18 oktyabr 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - MEDİA - Jurnalistlərə məlumat sızdıran mənbələr...  - Onlar nə dərəcədə mötəbərdir?  
Jurnalistlərə məlumat sızdıran mənbələr...  - Onlar nə dərəcədə mötəbərdir?  
21.11.2017, 11:21

Hazırda mətbuatda yalan, şayiə xarakterli informasiyaların yayılması adi hala çevrilib. Hər halda "adının çəkilməsini istəməyən şəxs", "mötəbər mənbə" kimi ifadələrlə qarşılaşmısınız. Xarici mediada da bu kimi ifadələrdən istifadə olunur. Amma əksər hallarda həmin mənbələrin reallığına  inam mövcuddur. Xaricdə jurnalistlərin istifadə etdiyi mənbələrin mötəbərliyi, onlardan istifadə etmək bacarığı tam formalaşıb.

Maraqlıdır, Azərbaycanda jurnalistlərə informasiya verən  mənbələr varmı?  Həmin mənbələr nə dərəcədə mötəbərdir?

“Yeni Azərbaycan” qəzetinin baş redaktoru, deputat Hikmət Babaoğlu Modern.az-a bildirib ki, hər şeydən  öncə, jurnalistlərin mənbələrlə işləmə bacarığını vurğulamaq lazımdır:

“Bilirsiniz, hazırda Azərbaycan mətbuatı kamillik mərhələsini yaşayır. Azərbaycan Respublikasının istər Konstitusiyasında, istər digər hüquqi  normativ aktlarında mətbuatda söz azadlığını təmin edən hüquqi əsaslar mövcuddur. Eyni zamanda, ölkədə hazırda ictimai-siyasi münasibətlərin keyfiyyəti elədir ki, istənilən dövlət qurumu və ya qeyri qurumlar, yaxud Azərbaycan cəmiyyətinin bütün institutları, mətbuat üçün əlçatandır. Buna görə də düşünürəm ki, bəlkə bəzən bir qədər gec, amma əksərən lazimi zamanda Azərbaycan jurnalistləri informasiya əldə edə bilirlər. Lakin informasiya istehsal edən mənbələrlə jurnalistlərin əlaqə yaratmaq təcrübəsi, peşəkarlığı hansı səviyyədədir? Fikrimcə, müəyyən məhdudluqlar varsa da, əsasən bundan qaynaqlanır”.

H.Babaoğlu qeyd edib ki, jurnalist nəyi, necə almağı bacarmalıdır:

“Bilirsiniz, informasiya əldə etmək təkcə jurnalistlərin peşəsi deyil. Çoxsaylı müxtəlif institutlar da informasiyalar əldə edirlər. İnformasiyaya çatmaq özü mürəkkəb, eyni zamanda profesionallıq tələb edən prosesdir. İstənilən halda informasiya əldə etmək istəyənin informasiya verənlə ünsiyyətində psixoloji toqquşma baş verir. Buna görə də jurnalistin psixoloji enerjisi informasiya mənbəyi kimi çıxış edən qrupun, şəxsin, hansısa strukturun rəhbəri ilə psixoloji enerjisindən üstün olmalıdır ki, informasiyanı əldə edə bilsin. Yoxsa siz lazimi məlumatı əldə edə bilməyəcəksiniz.  İkinci məsələ, jurnalist  informasiya əldə etmək istədiyi sahənin incəliklərini bilməli və peşəkar olmalıdır. Nəyi, necə almağı bacarmalıdır”.

Müsahibimizin sözlərinə görə, ən mötəbər mənbə elə informasiyaya məsul olan rəsmi qurumlardır:

“Bundan, başqa əlimizdə olan mənbələrin mötəbərliyinə həmişə şübhə ilə baxıram. Çünki informasiya ilə manipulyasiya etmək bacarığı əksər hallarda məhz o mənbələrdə olur. Rəsmi qurum istəsə də, informasiya ilə manipulyasiya edə bilməz. Çünki onun rəsmi hüquqi statusu var və verdiyi informasiyaya görə məsuliyyət daşıyır. Ona görə də fikirləşirəm ki, dırnaqarası mötəbər mənbələrə həmişə diqqətlə yanaşmaq  lazımdır. Bütün hallarda informasiya əldə etməyin müxtəlif metodları var.  Bu baxımdan jurnalist mütləq öz üzərində işləməlidir”.

“Yeni Nəsil” Jurnalistlər Birliyinin sədri Arif Əliyev  düşünür ki, Azərbaycanda jurnalistlərə informasiya verən kifayət qədər mənbə var:

“Bəzən saytlarımız əsasən qeyri-rəsmi mənbələrin üzərində dayanır. Bunun iki səbəbi var. Birincisi, ümumiyyətlə rəsmi mənbələrdən informasiya almaq çətindir. Xüsusən bu, bir qədər qıcıqlandırıcı informasiyalara aiddir.  İkinci səbəb isə bizdə  kütləvi informasiya vasitələrinin bir çoxunun arxasında fərdi şəxslər dayanır. Hakimiyyət , biznes dairələrinə aid olan şəxslər informasiya verir və təbii ki, onların öz maraqları var. Bu iki səbəbdən bizim bir  çox kütləvi informasiya vasitələrinin öz  mənbələri kifayət qədər genişdir. Lakin nə dərəcədə mötəbərdir? Sizə deyim ki, o informasiyaların böyük  əksəriyyətinin özəyi həqiqətdir. Amma təbii ki, ifadə tərzi bir qədər qərəzlidir. Yəni bəzən bir saytdan hansısa maliyyə məsələləri yaxud hansısa məmur davranışı, mülkü ilə bağlı məlumatlar  oxuyuruq. Bu məlumatlar özəyində əsasən doğrudur.  Amma dediyim kimi,  ifadə formasında müəyyən qərəzlilik,  həmçinin şişirdilmələr mövcuddur”.

A.Əliyev bildirib ki, jurnalistlərin mənbələrlə işləmək bacarığı çox zəifdir və cilalanmağa böyük ehtiyacı var:

“Bilirsiniz, informasiya mənbəyi ilə iş, jurnalistikanın ən mühüm məsələlərindən və problemlərindən biridir. Bu, təhsildən çox praktikadan asılıdır. Bizdə isə bu sahədə praktika demək olar ki, ölü olduğu üçün əlbəttə, jurnalistlərin mənbələrlə işləmək bacarığı , mədəniyyəti, etikası, çox zəifdir və cilalanmağa böyük ehtiyacı var. Mənbələr silah kimidir, işlənmədikcə,  paslanır. Buna görə də bizim bir qrup saytlarımız, informasiya qurumlarımız yalnız rəsmi mənbələrin üzərində donuq şəklində qalıblar. Hansısa şəxslərin efirə çıxması da razılıqladır. Axı şəxs özü də informasiya mənbəyidir. Digər qrup isə hardansa ötürülən informasiyaların ehtiyacına qalıb. Üçüncü çox pis cəhət isə bir-birindən köçürtmədir. Bir saytda çıxan xəbər eyni formada, heç dəyişilmədən 99 saytda  yayımlanır. Bu isə o deməkdir ki, o informasiyanı hazırlayan jurnalist əslində, nəinki, mənbənin üzünü görməyib, heç yanından da keçməyib”.


Günay RƏSULQIZI
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ötən gün Azərbaycan yollarında 3 nəfər ölüb
18.10.2018, 10:47

Ötən gün Azərbaycan yollarında 3 nəfər ölüb

Azərbaycanlı deputatlar Rusiya parlamentinə etiraz məktubu göndərdilər
18.10.2018, 10:45

Azərbaycanlı deputatlar Rusiya parlamentinə etiraz məktubu göndərdilər

Prezident İtaliya Senatının sədrini qəbul edib
18.10.2018, 10:40

Prezident İtaliya Senatının sədrini qəbul edib

Türkiyə polisi Qaşıqçının öldürülməsinə dair yeni dəlillər aşkarladı
18.10.2018, 10:31

Türkiyə polisi Qaşıqçının öldürülməsinə dair yeni dəlillər aşkarladı

Azərbaycanda otellərin onlayn reytinqi qurulacaq
18.10.2018, 10:27

Azərbaycanda otellərin onlayn reytinqi qurulacaq

“Yeni brend təqdim olunacaq, turizmə baxışınız dəyişəcək” – Agenlik sədrindən ANONS
18.10.2018, 10:20

“Yeni brend təqdim olunacaq, turizmə baxışınız dəyişəcək” – Agenlik sədrindən ANONS

İlham Əliyev Türkmənistan Nazirlər Kabineti sədrinin müavinini qəbul edib
18.10.2018, 10:13

İlham Əliyev Türkmənistan Nazirlər Kabineti sədrinin müavinini qəbul edib

Məmur olmaq istəyənlər sınağa çəkiləcək
18.10.2018, 10:06

Məmur olmaq istəyənlər sınağa çəkiləcək

Erməni qadınları doğmaq istəmir - Ölkə demoqrafik uçurum ASTANASINDA
18.10.2018, 10:00

Erməni qadınları doğmaq istəmir - Ölkə demoqrafik uçurum ASTANASINDA

Bakının bir hissəsində su olmayacaq
18.10.2018, 09:52

Bakının bir hissəsində su olmayacaq

“Bəzi deputatlar Azərbaycanın müstəqilliyinə səs vermədilər” - “İstiqlalçı deputat”
18.10.2018, 09:46

“Bəzi deputatlar Azərbaycanın müstəqilliyinə səs vermədilər” - “İstiqlalçı deputat”

Xarici dil fənni üzrə nümunə audio MATERİALLAR
18.10.2018, 09:31

Xarici dil fənni üzrə nümunə audio MATERİALLAR

Azərbaycanda əhali niyə nağdsız ödənişə alışa bilmir?..   
18.10.2018, 09:28

Azərbaycanda əhali niyə nağdsız ödənişə alışa bilmir?..  

Sex sahibləri 1278 manat cərimələndi
18.10.2018, 09:27

Sex sahibləri 1278 manat cərimələndi

Ermənistan cəbhədə təxribata ara vermir
18.10.2018, 09:01

Ermənistan cəbhədə təxribata ara vermir

Sağlığında qiymət verək insanlara…
18.10.2018, 08:31

Sağlığında qiymət verək insanlara…

Türkmənistanın xarici işlər naziri Bakıya gəldi   
18.10.2018, 08:25

Türkmənistanın xarici işlər naziri Bakıya gəldi  

2000 manat maaş alacaq akademiklər kimlərdir? - Tam SİYAHI   
18.10.2018, 08:17

2000 manat maaş alacaq akademiklər kimlərdir? - Tam SİYAHI  

Argentinada TÜRKSOY-un 25 illik yubileyi keçirilib
18.10.2018, 07:59

Argentinada TÜRKSOY-un 25 illik yubileyi keçirilib

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi
18.10.2018, 07:55

Manat və dolların bugünkü məzənnəsi

Azərbaycanın gənc cüdoçusu dünya çempionu oldu
18.10.2018, 01:01

Azərbaycanın gənc cüdoçusu dünya çempionu oldu

365 milyon dollarlıq yumruq
18.10.2018, 00:46

365 milyon dollarlıq yumruq

Qoxu və stress sensorları təqdim edildi
18.10.2018, 00:32

Qoxu və stress sensorları təqdim edildi

Britaniya parlamenti yaxınlığında tapılan əşya partladıldı – YENİLƏNİB
18.10.2018, 00:21

Britaniya parlamenti yaxınlığında tapılan əşya partladıldı – YENİLƏNİB

Müstəqilliyimizin bərpasının 27 illik tarixi...
18.10.2018, 00:03

Müstəqilliyimizin bərpasının 27 illik tarixi...

Cəlilabadda hasar fəhlələrin üstünə aşdı: 1 ölü, 1 yaralı
17.10.2018, 23:51

Cəlilabadda hasar fəhlələrin üstünə aşdı: 1 ölü, 1 yaralı

Prezidentə sui-qəsd oldu
17.10.2018, 23:34

Prezidentə sui-qəsd oldu

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
17.10.2018, 23:22

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Putin yenidən Türkiyəyə gedir
17.10.2018, 23:11

Putin yenidən Türkiyəyə gedir

İran-Pakistan sərhədində güclü zəlzələ
17.10.2018, 22:45

İran-Pakistan sərhədində güclü zəlzələ

“Winamp” illər sonra geri qayıdır
17.10.2018, 22:31

“Winamp” illər sonra geri qayıdır

“Türkmənistanın BTQ-yə qoşulması Azərbaycanla əlaqələri möhkəmləndirəcək” - Hacıbala Abutalıbov   
17.10.2018, 22:17

“Türkmənistanın BTQ-yə qoşulması Azərbaycanla əlaqələri möhkəmləndirəcək” - Hacıbala Abutalıbov  

İtaliya Senatının sədri Azərbaycana gəlib
17.10.2018, 22:03

İtaliya Senatının sədri Azərbaycana gəlib

Azərbaycanla Çexiya arasında hərbi əməkdaşlıq müzakirə edilib
17.10.2018, 21:53

Azərbaycanla Çexiya arasında hərbi əməkdaşlıq müzakirə edilib

Badamdarda yenidən torpaq sürüşməsi oldu
17.10.2018, 21:37

Badamdarda yenidən torpaq sürüşməsi oldu

“QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Şurası- 10 il” - VİDEO
17.10.2018, 21:28

“QHT-lərə Dövlət Dəstəyi Şurası- 10 il” - VİDEO

Azərbaycan Qırğızıstanla turizm sahəsində birgə müəssisə yaradır
17.10.2018, 21:12

Azərbaycan Qırğızıstanla turizm sahəsində birgə müəssisə yaradır

Məktəblilər həyatlarını belə təhlükəyə atır - VİDEO
17.10.2018, 20:57

Məktəblilər həyatlarını belə təhlükəyə atır - VİDEO

İsraildən Qəzzaya qarşı yeni addım
17.10.2018, 20:43

İsraildən Qəzzaya qarşı yeni addım

Türkmənistan Azərbaycanla əlaqələrin inkişafında maraqlıdır
17.10.2018, 20:30

Türkmənistan Azərbaycanla əlaqələrin inkişafında maraqlıdır

Azərbaycanla  Rumıniya arasında strateji tərəfdaşlıq formalaşıb
17.10.2018, 20:16

Azərbaycanla  Rumıniya arasında strateji tərəfdaşlıq formalaşıb

İlin sonunda Azərbaycanda Latviya Ticarət Evi açılacaq
17.10.2018, 20:03

İlin sonunda Azərbaycanda Latviya Ticarət Evi açılacaq

Asiyada ilk dəfə eynicinsli nikahlar leqallaşdırıla bilər
17.10.2018, 19:55

Asiyada ilk dəfə eynicinsli nikahlar leqallaşdırıla bilər

“Qarabağ”ın sabiq qapıçısı “Qalatasaray”a keçə bilər
17.10.2018, 19:42

“Qarabağ”ın sabiq qapıçısı “Qalatasaray”a keçə bilər

Səudiyyənin İstanbuldakı baş konsulunun iqamətgahında axtarış başladı
17.10.2018, 19:29

Səudiyyənin İstanbuldakı baş konsulunun iqamətgahında axtarış başladı

Bakıda 50 yaşlı qadın itkin düşdü
17.10.2018, 19:16

Bakıda 50 yaşlı qadın itkin düşdü

Putin Türkiyəyə səfər edəcək
17.10.2018, 19:05

Putin Türkiyəyə səfər edəcək

Almaniyalı nazir Səudiyyə Ərəbistanına səfərini təxirə salıb
17.10.2018, 18:54

Almaniyalı nazir Səudiyyə Ərəbistanına səfərini təxirə salıb

Terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə haqda qanuna dəyişikliklər
17.10.2018, 18:45

Terrorçuluğun maliyyələşdirilməsinə qarşı mübarizə haqda qanuna dəyişikliklər

Heydər Əliyev Mərkəzində Sadhqurunun müharizəsinə biletlər bitdi
17.10.2018, 18:36

Heydər Əliyev Mərkəzində Sadhqurunun müharizəsinə biletlər bitdi

ARXİV