18 yanvar 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - “Mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm” – Stalinin imtina etdiyi BUNKER
“Mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm” – Stalinin imtina etdiyi BUNKER
15.12.2017, 22:39

Böyük Vətən Müharibəsi illərində bir çox hökumət nümayəndələri, o cümlədən iyirmidən artıq diplomatik nümayəndəliklər öz fəaliyyətlərini ehtiyat paytaxt şəhəri kimi nəzərdə tutulmuş Kuybışevdə (indiki Samara) davam etdiriblər. Müharibənin gedişindən asılı olaraq zərurət olduğu halda Dövlət Müdafiə Komitəsinin sədri İosif Stalinin də ölkəni və müharibəni Kuybışevdən idarə edəcəyini nəzərə alaraq, şəhərdə onun üçün də kiçik bir şəhərciyi xatırladan sığınacaq tikiblər.

 

Modern.az saytı mövzu ilə bağlı yazını təqdim edir.

 

Stalinin Kuybışevdəki bunkeri doqquz ay müddətinə tikilib. Bu məqsədlə Moskvadan Kuybışevə 600 nəfər mütəxəssis ezam olunub, onların tabeliyində isə minlərlə fəhlə çılışıb. Ümumilikdə, bunkerin tikintisinə 3700 nəfər çəlb olunub. Onların hər biri tikintinin məxfi saxlanılması haqqında müvafiq sənədlərə imza qoyublar. Hətta yerli sakinlər ərazidə hansı məqsədlə tikinti işləri aparılmasından xəbərsiz olublar.

 

Tikinti sutkanın 24 saat ərzində iki növbədə aparılıb. Bunkerin tikintisi zamanı yerin altından 25 min kubmetr torpaq çıxarılıb, 5 min kubmetrdən artıq isə beton tökülüb.

 

 

Bu sığınacaq həmin dövr üçün dünyada ən təhlükəsiz bunker sayılıb. Bunkerin dərinliyi 37 metrə çatıb. Sığınacağın son aşağı həddindən hesablandıqda ümumi hündürlüyü 12 mərtəbəli binaya bərabər olub. Bunker iki tonluq aviasiya bombasına davamlı tikilib.

 

Müqayisəli şəkildə nəzər yetirsək, həmin dövrdə tikilmiş Çörçilin yeraltı bunkeri iki mərtəbə hündürlüyündə, Amerika Birləşmiş Ştatlarının prezidenti Ruzveltin sığınacağı da eyni dərinlikdə, daha təhlükəsizlik sığınacaq sayılan Hitlerin bunkerinin dərinliyi isə 16 metrə çatıb.

 

Bunkerdə İosif Stalinin iş otağı 37 metr dərinlikdə, yeraltı 12-ci mərtəbədə yerləşib.

 

 

Sığınacaqda bütün lazımi avadanlıqlar, təbii havanın təmin olunması, enerji, istilik, su təminatını həyata keçirəcək qurğular quraşdırılıb və xüsusi mühafizə sistemi yaradılıb.

 

Bunkerin sonuncu mərtəbəsində Kremldə olduğu kimi 15 nəfərlik, yaşıl örtüklü stol qoyulmuş müşavirə zalı hazırlanıb. Bundan başqa, sığınacaqda Stalinin istifadəsi üçün istirahət, yataq, yemək otaqları, kiçik ziyafətlər üçün zal, hamam və tualet də tikilib.

 

Rəsmi məlumatlara görə, İosif Stalin bir gün də olsun Kuybışevdəki sığınacağında sığınmayıb.

 

Moskva ətrafında döyüşlərin getdiyi ərəfədə Dövlət Müdafiə Komitəsi Stalinin Kuybışevə getməsi ilə bağlı qərar çıxarıb. Onun üçün xüsisi qatar hazırlanıb. Kalançevkada dayanan qatarla Kuybışevə digər dövlət və hökumət nümayəndələrinin getməyi də nəzərdə tutulub. Stalin qatar stansiyasına gəlib, bir az gəzişdikdən sonra onun üçün hazırlanmış xüsusi vaqona yaxınlaşıb. Bir neçə dəqiqə vaqonun qarşısında dayandıqdan sonra qəfil geri çevrilib, çevik addımlarla maşınına doğru addımlayıb, avtomobilə əyləşərək sürcüsünə Kremlə sürməyi əmr edib.

 

 

Beləliklə, o Kuybışevə getməkdən imtina edərək cəbhəyanı paytaxtda qalmağa üstünlük verib. Bununla da ən sıravi sovet əsgərindən tutmuş yüksək çinli məmurlara qədər hamıya çatdırıb ki, mən öz yerimdəyəm, Moskvanı tərk etməmişəm.

 

Digər araşdırmaçıların fikrinə görə, Stalin gizli şəkildə bir necə dəfə Kuybışevə səfər edib. Bu səfərlərin məqsədi Kuybışevdəki bunkerdə sığınmaq yox, müvəqqəti olaraq həmin şəhərdə yaşayan sevimli qızı Svetlanaya baş çəkmək olub.

 

Hazırda bu əzəmətli yeraltı saray muzey kimi saxlanılır. Elə adı da “Stalinin bunkeri” adlanır. Sığınacaqda heç nə dəyişdirilməyib. Müharibə dövründə necə olubsa, elə də saxlanılır. Dəyişən isə yeni müharibələr və bu müharibələrə rəvac verən yeni siyasi liderlərdir.


İlham Cəmiloğlu
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
"NAZ-Lifan” istehsalı dayandırıb? - Direktor danışmaq istəmədi   
18.01.2018, 11:56

"NAZ-Lifan” istehsalı dayandırıb? - Direktor danışmaq istəmədi  

Tanınmış yazıçı Nahid Hacızadə vəfat edib   
18.01.2018, 11:47

Tanınmış yazıçı Nahid Hacızadə vəfat edib  

Ermənistan ordusunun hərbçisi yaralandı
18.01.2018, 11:46

Ermənistan ordusunun hərbçisi yaralandı

Vergilər nazirinin birinci müavini də GÖNDƏRİLİR  
18.01.2018, 11:32

Vergilər nazirinin birinci müavini də GÖNDƏRİLİR  

Magistr imtahanlarında nə yenilik var? - Məleykə Abbaszadə AYDINLIQ GƏTİRDİ
18.01.2018, 11:19

Magistr imtahanlarında nə yenilik var? - Məleykə Abbaszadə AYDINLIQ GƏTİRDİ

Dəhşətli qəza: 52 nəfər diri-diri yanaraq öldü
18.01.2018, 11:16

Dəhşətli qəza: 52 nəfər diri-diri yanaraq öldü

Azərbaycanlı tenor “Don Karlos” operasında baş rolda çıxış edəcək
18.01.2018, 11:09

Azərbaycanlı tenor “Don Karlos” operasında baş rolda çıxış edəcək

Mirzə Fətəli Axundzadə və ERMƏNİLƏR: Hacı Qara düz deyirmiş...   
18.01.2018, 11:08

Mirzə Fətəli Axundzadə və ERMƏNİLƏR: Hacı Qara düz deyirmiş...  

Azərbaycan xaricdən eşşək almaqdan imtina edib   
18.01.2018, 11:04

Azərbaycan xaricdən eşşək almaqdan imtina edib  

Sabah Bakı məktəblərində ilk dərslər 20 Yanvara həsr ediləcək
18.01.2018, 10:58

Sabah Bakı məktəblərində ilk dərslər 20 Yanvara həsr ediləcək

Dövlət İmtahan Mərkəzi nəzarətçi-müəllimlər üçün seminarlara başladı
18.01.2018, 10:53

Dövlət İmtahan Mərkəzi nəzarətçi-müəllimlər üçün seminarlara başladı

Magistraturaya qəbulla bağlı sınaq imtahanı keçiriləcək
18.01.2018, 10:52

Magistraturaya qəbulla bağlı sınaq imtahanı keçiriləcək

Anna Netrebko və Yusif Eyvazov Moskva Filarmoniyasında konsert proqramı ilə çıxış edəcəklər
18.01.2018, 10:45

Anna Netrebko və Yusif Eyvazov Moskva Filarmoniyasında konsert proqramı ilə çıxış edəcəklər

2017-ci ilin fəal deputatları: nəticələr açıqlandı - SİYAHI
18.01.2018, 10:04

2017-ci ilin fəal deputatları: nəticələr açıqlandı - SİYAHI

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozub
18.01.2018, 09:58

Ermənistan atəşkəsi 126 dəfə pozub

Bakıda “Azpetrol”un maşını aşdı - FOTO
18.01.2018, 09:50

Bakıda “Azpetrol”un maşını aşdı - FOTO

Bakıda iki məhkum xəstəlikdən öldü
18.01.2018, 09:42

Bakıda iki məhkum xəstəlikdən öldü

“Bizimkilər” - 9 ildə 9 iş yeri dəyişən aparıcı televiziyadan radioya keçməyi arzulayır - FOTOLAR   
18.01.2018, 09:35

“Bizimkilər” - 9 ildə 9 iş yeri dəyişən aparıcı televiziyadan radioya keçməyi arzulayır - FOTOLAR  

Milli Məclis yaz sessiyasına xeyli yeni qanun layihəsi çıxarır - SİYAHI
18.01.2018, 09:32

Milli Məclis yaz sessiyasına xeyli yeni qanun layihəsi çıxarır - SİYAHI

Qərb Azərbaycanda “KQB” arxivlərinin açılmasını istəyir - Deputatdan şok AÇIQLAMA
18.01.2018, 09:26

Qərb Azərbaycanda “KQB” arxivlərinin açılmasını istəyir - Deputatdan şok AÇIQLAMA

YAP-çı deputatın işi antikorrupsiya idarəsində
18.01.2018, 09:18

YAP-çı deputatın işi antikorrupsiya idarəsində

Ötən gün axtarışda olan 27 nəfər saxlanıldı
18.01.2018, 09:08

Ötən gün axtarışda olan 27 nəfər saxlanıldı

Fəxri ad alanların hansı güzəştləri var...
18.01.2018, 09:06

Fəxri ad alanların hansı güzəştləri var...

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
18.01.2018, 08:57

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

ABŞ hərbi qüvvələri Suriyada qalacaq
18.01.2018, 00:59

ABŞ hərbi qüvvələri Suriyada qalacaq

Türkiyə sərhədlərində terrorçu ordunun yaradılmasına imkan verilməyəcək
18.01.2018, 00:47

Türkiyə sərhədlərində terrorçu ordunun yaradılmasına imkan verilməyəcək

Qızılcadan ölənlərin sayı artır
18.01.2018, 00:31

Qızılcadan ölənlərin sayı artır

Paytaxtda 21 yaşlı oğlan qız üstündə bıçaqlandı
18.01.2018, 00:15

Paytaxtda 21 yaşlı oğlan qız üstündə bıçaqlandı

Avstriyanı 4,2 ballıq zəlzələ titrətdi
17.01.2018, 23:58

Avstriyanı 4,2 ballıq zəlzələ titrətdi

Ev almağa gedərkən bütün pulunu itirdi - Video
17.01.2018, 23:43

Ev almağa gedərkən bütün pulunu itirdi - Video

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
17.01.2018, 23:27

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Leyla Əliyeva Aleksey Beqovun sərgisinin açılışında iştirak edib - Fotolar
17.01.2018, 23:13

Leyla Əliyeva Aleksey Beqovun sərgisinin açılışında iştirak edib - Fotolar

İki azyaşlını vuran sürücü hadisə yerindən qaçdı
17.01.2018, 23:00

İki azyaşlını vuran sürücü hadisə yerindən qaçdı

Avtomagistralda 50-dən çox maşın toqquşdu
17.01.2018, 22:43

Avtomagistralda 50-dən çox maşın toqquşdu

Ombudsman Aparatı ilə MEK arasında  Memorandum imzalandı
17.01.2018, 22:31

Ombudsman Aparatı ilə MEK arasında  Memorandum imzalandı

ARXİV
SORĞU
Aylıq məvacibinizi ən çox nəyə xərcləyirsiniz?
- Ərzağa(54.4%)
- Geyimə(3.44%)
- Müalicəyə(5.36%)
- Kommunal xidmət haqlarına(13.4%)
- Təhsilə(2.29%)
- İstirahətə(1.14%)
- Kitaba(1.14%)
- Rüşvətə(4.21%)
- Əyləncəyə(0.76%)
- Digər şeylərə(13.7%)