19 dekabr 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - “Mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm” – Stalinin imtina etdiyi BUNKER
“Mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm” – Stalinin imtina etdiyi BUNKER
15.12.2017, 22:39

Böyük Vətən Müharibəsi illərində bir çox hökumət nümayəndələri, o cümlədən iyirmidən artıq diplomatik nümayəndəliklər öz fəaliyyətlərini ehtiyat paytaxt şəhəri kimi nəzərdə tutulmuş Kuybışevdə (indiki Samara) davam etdiriblər. Müharibənin gedişindən asılı olaraq zərurət olduğu halda Dövlət Müdafiə Komitəsinin sədri İosif Stalinin də ölkəni və müharibəni Kuybışevdən idarə edəcəyini nəzərə alaraq, şəhərdə onun üçün də kiçik bir şəhərciyi xatırladan sığınacaq tikiblər.

 

Modern.az saytı mövzu ilə bağlı yazını təqdim edir.

 

Stalinin Kuybışevdəki bunkeri doqquz ay müddətinə tikilib. Bu məqsədlə Moskvadan Kuybışevə 600 nəfər mütəxəssis ezam olunub, onların tabeliyində isə minlərlə fəhlə çılışıb. Ümumilikdə, bunkerin tikintisinə 3700 nəfər çəlb olunub. Onların hər biri tikintinin məxfi saxlanılması haqqında müvafiq sənədlərə imza qoyublar. Hətta yerli sakinlər ərazidə hansı məqsədlə tikinti işləri aparılmasından xəbərsiz olublar.

 

Tikinti sutkanın 24 saat ərzində iki növbədə aparılıb. Bunkerin tikintisi zamanı yerin altından 25 min kubmetr torpaq çıxarılıb, 5 min kubmetrdən artıq isə beton tökülüb.

 

 

Bu sığınacaq həmin dövr üçün dünyada ən təhlükəsiz bunker sayılıb. Bunkerin dərinliyi 37 metrə çatıb. Sığınacağın son aşağı həddindən hesablandıqda ümumi hündürlüyü 12 mərtəbəli binaya bərabər olub. Bunker iki tonluq aviasiya bombasına davamlı tikilib.

 

Müqayisəli şəkildə nəzər yetirsək, həmin dövrdə tikilmiş Çörçilin yeraltı bunkeri iki mərtəbə hündürlüyündə, Amerika Birləşmiş Ştatlarının prezidenti Ruzveltin sığınacağı da eyni dərinlikdə, daha təhlükəsizlik sığınacaq sayılan Hitlerin bunkerinin dərinliyi isə 16 metrə çatıb.

 

Bunkerdə İosif Stalinin iş otağı 37 metr dərinlikdə, yeraltı 12-ci mərtəbədə yerləşib.

 

 

Sığınacaqda bütün lazımi avadanlıqlar, təbii havanın təmin olunması, enerji, istilik, su təminatını həyata keçirəcək qurğular quraşdırılıb və xüsusi mühafizə sistemi yaradılıb.

 

Bunkerin sonuncu mərtəbəsində Kremldə olduğu kimi 15 nəfərlik, yaşıl örtüklü stol qoyulmuş müşavirə zalı hazırlanıb. Bundan başqa, sığınacaqda Stalinin istifadəsi üçün istirahət, yataq, yemək otaqları, kiçik ziyafətlər üçün zal, hamam və tualet də tikilib.

 

Rəsmi məlumatlara görə, İosif Stalin bir gün də olsun Kuybışevdəki sığınacağında sığınmayıb.

 

Moskva ətrafında döyüşlərin getdiyi ərəfədə Dövlət Müdafiə Komitəsi Stalinin Kuybışevə getməsi ilə bağlı qərar çıxarıb. Onun üçün xüsisi qatar hazırlanıb. Kalançevkada dayanan qatarla Kuybışevə digər dövlət və hökumət nümayəndələrinin getməyi də nəzərdə tutulub. Stalin qatar stansiyasına gəlib, bir az gəzişdikdən sonra onun üçün hazırlanmış xüsusi vaqona yaxınlaşıb. Bir neçə dəqiqə vaqonun qarşısında dayandıqdan sonra qəfil geri çevrilib, çevik addımlarla maşınına doğru addımlayıb, avtomobilə əyləşərək sürcüsünə Kremlə sürməyi əmr edib.

 

 

Beləliklə, o Kuybışevə getməkdən imtina edərək cəbhəyanı paytaxtda qalmağa üstünlük verib. Bununla da ən sıravi sovet əsgərindən tutmuş yüksək çinli məmurlara qədər hamıya çatdırıb ki, mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm.

 

Digər araşdırmaçıların fikrinə görə, Stalin gizli şəkildə bir necə dəfə Kuybışevə səfər edib. Bu səfərlərin məqsədi Kuybışevdəki bunkerdə sığınmaq yox, müvəqqəti olaraq həmin şəhərdə yaşayan sevimli qızı Svetlanaya baş çəkmək olub.

 

Hazırda bu əzəmətli yeraltı saray muzey kimi saxlanılır. Elə adı da “Stalinin bunkeri” adlanır. Sığınacaqda heç nə dəyişdirilməyib. Müharibə dövründə necə olubsa, elə də saxlanılır. Dəyişən isə yeni müharibələr və bu müharibələrə rəvac verən yeni siyasi liderlərdir.


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ölkəyə 11 ayda 995 min 957 ton yük ixrac olunub
19.12.2018, 00:46

Ölkəyə 11 ayda 995 min 957 ton yük ixrac olunub

Elektromobil sürücüsü olan qız gülüş hədəfində - VİDEO
19.12.2018, 00:29

Elektromobil sürücüsü olan qız gülüş hədəfində - VİDEO

Goranboy piyada vuruldu: Yaxınları yolu bağladı
19.12.2018, 00:09

Goranboy piyada vuruldu: Yaxınları yolu bağladı

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb
18.12.2018, 23:51

Azərbaycan nefti ucuzlaşıb

Baş nazir istefa verdi
18.12.2018, 23:34

Baş nazir istefa verdi

Azərbaycanlıları xərçəng edən əsas səbəb – VİDEO
18.12.2018, 23:25

Azərbaycanlıları xərçəng edən əsas səbəb – VİDEO

Bakıda qız 20 gün əvvəl itkin düşüb
18.12.2018, 23:09

Bakıda qız 20 gün əvvəl itkin düşüb

VMF saatlarının təqdimatı oldu - FOTOLAR
18.12.2018, 22:53

VMF saatlarının təqdimatı oldu - FOTOLAR

Günəş sisteminin ən uzaq obyekti kəşf edilib
18.12.2018, 22:37

Günəş sisteminin ən uzaq obyekti kəşf edilib

Azərbaycana Hindistandan turist cəlb olunur
18.12.2018, 22:18

Azərbaycana Hindistandan turist cəlb olunur

Qarabağ atları London Beynəlxalq Atçılıq Şousunda
18.12.2018, 22:07

Qarabağ atları London Beynəlxalq Atçılıq Şousunda

Bakıda avtomobil “Bravo”ya girdi
18.12.2018, 21:53

Bakıda avtomobil “Bravo”ya girdi

Azərbaycandan aparılan arı pətəklərini Rusiyaya buraxmadılar
18.12.2018, 21:41

Azərbaycandan aparılan arı pətəklərini Rusiyaya buraxmadılar

İsrail-Fələstin münaqişəsinin həllinə dair yeni plan
18.12.2018, 21:30

İsrail-Fələstin münaqişəsinin həllinə dair yeni plan

Vərəmlə mübarizəyə dair konfrans keçirilib
18.12.2018, 21:29

Vərəmlə mübarizəyə dair konfrans keçirilib

Prezident maaşının bir hissəsini büdcəyə qaytardı
18.12.2018, 21:17

Prezident maaşının bir hissəsini büdcəyə qaytardı

Yaxşı ki, Serjik 5 rayonun qaytarılmasından imtina edib
18.12.2018, 21:04

Yaxşı ki, Serjik 5 rayonun qaytarılmasından imtina edib

Mediada  Azərbaycan dilinin təmizliyinin qorunması  müzakirə edildi
18.12.2018, 20:58

Mediada  Azərbaycan dilinin təmizliyinin qorunması  müzakirə edildi

İsrail parlamentində ermənilərin saxta diplomları ilə bağlı həyəcan
18.12.2018, 20:44

İsrail parlamentində ermənilərin saxta diplomları ilə bağlı həyəcan

“Mercedes” yük maşınına çırpıldı
18.12.2018, 20:28

“Mercedes” yük maşınına çırpıldı

ABŞ yeni hərbi qurum yaradır
18.12.2018, 20:17

ABŞ yeni hərbi qurum yaradır

Azərbaycanın mobil operatoru öz smartfonunu buraxır
18.12.2018, 20:04

Azərbaycanın mobil operatoru öz smartfonunu buraxır

Sumqayıtda əmək yarmarkası keçirilib - FOTO
18.12.2018, 19:59

Sumqayıtda əmək yarmarkası keçirilib - FOTO

Köməksiz qalan azyaşlı xilas edildi
18.12.2018, 19:57

Köməksiz qalan azyaşlı xilas edildi

Əhalinin banklarda 8 milyarddan çox əmanəti var
18.12.2018, 19:46

Əhalinin banklarda 8 milyarddan çox əmanəti var

Polad Bülbüloğlu yenidən sədr seçildi
18.12.2018, 19:41

Polad Bülbüloğlu yenidən sədr seçildi

“Azerspace-2” telekommunikasiya peyki sınaq orbitinə çatıb
18.12.2018, 19:32

“Azerspace-2” telekommunikasiya peyki sınaq orbitinə çatıb

Bakıda masaj salonu fahişəxana çıxdı - Sahibi həbs olundu
18.12.2018, 19:24

Bakıda masaj salonu fahişəxana çıxdı - Sahibi həbs olundu

Azərbaycanla Gürcüstan arasında enerji sahəsində memorandum imzalandı
18.12.2018, 19:19

Azərbaycanla Gürcüstan arasında enerji sahəsində memorandum imzalandı

Tanınmış klarnet ifaçısı vəfat etdi - FOTO
18.12.2018, 19:12

Tanınmış klarnet ifaçısı vəfat etdi - FOTO

Müdafiə Nazirliyinin rəhbər heyətinin toplanışı keçirilib - FOTO
18.12.2018, 19:01

Müdafiə Nazirliyinin rəhbər heyətinin toplanışı keçirilib - FOTO

Azərbaycan xarici ölkələrlə yorulmadan işləyəcək - Hikmət Hacıyev
18.12.2018, 18:53

Azərbaycan xarici ölkələrlə yorulmadan işləyəcək - Hikmət Hacıyev

Elmar Məmmədyarov səfirləri bir araya topladı - FOTOLAR
18.12.2018, 18:40

Elmar Məmmədyarov səfirləri bir araya topladı - FOTOLAR

Yüksək Səviyyəli Hərbi Dialoq İclası keçirilir - FOTOLAR
18.12.2018, 18:30

Yüksək Səviyyəli Hərbi Dialoq İclası keçirilir - FOTOLAR

Konstitusiya Məhkəməsi Ali Məhkəmənin daha bir qərarını ləğv ETDİ
18.12.2018, 18:26

Konstitusiya Məhkəməsi Ali Məhkəmənin daha bir qərarını ləğv ETDİ

Azərbaycandan Türkiyə universitetlərinə attestatla qəbul dayandırılır - RƏSMİ SƏNƏD
18.12.2018, 18:20

Azərbaycandan Türkiyə universitetlərinə attestatla qəbul dayandırılır - RƏSMİ SƏNƏD

Abel Məhərrəmovun səfir oğlu mükafatlandırıldı - FOTOLAR
18.12.2018, 18:08

Abel Məhərrəmovun səfir oğlu mükafatlandırıldı - FOTOLAR

Qənirə Paşayeva Türkiyədə özəl ödülə layiq görülüb
18.12.2018, 18:04

Qənirə Paşayeva Türkiyədə özəl ödülə layiq görülüb

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi
18.12.2018, 17:53

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi

Deputatdan sosial şəbəkələrlə bağlı ÇAĞIRIŞ: “…dərhal ölçü götürülməlidir!”   
18.12.2018, 17:45

Deputatdan sosial şəbəkələrlə bağlı ÇAĞIRIŞ: “…dərhal ölçü götürülməlidir!”  

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
18.12.2018, 17:16

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Prezident icra başçısı ilə bağlı sərəncam imzaladı   
18.12.2018, 17:05

Prezident icra başçısı ilə bağlı sərəncam imzaladı  

2018-ci ilin ən yadda qalan HADİSƏLƏRİ
18.12.2018, 16:53

2018-ci ilin ən yadda qalan HADİSƏLƏRİ

Gənclər Evində Avropa Həmrəylik Korpusunun açılış tədbiri oldu
18.12.2018, 16:39

Gənclər Evində Avropa Həmrəylik Korpusunun açılış tədbiri oldu

Azərbaycanın qətnaməsi BMT-də qəbul edildi 
18.12.2018, 16:38

Azərbaycanın qətnaməsi BMT-də qəbul edildi 

Masallıda “Mercedes” yandı
18.12.2018, 16:36

Masallıda “Mercedes” yandı

ABŞ diplomatı ADU-nun “Səfir saatı”nda tələbələrlə görüşdü
18.12.2018, 16:21

ABŞ diplomatı ADU-nun “Səfir saatı”nda tələbələrlə görüşdü

Tahir Salahovun əsərləri dünya inciləri sırasında yer alır
18.12.2018, 16:08

Tahir Salahovun əsərləri dünya inciləri sırasında yer alır

Bu il sahibkarlara 145 milyon manat güzəştli kredit verilib 
18.12.2018, 16:06

Bu il sahibkarlara 145 milyon manat güzəştli kredit verilib 

XXI əsrin qadını ilk kitabını Azərbaycana həsr edib   
18.12.2018, 16:04

XXI əsrin qadını ilk kitabını Azərbaycana həsr edib  

ARXİV