21 yanvar 2019, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Salatın Əhmədli dünyaya əsl azərbaycanlını təqdim edir
Salatın Əhmədli dünyaya əsl azərbaycanlını təqdim edir +
15.05.2018, 20:00

Mərhum müəllimimiz Azad Nəbiyev universitet auditoriyası zalında məni ayağa qaldırıb dedi ki, “yay vaxtı rayonunuza gedəndə, yaşlı adamların dilindən bayatıları, el məsəllərini toplayıb gətirərsən”.  Gülümsədim. Azad müəllim bunun səbəbini soruşanda söylədim ki, “mənim yaşadığım Sabirabad rayonu bu cəhətdən elə də zəngin deyil”. Mərhum müəllim əsəbləşərək bildirdi ki, sizin rayon özündə Şamaxının, Qərbi Azərbaycanın, eləcə də qədim Muğanın adətlərinin toplumunu daşıyır”. Yayda rayona gedəndə xeyli bayatı topladım. Bu mənə zövq verdi. Həm də yaşlı insanlarlardan qədimliyi əxz etdim. Bu mənə yüksək zövq verdi.


Bu günlərdə Təbrizdən olan Facebook dostumla inboxda yazışırdım. Mənə bizim bayatılardan deməyə başladı. Zarafatla dedi ki, bunlar İran bayatılarıdır. Pis oldum. Qayıtdım ki, bu, bizim təmiz Azərbaycan bayatılarıdır. Əksəriyyətini ilk dəfə eşitsəm də, ancaq ruhundan, düzülüşündən, yanğısından, dövrün sosial anlayışından bilinirdi ki, xalis Azərbaycan bayatılarıdır. Sonra gülüş işarələri göndərdi ki, “əsəbləşmə, bu həqiqətən də sizin bayatılardır”. Soruşdum ki, bunları hardan bilirsən? Dedi ki, burada “Analar köç edəndə” adlı kitab dərc edilib. Kitabın müəllifi Salatın Əhmədlidir. Kitabın üz qabığının fotosunu da göstərdi. Çox sevindim. Azərbaycan bayatılarının tərcümə edilərək xarici ölkədə dərc olunması məni çox sevindirdi.


Bir var ki, müəllifin öz əsəri xaricdə dərc edilir. Bir də var ki, xalqının qan yaddaşına dair nümunələr xaricdə təbliğ olunur. Belə təşəbbüs üçün də vətənpərvər olmaq lazımdır. Tariximizə dair kitabların xaricdə nəşri və yayılması aydın məsələdir. Ancaq bayatılar o xalqın qədimliyindən, nəinki qədimliyindən həm də yüksək ədəbi zənginliyə malik olmasından xəbər verir.


Təbrizli dostum deyirdi ki, kitab o qədər anlaşıqlı dildə tərcümə edilib və bayatılar elə anlaşıqlı dildə tərtib edilib ki, həm oxumaq, həm də tez əzbərləyib yadda saxlamaq mümkündür. Buna görə Salatın Əhmədliyə təşəkkür düşür. Salatın Əhmədli folklora bağlı insandır. Onun yaradıcılığının əsas hissəsi qədimdən qaynaqlanır. Hiss olunur ki, torpağına bağlıdır, onun qan yaddaşı ilə nəfəs alır. Hazırda incəsənət və mədəniyyət nümayəndələri arasında belə bir sual üzərində tez-tez mübahisələr düşür: Azərbaycan insanını dünyaya necə təqdim etməli? Avropa təfəkkürlü, yəni tam qoca qitəyə uyğun insan, yoxsa özü kimi? Bu suala yapon rejissoru Akira Kurosava çoxdan cavab verib. O, “ Yeddi samuray” filmində yaponu palçıqlı halda göstərib. Necə var elə. Kurosava bilirdi ki, dünyaya əsl yaponun necə olması, nə ilə nəfəs alması, nə düşünməsi, mental dəyərləri lazımdır. Onsuz da Avropa hər gün avropalaşmış insan görür və bundan bezir. Məhz ona görə də Salatın Əhmədli bu fəlsəfəni çoxdan anlayıb. Dünyaya əsil azərbaycanlı lazımdır. Qədimdə palçıq kərpicli evlərdə yaşayan, əkinçiliklə, maldarlıqla məşğul olan azərbaycanlı. Onun qədim bayatıları bizə tanışdır. Əcnəbi üçünsə maraqlıdır, yenidir. Bayatıları, nağılları, rəvayətləri, el məsəlləri olan xalq. Belə zəngin xalqı dünyaya çıxarmaq daha maraqlıdır, nəinki avropalaşmış insanı. Dünya adamları muğamı ona görə sevir ki, fərqlidir. Mayasında bəşəri çağırışlar mövcuddur. Dünya yeni nağılları oxuyur. Çünki qayəsində zülmə qalib xeyirxahlıq var. Dünya çoxdan yadırğamış xeyirxahlığı qaytarmaq istəyir, onun həsrəti ilə yaşayır. Salatın Əhmədli Azərbaycan bayatılarını xarici dillərə tərcümə etməklə bizim keçmişimizi təqdim etdi. O bayatılar başdan-başa tarixdir.  O bayatılar dünya üçün maraqlıdır. Qayəsi saflıqla yoğrulub. O bayatılarda həm də tariximizin çoxsaylı səhifələri yer alıb.


Hazırkı dövrdə erməni diasporunun dırnaqarası xidmətləri sayəsində Azərbaycanın nağılları, bayatıları tamam başqa adlar altında dərc edilir. Əlbəttə ki, düşmən təkcə bizim torpaqları işğal etməyib. Eyni zamanda maddi-mədəniyyət abidələrimizi də özünküləşdirir. Məsələn, ötən ay dünya sərgilərindən birində Qarabağ xalçaları erməni xalçaları adı altında nümayiş etdirildi. Tariximizə aid kitabların müxtəlif xarici dillərə tərcüməsi öz yerində. Ancaq folklor nümunələrimizin də tərcümə edilərək xarici ölkələrdə tanıdılması günün vacib məsələlərindən biridir. İnanırıq ki, Salatın Əhmədli bayatılarımızı digər dillərə də tərcümə etdirəcək. Bu işdə ona yeni yaradıcılıq uğurları arzulayırıq.

Azər Qismət


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Daha 3 vəkil Vəkillər Kollegiyasından xaric edilir
21.01.2019, 20:15

Daha 3 vəkil Vəkillər Kollegiyasından xaric edilir

Mədəniyyət Nazirliyinə tabe məktəblərdə nöqsanlar aşkarlandı
21.01.2019, 20:02

Mədəniyyət Nazirliyinə tabe məktəblərdə nöqsanlar aşkarlandı

Astarada yanğınlar törədən şəxs dəlixanaya yerləşdirildi
21.01.2019, 19:57

Astarada yanğınlar törədən şəxs dəlixanaya yerləşdirildi

10 milyona az qaldıq - Ötən il sayımız 76 493 nəfər artıb
21.01.2019, 19:50

10 milyona az qaldıq - Ötən il sayımız 76 493 nəfər artıb

Kürdəmirdə zəlzələ baş verdi
21.01.2019, 19:40

Kürdəmirdə zəlzələ baş verdi

Çində təhsil almaq istəyənlər üçün ŞANS
21.01.2019, 19:30

Çində təhsil almaq istəyənlər üçün ŞANS

Dövlət Xidmətinin rəisi vəzifəsindən azad edildi - FƏRMAN
21.01.2019, 19:20

Dövlət Xidmətinin rəisi vəzifəsindən azad edildi - FƏRMAN

İlham Əliyev meksikalı həmkarına başsağlığı verdi
21.01.2019, 19:10

İlham Əliyev meksikalı həmkarına başsağlığı verdi

“WhatsApp”da hər kəsin gözlədiyi YENİLİK
21.01.2019, 19:00

“WhatsApp”da hər kəsin gözlədiyi YENİLİK

Tanınmış futbolçu karyerasını başa vurdu
21.01.2019, 18:49

Tanınmış futbolçu karyerasını başa vurdu

Prezident Mehman Hüseynovun işinin obyektiv və ədalətli araşdırılması ilə bağlı tapşırıq verdi
21.01.2019, 18:38

Prezident Mehman Hüseynovun işinin obyektiv və ədalətli araşdırılması ilə bağlı tapşırıq verdi

Azərbaycanda ÜDM açıqlandı - RƏSMİ
21.01.2019, 18:34

Azərbaycanda ÜDM açıqlandı - RƏSMİ

Hüquq müdafiəçiləri Mehman Hüseynova görə Prezidentdən xahiş etdilər
21.01.2019, 18:20

Hüquq müdafiəçiləri Mehman Hüseynova görə Prezidentdən xahiş etdilər

11 ayda 13 min 655 boşanma - Əhalinin sayı AÇIQLANDI   
21.01.2019, 18:13

11 ayda 13 min 655 boşanma - Əhalinin sayı AÇIQLANDI  

Hesablama Palatası Vergilər Nazirliyində nöqsanlar aşkarladı
21.01.2019, 18:08

Hesablama Palatası Vergilər Nazirliyində nöqsanlar aşkarladı

Hacı İsmayılova “Şöhrət” ordeni verildi - SƏRƏNCAM   
21.01.2019, 18:05

Hacı İsmayılova “Şöhrət” ordeni verildi - SƏRƏNCAM  

Əbülfəs Qarayev iki ölkənin səfirini qəbul etdi
21.01.2019, 17:40

Əbülfəs Qarayev iki ölkənin səfirini qəbul etdi

Babək prospektindəki təmir başa çatdı
21.01.2019, 17:37

Babək prospektindəki təmir başa çatdı

AZƏRTAC ispan dilində xəbər yayımına başladı
21.01.2019, 17:33

AZƏRTAC ispan dilində xəbər yayımına başladı

Suriyada ABŞ qüvvələrinə hücum: 5 ölü
21.01.2019, 17:28

Suriyada ABŞ qüvvələrinə hücum: 5 ölü

Oqtay Əsədov Səudiyyə Ərəbistanına təşəkkür etdi
21.01.2019, 17:25

Oqtay Əsədov Səudiyyə Ərəbistanına təşəkkür etdi

UNEC-də startap müsabiqəsi keçirilib
21.01.2019, 17:20

UNEC-də startap müsabiqəsi keçirilib

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ   
21.01.2019, 17:15

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ  

Qərbi Kaspi Universitetində qış imtahan sessiyası davam edir
21.01.2019, 17:14

Qərbi Kaspi Universitetində qış imtahan sessiyası davam edir

Səhnəmizin Mustafa müəllimi - Hacı İsmayılovun 75 yaşına...   
21.01.2019, 17:10

Səhnəmizin Mustafa müəllimi - Hacı İsmayılovun 75 yaşına...  

“Vikipediya”da Elza İbrahimova haqqında 8 dildə məqalə yaradıldı
21.01.2019, 16:59

“Vikipediya”da Elza İbrahimova haqqında 8 dildə məqalə yaradıldı

Yazıçı Eyruzun “Həsrət dolu məktublar”ı
21.01.2019, 16:51

Yazıçı Eyruzun “Həsrət dolu məktublar”ı

Əsgəranda 4 erməni dəm qazından zəhərləndi
21.01.2019, 16:42

Əsgəranda 4 erməni dəm qazından zəhərləndi

Afaq Məsudun kitabı Misirdə nəşr olundu
21.01.2019, 16:40

Afaq Məsudun kitabı Misirdə nəşr olundu

Rusiyaya qarşı “Skripal” işi ilə bağlı yeni SANKSİYA
21.01.2019, 16:35

Rusiyaya qarşı “Skripal” işi ilə bağlı yeni SANKSİYA

Usta işlədiyi evdən xeyli pul OĞURLADI
21.01.2019, 16:26

Usta işlədiyi evdən xeyli pul OĞURLADI

AŞPA-nın sədri seçildi
21.01.2019, 16:06

AŞPA-nın sədri seçildi

AŞPA üzvlərinin 2019-cu il üçün səlahiyyətləri təsdiq edildi
21.01.2019, 16:03

AŞPA üzvlərinin 2019-cu il üçün səlahiyyətləri təsdiq edildi

Mehman Hüseynov Prezidentə müraciət etdi
21.01.2019, 15:59

Mehman Hüseynov Prezidentə müraciət etdi

Agentlikdən dumanlı hava ilə bağlı sürücülərə XƏBƏRDARLIQ
21.01.2019, 15:57

Agentlikdən dumanlı hava ilə bağlı sürücülərə XƏBƏRDARLIQ

Xəstəliklərə qarşı tədbirlər gücləndirilir
21.01.2019, 15:47

Xəstəliklərə qarşı tədbirlər gücləndirilir

Səməd Seyidov yenidən AŞPA-nın vitse-prezidenti seçildi
21.01.2019, 15:40

Səməd Seyidov yenidən AŞPA-nın vitse-prezidenti seçildi

Bağlanan bankların rəhbərləri barəsində araşdırma başladı
21.01.2019, 15:36

Bağlanan bankların rəhbərləri barəsində araşdırma başladı

Tələbələri qorxudan MƏQAM: Müəllimin səhlənkarlığı təqaüdün kəsilməsinə yol açır
21.01.2019, 15:30

Tələbələri qorxudan MƏQAM: Müəllimin səhlənkarlığı təqaüdün kəsilməsinə yol açır

İnkasator “Milli ön”dən 122 min 742 manat oğurladı
21.01.2019, 15:04

İnkasator “Milli ön”dən 122 min 742 manat oğurladı

Universitetlərdə qış imtahanları: yazılı, şifahi, test üsulu - Tələbələr nəzarətçilərdən NARAZIDIR   
21.01.2019, 15:00

Universitetlərdə qış imtahanları: yazılı, şifahi, test üsulu - Tələbələr nəzarətçilərdən NARAZIDIR  

Rektor: “Şəhidlərin xatirəsi UNEC-də daim ehtiramla yad edilir, əziz tutulur”
21.01.2019, 14:45

Rektor: “Şəhidlərin xatirəsi UNEC-də daim ehtiramla yad edilir, əziz tutulur”

İcra başçısının şəriki olduğu binaların sakinlərinə PROBLEM yaradılır
21.01.2019, 14:36

İcra başçısının şəriki olduğu binaların sakinlərinə PROBLEM yaradılır

Həbsdə olan erməni general Fransaya getmək istəyir
21.01.2019, 14:21

Həbsdə olan erməni general Fransaya getmək istəyir

İnam Kərimov bir neçə rayondan olan şikayətləri dinləyəcək
21.01.2019, 14:12

İnam Kərimov bir neçə rayondan olan şikayətləri dinləyəcək

Evdən qızıl və pul oğurlayan şəxs tutuldu
21.01.2019, 14:08

Evdən qızıl və pul oğurlayan şəxs tutuldu

101 dövlət əmlakı özəlləşdirilir
21.01.2019, 13:42

101 dövlət əmlakı özəlləşdirilir

Damcılı mağara düşərgəsinə yeni yol çəkilir
21.01.2019, 13:14

Damcılı mağara düşərgəsinə yeni yol çəkilir

Azərbaycanda yeni diaspor saytı fəaliyyətə başladı
21.01.2019, 13:09

Azərbaycanda yeni diaspor saytı fəaliyyətə başladı

İmişlidə 3 uşaq anası intihar edib
21.01.2019, 12:58

İmişlidə 3 uşaq anası intihar edib

ARXİV