19 oktyabr 2018, Cümə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Rəsulzadənin məzarı tapılan xanımı zirzəmidə dünyasını dəyişib... - TARİX
Rəsulzadənin məzarı tapılan xanımı zirzəmidə dünyasını dəyişib... - TARİX
22.11.2017, 17:06

Məhəmməd Əmin Rəsulzadənin ikinci həyat yoldaşı Leyla xanımın (Vanda xanım) məzarını tapılması ilə bağlı yayılan xəbərlər  media orqanları və sosial şəbəkələrdə böyük marağa səbəb olub.


Azərbaycan Cümhuriyyətinin 100 illik yubileyi ərəfəsində bu cür addımların atılması, medianın da bu barədə yazması çox təqdirəlayiqdir.


Modern.az  bu yazısında Vanda xanım haqqında ətraflı məlumatı verib, onun kimliyi, Rəsulzadə ilə necə tanış olmaları, birlikdə yaşadıqları həyat barəsində söz açmayacaq. Təbii ki, deyilən faktların da oxuculara çatdırılması çox vacibdir və Cümhuriyyətin 100 illiyi ərəfəsində başqa AXC xadimləri kimi, Rəsulzadənin də ailəsi, həmçinin, Leyla xanımla  bağlı yazılar saytımızda yer alacaq. Amma bu dəfə məzarı tapılan Leyla xanımın ondan əvvəlki “məzarı” haqqına danışacağıq. Çünki Rəsulzadə 1956-cı ilin martında dünyasını dəyişəndən sonra Leyla xanım uzun müddət həmin “məzar”da tək-tənha yaşadı. Düz 18 il Rəsulzadəsiz, bir kimsəsiz “məzar” dediyimiz dar mənzildə ömür sürdü. 1974-cü ildə isə dünyasını dəyişdi. Ondan sonra isə Leyla xanım haqqında kimsənin məlumatı olmadı. Məzarı da heç axtarılmadı. Nədənsə, bizim tədqiqatçılar ömrünü Rəsulzadəyə xərcləyən bu böyük qadını unutdular.

Nəsiman Yaqublu (tanınmış araşdırmaçı, Rəsulzadəşünas alim) özünün araşdırmalarının birində həmin ev barəsində bunları yazır:

“Rəsulzadə və xanımının Ankaradakı yaşayışı çox da yüksək səviyyədə deyildi. Ankara milli kitabxanasında məmur işləyir, ayda 150 lirəyə qədər maaş alırdı. O pulun da 40-50 lirəsini kirə haqqına verirdi. Evi Ankarada, Sakariyə caddəsində zirzəmiyə oxşayan bir yerdə yerləşirdi. Evində zəngin şərait də yox idi: bir dəmir çarpayı, iki kreslo, stol... O, sadə yaşamağa adət etmişdi. Otuz ildən də çox belə “köçəri” həyat yaşamışdı”.

 

Vanda xanımla şəxsən görüşən türkiyəli araşdırmaçı-yazar Bülənt Danışoğlu onun barəsində yazdığı “Polşalı azəri gəlini Vanda Rəsulzadə” adlı məqaləsində maraqlı xatirələri işıqlandırıb. Bu xatirələrdə həmin “məzar”dan da söz açılır:

 

“Leyla xanımı 1970-ci illərdə tanıdım. Qızılırmak sokakda, indi Ankapol sinemasının olduğu yerdəki binanın bir zirzəmi qatında qalırdı. Həmin küçəyə köçdüyümüz gündən bəri hər gün itinin ipindən tutaraq titrək addımlarla yeridiyini görərdik. Arıq, ağbəniz, gülərüzlü, yaşlı, amma gözləri parıldayan bir qadındı. Məhəllə əsnafı ona "madam" deyə xitab edərdi. Ləhcəsindən türk olmadığı anlaşılırdı. Sonra bir gün anam onu evimzə dəvət etdi. Madamın adının Leyla olduğunu o zaman öyrəndim. Zatən, özü də bir müddət sonra adının Vandadan Leylaya dönüşməsinin hekayəsini anlatmışdı. Sevgili qocası "Leyli və Məcnun" əhvalatını danışmış və adının Leyla olmasını istəmişdi. Qocası, yəni Azərbaycan Cümhuriyyətinin qurucusu və ilk cümhur başkanı Məhəmməd Əmin Rəsulzadə...”.

Vanda xanım Ankarada yaşayarkən Bülənt Danışoğlu onun qonşusu olub. Uzun müddət tək yaşayıb. Çünki uşaqları da olmamışdı və bütün həyatını Məhəmməd Əminə qurban verən Vandanın (Leylanın ) sədaqəti Bülənt bəyi heyrətə salmışdı. O, bu barədə yazır: 


“Leyla xanım Ankarada yaşayarkən universitetin coğrafiya fakültəsinin rus dili və ədəbiyyatı bölümündə dərs vermək təklifi alıb və mövcud işindən daha artıq maaş təklif olunduğu halda, dərhal rədd edib. Lakin rus dilinə düşmənçiliyi ruslara düşmənçilik demək deyildi, həyatının son günlərində bir rus qadınla dostluq edirdi.
Leyla xanımın savadlı və bacarıqlı olduğu bəlli idi. Varşavada fransız filologiyası fakültəsinin məzunu olub. Tələbəlik illərində öz dediyinə görə «inqilabçı» imiş. Şirin-şirin gülərək «hamımız inqilabçı idik» deyərdi. Bir gün Leyla xanımla küçədə rastlaşdıq. Əynimdəki kürkə işarə edərək, «biz də mujik kaskası taxardıq» dedi. Mujik kaskası taxmaqla bərabər ailəsinin ona rahat həyat verdiyi bəlli idi”.


E.Nihad

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Türkiyədə zəlzələ oldu
19.10.2018, 00:57

Türkiyədə zəlzələ oldu

Rusiyada yaşayış binası yandı: 100-dən çox sakin təxliyə olundu
19.10.2018, 00:44

Rusiyada yaşayış binası yandı: 100-dən çox sakin təxliyə olundu

Qəzet redaksiyasına çələng və kəsilmiş qoyun başı göndərdilər
19.10.2018, 00:31

Qəzet redaksiyasına çələng və kəsilmiş qoyun başı göndərdilər

ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya Suriyanı bombaladı
19.10.2018, 00:13

ABŞ-ın rəhbərlik etdiyi koalisiya Suriyanı bombaladı

Jurnalisti qətlə yetirən şəxs ölkəsinə təhvil verilib
18.10.2018, 23:56

Jurnalisti qətlə yetirən şəxs ölkəsinə təhvil verilib

Rusiyada təyyarə qəzaya uğradı
18.10.2018, 23:34

Rusiyada təyyarə qəzaya uğradı

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
18.10.2018, 23:17

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Mingəçevirlilər  “Əsgərə məktub” layihəsinə qoşuldu
18.10.2018, 23:06

Mingəçevirlilər  “Əsgərə məktub” layihəsinə qoşuldu

“Apple” oktyabrın 30-da yeni “iPad” və “Mac” kompüterini təqdim edəcək
18.10.2018, 22:54

“Apple” oktyabrın 30-da yeni “iPad” və “Mac” kompüterini təqdim edəcək

Maradona yeriməkdə çətinlik çəkir
18.10.2018, 22:36

Maradona yeriməkdə çətinlik çəkir

BP tələbələrə belə dəstək verəcək
18.10.2018, 22:27

BP tələbələrə belə dəstək verəcək

Sürüşmə ərazisində aktivlik dinamikası dəyişməz olaraq qalıb
18.10.2018, 22:13

Sürüşmə ərazisində aktivlik dinamikası dəyişməz olaraq qalıb

Rəşid Mahmudov əməliyyat olundu   
18.10.2018, 22:06

Rəşid Mahmudov əməliyyat olundu  

Moskvada azərbaycanlı qız faciəvi şəkildə öldü
18.10.2018, 21:58

Moskvada azərbaycanlı qız faciəvi şəkildə öldü

Meyvezer Həbibi aşağıladı: "Mənim artıqlarımla döyüşürsən"
18.10.2018, 21:45

Meyvezer Həbibi aşağıladı: "Mənim artıqlarımla döyüşürsən"

Paytaxtda ən ucuz və ən bahalı mənzillər
18.10.2018, 21:31

Paytaxtda ən ucuz və ən bahalı mənzillər

Avropa İttifaqından Səudiyyə Ərəbistanına hədə
18.10.2018, 21:15

Avropa İttifaqından Səudiyyə Ərəbistanına hədə

Dünya şöhrətli şəxsin uçuq koması
18.10.2018, 21:02

Dünya şöhrətli şəxsin uçuq koması

“WhatsApp”a “Tətil rejimi” gəlir
18.10.2018, 20:52

“WhatsApp”a “Tətil rejimi” gəlir

Direktor vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqə başlayır
18.10.2018, 20:39

Direktor vəzifəsinə işə qəbul üzrə müsabiqə başlayır

İstanbulun Yeni Hava limanından Bakıya uçuşlar başlayır
18.10.2018, 20:28

İstanbulun Yeni Hava limanından Bakıya uçuşlar başlayır

Leyla Əliyeva “Bir ömrün iziylə” kitabının təqdimatında iştirak edib - FOTOLAR
18.10.2018, 20:16

Leyla Əliyeva “Bir ömrün iziylə” kitabının təqdimatında iştirak edib - FOTOLAR

7 yaşlı uşağın ayaqları üstündən keçən sürücü hadisə yerindən qaçdı
18.10.2018, 20:02

7 yaşlı uşağın ayaqları üstündən keçən sürücü hadisə yerindən qaçdı

Azərbaycanlı deputatlar Gürcüstandakı prezident seçkilərini müşahidə edəcək
18.10.2018, 19:59

Azərbaycanlı deputatlar Gürcüstandakı prezident seçkilərini müşahidə edəcək

Göyçayda kafedə qadın qarət olundu
18.10.2018, 19:46

Göyçayda kafedə qadın qarət olundu

Ölsəm, ərə get!
18.10.2018, 19:42

Ölsəm, ərə get!

Putin: “ABŞ Camal Qaşıqçının itkin düşməsinə görə məsuliyyət daşıyır”
18.10.2018, 19:32

Putin: “ABŞ Camal Qaşıqçının itkin düşməsinə görə məsuliyyət daşıyır”

İqtisadiyyat Nazirliyinin səlahiyyətləri artırılıb
18.10.2018, 19:12

İqtisadiyyat Nazirliyinin səlahiyyətləri artırılıb

Elmar Məmmədyarov İtaliya senatının sədri ilə görüşdü
18.10.2018, 18:55

Elmar Məmmədyarov İtaliya senatının sədri ilə görüşdü

Lənkəranda evdə yanğın, 1 nəfər xəsarət alıb
18.10.2018, 18:52

Lənkəranda evdə yanğın, 1 nəfər xəsarət alıb

Nazir: “İlin sonunadək şəhid ailələrinin 50 faizinə yaxınına birdəfəlik ödəmə veriləcək”
18.10.2018, 18:49

Nazir: “İlin sonunadək şəhid ailələrinin 50 faizinə yaxınına birdəfəlik ödəmə veriləcək”

Tərtərdə avtoqəza: Bir nəfər öldü
18.10.2018, 18:32

Tərtərdə avtoqəza: Bir nəfər öldü

Paytaxtda daha bir yerdə SÜRÜŞMƏ: İstinad divarı uçdu - FOTO+VİDEO
18.10.2018, 18:20

Paytaxtda daha bir yerdə SÜRÜŞMƏ: İstinad divarı uçdu - FOTO+VİDEO

Badamdarda sürüşmə zonasında yeni çatlar əmələ gəlib 
18.10.2018, 18:14

Badamdarda sürüşmə zonasında yeni çatlar əmələ gəlib 

Mehriban Əliyeva İtaliya Senatının sədri ilə görüşdü - FOTOLAR
18.10.2018, 18:04

Mehriban Əliyeva İtaliya Senatının sədri ilə görüşdü - FOTOLAR

Biz haqlı davamızdan geri çəkilməyəcəyik – İlhan Aşkın (Müsahibə)
18.10.2018, 18:02

Biz haqlı davamızdan geri çəkilməyəcəyik – İlhan Aşkın (Müsahibə)

MTN generallarının məhkəməsində şərti cəza alanlar azadlığa buraxıldı
18.10.2018, 17:53

MTN generallarının məhkəməsində şərti cəza alanlar azadlığa buraxıldı

“Azərsığorta” şəhid vərəsələrinin birdəfəlik ödənişlə bağlı narazılığına CAVAB VERDİ
18.10.2018, 17:27

“Azərsığorta” şəhid vərəsələrinin birdəfəlik ödənişlə bağlı narazılığına CAVAB VERDİ

Putin Trampla münasibətləri HAQDA
18.10.2018, 17:18

Putin Trampla münasibətləri HAQDA

Heydər Əliyev Mərkəzində V ümumrespublika bilik yarışı keçirilidi
18.10.2018, 17:15

Heydər Əliyev Mərkəzində V ümumrespublika bilik yarışı keçirilidi

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi
18.10.2018, 17:12

Manat və dolların sabahkı məzənnəsi

Türkiyə polisi İstanbul meşəsində Camal Qaşqçının meyitini axtarıb
18.10.2018, 17:08

Türkiyə polisi İstanbul meşəsində Camal Qaşqçının meyitini axtarıb

“Televiziya və radio yayımı haqqında” Qanun dəyişir   
18.10.2018, 17:06

“Televiziya və radio yayımı haqqında” Qanun dəyişir  

Tərtər rayonu tam qazlaşdırıldı
18.10.2018, 16:56

Tərtər rayonu tam qazlaşdırıldı

Oqtay Əsədov İtaliya Senatının sədrini qəbul edib 
18.10.2018, 16:35

Oqtay Əsədov İtaliya Senatının sədrini qəbul edib 

Moskvada “Azərbaycanın payız sovqatları” adlı şəhərcik açılıb - FOTOLAR
18.10.2018, 16:28

Moskvada “Azərbaycanın payız sovqatları” adlı şəhərcik açılıb - FOTOLAR

Azərbaycan və Türkmənistan XİN-ləri arasında əməkdaşlıq proqramı imzalandı
18.10.2018, 16:15

Azərbaycan və Türkmənistan XİN-ləri arasında əməkdaşlıq proqramı imzalandı

Nemət Pənahlı həbsdə qaldı
18.10.2018, 16:08

Nemət Pənahlı həbsdə qaldı

UNEC-də Dövlət Müstəqilliyinə həsr olunmuş iclas
18.10.2018, 16:00

UNEC-də Dövlət Müstəqilliyinə həsr olunmuş iclas

Polis soyğunçuluq edəni yaxaladı
18.10.2018, 15:52

Polis soyğunçuluq edəni yaxaladı

ARXİV