24 sentyabr 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - QARABAĞ - Ermənistandan Azərbaycana 244,4 milyard dollarlıq ekoloji zərbə – RƏSMİ
Ermənistandan Azərbaycana 244,4 milyard dollarlıq ekoloji zərbə – RƏSMİ
03.01.2018, 12:45

Azərbaycanın füsunkar guşəsi olan Qarabağ hələ də, düşmən tapdağı altındadır. 

 

İşğal altında olan şəhər və kəndlərimiz, eyni zamanda tarixi abidələrimiz Ermənistan tərəfindən  dağıdılıb. Ən əsası isə bu bölgələr ekoloji təcavüzə məruz qalıb.

 

Məsələ ilə bağlı Modern.az-a Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyindən verilən açıqlamada bildirilib ki, Ermənistanın həyata keçirdiyi işğalçı siyasət Azərbaycanın təbiətinə, bioloji müxtəlifliyə, bütövlükdə regionun ekoloji durumuna ciddi ziyan vurur.

 

“1988-93-cü illər ərzində Ermənistanın hərbi təcavüzü nəticəsində Azərbaycan Respublikasının 1,7 milyon hektar ərazisi işğal olunub. İşğal olunmuş ərazilərdə qalmış ümumilikdə 261 min hektar meşə, o cümlədən 13 min 197 hektar qiymətli meşə sahələri, 215 ədəd təbiət abidəsi, 5 ədəd   geoloji-paleontoloji obyekt, hündürlüyü 45 metr, diametri 6-8 metrədək, yaşı 120 ildən 2000 ilədək olan pasportlaşdırılmış 145 Şərq çinarı və digər təbiət abidələri talan olunaraq əksəriyyəti məhv edilib.

 

İşğal olunmuş ərazilərdə 460 növdən çox yabanı ağac və kol bitkiləri bitir. Bunlardan 70-i endemik növ olub, dünyanın heç bir yerində təbii halda bitmir. Qaracöhrə, Ayıfındığı, Araz palıdı, Yalanqoz, Şərq çinarı, adi nar, meşə üzümü, Pirkal, Şümşəd, Eldar şamı, adi xurma, söyüdyarpaq armud və s. növ ağaclar işğal olunmuş ərazilərdə məhv edilərək dünya florasının xəzinəsindən silinmək üzrədir.

 

Eyni zamanda, bu ərazilərdə “Azərbaycan Respublikasının Qırmızı Kitabı”na daxil edilmiş məməlilərin 4, quşların 8, balıqların 1, amfibiya və reptililərin 3, həşəratların 8, bitkilərin 27 növü qorunurdu ki, bunların da xeyli hissəsi artıq məhv edilib”-deyə bildirilib.

 

Nazirlik qeyd edib ki, böyük əhəmiyyətə malik xüsusi mühafizə olunan təbiət ərazilərinin 70 min 388,6 hektarı- Bəsitçay və Qaragöl dövlət təbiət qoruqları, Arazboyu, Laçın, Qubadlı və Daşaltı dövlət təbiət yasaqlıqlarının ərazilərində olan qiymətli ağac və digər nadir biomüxtəliflik nümunələri bu gün də işğalçı ordunun tapdağına məruz qalaraq məhv edilir. 

Həmçinin işğal olunmuş ərazilərdən keçən təbii su mənbələrimiz də Ermənistan tərəfindən həddindən artıq çirklənməyə məruz qalır.

 

Araz və Kür çaylarının qolları olan Oxçuçay və Ağstafaçayın Ermənistan tərəfindən ən ağır formada çirkləndirilməsi nəticəsində sözügedən çaylarda canlı aləmin yaşayışı üçün ciddi təhlükə yaranıb.

Azərbaycanın işğal olunmuş ərazilərində ekoloji əhəmiyyətə malik bir çox göllər böyük antropogen təsirə məruz qalır.

 

Bu ərazilərdə irili-xırdalı 7 relikt göl: Kəlbəcər və Laçın rayonlarının yaylaqlarında Böyük Alagöl, Kiçik Alagöl, Zalxagöl, Qaragöl, Canlıgöl, İşıqlı Qaragöl və Ağdərə rayon ərazisində (Tərtərin qolu olan Torağaçayda) Qaragöl kimi şirin su mənbələri çirkləndirilir, dağıdılır və nəticədə unikal bir ərazi ekoloji fəlakət həddinə çatdırılıb.

 

 

Nazirliyin məlumatına görə, işğal olunmuş ərazilərdəki 17 ədəd hidroloji məntəqədə hidrometeoroloji müşahidələr dayandırılıb və hidrometeoroloji müşahidə bazası sıradan çıxarılıb. Ermənilərin işğal altında saxladığı torpaqlarda ümumi həcmi 631 milyon m3 olan 10 su anbarı, o cümlədən Tərtər çayı üzərində inşa edilmiş, su tutumu 560 milyon m3 olan və 100 min hektardan artıq əkin sahəsinin suvarılmasına hesablanmış Sərsəng su anbarı baxımsızlıqdan sıradan çıxmaq üzrədir. Uzun müddətdir ki, texniki qurğulara xidmət göstərilmədiyindən, qəza vəziyyətində olan Sərsəng su anbarından aşağıda, dağətəyi və aran hissədə yerləşən yaşayış məntəqələrində yaşayan 400 min əhali təhlükə altındadır. Su anbarının suyu qış vaxtı ərazinin mövsümü ehtiyacları nəzərə alınmadan əhalisi azərbaycanlılardan ibarət olan kəndlərə buraxılır və nəticədə yaşayış məntəqələri, kənd təsərrüffatı sahələri və kommunikasiya xətləri qışda su altında qalır. İsti yay mövsümündə isə illik su normasının 10-15%-i buraxılır ki, bu da kəskin su qıtlığı, əkin sahələrinin suvarılmasında problemlər yaradır, yaşıllıqlar quruyaraq məhv olur. Qeyd olunan faktları nəzərə alaraq, Avropa Şurası Parlament Assambleyası tərəfindən Azərbaycanın sərhədyanı rayonlarının sakinlərinin qəsdən sudan məhrum edilməsi ilə bağlı 2085 (2016) nömrəli qətnamə qəbul edilib. Qətnamədə vacib humanitar problem nəzərə alınaraq, Ermənistan silahlı qüvvələrinin sözügedən regiondan dərhal çıxarılması, müstəqil mühəndis və hidroloqlar tərəfindən yerində təhqiqat aparılmasının təmin edilməsi tələb edilib.

 

Azərbaycan Respublikasına aid və işğal altında saxlanılan torpaqlardakı bütün növdən olan təbii sərvətlər talan edilərək ərazidən çıxarılır. Burada 163 faydalı qazıntı yataqları, o cümlədən 5 qızıl, 7 civə, 2 mis, 1 qurğuşun və sink, 1 daş kömür, 6 gəc, 4 vermikulit, 1 soda istehsalı üçün xammal, 12 əlvan və bəzək daşları, 10 mişar daşı, 21 üzlük daşı, 9 gil, 20 sement xam­ma­lı, 8 müx­tə­lif növ ti­kin­ti daş­la­rı, 6 əhəng xam­ma­lı, 10 qum-çın­qıl, 4 ti­kin­ti qu­mu, 1 perlit, 8 pemza-vul­kan kü­lü,16 yeraltı şirin su və 11 mineral su yatağı yerləşir ki, bu sərvətlər vaxtilə ölkənin iqtisadi potensialında mühüm əhəmiyyət kəsb edib və illərdir ki, ermənilər tərəfindən talan edilir.

Qeyd olunan yataqlarda sənaye ehtiyatları təsdiq edilmiş 205,3 ton qızıl, 251,1 ton gümüş, 1 788,2 ton civə, 37,3 min ton qurğuşun, 191,6 milyon m3 mişar daşı, 7,3 milyon ton gəc, 61,4 milyon m3 üzlük daşı, 18,9 milyon m3 gil, 46,7 milyon mtikinti daşı, 193,1 milyon m3 qum-çınqıl, 18,0 milyon m3 perlit, pemza-vulkan külü, 129,8 milyon ton soda istehsalı üçün əhəngdaşı, 282,3 milyon ton sement xammalı, 434,4 min m3/gün yeral­tı şi­rin su və 7 805 m3/gün min­eral su və digər növ faydalı qazıntı ehtiyatları aşkar edilib.

 

Təmas xəttində yerləşən Ağdam, Füzuli, Cəbrayıl, Tərtər və Xocavənd rayonlarının əraziləri erməni işğalçıları tərəfindən düşünülmüş şəkildə od vurularaq yandırılır. Ermənilər tərəfindən  mütəmadi olaraq törədilən yanğınlar nəticəsində 110 min hektardan çox münbit torpaqlar məhv edilib, ətraf mühitə və canlı təbiətə əhəmiyyətli dərəcədə ziyan vurulub.

 

“Azərbaycan ərazilərinin Ermənistan silahlı qüvvələrinin işğalı nəticəsində itki və tələfatlarının qiymətləndirilməsi üzrə İşçi Qrupu tərəfindən aparılmış ilkin qiymətləndirməyə görə biomüxtəlifliyin, meşələrin məhv edilməsi, torpaqların sıradan çıxarılması, istifadədən məhrum olunması, ətraf mühitin, o cümlədən su mənbələrinin çirkləndirilməsi ilə bağlı, eyni zamanda faydalı qazıntı yataqlarının talanı nəticəsində təbiətə dəymiş ziyan işğal dövrü ərzində 244,4 milyard ABŞ dolları həcmindədir”- deyə nazirlikdən bildirilib.

 

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Ovçuluq təsərrüfatında 1000-ə yaxın partlamamış hərbi sursat tapıldı
24.09.2018, 19:42

Ovçuluq təsərrüfatında 1000-ə yaxın partlamamış hərbi sursat tapıldı

İlham Əliyev monqolustanlı həmkarı ilə görüşdü - YENİLƏNİB
24.09.2018, 19:27

İlham Əliyev monqolustanlı həmkarı ilə görüşdü - YENİLƏNİB

Saray-Xırdalan avtobusunun təkəri partladı, dəmirə çırpıldı
24.09.2018, 19:11

Saray-Xırdalan avtobusunun təkəri partladı, dəmirə çırpıldı

Kənd təsərrüfatı nazirinin yeni müavini təyin olundu
24.09.2018, 19:06

Kənd təsərrüfatı nazirinin yeni müavini təyin olundu

Milli Məclis Ermənistan parlamenti ilə əməkdaşlığı nəzərdə tutan memorandumu imzalamaqdan imtina etdi
24.09.2018, 18:50

Milli Məclis Ermənistan parlamenti ilə əməkdaşlığı nəzərdə tutan memorandumu imzalamaqdan imtina etdi

XİN həkimlərin Qarabağa qanunsuz səfəri ilə bağlı araşdırmaya başladı
24.09.2018, 18:47

XİN həkimlərin Qarabağa qanunsuz səfəri ilə bağlı araşdırmaya başladı

ADU-da Aleksandr Soljenitsına həsr olunan dəyirmi masa...
24.09.2018, 18:15

ADU-da Aleksandr Soljenitsına həsr olunan dəyirmi masa...

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
24.09.2018, 18:07

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

AzerTelecom “Türkmentel 2018” sərgisində iştirak edəcək
24.09.2018, 18:00

AzerTelecom “Türkmentel 2018” sərgisində iştirak edəcək

Marşrutda itən uşaq valideynlərini tapdı - VİDEO
24.09.2018, 17:57

Marşrutda itən uşaq valideynlərini tapdı - VİDEO

Gəncədə həyətyanı sahədə 135 partlamamış sursat tapıldı 
24.09.2018, 17:54

Gəncədə həyətyanı sahədə 135 partlamamış sursat tapıldı 

“Ginnesin Rekordlar Kitabı”na namizəd olan azərbaycanlılar Rusiya televiziyasında
24.09.2018, 17:48

“Ginnesin Rekordlar Kitabı”na namizəd olan azərbaycanlılar Rusiya televiziyasında

Tramp Şimali Koreya lideri ilə yenidən görüşəcək
24.09.2018, 17:42

Tramp Şimali Koreya lideri ilə yenidən görüşəcək

Sərhəddə 18 milyon dollarlıq kokain AŞKARLANDI
24.09.2018, 17:36

Sərhəddə 18 milyon dollarlıq kokain AŞKARLANDI

Bağlanan universitetin tələbələri bu ali məktəbə köçürüldü - RƏSMİ AÇIQLAMA
24.09.2018, 17:27

Bağlanan universitetin tələbələri bu ali məktəbə köçürüldü - RƏSMİ AÇIQLAMA

Bakı-Yessentuki-Kislovodsk reysinin QİYMƏTİ
24.09.2018, 17:23

Bakı-Yessentuki-Kislovodsk reysinin QİYMƏTİ

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
24.09.2018, 17:17

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Məşhur yazıçı-dramaturq Yuri Polyakov ADU-da
24.09.2018, 17:17

Məşhur yazıçı-dramaturq Yuri Polyakov ADU-da

Zakir Həsənov bu ölkə ilə hərbi əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə etdi
24.09.2018, 17:15

Zakir Həsənov bu ölkə ilə hərbi əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə etdi

Azercell  jurnalistlər üçün seminar təşkil etdi
24.09.2018, 17:13

Azercell  jurnalistlər üçün seminar təşkil etdi

Novruz Məmmədov gələn ilin büdcə layihəsini nazirlərin müzakirəsinə çıxardı - FOTOLAR
24.09.2018, 17:11

Novruz Məmmədov gələn ilin büdcə layihəsini nazirlərin müzakirəsinə çıxardı - FOTOLAR

İran paradda törədilən terror aktının baiskarlarını tapdı
24.09.2018, 17:10

İran paradda törədilən terror aktının baiskarlarını tapdı

“Nar” korporativ müştərilərlə növbəti görüş keçirib - FOTO
24.09.2018, 17:09

“Nar” korporativ müştərilərlə növbəti görüş keçirib - FOTO

Ərdoğan sabah dünyaya hansı mesajlar verəcək? – Baş katibdən Modern.az-a AÇIQLAMA
24.09.2018, 17:08

Ərdoğan sabah dünyaya hansı mesajlar verəcək? – Baş katibdən Modern.az-a AÇIQLAMA

“Bakcell”in baş icraçı direktoru rəqəmsallaşmadan danışdı
24.09.2018, 17:08

“Bakcell”in baş icraçı direktoru rəqəmsallaşmadan danışdı

Piratlar 12 dənizçini girov götürdü
24.09.2018, 17:01

Piratlar 12 dənizçini girov götürdü

İcra başçısı 300-ə yaxın it saxlayan vətəndaşı məhkəməyə verdi
24.09.2018, 16:43

İcra başçısı 300-ə yaxın it saxlayan vətəndaşı məhkəməyə verdi

UNEC-in dəyərləri 
24.09.2018, 16:39

UNEC-in dəyərləri 

İtaliya miqrasiya qanunlarını sərtləşdirdi
24.09.2018, 16:37

İtaliya miqrasiya qanunlarını sərtləşdirdi

İŞİD yeni təhlükə yaradır...
24.09.2018, 16:35

İŞİD yeni təhlükə yaradır...

“Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarış keçirilir - FOTO+VİDEO
24.09.2018, 16:34

“Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarış keçirilir - FOTO+VİDEO

Maşın sürərkən siqaret çəkmək qadağan edilsin! - Deputatdan maraqlı TƏKLİF   
24.09.2018, 16:31

Maşın sürərkən siqaret çəkmək qadağan edilsin! - Deputatdan maraqlı TƏKLİF  

Konstitusiya Məhkəməsində dollar kreditlərilə bağlı qərara yalnız bu hakim ETİRAZ EDİB
24.09.2018, 16:22

Konstitusiya Məhkəməsində dollar kreditlərilə bağlı qərara yalnız bu hakim ETİRAZ EDİB

İlahiyyat İnstitutunda bütün tələbələrə pulsuz dərsliklər verilib - FOTO
24.09.2018, 16:20

İlahiyyat İnstitutunda bütün tələbələrə pulsuz dərsliklər verilib - FOTO

“Prezidentin yürütdüyü siyasət torpaqlarımızın işğaldan azad olunması üçün yeni imkanlar yaradır” - MÜSAHİBƏ
24.09.2018, 16:18

“Prezidentin yürütdüyü siyasət torpaqlarımızın işğaldan azad olunması üçün yeni imkanlar yaradır” - MÜSAHİBƏ

ARXİV