24 sentyabr 2018, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - GÜNDƏM - Mehmandarovun parlamentdə ordunun durumu ilə bağlı çıxışı və təklifləri
Mehmandarovun parlamentdə ordunun durumu ilə bağlı çıxışı və təklifləri
13.01.2018, 00:54

Modern.az Azərbaycan Cümhuriyyətinin yüzillik yubileyi ilə bağlı yazılarını davam etdirir.

Bu dəfə ADR-in hərbiyyə naziri Səməd bəy Mehmandarovun Cümhuriyyət paramentindəki çıxışının qısa xülasəsini təqdim edəcəyik. O qədər də uzun olmayan çıxışda Cümhuriyyət ordusunun durumu açıq-aydın öz əksini tapıb. Çıxış parlamentin 16-cı iclasında, 1919-cu il, 26 fevralda edilib: (Natiqin dil və üslubu qorunub).

 

“Həzarat, mən hərbiyyə nəzarətinin fəaliyyəti və səgəri işlər haqqında bir qədər məlumat verməyi lazım bilirəm. Əlbəttə, heç kəs inkar etməz ki, türklər bizim millətimizə nicat verməklə bizə böyük xidmət etmişlərdir. Amma burası, onların hərəkətini tənqid etməyimizə də mane olamaz. Hərbiyyə nəzarəti Gəncəyə köçənədək bizə xəbər verdilər ki, əksər işlərimiz yaxşıdır və çoxlu qoşun yığılır, lazım olan kimi məşq verilir və ilaxır. Mən Gəncəyə belə gözəl ümüdlə getdim. Hər yeri gəzdim, qətati-əsgəriyyəmizə baxdım, fəqət, iş heç də yaxşı deyildi. Əsgərlərimiz əzgin, düşgün bir halda, yeməkləri pis, mənzilləri fəna bir halda, yorğan-döşək yox, onların çoxu xəstə idi. Xəstə əsgərlərin həpsini sağlamlarıyla dəyişməyə məcbur olduq. Qoşun yığmaq işləri yaxşı getmirdi. Rəislər və  komandanları öz vəziyyətlərindən sui-stifadə edirlərdi. Çox vaxt bir külfətin yeganə çörək gətirənini əsgər alırdılar. Bu iş də camaatı narazı salıb, qoşun yığmaqdan nifrətləndirirdi. Nuru Paşa Azərbaycandan gedərkən özü mənim yanıma gəldikdə boynuna aldı ki, əsgərlik barəsində Azərbaycan fəna bir haldadır. Məlumdur ki, Türkiyə komandanlığı başında duran adamları aldatmışlardı. Türklər gedərkən mənə bilmərrə libas verməmişlərdi. Ona görə mən əsgəri təşkilat ilə bərabər maddi cəhətdən çalışmalı idim. Nəki mümkünü idi etdim. Amma türklər külli miqdarda ərzaq şeyləri qoyub getmişlərdir. Külli miqdarda taxıl, heyvan və sair məmulat qalmışdır. Ona görə mən əmr etdim ki, əsgərlərə yarım girvənkə əvəzinə üç rüb ət, girvənkə yarım çörək əvəzinə bir rüb çörək verilsin, xörəkləri öz camaatımızın adət etdiyi kimi olub, onlara dolma, bozbaş və sairə versinlər, həftədə bir dəfə plov verilsin. Bundan əlavə əmr etdim əsgərlərə gündə 6 misqal qənd, yarım misqal çay versinlər. Qızdırma, yatalaq və sairə kimi azar olan yerlərə əsgərlərə su içməmək üçün 9 misqal qənd verilir. Libas məsələsi daha da fəna idi. Gürcüstan hərbiyyə nazirinə kağız yazdım ki, libas məsələsində mənə kömək etsin, mütəəsifanə bir şey çıxmadı. İndi Gürcüstan hökuməti nəzdində siyasi nümayəndəmiz Cəfərovun yanında pulumuz və adamlarımız var ki, parça alsınlar. Bundan əlavə Şuşadan fabrikada yaxşı əsgəri libasa yarar parça toxunur. Haman fabrika ilə müqavilənamə bağlamışıq. Orada külli miqdarda yararlı parça əldə etdik. Bu surətlə bu məsələ də hüsnü-həll olunacaqdır. Əlbəttə, möcüzə göstərmək olmaz. Amma nə ki mümkündür, edəcəyəm. Hal-hazırda hərbiyyə nəzarəti smetasının bir qismini təqdim etmişdir. Bütün smeta martda təqdim ediləcəkdir, çünki ərzaq nəzarəti ambarlarında olan şeylərin miqdarını təyin etmək lazımdır. Hərbiyyə nəzarətinin təhti-idarəsində bu saat 3 ambar var: Hacıqabulda, Gəncədə və Ağdamda. İndi hökumətin qərarladrına görə ərzaq nəzarəti ixtiyarında olan sair ambarların da həpsi hərbiyyə nəzarətinə veriləcəkdir. Ona görə ərzaq mövcudiyyətinin tamamilə hesablamalıdır. Mən ümdə diqqətimi əsgər yığmaq işlərinə verdim. Bu vaxtadək əsgər alınmalı, olanların siyahısı tərtib verilmişdi. Hər yerdə kasıblar əsgər alınırdılar. Hər yerdə qoşun içində bir dövlətli ya bəy, ya xan oğlu görmədim. Ona görə əmr etmişəm əsgər düşənlərin siyahısı tutulsun və bir surəti hərbiyyə nəzarətinə göndərilsin, tainki yığılanlara diqqət verək.

 

Hal-hazırda 6 ilin əsgəri silah altına çağırılır. Amma güman edirəm ki, bu ilin axırında daha buna ehtiyac olmayacaqdır. Ancaq 2 ilin, yəni 19 və 20 yaşıdları yığmaq kifayət edəcəkdir. Əsgərlikdən qaçmaq məsələsinə gəlincə, bu da deyilən kimi olmayıb, o qədər də layiqi-əhəmiyyət deyildir. Hər yerdə mükəlləfiyyati-əskəriyyət tətbiq olunanda belə şeylər olur. Məsələn, 1888-ci sənə mükəlləfiati-əskəriyyə qanunu ermənilərə və gürcülərə təmsil ediləndə çox adam əsgərlikdən qaçırdı. Hələ indi də qaçan çoxdur. Bizdə də çox adam qaçırdı, fəqət, əksilməmişdir. Bu da tədriclə olar. Gəncədə son zamanlar bir adam qaçıb. Əhali özü qaçanlara nifrət edir və hətta çox vaxt olmuşdur ki, əsgərlikdən qaçanı döyüb, sonra geri gətirmişlərdir. Güman var ki, müsəlmanlarda olan fitri nizam və ədəbə görə vaxtı ilə heç kəs qaçmayacaqdır. Qənəati əsgəriyə barəsində məni bağışlayın, əsgəri sirləri açıq danışmazlar”.

 

Hazırladı: E. Nihad


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Nöqsanlara yol verən 100-dən çox hakim sistemdən kənarlaşdırılıb
24.09.2018, 20:02

Nöqsanlara yol verən 100-dən çox hakim sistemdən kənarlaşdırılıb

Ovçuluq təsərrüfatında 1000-ə yaxın partlamamış hərbi sursat tapıldı
24.09.2018, 19:42

Ovçuluq təsərrüfatında 1000-ə yaxın partlamamış hərbi sursat tapıldı

İlham Əliyev monqolustanlı həmkarı ilə görüşdü - YENİLƏNİB
24.09.2018, 19:27

İlham Əliyev monqolustanlı həmkarı ilə görüşdü - YENİLƏNİB

Saray-Xırdalan avtobusunun təkəri partladı, dəmirə çırpıldı
24.09.2018, 19:11

Saray-Xırdalan avtobusunun təkəri partladı, dəmirə çırpıldı

Kənd təsərrüfatı nazirinin yeni müavini təyin olundu
24.09.2018, 19:06

Kənd təsərrüfatı nazirinin yeni müavini təyin olundu

Milli Məclis Ermənistan parlamenti ilə əməkdaşlığı nəzərdə tutan memorandumu imzalamaqdan imtina etdi
24.09.2018, 18:50

Milli Məclis Ermənistan parlamenti ilə əməkdaşlığı nəzərdə tutan memorandumu imzalamaqdan imtina etdi

XİN həkimlərin Qarabağa qanunsuz səfəri ilə bağlı araşdırmaya başladı
24.09.2018, 18:47

XİN həkimlərin Qarabağa qanunsuz səfəri ilə bağlı araşdırmaya başladı

ADU-da Aleksandr Soljenitsına həsr olunan dəyirmi masa...
24.09.2018, 18:15

ADU-da Aleksandr Soljenitsına həsr olunan dəyirmi masa...

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ
24.09.2018, 18:07

Bakıda daha bir piyada ÖLÜMÜ

AzerTelecom “Türkmentel 2018” sərgisində iştirak edəcək
24.09.2018, 18:00

AzerTelecom “Türkmentel 2018” sərgisində iştirak edəcək

Marşrutda itən uşaq valideynlərini tapdı - VİDEO
24.09.2018, 17:57

Marşrutda itən uşaq valideynlərini tapdı - VİDEO

Gəncədə həyətyanı sahədə 135 partlamamış sursat tapıldı 
24.09.2018, 17:54

Gəncədə həyətyanı sahədə 135 partlamamış sursat tapıldı 

“Ginnesin Rekordlar Kitabı”na namizəd olan azərbaycanlılar Rusiya televiziyasında
24.09.2018, 17:48

“Ginnesin Rekordlar Kitabı”na namizəd olan azərbaycanlılar Rusiya televiziyasında

Tramp Şimali Koreya lideri ilə yenidən görüşəcək
24.09.2018, 17:42

Tramp Şimali Koreya lideri ilə yenidən görüşəcək

Sərhəddə 18 milyon dollarlıq kokain AŞKARLANDI
24.09.2018, 17:36

Sərhəddə 18 milyon dollarlıq kokain AŞKARLANDI

Bağlanan universitetin tələbələri bu ali məktəbə köçürüldü - RƏSMİ AÇIQLAMA
24.09.2018, 17:27

Bağlanan universitetin tələbələri bu ali məktəbə köçürüldü - RƏSMİ AÇIQLAMA

Bakı-Yessentuki-Kislovodsk reysinin QİYMƏTİ
24.09.2018, 17:23

Bakı-Yessentuki-Kislovodsk reysinin QİYMƏTİ

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ
24.09.2018, 17:17

Manat və dolların sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Məşhur yazıçı-dramaturq Yuri Polyakov ADU-da
24.09.2018, 17:17

Məşhur yazıçı-dramaturq Yuri Polyakov ADU-da

Zakir Həsənov bu ölkə ilə hərbi əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə etdi
24.09.2018, 17:15

Zakir Həsənov bu ölkə ilə hərbi əməkdaşlıq məsələlərini müzakirə etdi

Azercell  jurnalistlər üçün seminar təşkil etdi
24.09.2018, 17:13

Azercell  jurnalistlər üçün seminar təşkil etdi

Novruz Məmmədov gələn ilin büdcə layihəsini nazirlərin müzakirəsinə çıxardı - FOTOLAR
24.09.2018, 17:11

Novruz Məmmədov gələn ilin büdcə layihəsini nazirlərin müzakirəsinə çıxardı - FOTOLAR

İran paradda törədilən terror aktının baiskarlarını tapdı
24.09.2018, 17:10

İran paradda törədilən terror aktının baiskarlarını tapdı

“Nar” korporativ müştərilərlə növbəti görüş keçirib - FOTO
24.09.2018, 17:09

“Nar” korporativ müştərilərlə növbəti görüş keçirib - FOTO

Ərdoğan sabah dünyaya hansı mesajlar verəcək? – Baş katibdən Modern.az-a AÇIQLAMA
24.09.2018, 17:08

Ərdoğan sabah dünyaya hansı mesajlar verəcək? – Baş katibdən Modern.az-a AÇIQLAMA

“Bakcell”in baş icraçı direktoru rəqəmsallaşmadan danışdı
24.09.2018, 17:08

“Bakcell”in baş icraçı direktoru rəqəmsallaşmadan danışdı

Piratlar 12 dənizçini girov götürdü
24.09.2018, 17:01

Piratlar 12 dənizçini girov götürdü

İcra başçısı 300-ə yaxın it saxlayan vətəndaşı məhkəməyə verdi
24.09.2018, 16:43

İcra başçısı 300-ə yaxın it saxlayan vətəndaşı məhkəməyə verdi

UNEC-in dəyərləri 
24.09.2018, 16:39

UNEC-in dəyərləri 

İtaliya miqrasiya qanunlarını sərtləşdirdi
24.09.2018, 16:37

İtaliya miqrasiya qanunlarını sərtləşdirdi

İŞİD yeni təhlükə yaradır...
24.09.2018, 16:35

İŞİD yeni təhlükə yaradır...

“Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarış keçirilir - FOTO+VİDEO
24.09.2018, 16:34

“Ən yaxşı tank bölüyü” adı uğrunda yarış keçirilir - FOTO+VİDEO

Maşın sürərkən siqaret çəkmək qadağan edilsin! - Deputatdan maraqlı TƏKLİF   
24.09.2018, 16:31

Maşın sürərkən siqaret çəkmək qadağan edilsin! - Deputatdan maraqlı TƏKLİF  

Konstitusiya Məhkəməsində dollar kreditlərilə bağlı qərara yalnız bu hakim ETİRAZ EDİB
24.09.2018, 16:22

Konstitusiya Məhkəməsində dollar kreditlərilə bağlı qərara yalnız bu hakim ETİRAZ EDİB

İlahiyyat İnstitutunda bütün tələbələrə pulsuz dərsliklər verilib - FOTO
24.09.2018, 16:20

İlahiyyat İnstitutunda bütün tələbələrə pulsuz dərsliklər verilib - FOTO

ARXİV