20 fevral 2019, Çərşənbə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Rəsulzadənin məzarı tapılan xanımı zirzəmidə dünyasını dəyişib... - TARİX
Rəsulzadənin məzarı tapılan xanımı zirzəmidə dünyasını dəyişib... - TARİX
22.11.2017, 17:06

Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin ikinci həyat yoldaşı Leyla xanımın (Vanda xanım) məzarını tapılması ilə bağlı yayılan xəbərlər  media orqanları və sosial şəbəkələrdə böyük marağa səbəb olub.


Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi ərəfəsində bu cür addımların atılması, medianın da bu barədə yazması çox təqdirəlayiqdir.


Modern.az  bu yazısında Vanda xanım haqqında ətraflı məlumatı verib, onun kimliyi, Rəsulzadə ilə necə tanış olmaları, birlikdə yaşadıqları həyat barəsində söz açmayacaq. Təbii ki, deyilən faktların da oxuculara çatdırılması çox vacibdir və Cümhuriyyətin 100 illiyi ərəfəsində başqa AXC xadimləri kimi, Rəsulzadənin də ailəsi, həmçinin, Leyla xanımla  bağlı yazılar saytımızda yer alacaq. Amma bu dəfə məzarı tapılan Leyla xanımın ondan əvvəlki “məzarı” haqqına danışacağıq. Çünki Rəsulzadə 1956-cı ilin martında dünyasını dəyişəndən sonra Leyla xanım uzun müddət həmin “məzar”da tək-tənha yaşadı. Düz 18 il Rəsulzadəsiz, bir kimsəsiz “məzar” dediyimiz dar mənzildə ömür sürdü. 1974-cü ildə isə dünyasını dəyişdi. Ondan sonra isə Leyla xanım haqqında kimsənin məlumatı olmadı. Məzarı da heç axtarılmadı. Nədənsə, bizim tədqiqatçılar ömrünü Rəsulzadəyə xərcləyən bu böyük qadını unutdular.

Nəsiman Yaqublu (tanınmış araşdırmaçı, Rəsulzadəşünas alim) özünün araşdırmalarının birində həmin ev barəsində bunları yazır:

“Rəsulzadə və xanımının Ankaradakı yaşayışı çox da yüksək səviyyədə deyildi. Ankara milli kitabxanasında məmur işləyir, ayda 150 lirəyə qədər maaş alırdı. O pulun da 40-50 lirəsini kirə haqqına verirdi. Evi Ankarada, Sakariyə caddəsində zirzəmiyə oxşayan bir yerdə yerləşirdi. Evində zəngin şərait də yox idi: bir dəmir çarpayı, iki kreslo, stol... O, sadə yaşamağa adət etmişdi. Otuz ildən də çox belə “köçəri” həyat yaşamışdı”.

 

Vanda xanımla şəxsən görüşən türkiyəli araşdırmaçı-yazar Bülənt Danışoğlu onun barəsində yazdığı “Polşalı azəri gəlini Vanda Rəsulzadə” adlı məqaləsində maraqlı xatirələri işıqlandırıb. Bu xatirələrdə həmin “məzar”dan da söz açılır:

 

“Leyla xanımı 1970-ci illərdə tanıdım. Qızılırmak sokakda, indi Ankapol sinemasının olduğu yerdəki binanın bir zirzəmi qatında qalırdı. Həmin küçəyə köçdüyümüz gündən bəri hər gün itinin ipindən tutaraq titrək addımlarla yeridiyini görərdik. Arıq, ağbəniz, gülərüzlü, yaşlı, amma gözləri parıldayan bir qadındı. Məhəllə əsnafı ona "madam" deyə xitab edərdi. Ləhcəsindən türk olmadığı anlaşılırdı. Sonra bir gün anam onu evimzə dəvət etdi. Madamın adının Leyla olduğunu o zaman öyrəndim. Zatən, özü də bir müddət sonra adının Vandadan Leylaya dönüşməsinin hekayəsini anlatmışdı. Sevgili qocası "Leyli və Məcnun" əhvalatını danışmış və adının Leyla olmasını istəmişdi. Qocası, yəni Azərbaycan Cümhuriyyətinin qurucusu və ilk cümhur başkanı Məhəmməd Əmin Rəsulzadə...”.

Vanda xanım Ankarada yaşayarkən Bülənt Danışoğlu onun qonşusu olub. Uzun müddət tək yaşayıb. Çünki uşaqları da olmamışdı və bütün həyatını Məhəmməd Əminə qurban verən Vandanın (Leylanın ) sədaqəti Bülənt bəyi heyrətə salmışdı. O, bu barədə yazır: 


“Leyla xanım Ankarada yaşayarkən universitetin coğrafiya fakültəsinin rus dili və ədəbiyyatı bölümündə dərs vermək təklifi alıb və mövcud işindən daha artıq maaş təklif olunduğu halda, dərhal rədd edib. Lakin rus dilinə düşmənçiliyi ruslara düşmənçilik demək deyildi, həyatının son günlərində bir rus qadınla dostluq edirdi.
Leyla xanımın savadlı və bacarıqlı olduğu bəlli idi. Varşavada fransız filologiyası fakültəsinin məzunu olub. Tələbəlik illərində öz dediyinə görə «inqilabçı» imiş. Şirin-şirin gülərək «hamımız inqilabçı idik» deyərdi. Bir gün Leyla xanımla küçədə rastlaşdıq. Əynimdəki kürkə işarə edərək, «biz də mujik kaskası taxardıq» dedi. Mujik kaskası taxmaqla bərabər ailəsinin ona rahat həyat verdiyi bəlli idi”.


E.Nihad

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Manat sabah hansı məzənnədə olacaq?   
20.02.2019, 17:12

Manat sabah hansı məzənnədə olacaq?  

Azərbaycanda “Creative Business Cup”ın layihə qəbuluna başlanılır
20.02.2019, 17:07

Azərbaycanda “Creative Business Cup”ın layihə qəbuluna başlanılır

Göyçay Xəstəxanasında ölən qadınla bağlı iclas - həkim işdən çıxarıldı
20.02.2019, 17:03

Göyçay Xəstəxanasında ölən qadınla bağlı iclas - həkim işdən çıxarıldı

Rezidenturaya sənəd qəbulu davam edir
20.02.2019, 16:58

Rezidenturaya sənəd qəbulu davam edir

Elşad İskəndərovun Türkiyəyə girişinə qadağa qoyulub? - XİN-dən AÇIQLAMA
20.02.2019, 16:55

Elşad İskəndərovun Türkiyəyə girişinə qadağa qoyulub? - XİN-dən AÇIQLAMA

“Qaçqınkom” Zabratda evi yanan köçkünlərə ev verəcək
20.02.2019, 16:45

“Qaçqınkom” Zabratda evi yanan köçkünlərə ev verəcək

Ağaclar necə budanmalıdır? 
20.02.2019, 16:35

Ağaclar necə budanmalıdır? 

Ermənistan sakini özünü yandırmaq istədi
20.02.2019, 16:31

Ermənistan sakini özünü yandırmaq istədi

Məlahət İbrahimqızı: “Parlamentin binasına yaxınlaşmaq belə əlçatmaz idi”
20.02.2019, 16:26

Məlahət İbrahimqızı: “Parlamentin binasına yaxınlaşmaq belə əlçatmaz idi”

Aqrar jurnalistika ilə bağlı layihə başlandı
20.02.2019, 16:19

Aqrar jurnalistika ilə bağlı layihə başlandı

Artur Rasizadə DANIŞDI: “Nəticələrimlə oynayıram”
20.02.2019, 16:15

Artur Rasizadə DANIŞDI: “Nəticələrimlə oynayıram

Universitetdə karyera sərgisi təşkil olunub - FOTO
20.02.2019, 16:00

Universitetdə karyera sərgisi təşkil olunub - FOTO

UNEC tələbələrinin məqaləsi SCOPUS-da
20.02.2019, 15:54

UNEC tələbələrinin məqaləsi SCOPUS-da

“Nar” 45-dən çox bölgəni 4G şəbəkəsi ilə təmin edib
20.02.2019, 15:46

“Nar” 45-dən çox bölgəni 4G şəbəkəsi ilə təmin edib

Vəfat etmiş şəxsə niyə protokol yazıldı? - AÇIQLAMA   
20.02.2019, 15:40

Vəfat etmiş şəxsə niyə protokol yazıldı? - AÇIQLAMA  

Xocalı soyqırımının qurbanları bir çox ölkələrdə yad ediləcək
20.02.2019, 15:39

Xocalı soyqırımının qurbanları bir çox ölkələrdə yad ediləcək

Ermənilərin Gürcüstanda yeni “dəsti-xətti”
20.02.2019, 15:35

Ermənilərin Gürcüstanda yeni “dəsti-xətti”

Ermənistan Cavaxetiya separatçılarının liderini axtarışa verdi
20.02.2019, 15:33

Ermənistan Cavaxetiya separatçılarının liderini axtarışa verdi

ABŞ-a yarışa bu şagirdlər gedəcək​​​​​​​
20.02.2019, 15:32

ABŞ-a yarışa bu şagirdlər gedəcək​​​​​​​

Zamanın ilk ölçüsü, Ay təqvimi və aybaşı
20.02.2019, 15:12

Zamanın ilk ölçüsü, Ay təqvimi və aybaşı

Hərbi attaşelər Azərbaycan silahları ilə tanış oldular
20.02.2019, 15:10

Hərbi attaşelər Azərbaycan silahları ilə tanış oldular

“Tədricən məqsədimizə çatmışıq” - İlham Əliyev
20.02.2019, 14:39

“Tədricən məqsədimizə çatmışıq” - İlham Əliyev

Türkiyədə bir neçə terror aktının qarşısı alındı
20.02.2019, 14:28

Türkiyədə bir neçə terror aktının qarşısı alındı

ADU tələbələri Cocuq Mərcanlıda təcrübədə
20.02.2019, 14:23

ADU tələbələri Cocuq Mərcanlıda təcrübədə

Prezident: “Bu, Azərbaycanın inkişafı baxımından da dönüş nöqtəsi oldu”
20.02.2019, 14:22

Prezident: “Bu, Azərbaycanın inkişafı baxımından da dönüş nöqtəsi oldu”

5 dövlət orqanında 88 yer vakantdır
20.02.2019, 14:20

5 dövlət orqanında 88 yer vakantdır

İrəvan Dövlət Azərbaycan Dram Teatrına 2 milyon ayrıldı
20.02.2019, 14:12

İrəvan Dövlət Azərbaycan Dram Teatrına 2 milyon ayrıldı

İlham Əliyev amerikalı müşavirlə görüşdü - YENİLƏNİB
20.02.2019, 14:01

İlham Əliyev amerikalı müşavirlə görüşdü - YENİLƏNİB

Şəki və Oğuz sakinlərindən ov tüfəngləri götürülüb
20.02.2019, 13:57

Şəki və Oğuz sakinlərindən ov tüfəngləri götürülüb

Bakı-İstanbul reysi ilə uçan təyyarə Ankaraya məcburi eniş etdi
20.02.2019, 13:51

Bakı-İstanbul reysi ilə uçan təyyarə Ankaraya məcburi eniş etdi

Ombudsmanın parlamentə hesabat günü açıqlandı   
20.02.2019, 13:32

Ombudsmanın parlamentə hesabat günü açıqlandı  

İlham Əliyev Avropa İnvestisiya Bankının vitse-prezidenti ilə görüşüb
20.02.2019, 13:10

İlham Əliyev Avropa İnvestisiya Bankının vitse-prezidenti ilə görüşüb

Bakıda nənə və nəvəsi dəm qazından boğulub öldü
20.02.2019, 13:04

Bakıda nənə və nəvəsi dəm qazından boğulub öldü

Milli Kəşfiyyat Xidmətinin direktoru istefaya göndərilə bilər
20.02.2019, 13:04

Milli Kəşfiyyat Xidmətinin direktoru istefaya göndərilə bilər

Sabahın hava PROQNOZU - Külək güclənəcək  
20.02.2019, 12:44

Sabahın hava PROQNOZU - Külək güclənəcək  

Azərbaycan Yazıçılar Birliyi: Bizdə belə katiblik olmayıb   
20.02.2019, 12:41

Azərbaycan Yazıçılar Birliyi: Bizdə belə katiblik olmayıb  

İqtisadçı problemli kreditlərin həlli üçün TƏKLİFLƏR verdi   
20.02.2019, 12:37

İqtisadçı problemli kreditlərin həlli üçün TƏKLİFLƏR verdi  

Prezident nazirlərin toplantısında - YENİLƏNİB
20.02.2019, 12:28

Prezident nazirlərin toplantısında - YENİLƏNİB

Qızını erməniyə ərə vermiş Ağadadaş Kərimov azərbaycanlılarla çeçenlərin görüşündən belə qovuldu - VİDEO
20.02.2019, 12:21

Qızını erməniyə ərə vermiş Ağadadaş Kərimov azərbaycanlılarla çeçenlərin görüşündən belə qovuldu - VİDEO

Hərbi Hava Qüvvələri təlimlərə başladı - FOTOLAR
20.02.2019, 12:08

Hərbi Hava Qüvvələri təlimlərə başladı - FOTOLAR

Prezident Avropa Komissiyasının komissarı ilə görüşdü
20.02.2019, 11:58

Prezident Avropa Komissiyasının komissarı ilə görüşdü

Bakıya 300 yeni avtobus nə vaxt gətiriləcək?
20.02.2019, 11:53

Bakıya 300 yeni avtobus nə vaxt gətiriləcək?

Yəhudi diasporu Xocalı qurbanlarını yad edəcək
20.02.2019, 11:46

Yəhudi diasporu Xocalı qurbanlarını yad edəcək

Lerikdə heyvanlar peyvəndləndi
20.02.2019, 11:45

Lerikdə heyvanlar peyvəndləndi

“Xocalı üçün paylaş” Beynəlxalq Sosial Media Kampaniyası başlayır
20.02.2019, 11:40

“Xocalı üçün paylaş” Beynəlxalq Sosial Media Kampaniyası başlayır

IADC-nin prezidenti Bakı Ali Neft Məktəbində
20.02.2019, 11:20

IADC-nin prezidenti Bakı Ali Neft Məktəbində

Agentlik bu ərazilərə də KAMERA quraşdıracaq
20.02.2019, 11:16

Agentlik bu ərazilərə də KAMERA quraşdıracaq

DİM gürcü dilini bilən işçi axtarır   
20.02.2019, 11:16

DİM gürcü dilini bilən işçi axtarır  

Həmsədrlər Yerevana getdilər
20.02.2019, 11:16

Həmsədrlər Yerevana getdilər

Bu yollarda buzlaşma var - SİYAHI
20.02.2019, 11:15

Bu yollarda buzlaşma var - SİYAHI

ARXİV