21 avqust 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - PARLAMENT - Müstəqilliyə imza atanlar və SSRİ-nin qalmasını istəyənlər - Köhnə-təzə deputatların MÖVQEYİ  
Müstəqilliyə imza atanlar və SSRİ-nin qalmasını istəyənlər - Köhnə-təzə deputatların MÖVQEYİ  
03.05.2018, 12:03

Milli Məclisin İctimai birliklər və dini qurumlar komitəsinin sədri Siyavuş Novruzov mayın 1-də keçirilən iclasda Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 100 illiyi (1918-2018) ilə bağlı yubiley medalının təsis edilməsi məsələsi müzakirə olunarkən “istiqlalıçı deputatlar” barədə danışıb.

“Tez-tez mətbuatda “istiqlalçı deputatlar”dan yazılır. O vaxt parlamentdə 350 deputat var idi. Onlar hamısı müstəqilliyə səs veriblər. Sadəcə istiqlalçı kimi adları çəkilən 43 nəfər SSRİ-nin qorunub saxlanılması barədə referendumun əleyhinə çıxıblar. Kimlərsə o vaxt özünü “Demblok”, “Komblok”a bölmüşdülər. Axı, kimin pasportunda ya da diplomunda bu sözlər yazılmışdı?..  Bütün hallarda bu məsələlərə son qoymaq lazımdır. Azərbaycanın müstəqilliyinin elan olunmasında 350 deputatın hamısı iştirak edib. Burada insanları ayırmaq olmaz. Bəyəm, kommunist istəmirdi ki, Azərbaycan müstəqil olsun? Oqtay Əsədovdan xahiş edirəm ki, tapşırıq versin, o siyahı açıqlasın”-deyə, S. Novruzov bildirib.

 

Deputat Fərəc Quliyev isə S.Novruzovun mövqeyinə etiraz edib. O qeyd edib ki, yalnız “İstiqlalçı deputatlar” SSRİ-nin saxlanmasına etiraz edib, Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinə səs veriblər”.

 

Modern.az saytı 1991-ci ildə parlamentin üzvü olmuş köhnə-təzə deputatların mövqiyini oxucuların diqqətinə çatdırır.

1991-ci ildə SSRİ-nin saxlanmasına tərəfdar omuş deputat, hazırda Milli Məclisin Regional məsələlər komitəsinin sədri Arif Rəhimzadə deyib ki, 1991-ci ilin oktyabrın 18-də əldə etdiyimiz müstəqillik formal müstəqillik idi:

“Müstəqilliyin daxilində müstəqilliyə xas olan elementlər yox idi. Misal üçün deyim. Büdcəni qəbul etmək məsələsi kənarda qalmışdı. Azərbaycanın büdcəsi yox idi. Həmin vaxt büdcə qəbul edilmədi. Təsəvvür edin. Dövlət bilmir ki, onun büdcəsi var və o hansı işlərlə məşğul olmalıdır. Hara nə xərclənməlidir. İndi isə bizim büdcəmiz 20 milyard manata çatır. Azərbaycanın büdcəsi sovet dövründə bir çox respublikalardan fərqli olaraq dotasiyalı olmayıb. Büdcəmizi tamamlamaqdan ötrü nəinki kənardan vəsait almamışıq, əksinə, ümumittifaq büdcəsinə vəsait vermişik. Ancaq 1991-ci ildə müstəqilliyimizi əldə edəndə, büdcə formalaşdıra bilmədik. Büdcəni formalaşdıra bilməməyimiz, obyektiv imkanın olmaması ilə bağlı deyildi. Sadəcə, hakimiyyətə gələn insanların bəziləri romantik idi. Onların içində şəxsi maraqlarını güdən insanlar az deyildi. Ən əsası, aralarında professional adam yox idi. Ona görə də büdcəni formalaşdıra bilmədik. Büdcə yoxdursa, dövlət il ərzində nə ilə məşğul olacaq?! Heç kəs heç nə deyə bilməzdi. Sonrakı illərdə Azərbaycan müstəqilliyi real məsələlərlə təmin etdi. 1995-ci ildə Azərbaycanın büdcəsi qəbul edildi. Ordu yaradıldı. Müstəqilliyimizin bərpasının ilk illərində ən faciəli məsələ o idi ki, Azərbaycanda vətəndaş müharibəsi başlayırdı. Onun qarşısı alındı. Qanunsuz silahlı dəstələr zərərsizləşdirildi. Hərc-mərclik baş alıb gedirdi. Siz bu formada küçəyə çıxa bilməzdiniz. Gəlib boynunda, qulağında olan zinət əşyalarını qoparırdılar. Deyirdilər ki, bu,  müdafiə məqsədləri üçün edilir”.


Deputat müstəqilliyi istəməmisnin səbəblərini belə izah edib:


“Əvvəla, Azərbaycanı idarə edə bilən və xalqın etibar edəcəyi bir rəhbər yox idi. Elə bir şəraitdə müstəqillik əldə etmək çox çətin məsələ idi. Hesab edirdim ki, hansısa qrupun onu parlament səviyyəsində həll etməsi düzgün deyil. Referendum keçirilməli idi. Xalqın səsverməsi nəticəsində o məsələ öyrənilməli idi. Məhz, bu səbəbə görə Müstəqillik Aktına imza atmadım”.

 

“İstiqlalçı deputat”  Vahid Əhmədov bildirib ki, 1990-cı il hadisələri, SSRİ daxilində baş verənlər, Azərbaycanda xalq hərakatının başlaması müstəqilliyə gətirib çıxardı. 


“Azərbaycan müstəqillik əldə etmək üçün çox ağır yol keçib. 1991-ci il martın 17-də keçmiş SSRİ-nin saxlanılması ilə bağlı refendum keçirildi. O zaman Azərbaycan Ali Sovetindən 361 deputatdan yalnız 43-ü sovet quruluşunun buraxılmasına səs verdi. Onlardan da biri mərhum prezident Heydər Əliyev idi”.


V.Əhmədov bildirib ki, sonradan ölkə rəhbərliyi tərəfindən sovet quruluşunun buraxılmasına səs verən 43 deputata çoxlu təzyiqlər olub:

“Nəhayət Ali Sovetin deputatları 1991-ci il oktyabrın 18-də Müstəqillik Aktına imza atdılar. Bununla da Azərbaycan müstəqilliyinə qovuşdu. Müstəqillik Aktının qəbulunda da deputatların hamısı iştirak etməyib. İclasda iştirak edənlərdən bəziləri Azərbaycanın müstəqilliyinə səs vermədilər. Onlar Kommunist Partiyasına bağlı insanlar idi. Müstəqillik Aktından sonra üçrəngli bayrağımız Azərbaycanın dövlət müsəssisələrində, təşkilatlarında və s. yerlərdə ucaldıldı. Azərbaycan artıq 27 ildir ki, müstəqil dövlət kimi fəaliyyət göstərir. Bəzi iradlar var ki, Azərbaycan müstəqillik dövründə nələr əldə edib? Mən də deyirəm ki, Azərbaycan bu illər ərzində çox şey əldə edib. Bütün beynəlxalq tədbirlərdə bayrağımız yüksəlir, Azərbaycan nüfuzlu idman  yarışlarına evsahibliyi edir, müstəqil siyasəti, güclü ordusu var. Bizim ən ciddi problemimiz müstəqillik dövründə yaranmış Qarabağ problemidir. Bu problemin də həlli yalnız gücdən keçir”.


Mirmahmud KAZIMOĞLU
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Manata psixoloji təzyiq - Azərbaycanda dollara yüksələcək
21.08.2018, 10:00

Manata psixoloji təzyiq - Azərbaycanda dollara yüksələcək

Diri heyvan satılan yerlərdə dezinfeksiya işləri başa çatıb
21.08.2018, 09:40

Diri heyvan satılan yerlərdə dezinfeksiya işləri başa çatıb

Plastik qabları yandıranlar CƏRİMƏLƏNDİ
21.08.2018, 09:33

Plastik qabları yandıranlar CƏRİMƏLƏNDİ

Polisdən ƏMƏLİYYAT: 97 nəfər tutuldu
21.08.2018, 09:14

Polisdən ƏMƏLİYYAT: 97 nəfər tutuldu

Bakı meriyası paytaxta küçəsüpürən texnika gətirdi
21.08.2018, 08:50

Bakı meriyası paytaxta küçəsüpürən texnika gətirdi

ABŞ-da 2 iranlı casusluqda ittiham olundu
21.08.2018, 08:38

ABŞ-da 2 iranlı casusluqda ittiham olundu

İndoneziyadakı zəlzələlər 506 nəfəri öldürüb
21.08.2018, 08:29

İndoneziyadakı zəlzələlər 506 nəfəri öldürüb

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
21.08.2018, 08:25

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

Qızlar komandamızın baş məşqçisi ailə həyatı qurur
21.08.2018, 08:23

Qızlar komandamızın baş məşqçisi ailə həyatı qurur

“Taliban” Moskva görüşündə iştiraka razılıq verib
21.08.2018, 01:02

“Taliban” Moskva görüşündə iştiraka razılıq verib

Piyada yol qəzasında öldü
21.08.2018, 00:47

Piyada yol qəzasında öldü

Dənizə düşən qadın 10 saat sağ qaldı
21.08.2018, 00:33

Dənizə düşən qadın 10 saat sağ qaldı

Bitkoin 6.4 min dollaradək bahalaşıb
21.08.2018, 00:20

Bitkoin 6.4 min dollaradək bahalaşıb

Əməkdar artist 77 yaşında vəfat etdi
21.08.2018, 00:06

Əməkdar artist 77 yaşında vəfat etdi

Kvars qol saatlarının yaradıcısı öldü
20.08.2018, 23:53

Kvars qol saatlarının yaradıcısı öldü

Yanğın bir ailəni evsiz qoydu
20.08.2018, 23:36

Yanğın bir ailəni evsiz qoydu

Türkiyə  ABŞ-a qarşı mövqe tutur
20.08.2018, 23:18

Türkiyə  ABŞ-a qarşı mövqe tutur

Dolları lirəyə çevirib ev alana MAŞIN hədiyyə edildi
20.08.2018, 23:04

Dolları lirəyə çevirib ev alana MAŞIN hədiyyə edildi

Okeanda təhlükəli virus
20.08.2018, 22:51

Okeanda təhlükəli virus

Zəlzələdə ölənlərin sayı 506 nəfərə çatdı
20.08.2018, 22:37

Zəlzələdə ölənlərin sayı 506 nəfərə çatdı

Avropa Azərbaycanlıları Konqresi aydınlıq gətirdi
20.08.2018, 22:24

Avropa Azərbaycanlıları Konqresi aydınlıq gətirdi

Türkiyədə ABŞ səfirliyinə atəş açan daha bir nəfər  tutuldu
20.08.2018, 22:13

Türkiyədə ABŞ səfirliyinə atəş açan daha bir nəfər  tutuldu

Sələmə pul götürüb evini itirir - VİDEO
20.08.2018, 21:49

Sələmə pul götürüb evini itirir - VİDEO

“Kalaşnikov” yeni avtomat istehsal edəcək
20.08.2018, 21:34

“Kalaşnikov” yeni avtomat istehsal edəcək

Belarusda qeyri-adi təbiət hadisəsi - VİDEO
20.08.2018, 21:20

Belarusda qeyri-adi təbiət hadisəsi - VİDEO

İki milyard insan aclıqdan əziyyət çəkir
20.08.2018, 21:06

İki milyard insan aclıqdan əziyyət çəkir

İçməli sudan 1000-dən çox insan zəhərləndi
20.08.2018, 20:52

İçməli sudan 1000-dən çox insan zəhərləndi

Yüksək bal toplayan abituriyentlər üçün təlim düşərgəsi
20.08.2018, 20:41

Yüksək bal toplayan abituriyentlər üçün təlim düşərgəsi

Apteklərdən imtina edildi
20.08.2018, 20:26

Apteklərdən imtina edildi

“Neft Daşları”nda müşavirə
20.08.2018, 20:14

“Neft Daşları”nda müşavirə

Türkiyədə diplomatların təhlükəsizlikləri gücləndirilib
20.08.2018, 20:01

Türkiyədə diplomatların təhlükəsizlikləri gücləndirilib

Monteneqroda meşə yanğını başlayıb
20.08.2018, 19:53

Monteneqroda meşə yanğını başlayıb

Bakıda heyvanları daşıyan yük maşını aşdı, 3 baş heyvan öldü - FOTO
20.08.2018, 19:13

Bakıda heyvanları daşıyan yük maşını aşdı, 3 baş heyvan öldü - FOTO

Türkiyədə ABŞ səfirliyinin atəşə tutulması ilə bağlı bir nəfər saxlanıldı
20.08.2018, 19:02

Türkiyədə ABŞ səfirliyinin atəşə tutulması ilə bağlı bir nəfər saxlanıldı

Azərbaycan prezidenti hindistanlı həmkarına başsağlığı verdi
20.08.2018, 18:33

Azərbaycan prezidenti hindistanlı həmkarına başsağlığı verdi

ARXİV