunmalıdırlar. Öncə Koşelkovun dəstəsindən 3 nəfər ələ keçirilir. Onlardan biri ölüm hökmündən xilas olmaq üçün düzgün ifadə verməyi, Koşelkovun yerininin müəyyənləşdirilməsində yardımçı olacağını söyləyir. Beləliklə, cinayətin baş müəllifinin yeri müəyyənləşir.

 

Əməliyyat zamanı Koşelkovun dəstəsindən iki nəfər yerindəcə məhv edilir. Özü isə yenidən qaçmağa müvəffəq olur. O adəti üzrə eyni zamanda iki tapanca ilə “mübarizə”sini davam etdirir. Ancaq küçə savaşları çox davam etmir. Koşelkov baş əməliyyatçı Martınovun sərrast atəşinə tuş gəlir...

 

Koşelkovun evində axtarış zamanı Leninin əşyaları da aşkar olunur, onlar yenidən proletariatın rəhbərinə qaytarılır. Çox kiçik bir dairədə isə Vladimir İliçin silahdaşları bu olayı belə adalandırırlar: “Xəstə Krupskayanın güdazına gedən Lenin...”


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Rəsulzadəyə aid özəl sənədlər və fotolar - “AXC-100”
19.12.2017, 00:09

Rəsulzadəyə aid özəl sənədlər və fotolar - “AXC-100”

Əfqanıstandakı terrorda 2 nəfər öldü
18.12.2017, 23:48

Əfqanıstandakı terrorda 2 nəfər öldü

ABŞ-da sərnişin qatarı qəzaya uğradı: 6 ölü,  77 yaralı, Yenilənib
18.12.2017, 23:34

ABŞ-da sərnişin qatarı qəzaya uğradı: 6 ölü,  77 yaralı, Yenilənib

Azərbaycan nefti bahalaşıb
18.12.2017, 23:16

Azərbaycan nefti bahalaşıb

Türkiyədə 410 metrlik körpü uçdu
18.12.2017, 23:06

Türkiyədə 410 metrlik körpü uçdu

Bakıda oteldə yanğın
18.12.2017, 22:51

Bakıda oteldə yanğın

Məşhur aktyor ailə qurdu
18.12.2017, 22:34

Məşhur aktyor ailə qurdu

ABŞ Qüdslə bağlı qanuna veto qoydu
18.12.2017, 22:03

ABŞ Qüdslə bağlı qanuna veto qoydu

İntim həyat üçün “QARA SİYAHI”
18.12.2017, 21:54

İntim həyat üçün QARA SİYAHI”

Əczaçılıq məhsulları istehsalı 2.5 faiz artıb
18.12.2017, 21:42

Əczaçılıq məhsulları istehsalı 2.5 faiz artıb

SSRİ tarixində ən qəddar SİMA – “DƏMİR NARKOM”
18.12.2017, 21:29

SSRİ tarixində ən qəddar SİMA – “DƏMİR NARKOM”

Koalisiya Əbu Bəkr əl-Bağdadi ilə bağlı xəbəri təkzib etdi
18.12.2017, 21:06

Koalisiya Əbu Bəkr əl-Bağdadi ilə bağlı xəbəri təkzib etdi

İnstitutun bir illik fəaliyyəti dəyərləndirildi
18.12.2017, 20:54

İnstitutun bir illik fəaliyyəti dəyərləndirildi

Azərbaycanda ilk dəfə “Çay, çəltik və sitrus meyvələri” festivalı - VİDEO
18.12.2017, 20:38

Azərbaycanda ilk dəfə “Çay, çəltik və sitrus meyvələri” festivalı - VİDEO

Azərbaycan “Tatra” markalı yük maşını istehsal edəcək
18.12.2017, 20:27

Azərbaycan “Tatra” markalı yük maşını istehsal edəcək

Uşaqların evdən qaçma səbəbləri açıqlandı
18.12.2017, 20:14

Uşaqların evdən qaçma səbəbləri açıqlandı

Azərbaycan Tacikistana yeni səfir göndərir
18.12.2017, 20:02

Azərbaycan Tacikistana yeni səfir göndərir

Oqtay Əsədov: “Azərbaycan Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlığın inkişafında maraqlıdır”
18.12.2017, 19:51

Oqtay Əsədov: “Azərbaycan Avropa İttifaqı ilə əməkdaşlığın inkişafında maraqlıdır”

Gənç vokal ifaçısının daha bir uğuru
18.12.2017, 18:55

Gənç vokal ifaçısının daha bir uğuru

Parlamentə gözyaşardcı qazla hücum oldu
18.12.2017, 18:44

Parlamentə gözyaşardcı qazla hücum oldu

Elmar Məmmədyarov Avropa Parlamentinin deputatı ilə görüşüb
18.12.2017, 18:32

Elmar Məmmədyarov Avropa Parlamentinin deputatı ilə görüşüb

Bankomatdan oğurluq etmək istəyən şəxs saxlanıldı
18.12.2017, 18:26

Bankomatdan oğurluq etmək istəyən şəxs saxlanıldı

Dövlət qulluğuna imtahan verənlərin yaş tərkibi AÇIQLANDI
18.12.2017, 18:17

Dövlət qulluğuna imtahan verənlərin yaş tərkibi AÇIQLANDI

Turizm Şurasının altıncı iclası keçirilib
18.12.2017, 18:05

Turizm Şurasının altıncı iclası keçirilib

Qənirə Paşayevadan onkoloji xəstəliyi olan jurnalistlə bağlı YENİ XƏBƏR
18.12.2017, 18:01

Qənirə Paşayevadan onkoloji xəstəliyi olan jurnalistlə bağlı YENİ XƏBƏR

Anar Məmmədovun federasiyasında İSTEFALAR - külli miqdarda borcu var
18.12.2017, 17:52

Anar Məmmədovun federasiyasında İSTEFALAR - külli miqdarda borcu var

Güləş məşqçisinə prezident təqaüdü verildi
18.12.2017, 17:41

Güləş məşqçisinə prezident təqaüdü verildi

Prezident idmanın inkişafında xidmətləri olan şəxsləri təltif etdi - SİYAHI
18.12.2017, 17:37

Prezident idmanın inkişafında xidmətləri olan şəxsləri təltif etdi - SİYAHI

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
18.12.2017, 17:22

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Bioloji Təbabət Klinikasından jurnalistlərə ENDİRİM - 50 faiz güzəşt
18.12.2017, 17:16

Bioloji Təbabət Klinikasından jurnalistlərə ENDİRİM - 50 faiz güzəşt

Elmar Məmmədyarov Doroxini qəbul etdi
18.12.2017, 17:11

Elmar Məmmədyarov Doroxini qəbul etdi

Almaniyada keçmiş rəqiblər koalision hökumət quracaq
18.12.2017, 17:08

Almaniyada keçmiş rəqiblər koalision hökumət quracaq

Bakıda tikinti şirkətlərinin rəhbərləri həbs edildi
18.12.2017, 17:03

Bakıda tikinti şirkətlərinin rəhbərləri həbs edildi

İlham Əliyev “Euronews”un suallarını cavablandırdı
18.12.2017, 16:58

İlham Əliyev “Euronews”un suallarını cavablandırdı

2017-ci ildə vəfat edən dünya MƏŞHURLARI
18.12.2017, 16:46

2017-ci ildə vəfat edən dünya MƏŞHURLARI

ARXİV
SORĞU
Xaricdəki hansı iş adamı Azərbaycana daha çox bağlıdır?
Vahid Ələkbərov(1.66%)
Araz Ağalarov (19.7%)
Mübariz Mənsimov (32.2%)
Fərhad Əhmədov(5.67%)
Füzuli Məmmədov(34.6%)
Telman İsmayılov (1.77%)
İsgəndər Xəlilov(1.45%)
Vaqif Məmişov(1.27%)
Heç biri(1.04%)
Digərləri(0.49%)