21 iyun 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Salatın Əhmədli dünyaya əsl azərbaycanlını təqdim edir
Salatın Əhmədli dünyaya əsl azərbaycanlını təqdim edir +
15.05.2018, 20:00

Mərhum müəllimimiz Azad Nəbiyev universitet auditoriyası zalında məni ayağa qaldırıb dedi ki, “yay vaxtı rayonunuza gedəndə, yaşlı adamların dilindən bayatıları, el məsəllərini toplayıb gətirərsən”.  Gülümsədim. Azad müəllim bunun səbəbini soruşanda söylədim ki, “mənim yaşadığım Sabirabad rayonu bu cəhətdən elə də zəngin deyil”. Mərhum müəllim əsəbləşərək bildirdi ki, sizin rayon özündə Şamaxının, Qərbi Azərbaycanın, eləcə də qədim Muğanın adətlərinin toplumunu daşıyır”. Yayda rayona gedəndə xeyli bayatı topladım. Bu mənə zövq verdi. Həm də yaşlı insanlarlardan qədimliyi əxz etdim. Bu mənə yüksək zövq verdi.


Bu günlərdə Təbrizdən olan Facebook dostumla inboxda yazışırdım. Mənə bizim bayatılardan deməyə başladı. Zarafatla dedi ki, bunlar İran bayatılarıdır. Pis oldum. Qayıtdım ki, bu, bizim təmiz Azərbaycan bayatılarıdır. Əksəriyyətini ilk dəfə eşitsəm də, ancaq ruhundan, düzülüşündən, yanğısından, dövrün sosial anlayışından bilinirdi ki, xalis Azərbaycan bayatılarıdır. Sonra gülüş işarələri göndərdi ki, “əsəbləşmə, bu həqiqətən də sizin bayatılardır”. Soruşdum ki, bunları hardan bilirsən? Dedi ki, burada “Analar köç edəndə” adlı kitab dərc edilib. Kitabın müəllifi Salatın Əhmədlidir. Kitabın üz qabığının fotosunu da göstərdi. Çox sevindim. Azərbaycan bayatılarının tərcümə edilərək xarici ölkədə dərc olunması məni çox sevindirdi.


Bir var ki, müəllifin öz əsəri xaricdə dərc edilir. Bir də var ki, xalqının qan yaddaşına dair nümunələr xaricdə təbliğ olunur. Belə təşəbbüs üçün də vətənpərvər olmaq lazımdır. Tariximizə dair kitabların xaricdə nəşri və yayılması aydın məsələdir. Ancaq bayatılar o xalqın qədimliyindən, nəinki qədimliyindən həm də yüksək ədəbi zənginliyə malik olmasından xəbər verir.


Təbrizli dostum deyirdi ki, kitab o qədər anlaşıqlı dildə tərcümə edilib və bayatılar elə anlaşıqlı dildə tərtib edilib ki, həm oxumaq, həm də tez əzbərləyib yadda saxlamaq mümkündür. Buna görə Salatın Əhmədliyə təşəkkür düşür. Salatın Əhmədli folklora bağlı insandır. Onun yaradıcılığının əsas hissəsi qədimdən qaynaqlanır. Hiss olunur ki, torpağına bağlıdır, onun qan yaddaşı ilə nəfəs alır. Hazırda incəsənət və mədəniyyət nümayəndələri arasında belə bir sual üzərində tez-tez mübahisələr düşür: Azərbaycan insanını dünyaya necə təqdim etməli? Avropa təfəkkürlü, yəni tam qoca qitəyə uyğun insan, yoxsa özü kimi? Bu suala yapon rejissoru Akira Kurosava çoxdan cavab verib. O, “ Yeddi samuray” filmində yaponu palçıqlı halda göstərib. Necə var elə. Kurosava bilirdi ki, dünyaya əsl yaponun necə olması, nə ilə nəfəs alması, nə düşünməsi, mental dəyərləri lazımdır. Onsuz da Avropa hər gün avropalaşmış insan görür və bundan bezir. Məhz ona görə də Salatın Əhmədli bu fəlsəfəni çoxdan anlayıb. Dünyaya əsil azərbaycanlı lazımdır. Qədimdə palçıq kərpicli evlərdə yaşayan, əkinçiliklə, maldarlıqla məşğul olan azərbaycanlı. Onun qədim bayatıları bizə tanışdır. Əcnəbi üçünsə maraqlıdır, yenidir. Bayatıları, nağılları, rəvayətləri, el məsəlləri olan xalq. Belə zəngin xalqı dünyaya çıxarmaq daha maraqlıdır, nəinki avropalaşmış insanı. Dünya adamları muğamı ona görə sevir ki, fərqlidir. Mayasında bəşəri çağırışlar mövcuddur. Dünya yeni nağılları oxuyur. Çünki qayəsində zülmə qalib xeyirxahlıq var. Dünya çoxdan yadırğamış xeyirxahlığı qaytarmaq istəyir, onun həsrəti ilə yaşayır. Salatın Əhmədli Azərbaycan bayatılarını xarici dillərə tərcümə etməklə bizim keçmişimizi təqdim etdi. O bayatılar başdan-başa tarixdir.  O bayatılar dünya üçün maraqlıdır. Qayəsi saflıqla yoğrulub. O bayatılarda həm də tariximizin çoxsaylı səhifələri yer alıb.


Hazırkı dövrdə erməni diasporunun dırnaqarası xidmətləri sayəsində Azərbaycanın nağılları, bayatıları tamam başqa adlar altında dərc edilir. Əlbəttə ki, düşmən təkcə bizim torpaqları işğal etməyib. Eyni zamanda maddi-mədəniyyət abidələrimizi də özünküləşdirir. Məsələn, ötən ay dünya sərgilərindən birində Qarabağ xalçaları erməni xalçaları adı altında nümayiş etdirildi. Tariximizə aid kitabların müxtəlif xarici dillərə tərcüməsi öz yerində. Ancaq folklor nümunələrimizin də tərcümə edilərək xarici ölkələrdə tanıdılması günün vacib məsələlərindən biridir. İnanırıq ki, Salatın Əhmədli bayatılarımızı digər dillərə də tərcümə etdirəcək. Bu işdə ona yeni yaradıcılıq uğurları arzulayırıq.

Azər Qismət


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
“Polat Alemdar” tanınmaz hala düşdü - FOTOLAR
21.06.2018, 00:57

“Polat Alemdar” tanınmaz hala düşdü - FOTOLAR

Yeni baş nazirin hökuməti təsdiq olundu
21.06.2018, 00:46

Yeni baş nazirin hökuməti təsdiq olundu

Bitkoin oğurluğu qiyməti ucuzlaşdırdı
21.06.2018, 00:28

Bitkoin oğurluğu qiyməti ucuzlaşdırdı

Baba laqonda ilə nəvəsinin ayağını kəsdi
21.06.2018, 00:09

Baba laqonda ilə nəvəsinin ayağını kəsdi

Dünya Çempionatı-2018: İspaniya çətin qələbə qazandı
20.06.2018, 23:58

Dünya Çempionatı-2018: İspaniya çətin qələbə qazandı

İngiltərəli azarkeşlər Rusiyada da qalmaqal yaratdı
20.06.2018, 23:45

İngiltərəli azarkeşlər Rusiyada da qalmaqal yaratdı

Azərbaycan nefti cüzi bahalaşıb
20.06.2018, 23:35

Azərbaycan nefti cüzi bahalaşıb

Yevlaxda zəhərlənən pambıqçılar 24 nəfərə çatıb - YENİLƏNİB - SİYAHI
20.06.2018, 23:22

Yevlaxda zəhərlənən pambıqçılar 24 nəfərə çatıb - YENİLƏNİB - SİYAHI

Şəkidə üç uşağı sahibsiz it dişləyib
20.06.2018, 23:14

Şəkidə üç uşağı sahibsiz it dişləyib

Tramp kraliça ilə görüşəcək
20.06.2018, 22:56

Tramp kraliça ilə görüşəcək

Naxçıvanda şərab zavodu ermənilərdən geri alınıb - VİDEO
20.06.2018, 22:42

Naxçıvanda şərab zavodu ermənilərdən geri alınıb - VİDEO

Taxıl biçinində növbəlilik prinsipinə əməl olunmalıdır - Tapşırıq verildi
20.06.2018, 22:11

Taxıl biçinində növbəlilik prinsipinə əməl olunmalıdır - Tapşırıq verildi

“Xanımım heç nəyə etiraz etmədi, bilirdi ki, kəlbəcərliyə ərə gəlir” - Dilqəm Əsgərovun oğlu
20.06.2018, 22:00

“Xanımım heç nəyə etiraz etmədi, bilirdi ki, kəlbəcərliyə ərə gəlir” - Dilqəm Əsgərovun oğlu

Növbəti komanda-qərargah təlimi keçirilir-FOTOLAR
20.06.2018, 21:39

Növbəti komanda-qərargah təlimi keçirilir-FOTOLAR

İntihara cəhd edən qadın xəstəxanada öldü
20.06.2018, 21:19

İntihara cəhd edən qadın xəstəxanada öldü

Dünya Çempionatı-2018: Rusiya və Uruqvay 1/8 finalda - VİDEO
20.06.2018, 21:06

Dünya Çempionatı-2018: Rusiya və Uruqvay 1/8 finalda - VİDEO

Bakı-Quba yolunda yol qəzası: xəsarət alanlar var
20.06.2018, 20:54

Bakı-Quba yolunda yol qəzası: xəsarət alanlar var

Qırğızıstanın keçmiş baş naziri həbs edilib - rüşvətə görə
20.06.2018, 20:44

Qırğızıstanın keçmiş baş naziri həbs edilib - rüşvətə görə

Balakəndə 18 yaşlı qadın 3 yaşlı oğlu ilə itkin düşüb
20.06.2018, 20:36

Balakəndə 18 yaşlı qadın 3 yaşlı oğlu ilə itkin düşüb

Avtomobil bazarında qiymətlər artıb
20.06.2018, 20:22

Avtomobil bazarında qiymətlər artıb

Masallıda “Kamaz” yanıb
20.06.2018, 20:04

Masallıda “Kamaz” yanıb

Türkiyə ordusu Münbiçdə yeni əməliyyatlara başladı
20.06.2018, 19:47

Türkiyə ordusu Münbiçdə yeni əməliyyatlara başladı

ABŞ-ın kosmik qüvvələri hücuma məruz qalıb
20.06.2018, 19:31

ABŞ-ın kosmik qüvvələri hücuma məruz qalıb

Putin Rusiya millisinin oyununa baxmadı
20.06.2018, 19:17

Putin Rusiya millisinin oyununa baxmadı

Türkiyədən 100 hərbi qulluqçu Azərbaycana gəlib
20.06.2018, 19:03

Türkiyədən 100 hərbi qulluqçu Azərbaycana gəlib

Erməni futbolçu Azərbaycanda oynaya bilər
20.06.2018, 18:50

Erməni futbolçu Azərbaycanda oynaya bilər

Azərbaycan-İtaliya əlaqələrinin inkişafı yolları müzakirə edilib
20.06.2018, 18:41

Azərbaycan-İtaliya əlaqələrinin inkişafı yolları müzakirə edilib

Kəlbəcərli girov Dilqəm Əsgərovun oğlu evləndi
20.06.2018, 18:34

Kəlbəcərli girov Dilqəm Əsgərovun oğlu evləndi

SOCAR bu ölkədə ofisini bağlayır
20.06.2018, 18:28

SOCAR bu ölkədə ofisini bağlayır

Nazir müavini: “Saxlama yerlərində insan hüquqlarının pozulması halı aşkarlanmayıb
20.06.2018, 18:24

Nazir müavini: “Saxlama yerlərində insan hüquqlarının pozulması halı aşkarlanmayıb

İsmayıllıda yol tikintisinə 5,4 milyon manat ayrıldı
20.06.2018, 18:19

İsmayıllıda yol tikintisinə 5,4 milyon manat ayrıldı

Qaçqınlar Cəmiyyətinin sədri: “Bəzi məmurlar bu məsələdə Prezidentin yanında deyil” - MÜSAHİBƏ   
20.06.2018, 18:10

Qaçqınlar Cəmiyyətinin sədri: “Bəzi məmurlar bu məsələdə Prezidentin yanında deyil” - MÜSAHİBƏ  

Tereza Mey ölümlə hədələndi
20.06.2018, 18:04

Tereza Mey ölümlə hədələndi

Dünya Çempionatı-2018: Portuqaliya qalib gəldi
20.06.2018, 17:56

Dünya Çempionatı-2018: Portuqaliya qalib gəldi

Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəisi: “Ürək ağrısı ilə deməliyik ki...”
20.06.2018, 17:50

Dövlət Miqrasiya Xidmətinin rəisi: Ürək ağrısı ilə deməliyik ki...”

ARXİV
SORĞU
Hansı ölkə dünya çempionu olacaq?
Argentina(13.4%)
Braziliya(21.6%)
Almaniya(12.6%)
İngiltərə(3.73%)
Portuqaliya(13.4%)
İspaniya(5.22%)
Fransa(5.97%)
Belçika(1.49%)
Seneqal(2.98%)
Rusiya(19.4%)