18 dekabr 2018, Çərşənbə
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - “Sovqat” və  Ceyhun Hacıbəyli yaradıcılığının 10 illiyi
“Sovqat” və  Ceyhun Hacıbəyli yaradıcılığının 10 illiyi +
17.05.2018, 13:14

1916-ci ildə Bakıda  Ağa Həsən Mirzəzadənin müdir və imtiyaz sahibi kimi “Siyasi, ədəbi, ictimai və iqtisadi gündəlik türk qəzetəsi” kimi nəşrə başlayan “Sovqat”ın ömrü qısa olsa da, Azərbaycan mətbuat tarixində müəyyən iz buraxmışdır. İlk nömrəsi 1916-cı il sentyabrın 1-də, sonuncusu 1917-ci il mayın 27-də (cəmi 210 nömrə) çıxmışdır. Qəzetdə Abbas Səhhət, M. Hadi, M. Sidqi və digər tərəqqipərvər ziyalılarımızın  maarif və mədəniyyət məsələlərinə dair yazıları da verilmişdir.

  
 Oxuculara təqdim etdyimiz “C. Dağıstaninin “yövmi-təqdir”i” adlı məqalədə göstərilir ki, “Kaspi” qəzetinin mühərriri Ceyhun bəyin yaradıcılığa başlamasının 10 illiyi münasibəti ilə “Nicat” maarif cəmiyyəti tərəfindən   Mehdi bəy Hacınskinin aparıcılığı ilə  tədbir keçirmişdir.  Mehdi bəy Hacınski  (Mehdi bəy Süleyman oğlu Hacınski (1879-1941) xalqımızın ictimai-siyasi həyatında silinməz iz buraxmış partiya və dövlət xadimi, aktyor, publisistdir. O, 1917-ci ildən  Zaqafqaziya Seyminin, “Müsəlman fraksiyası”nın üzvü olmuş, Milli Şuranın Azərbaycanın İstiqlal Bəyannaməsini qəbul etmiş 26 üzvündən biridir. Görkəmli ictimai-siyasi və dövlət xadimi, teatr tənqidçisi və sənətşünas Camo bəy Hacınski (1888-1942) Mehdi bəyin kiçik qardaşıdır. O, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin 4-cü və 5-ci hökumət kabinetlərində poçt və teleqraf naziri olmuşdur. Camo bəy Hacınskinin adı eyni zamanda  təhsil və pedaqoji fikir tariximizdə  Cəmo Cəbrayılbəyli, Mehdi bəy Hacıbababəyov, Teymur bəy Bayraməlibəyov, Əlməmməd Mustafayev və başqaları  ilə bir cərgədə çəkilir.

     
Məqalə müəllifi məclisdə
Mehdi bəy Hacıbababəyovun çıxışına xüsusi diqqət yetirir. Natiq bir sıra qələm sahiblərinin millət üçün faydalı, gərəkli məsələlərdən yazmaqdansa, səmərəsiz işlərlə məşğul olduqlarını tənqid edir və yazır ki,  daha yaxşı olardı ki, mühərrirlərimiz, dərdlərimizi bir doktor kimi anlayıb ona görə çarə edəydilər. M.Hacıbababəyov çıxışında gimnaziyada  təhsil alan azərbaycanlı tələbələrin azlığına da diqqəti çəkir və bunun səbəbini araşdırılmasını, bu qüsurun aradan qaldırılmasının vacibliyini önə çəkir.Yeri gəlmişkən qeyd edək ki, görkəmli  ictimai-siyasi xadim M.Hacıbababəyovun adı Azərbaycanın istiqlal mübarizəsinin fəal iştirakçılarından biri kimi tarixə düşmüşdür. O, Zaqafqaziya seyminin  süqutundan (191826 may) sonra Azərbaycan Milli Şurasının(191827 may) üzvü, Milli Şuranın Azərbaycanın İstiqlal bəyannaməsini qəbul edən millət vəkillərindən biri olmuşdur.

         
“C. Dağıstaninin “yövmi-təqdir”i” məqaləsi həcmcə kiçik olsa da,  böyük maraq doğurur, günümüz üçün aktualdır, Azərbaycan Xalq Cümhuriyyətinin yaranması ərəfəsində ilk demokratik və dünyəvi dövlətimizin gələcək qurucularından Ceyhun Hacıbəylinin,
Mehdi bəy Hacınskinin, Mehdi bəy Hacıbababəyovun fəaliyyətini, dövrün mətbuatını, onun mövzu və problemlərini öyrənmək cəhətindən, ziyalıları qayğılandıran, düşündürən məsələlər barəsində səhih və dəqiq məlumat əldə emək nöqteyi- nəzərindən, eyni zamanda Ceyhun Hacıbəylinin yaradıcılıq yoluna daha yaxından bələd olmaq baxımından əhəmiyyətlidir.   

Mehdi Gəncəli,

dos.dr.

Mərmərə Universiteti Türkiyyat Araşdırmaları İnstitutunun müdir müavini

Abid Tahirli

filologiya elmləri doktoru

 

C. Dağıstaninin “yövmi-təqdir”i

     
 İşbu oktyabr ayının on ikisinde, “Nicat” maarif cəmiyyəti tərəfindən “Kaspi” mühərriri [yazıçısı] C. Dağıstaninin on sənə mühərrirliyi münasibəti ilə bir “yövmi-təqdir” [təqdir günü] icra edilmiş.

       
Məzkur “yövmi-təqdir”də  kəşidə edilən [verilən] ziyafəti hazirun tərəfindən intixab edilən [seçilən] Mehdi bəy Hacınski idarə ediyormuş. O gün hazirun tərəfindən bir çox nitqlər irad edilmiş və bunların arasında Mehdi bəy Hacıbababəyovun nitqi şayanı-diqqət bir mövqe ehraz eylemişdir. Zira müşarünileyh demiş ki, bizim mühərrirlərimizin çoxu millətimizə əlverişli ən böyük məsələləri bir tərəfdə qoyub yolsuz, səmərəsiz məqalələrin təhriri ilə iştiqal ediyorlar! Daha yaxşı olardı ki, mühərrirlərimiz, dərtlərimizi bir doktor kimi anlayıb ona görə çarə edəydilər. Məsələn bu gün birinci, ikinci gimnaziyalar müsəlmanlar tərəfində olduğu halda, nə səbəbə görə oralarda müsəlman mütəəllimləri [tələbələri] azdır? Şübhəsiz ki, buna böyük bir səbəb vardır. İştə, bu səbəbləri arayıb yazmalı! Bu məclisin sonunda “yövmi-təqdir” sahibi C. Dağıstani, “Nicat” maarif cəmiyyətindən və haziruni-kiramdan [hörmətli qonaqlardan] razılıq edərək məclisə xitam verilmişdir. 

“Sovqat” qezeti, № 25, 30 sentyabr 1916. 

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
İsrail parlamentində ermənilərin saxta diplomları ilə bağlı həyəcan
18.12.2018, 20:44

İsrail parlamentində ermənilərin saxta diplomları ilə bağlı həyəcan

“Mercedes” yük maşınına çırpıldı
18.12.2018, 20:28

“Mercedes” yük maşınına çırpıldı

ABŞ yeni hərbi qurum yaradır
18.12.2018, 20:17

ABŞ yeni hərbi qurum yaradır

Azərbaycanın mobil operatoru öz smartfonunu buraxır
18.12.2018, 20:04

Azərbaycanın mobil operatoru öz smartfonunu buraxır

Sumqayıtda əmək yarmarkası keçirilib - FOTO
18.12.2018, 19:59

Sumqayıtda əmək yarmarkası keçirilib - FOTO

Köməksiz qalan azyaşlı xilas edildi
18.12.2018, 19:57

Köməksiz qalan azyaşlı xilas edildi

Əhalinin banklarda 8 milyarddan çox əmanəti var
18.12.2018, 19:46

Əhalinin banklarda 8 milyarddan çox əmanəti var

Polad Bülbüloğlu yenidən sədr seçildi
18.12.2018, 19:41

Polad Bülbüloğlu yenidən sədr seçildi

“Azerspace-2” telekommunikasiya peyki sınaq orbitinə çatıb
18.12.2018, 19:32

“Azerspace-2” telekommunikasiya peyki sınaq orbitinə çatıb

Bakıda masaj salonu fahişəxana çıxdı - Sahibi həbs olundu
18.12.2018, 19:24

Bakıda masaj salonu fahişəxana çıxdı - Sahibi həbs olundu

Azərbaycanla Gürcüstan arasında enerji sahəsində memorandum imzalandı
18.12.2018, 19:19

Azərbaycanla Gürcüstan arasında enerji sahəsində memorandum imzalandı

Tanınmış klarnet ifaçısı vəfat etdi - FOTO
18.12.2018, 19:12

Tanınmış klarnet ifaçısı vəfat etdi - FOTO

Müdafiə Nazirliyinin rəhbər heyətinin toplanışı keçirilib - FOTO
18.12.2018, 19:01

Müdafiə Nazirliyinin rəhbər heyətinin toplanışı keçirilib - FOTO

Azərbaycan xarici ölkələrlə yorulmadan işləyəcək - Hikmət Hacıyev
18.12.2018, 18:53

Azərbaycan xarici ölkələrlə yorulmadan işləyəcək - Hikmət Hacıyev

Elmar Məmmədyarov səfirləri bir araya topladı - FOTOLAR
18.12.2018, 18:40

Elmar Məmmədyarov səfirləri bir araya topladı - FOTOLAR

Yüksək Səviyyəli Hərbi Dialoq İclası keçirilir - FOTOLAR
18.12.2018, 18:30

Yüksək Səviyyəli Hərbi Dialoq İclası keçirilir - FOTOLAR

Konstitusiya Məhkəməsi Ali Məhkəmənin daha bir qərarını ləğv ETDİ
18.12.2018, 18:26

Konstitusiya Məhkəməsi Ali Məhkəmənin daha bir qərarını ləğv ETDİ

Azərbaycandan Türkiyə universitetlərinə attestatla qəbul dayandırılır - RƏSMİ SƏNƏD
18.12.2018, 18:20

Azərbaycandan Türkiyə universitetlərinə attestatla qəbul dayandırılır - RƏSMİ SƏNƏD

Abel Məhərrəmovun səfir oğlu mükafatlandırıldı - FOTOLAR
18.12.2018, 18:08

Abel Məhərrəmovun səfir oğlu mükafatlandırıldı - FOTOLAR

Qənirə Paşayeva Türkiyədə özəl ödülə layiq görülüb
18.12.2018, 18:04

Qənirə Paşayeva Türkiyədə özəl ödülə layiq görülüb

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi
18.12.2018, 17:53

Rövşən Rzayev köçkünləri qəbul etdi

Deputatdan sosial şəbəkələrlə bağlı ÇAĞIRIŞ: “…dərhal ölçü götürülməlidir!”   
18.12.2018, 17:45

Deputatdan sosial şəbəkələrlə bağlı ÇAĞIRIŞ: “…dərhal ölçü götürülməlidir!”  

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ
18.12.2018, 17:16

Manatın sabahkı MƏZƏNNƏSİ

Prezident icra başçısı ilə bağlı sərəncam imzaladı   
18.12.2018, 17:05

Prezident icra başçısı ilə bağlı sərəncam imzaladı  

2018-ci ilin ən yadda qalan HADİSƏLƏRİ
18.12.2018, 16:53

2018-ci ilin ən yadda qalan HADİSƏLƏRİ

Gənclər Evində Avropa Həmrəylik Korpusunun açılış tədbiri oldu
18.12.2018, 16:39

Gənclər Evində Avropa Həmrəylik Korpusunun açılış tədbiri oldu

Azərbaycanın qətnaməsi BMT-də qəbul edildi 
18.12.2018, 16:38

Azərbaycanın qətnaməsi BMT-də qəbul edildi 

Masallıda “Mercedes” yandı
18.12.2018, 16:36

Masallıda “Mercedes” yandı

ABŞ diplomatı ADU-nun “Səfir saatı”nda tələbələrlə görüşdü
18.12.2018, 16:21

ABŞ diplomatı ADU-nun “Səfir saatı”nda tələbələrlə görüşdü

Tahir Salahovun əsərləri dünya inciləri sırasında yer alır
18.12.2018, 16:08

Tahir Salahovun əsərləri dünya inciləri sırasında yer alır

Bu il sahibkarlara 145 milyon manat güzəştli kredit verilib 
18.12.2018, 16:06

Bu il sahibkarlara 145 milyon manat güzəştli kredit verilib 

XXI əsrin qadını ilk kitabını Azərbaycana həsr edib   
18.12.2018, 16:04

XXI əsrin qadını ilk kitabını Azərbaycana həsr edib  

Prezident: “5 milyondan çox vətəndaş hər il pulsuz tibbi müayinədən keçir”
18.12.2018, 15:55

Prezident:5 milyondan çox vətəndaş hər il pulsuz tibbi müayinədən keçir

Daha 263 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəniş verildi
18.12.2018, 15:43

Daha 263 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəniş verildi

Bakıda avtomobillə vurulan piyada digər avtomobilin altında qaldı
18.12.2018, 15:37

Bakıda avtomobillə vurulan piyada digər avtomobilin altında qaldı

Rusiya-Azərbaycan gənclər forumu öz işinə başlayıb 
18.12.2018, 15:21

Rusiya-Azərbaycan gənclər forumu öz işinə başlayıb 

AQTA media nümayəndələri üçün təlimə start verib
18.12.2018, 15:20

AQTA media nümayəndələri üçün təlimə start verib

Ermənistan ordusunun zabiti əsgəri güllələdi
18.12.2018, 15:16

Ermənistan ordusunun zabiti əsgəri güllələdi

Bu il 151 fermerə 10 milyon manat aqrar kredit verilib
18.12.2018, 15:15

Bu il 151 fermerə 10 milyon manat aqrar kredit verilib

Prezident və birinci xanım Milli İncəsənət Muzeyindəki açılışda - YENİLƏNİB  
18.12.2018, 15:14

Prezident və birinci xanım Milli İncəsənət Muzeyindəki açılışda - YENİLƏNİB  

Deputat və tarixçidən Araz Əlizadəyə CAVAB: “Əhməd Cavadla bağlı bu müzakirə yersizdir!”   
18.12.2018, 15:08

Deputat və tarixçidən Araz Əlizadəyə CAVAB: “Əhməd Cavadla bağlı bu müzakirə yersizdir!”  

Çöl quşlarını kənd toyuğu kimi satmaq istəyən saxlanıldı
18.12.2018, 15:05

Çöl quşlarını kənd toyuğu kimi satmaq istəyən saxlanıldı

Bu il dünyada 80 jurnalist öldürülüb - HESABAT   
18.12.2018, 14:56

Bu il dünyada 80 jurnalist öldürülüb - HESABAT  

Orta məktəbdən yeniyetmələr arasındakı bıçaqlanma ilə bağlı AÇIQLAMA
18.12.2018, 14:53

Orta məktəbdən yeniyetmələr arasındakı bıçaqlanma ilə bağlı AÇIQLAMA

Şaxta baba uşaq bağçasında öldü   
18.12.2018, 14:49

Şaxta baba uşaq bağçasında öldü  

“BP-Azerbaijan” Energetika Nazirliyi ilə Memorandum imzaladı
18.12.2018, 14:44

“BP-Azerbaijan” Energetika Nazirliyi iMemorandum imzala

“…müəllimlərin maaşı artırılmalıdır!” - TƏKLİF
18.12.2018, 14:38

“…müəllimlərin maaşı artırılmalıdır!” - TƏKLİF

“Şagirdləri bu qədər yükləmək olmaz!” - Milli Məclisdə təhsil PROBLEMLƏRİ qaldırıldı   
18.12.2018, 14:28

“Şagirdləri bu qədər yükləmək olmaz!” - Milli Məclisdə təhsil PROBLEMLƏRİ qaldırıldı  

İki nəfəri xəncərlə hədələyib pullarını aldılar - BAKIDA
18.12.2018, 14:27

İki nəfəri xəncərlə hədələyib pullarını aldılar - BAKIDA

“Ümumi təhsil haqqında” qanun layihəsi birinci oxunuşdan keçdi
18.12.2018, 14:25

“Ümumi təhsil haqqında” qanun layihəsi birinci oxunuşdan keçdi

ARXİV