19 yanvar 2018, Cümə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Oğlunu itirən Topçubaşova Rəsulzadənin yazdığı kədərli məktub
Oğlunu itirən Topçubaşova Rəsulzadənin yazdığı kədərli məktub
28.12.2017, 00:02

Modern.az Azərbaycan Cümhuriyyətinin qarşıdan gələn yüzillik yubileyi münasibəti ilə silsilə yazılarına davam edir. Bu dəfə təqdim edəcəyimiz materialın əsas mövzusu qürbətin iki ayrı nöqtəsində məskən salan məsləkdaşlar – M.Ə.Rəsulzadə ilə Ə.Tobçubaşov arasında kədərli məktublaşmadır. Dünən Rəsulzadənin Topçubaşova yolladığı bir məktubu oxuculara təqdim etmişdik. (buradan oxu: http://modern.az/az/news/152749#gsc.tab=0). Amma o məktub qürbətin ilk illərinə - 1922-ci ilə təsadüf edir.

 

İndi isə 1927-ci ildir... Çox şey dəyişib.... Topçubaşovun da, Rəsulzadənin də həyatında çox ağır itkilər yaşanıb. Amma onlar yenə də möhkəmdirlər. Rəsulzadə öz məktubunda Topçubaşova bu cür təsəlli verməyə çalışır:

“29 mart tarixli təziyətnamənizi aldım. Hərarətli cümlələrlə bəyan etdiyiniz duyğular dərd görmüş bit atanın ağzından çıxdığı üçün atasını itirmiş bir oğulu  həm mütəəssir edir, həm də ona təsəlli verir. Nə edək, dözməliyik. Silsilədə bu həlqələr də varmış. Mərhumun ölüm ayağında, son nəfəsindəki duyğuları haqqındakı təsəvvürləriniz çox doğrudur. Könül arzu edərdi ki, bu qədər fəlakətdən sonra zavallı ixtiyarlarımız heç olmasa, bir neçə gün də olsa məmləkətin qurtuluşunu görməklə məmnun olaydılar. Fəqət qədərin  quruluşunda məntiq nə gəzir? O, ixtiyarlara deyil, həyata hər cür haqları olan gənclərə belə qıyır. O, kürdür.  Bununla belə, böyük ədalətin mövcudluğunu düşünmürük. Bu ədalətdən gözləyirik ki, şəxsimizdən  aldığını könlümüzə qaytarmaqla əvəzini versin. Duyğularınıza və dualarınıza görə çox-çox təşəkkür edirəm”.

 

Rəsulzadənin bu məktubu 1927-ci il 12 aprel tarixində yazılıb. Amma Topçubaşova ünvanladığı bir başqa məktubda isə tamam ayrı məqamlara toxunub. 1927-ci il 25 mart tarixinə aid məktubu oxuculara maraqlı olar deyə, təqdim edirik:

“Xosrov bəy  bundan səkkiz gün əvvəl İstanbula gəldi. Göndərdiyiniz əmanəti (beş min frankı) bu gün mənə təslim etdi. Özünə də söylədim: “Müsavat” Firqəsi bu pulu almaqdan imtina edir. Onun fikrincə, alaraq bölüşdürdüyünüz məlum pullar bütünlüklə İstanbulda yaradılmış Milli Mərkəz kassasına verilməlidir. Bunun üçün Xosrov bəydən aldığım göndərilən beş min frankı da Milli Mərkəz kassasına verdim. Milli Mərkəz isə bu pulları digər qisimlərin hesabatı və miqdarı müəyyən edilincəyədək depozito olaraq mühafizə edəcəkdir. İmkandan istifadə edib, hörmətlərimi yetirirəm, əfəndim”.

 

Mənbələr: А.М. Топчибаши. Парижский Архив 1919-1940. Книга вторая 1921-1923. / Составители Г. Мамулиа и Р. Абуталыбов. Введение, перевод и примечания Г. Мамулиа. М., 2016. С. 453-455. Məktubun rus dilində tərcüməsi;

M.Ə. Rəsulzadə: “Məktublar. Şəfibəyçilik”.

 

E. Nihad


Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Deputatlar AŞPA-ya gedir
19.01.2018, 17:11

Deputatlar AŞPA-ya gedir

Sabah “ASAN xidmət” və “ASAN kommunal” işləməyəcək
19.01.2018, 17:01

Sabah “ASAN xidmət” və “ASAN kommunal” işləməyəcək

İzmirdə Xocalı soyqırımı parkı açılacaq   
19.01.2018, 16:48

İzmirdə Xocalı soyqırımı parkı açılacaq   

20 Yanvar tariximizə birlik və şərəf günü kimi yazılıb - FOTOLAR
19.01.2018, 16:48

20 Yanvar tariximizə birlik və şərəf günü kimi yazılıb - FOTOLAR

Azərbaycanda vərəmlə bağlı muzey yaradılacaq 
19.01.2018, 16:44

Azərbaycanda vərəmlə bağlı muzey yaradılacaq 

Bakıda güzəştli mənzillər 2019-cu ildə TƏHVİL VERİLƏCƏK
19.01.2018, 16:44

Bakıda güzəştli mənzillər 2019-cu ildə TƏHVİL VERİLƏCƏK

Azərbaycan əsgəri ŞƏHİD OLUB
19.01.2018, 16:32

Azərbaycan əsgəri ŞƏHİD OLUB

Suriya kürdləri Türkiyəyə ilə müharibəyə hazırlaşır
19.01.2018, 16:12

Suriya kürdləri Türkiyəyə ilə müharibəyə hazırlaşır

Parlamentin yaz sessiyasının ilk komitə iclası bu tarixdə olacaq
19.01.2018, 16:07

Parlamentin yaz sessiyasının ilk komitə iclası bu tarixdə olacaq

AXCP mətbuatla işləməyə lüzum görmür   
19.01.2018, 16:06

AXCP mətbuatla işləməyə lüzum görmür  

Dünya Azərbaycanlıları Moskvada toplaşacaq
19.01.2018, 16:00

Dünya Azərbaycanlıları Moskvada toplaşacaq

Deputat Cavanşir Paşazadə: “Onlar pislik etmək üçün yer axtarırlar” - MÜSAHİBƏ  
19.01.2018, 15:54

Deputat Cavanşir Paşazadə: “Onlar pislik etmək üçün yer axtarırlar” - MÜSAHİBƏ  

Sabah bu kinoteatrda nümayişdə olan filmlər  dayandırılacaq
19.01.2018, 15:52

Sabah bu kinoteatrda nümayişdə olan filmlər  dayandırılacaq

Tacikistanda maliyyə naziri işdən azad edildi
19.01.2018, 15:42

Tacikistanda maliyyə naziri işdən azad edildi

O, Ermənistanın prezidenti olarsa... - YAP-dan REAKSİYA
19.01.2018, 15:20

O, Ermənistanın prezidenti olarsa... - YAP-dan REAKSİYA

Azərbaycanda kütləvi şəkildə at kəsiləcək - icazə verildi
19.01.2018, 15:12

Azərbaycanda kütləvi şəkildə at kəsiləcək - icazə verildi

Rusların 78%-i Putinə etibar edir
19.01.2018, 14:56

Rusların 78%-i Putinə etibar edir

Quba məzarlığı ilə bağlı işlər tamamlanacaq – AÇIQLAMA
19.01.2018, 14:55

Quba məzarlığı ilə bağlı işlər tamamlanacaq – AÇIQLAMA

Rektordan 20 Yanvarla bağlı gənclərə ÇAĞIRIŞ - FOTOLAR
19.01.2018, 14:53

Rektordan 20 Yanvarla bağlı gənclərə ÇAĞIRIŞ - FOTOLAR

Ermənistanın başına keçməyə hazırlaşan namizəd kimdir? - DOSYE
19.01.2018, 14:21

Ermənistanın başına keçməyə hazırlaşan namizəd kimdir? - DOSYE

Kooperasiya Universitetində 20 Yanvar şəhidləri anıldı
19.01.2018, 14:19

Kooperasiya Universitetində 20 Yanvar şəhidləri anıldı

Dönüş  nöqtəsi
19.01.2018, 14:18

Dönüş  nöqtəsi

YAP gəlirlərini və xərclərini açıqladı
19.01.2018, 14:13

YAP gəlirlərini və xərclərini açıqladı

Dövlət qulluğuna qəbul və sınaq imtahanlarının tarixləri elan edilib
19.01.2018, 14:12

Dövlət qulluğuna qəbul və sınaq imtahanlarının tarixləri elan edilib

Azərbaycanda hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, XEYRİYYƏÇİLİK EDİR?   
19.01.2018, 13:58

Azərbaycanda hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, XEYRİYYƏÇİLİK EDİR?  

Tibb dünyasında xərçənglə bağlı YENİLİK
19.01.2018, 13:48

Tibb dünyasında xərçənglə bağlı YENİLİK

Almaniyada polisi girov saxlayan azərbaycanlı ailə - Onlar saxta pasportla gediblər
19.01.2018, 13:27

Almaniyada polisi girov saxlayan azərbaycanlı ailə - Onlar saxta pasportla gediblər

Azərbaycan Basketbol Federasiyasının baş katibi vəfat etdi
19.01.2018, 13:04

Azərbaycan Basketbol Federasiyasının baş katibi vəfat etdi

Sabahdan hava dəyişəcək - güclü külək əsəcək - PROQNOZ
19.01.2018, 13:03

Sabahdan hava dəyişəcək - güclü külək əsəcək - PROQNOZ

Ermənistan iqtidarı prezidentliyə namizədini ELAN ETDİ
19.01.2018, 12:51

Ermənistan iqtidarı prezidentliyə namizədini ELAN ETDİ

Bu gün Yerevanda etiraz mitinqi olacaq
19.01.2018, 12:43

Bu gün Yerevanda etiraz mitinqi olacaq

Hacıbala Abutalıbovun Bakının yeni Baş Planı ilə bağlı iradları NƏZƏRƏ ALINDI   
19.01.2018, 12:38

Hacıbala Abutalıbovun Bakının yeni Baş Planı ilə bağlı iradları NƏZƏRƏ ALINDI  

Azərbaycanda daha iki hərbi zavod açılacaq
19.01.2018, 12:30

Azərbaycanda daha iki hərbi zavod açılacaq

İlham Əliyev Özbəkistan Prezidentinə başsağlığı verdi
19.01.2018, 12:16

İlham Əliyev Özbəkistan Prezidentinə başsağlığı verdi

REAL-ın prezidentliyə namizədi kim olacaq?
19.01.2018, 12:11

REAL-ın prezidentliyə namizədi kim olacaq?

ARXİV
SORĞU
Hansı şirkətlər sosial layihələrə dəstək verir, xeyriyyəçilik edir?
BP Azərbaycan(52.9%)
SOCAR(11.7%)
Azersun Holding(0%)
Azercell(5.88%)
Bakcell(23.5%)
Nar mobile(0%)
Gilan Holdinq(0%)
Nurgun Group(0%)
Paşa Holding(5.88%)
Akkord(0%)