22 iyul 2018, Bazar
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - Atatürkün şəxsi saatını bağışladığı sovet marşalı – Kliment Voroşilov
Atatürkün şəxsi saatını bağışladığı sovet marşalı – Kliment Voroşilov
01.12.2017, 21:58

“Mən öz şəxsi saatımı sizə bağışlayıram. Məxsusi olaraq saatın arxasında döymə ilə iki hərf də yazılıb: “KV”. Siz bu saatı Türkiyədə kimə göstərsəniz bütün qapılar üzünüzə açıq olacaq...”

 

Bu, 1933-cü ildə Türkiyə Cümhuriyyətinin 10 illik yubileyi münasibəti ilə Ankarada keçirilən tədbirdə SSRİ nümayəndə heyətinin rəhbəri Kliment Voroşilova Atatürkün hədiyyə təqdim etdiyi zaman dediyi sözlər idi. Bu görüş haqqında çox-çox sonralar marşalın oğlu da xatirələrini söyləyəcəkdi...

 

Modern.az saytı Kliment Voroşilov haqqında yazını təqdim edir. 

 

SSRİ-də Sovet İttifaqı Marşalı ali hərbi rütbəsi təsis ediləndə, 21 noyabr 1935-ci ildə bu rütbə ilə təltif olunan ilk 5 nəfərdən biri də Kliment Voroşilov olub. Sovet dönəminin tarixində özünəməxsus yeri olan Voroşilov 34 il 5 ay Siyasi Büroda təmsil olunmağı ilə də rekord göstərici əldə edib.

 

Hələ gənc yaşlarından Voroşilov “Volodin” ləqəbi ilə inqilabi hərəkatda fəal iştirak edib. O, 1908-1917-ci illərdə Bakıda və Petroqradda gizli partiya fəaliyyəti ilə məşğul olub. Bu fəaliyyətinə görə bir neçə dəfə həbsxana həyatı da yaşayıb.

 

Stalinin ən etibarlı silahdaşlarından biri sayılan Voroşilov 1925-ci ildən 1940-cı ilə qədər SSRİ-nin hərbi naziri (ayrı-ayrı illərdə bu qurum müxtəlif adlarda olub) vəzifəsini daşıyıb.

 

 

Ancaq o, bu vəzifədə olarkən heç də Stalinin etimadını doğrultmayıb. Fin müharibəsi zamanı onun yarıtmazlığı daha da qabarıq üzə çıxıb. Bəlkə də başqası olsaydı, Stalin onu ən ağır cəzaya məhkum edərdi. Sadəcə rəhbər onun son dərəcə sədaqətli olduğunu nəzərə alaraq bunu etməyib. Çünki Voroşilov heç nəyin fərqinə varmadan Stalinin bütün təşəbbüslərini iki əllə dəstəkləyib.

 

Müharibə başlananda Voroşilov şimali-qərb istiqamətinin komandanı təyin edilib. Elə bu təyinat nəticəsində də Leninqrad mühasirəyə düşüb. Yaratdığı bu ağır vəziyyət Voroşilovun karyerasına çox da zərbə vurmayıb. Əksinə, o, Xalq Komissarları Sovetinin müavini vəzifəsinə təyinat alıb.

 

Stalin repressiyaları zamanı Voroşilov çox vaxt könüllü olaraq illərlə tanıdığı, ailə dostu olduğu insanları çox asanlıqla güdaza verib. Müntəzəm olaraq orduda xidmət edən yüksəkçinli hərbçilərin siyahısını Yejovun “repressiya aparatına” göndərib. Siyahılarda Marşal Rakassovskinin adı da əks olunub. Bu məsələdə onun üçün əsas meyar yalnız Stalinin xoşuna gəlmək, rəhbərin “sevimli kadr”na çevrilmək prinsipi əsas tutulub.

 

Məsələ burasındadır ki, bəxti gətirən marşal xalq arasında da populyarlıq qazanıb. Sanki insanları ovsunlamış kimi, Voroşilov sıravi vətəndaşlar arasında da olduğundan qat-qat çox məşhur bir fiqura çevrilib.

 

Stalinin ölümündən sonra da Voroşilov öz mövqelərinin ustalıqla saxlamağı bacarıb, 1953-1960-cı illərdə SSRİ Ali Soveti Rəyasət heyətinin sədri kürsüsündə əyləşib.

 

Müasirlərinin xatirələrinə görə, Voroşilovun ən böyük səhvi 1957-ci ildə Xruşova qarşı yaradılmış “antipartiya” qrupuna qoşulmağı olub. Amma marşalın bu məsələdə də bəxti gətirib. Belə ki, o, vəzifəsindən kənarlaşdırılmayıb.

 

1933-cü ildə Voroşilov SSRİ nümayəndə heyətinin rəhbəri kimi Türkiyə Cümhuriyyətinin 10 illik yubileyi münasibətilə Ankarada keşirilən paradda və digər tədbirlərdə iştirak edib. Atatürklə yanaşı, tribunada paradı seyr edən Voroşilov hələ 1921-22-ci illərdə də Ourtuluş müharibəsi zamanı Frunze ilə birgə Türkiyədə olub, sovet hökuməti adından Atatürkə dəstək verib.

 

Qeyd edək ki, məhz həmin çətin ərəfədə sovet hökuməti Novorossiysk, Tuapse və Batumi limanları vasitəsi ilə Türkiyəyə 40 min tüfəng, 327 pulemyot, 54 top, 63 milyon patron, 150 min mərmi və digər silah-sursat göndərib.

 

Və 1928-ci ildə Atatürkün təşəbbüsü ilə İstanbulun Taksim meydanında ucaldılan “Cümhuriyyət abidəsi”ndə Atatürkün sol tərəfində duran iki sovet hərbçisinin, Voroşilovun və Frunzenin heykəlləri heç də təsadüfi deyil. Bununla Atatürk Türkiyə Cümhuriyyətinin yaranışında sövet hökumətinə öz minnətdarlığını əks etdirib.

 

 

Voroşilovun oğlu (övladlığa götürdüyü) atasının 1933-cü ildə Türkiyə səfəri ilə bağlı maraqlı açıqlamalar verib:

“Atam bu səfərdən çox məmnun idi. Voroşilovun rəhbərlik etdiyi SSRİ-nin nümayəndə heyətinə Atatürk xüsusi diqqət ayırıb, xüsusilə də təhlükəsizlik baxımından. Məhz paraddan sonra Türkiyə prezidenti ilk ziyafəti SSRİ nümayəndələrinin qaldığı mehmanxanada verib. Bu görüşlərdə maraqlı, yaddaqalan məqamlar çox olub. Orkestr türk rəqslərini ifa edərkən Atatürk SSRİ nümayəndə heyətinin rəqs etməyini xahiş edəndə bizimkilər çaş-baş qalıblar. Yəni bu cür rəqsləri bacarmayıblar. Bu vəziyyətdə atam nümayəndə heyətinin üzvü olan, “hər işi bacaran” marşala, Budyonıya üz tutub. Budyonı “bacardığı qədər” Atatürkün rəqs xahişini yerə salmayıb. Növbəti ziyafətdə olduqca həssas olan Türkiyə prezidenti heç olmasa bir iki rus musiqisini ifa etməyi bacaran türk orkestrini məclisə dəvət edib. Rus musiqisi səslənəndə atam nümayəndə heyətini başına yığaraq əsl marşalsayağı əmr edib: “Hamı rəqsə”. Ənənəyə uyğun olaraq tədbirlərin sonunda nümayəndə heyətinə Türkiyə prezidenti tərəfindən hədiyyələr təqdim olunub. Atatürk öz şəxsi saatını atama hədiyyə edib. Saatın arxasında isə “KV” yazılıb – Kliment Voroşilov...”.

 

Hazırda Voroşilovun doğulduğu Luqanskda (keçmiş Voroşilovqrad, daha keçmiş isə elə Luqansk) tarix muzeyində həmin saat saxlanılır. Muzey işçilərinin dediyinə görə Atatürkün bəxş etdiyi saat işləyir və “zaman”ı da olmasa, vaxtı dəqiq göstərir.

 

1960-cı ildə “politbüro” Voroşilovu konformizmdə (davranışların və mövqelərin böyük əksəriyyətinin xeyrinə olaraq dəyişməsi) günahlandırıb. Marşal ittihamlara qarşı sərt reaksiya verməyib: “Mən sizinlə mübahisə etmək fikrində deyiləm. Çünki mən Kreml divarları qarşısında dəfn olunmaq istəyirəm”. Beləliklə də, Voroşilov öz siyasi karyerasına son qoyub.

 

Kliment Voroşilov 2 dekabr 1969-cu ildə vəfat edib.


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Yeniyetmə dərmandan zəhərlənib
22.07.2018, 00:58

Yeniyetmə dərmandan zəhərlənib

Almaniya Türkiyəyə sanksiyaları ləğv etdi
22.07.2018, 00:33

Almaniya Türkiyəyə sanksiyaları ləğv etdi

Şimali Koreya iqtisadiyyatı kəskin dərəcə aşağı düşüb
22.07.2018, 00:21

Şimali Koreya iqtisadiyyatı kəskin dərəcə aşağı düşüb

143 yaşlı Azərbaycan mətbuatı
22.07.2018, 00:01

143 yaşlı Azərbaycan mətbuatı

Bakıda dənizdə batan 4 nəfər xilas edildi
21.07.2018, 23:48

Bakıda dənizdə batan 4 nəfər xilas edildi

İntizamlı əsgər 27 il komandirinin əmrini gözləyib
21.07.2018, 23:32

İntizamlı əsgər 27 il komandirinin əmrini gözləyib

Sumqayıtda üçmərtəbəli mağaza yandı - VİDEO, YENİLƏNİB
21.07.2018, 23:16

Sumqayıtda üçmərtəbəli mağaza yandı - VİDEO, YENİLƏNİB

İstidən 13 nəfər öldü
21.07.2018, 22:59

İstidən 13 nəfər öldü

Xaçmazda meşə yanğını söndürüldü
21.07.2018, 22:19

Xaçmazda meşə yanğını söndürüldü

Su filtiri satan xanıma söz atılması ölümlə sonuclandı
21.07.2018, 22:00

Su filtiri satan xanıma söz atılması ölümlə sonuclandı

Sosial şəbəkələrdə avtoxilqanlıq təbliğ edilir - VİDEO
21.07.2018, 21:42

Sosial şəbəkələrdə avtoxilqanlıq təbliğ edilir - VİDEO

Lənkəranda avtomobil körpüdən aşıb
21.07.2018, 21:19

Lənkəranda avtomobil körpüdən aşıb

“WhatsApp” mesajların yönləndirilməsinə məhdudiyyət tətbiq edir
21.07.2018, 21:08

“WhatsApp” mesajların yönləndirilməsinə məhdudiyyət tətbiq edir

Türkiyədə 8 terrorçu məhv edilib
21.07.2018, 20:54

Türkiyədə 8 terrorçu məhv edilib

Sumqayıtda intihar edən abituriyentin anası özünü öldürdü: TƏFƏRRÜAT- YENİLƏNİB
21.07.2018, 20:35

Sumqayıtda intihar edən abituriyentin anası özünü öldürdü: TƏFƏRRÜAT- YENİLƏNİB

İran daha bir şəhər ayağa qalxdı - Video
21.07.2018, 20:17

İran daha bir şəhər ayağa qalxdı - Video

Acarıstanın yeni hökumət başçısı təsdiqləndi
21.07.2018, 20:04

Acarıstanın yeni hökumət başçısı təsdiqləndi

700 bal toplayan abituriyentin oxuduğu məktəb qəzalı olduğu üçün bağlandı
21.07.2018, 17:26

700 bal toplayan abituriyentin oxuduğu məktəb qəzalı olduğu üçün bağlandı

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
21.07.2018, 17:05

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

Bakı Şəhər Təhsil İdarəsi jurnalistləri təbrik etdi
21.07.2018, 16:45

Bakı Şəhər Təhsil İdarəsi jurnalistləri təbrik etdi

İlham Əliyev misirli həmkarını təbrik etdi
21.07.2018, 16:12

İlham Əliyev misirli həmkarını təbrik etdi

Zakir Həsənov xidməti müşavirə keçirdi - generallara tapşırıq verildi
21.07.2018, 16:00

Zakir Həsənov xidməti müşavirə keçirdi - generallara tapşırıq verildi

Deputatlığa namizəd ailəsi dəstəkləmədiyi üçün intihar etdi
21.07.2018, 15:33

Deputatlığa namizəd ailəsi dəstəkləmədiyi üçün intihar etdi

Azərbaycanın şəhid əsgəri dəfn olundu
21.07.2018, 15:18

Azərbaycanın şəhid əsgəri dəfn olundu

Dağıstandakı yol qəzasında xəsarət alanların hamısı Azərbaycan vətəndaşlarıdır
21.07.2018, 15:14

Dağıstandakı yol qəzasında xəsarət alanların hamısı Azərbaycan vətəndaşlarıdır

Qaradağdakı dəhşətli qəzaya görə sürücü həbs edildi
21.07.2018, 15:11

Qaradağdakı dəhşətli qəzaya görə sürücü həbs edildi

“ASAN Radio” və İctimai TV-nin inzibati binalarına ekskursiya  
21.07.2018, 15:05

“ASAN Radio” və İctimai TV-nin inzibati binalarına ekskursiya  

Merkel Azərbaycana gələcək
21.07.2018, 14:28

Merkel Azərbaycana gələcək

Ordumuz şəhid verdi
21.07.2018, 14:05

Ordumuz şəhid verdi

ABŞ-dan Donbasla bağlı AÇIQLAMA: “Bu, referendum anlamına gəlmir”
21.07.2018, 14:03

ABŞ-dan Donbasla bağlı AÇIQLAMA: “Bu, referendum anlamına gəlmir”

Sabahın havası –  çimərliklərlə bağlı XƏBƏRDARLIQ
21.07.2018, 13:55

Sabahın havası –  çimərliklərlə bağlı XƏBƏRDARLIQ

Gəncədə mütəşəkkil qrupun fəal üzvlərindən biri də məhv edildi - FOTO
21.07.2018, 13:40

Gəncədə mütəşəkkil qrupun fəal üzvlərindən biri də məhv edildi - FOTO

Mənsimovun müavini: “Sanksiyalara görə maaş verə bilmirik...”
21.07.2018, 13:24

Mənsimovun müavini: “Sanksiyalara görə maaş verə bilmirik...”

Riyaziyyat müəllimi olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!
21.07.2018, 13:11

Riyaziyyat müəllimi olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!

65 mexanizatorun sürücülük vəsiqəsi dəyişdirildi
21.07.2018, 13:03

65 mexanizatorun sürücülük vəsiqəsi dəyişdirildi

ARXİV