15 avqust 2018, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - REPORTAJ - Gerçək həyatını filmdə də oynayan ögey ana - Oğulluğunun Nəcibə Məlikova haqqında XATİRƏLƏRİ
Gerçək həyatını filmdə də oynayan ögey ana - Oğulluğunun Nəcibə Məlikova haqqında XATİRƏLƏRİ
06.06.2018, 08:48

Milli kinomuzun və teatr sənətimizin inkişafında bir çox sənətkarların müstəsna xidmətləri olub. Onlar ən ağır zamanlarda və ən ağır şərtlərdə belə bu sənətin inkişafı üçün əllərindən gələni əsirgəməyiblər. Bu baxımdan Azərbaycan filmlərində kifayət qədər yaddaqalan obrazlar var.

Modern.az saytında “Azərbaycan filmlərinin ana obrazı” rubrikasına davam edirik. Rubrikada adından bəlli olduğu kimi, yerli filmlərimizin ana obrazlarından yazır, onlar haqqında müasir oxuculara daha dolğun məlumat veririk...

Beləliklə, “Azərbaycan filmlərinin ana obrazı” rubrikasının növbəti qəhrəmanı mərhum Xalq artisti Nəcibə Məlikovadır.


Arayış:
Nəcibə Haşım qızı Məlikova 25 oktyabr 1921-ci ildə Bakının Buzovna kəndində doğulub. İlk təhsilini kənddə və Bakıda alıb. Bakı Teatr Məktəbində Xalq artisti Fatma Qədrinin sinfini bitirib (1940-1943). Öz istəyi ilə Gəncə Dövlət Dram Teatrında işləməyə gedib. Burada bir neçə tamaşada çıxış edərək, Bakıya qayıdıb və təzəcə təşkil olunmuş Azərbaycan Dövlət Teatr İnstitutuna daxil olub. 1951-ci ildə ali məktəbi bitirib. Texnikumda təhsil aldığı illərdə Milli Dram Teatrının tamaşalarında epizodlar oynayan aktrisa 1952-ci ildən (kinolara çəkilişlə bağlı kiçik fasilələrlə) yenə bu teatrda işləyib. Nəcibə Məlikova Azərbaycan dramaturqlarının, dünya ədiblərinin dram əsərlərində və bir qədər də komediyalarında rollar oynayıb.


Nəcibə xanım kinoda da uğurlu rollar yaradıb. Onların arasında "Ögey ana"da Dilarə, "Aygün"də Aygün, "Arşın mal alan"da Cahan xala, "Əhməd haradadır?"da Nərgiz xala rollarının ifası aktrisanın yaradıcılıq nailiyyətləri kimi dəyərlidir.


Aktrisa  10 iyun 1959-cu ildə Azərbaycan Respublikasının Əməkdar artisti, 1 iyun 1974-cü ildə Xalq artisti fəxri adlarını alıb.


Xalq düşməninin bacısı qızı...

Evin sonbeşiyi olan Nəcibə Məlikovanın atası Haşım bəy Saqib həm şair idi, həm də Bakının ən məşhur tacirlərindən biri olub. Bakı şairlərinin əsərlərindən ibarət almanaxlarda onun da şeirləri dəfələrlə çap olunub, kitabları işıq üzü görüb. Anası Xoşsima xanım isə komsomolçu fəallardan idi. Lakin Xoşsima xanım qardaşı - böyük ictimai xadim, 1938-ci ilin yayında repressiya olunmuş Ruhulla Axundov (Sidqi Ruhulla) tutulandan sonra onun da ictimai həyatına son qoyuldu. Məlikovlar ailəsini isə “xalq düşməninin ailəsi” adlandırdılar. Bundan sonra bütün qapılar onların üzünə bağlandı.

Aktrisa Nəcibə Məlikovanın  uşaqlıqdan bircə arzusu var idi. O, məktəbi qurtarıb Tibb İnstitutuna daxil olmaq, həkim işləmək istəyirdi. Lakin “xalq düşməni”nin bacısı qızını olduğuna görə, arzusu ürəyində qaldı. Buna baxmayaraq, atası Haşim bəy Saqibin ziyalı olması, sənəti yaxşı bilməsi övladlarına həyatda uğurlu yol seçməyə kömək edir.

Nəcibə xanımın böyük bacısı Nuriyyə Məlikova nəinki Azərbaycanın, bütün Şərqin ilk rəqqasəsi kimi tanınır. O, dahi Üzeyir Hacıbəyovun ansamblında çalışır və müxtəlif xarici ölkələrdə Azərbaycanı layiqincə təmsil edirdi. Nəcibə Məlikova isə məcburiyyətdən həyatını aktrisalığa bağlamaq qərarına gəldi. 10-cu sinfi qurtarandan sonra sənədlərini könlü olmadan Teatr İnstitutuna verdi və Fatma Qədrinin sinfinə qəbul olundu. Lakin burada oxuduğu müddətdə sənətə çox bağlandı.


“Ögey ana” və ya aktrisanın kədərli həyat  hekayəsi...

Nəcibə Məlikova Gəncə Dram Teatrında çalışdığı müddətdə Gəncənin tanınmış adamlarından olan Nəsrəddin bəylə tanış olur.  Nəsrəddin bəy aktrisanı tamaşaların birində görür və ona heyran qalır. Hər tamaşadan sonra bu gözəl xanıma rəngbərəng ətirli güllər, meyvələr göndərilir. Gizli aşiq Nəcibə xanımın ürəyini almağa çalışır və bunu bacarır - Nəcibə Məlikova Nəsrəddinlə ailə qurmağa razılıq verir.

Nəsrəddin bəy artıq bir dəfə evlənmişdi və Fuad  adlı oğlu da vardı. Nəcibə xanımla evlilikdən isə Saqib adlı bir oğlu dünyaya gəldi. Nəcibə xanım hər iki uşağa eyni ana qayğısıyla yanaşır, onları bir-birindən ayırmamağa çalışırdı.

Nəsrəddin bəyin ilk evliliyindən olan oğlu Fuad Əsədov(AFFA-nın sabiq baş katibi) xatirələrində Nəcibə xanımdan heç vaxt narazı olmadığını deyib:


“İki yaşımdan məni nənəmlə babam saxlayıb. Nəcibə xanım mənə həmişə yaxşı davranıb. Ondan ömrü boyu razı qalmışam. Nəcibə xanın mənə çox yaxşı münasibət bəsləyib”.


Nəcibə Məlikovanın yaradıcılığında önəmli rol oynayan "Ögey ana" filmi də məhz öz ailəsinin hekayəsi olub. Fuad Əsədov bu haqda belə deyib:

““Ögey ana” filmi üçün süjet bizim ailə həyatımızdan hazırlanıb. Mənim nənəm Xanım xan nəslindən idi. Gəncə Mahalından Kəbleyi İsgəndərxan Muradovun qızı idi. Əsilləri Ağstafanın Dağ Kəsəmən kəndindədir. Çox şən və mərd qadın idi. Atam Nəcibə xanımla ailə quran kimi, nənəmlə münasibətləri kəsildi. Nənəm həmişə mənim öz anamı istəyib, onu qəbul edib.
Adil İsgəndərov isə atamın yaxın dostu idi. Tez-tez bizə gələrdi. Bir gün nənəmlə analığım arasındakı münasibəti müşahidə edib və nənəmə deyib ki, gərək bu haqda bir film çəksin. Düzdür, çəkməyinə özü çəkmədi. Həmin vaxt Kinostudiyanın direktoru idi. Amma filmin ssenarisi bizim ailədən idi.

Filmdə bacımın olduğu göstərilib. Atam isə həqiqətən də yol mühəndisi olub. Hətta filmdə İsmayıldan soruşurlar “böyüyəndə kim olacaqsan?” - fəxrlə deyir ki, “atam kimi yol mühəndisi olacağam”.
Nəcibə xanım həyatda ögey anam olmaqla yanaşı, filmdə də ögey ana rolunu oynayıb”.


Fuad Əsədovun sözlərinə görə, filmin çəkilişi zamanı Nəcibə xanım ssenaridə çox dəyişikliklər edib:

“Özü işin içində olduğu üçün hər detalı ətraflı danışıb və bunu filmdə yaradıb. Hər şey real həyat əsasında çəkildiyi üçün film daha çox sevilir. Rejissor təkcə həyatdakı dəcəlliyimi filmdə tam əks etdirə bilməyib. Çünki həyatda çox dəcəl olmuşam. Bizim dövrdə uşaqların ən böyük dəcəlliyi qonşuların bağına girmək sayılırdı. Mən də bu sahədə peşəkar idim. Gecələr qonşunun bağına girib ərik yeyirdik”.


Aktrisanın həyat yoldaşı Nəsrəddin bəy həm vəzifə adamı, həm də hədsiz yaraşıqlı bir kişi olub. Həyatında çox qadınlar olub, birinci xanımı da ondan buna görə ayrılıbmış. Nəcibə xanımla ailə qurandan sonra da o, bu vərdişindən əl çəkməyib. Nəcibə xanım isə hər dəfə bu barədə eşidəndə “O, heç kimin arxasınca düşmür, onun arxasınca düşürlər”, - deyirmiş. Aktrisa dözürdü.  Amma....


Nəsrəddin bəy bir gün başqası ilə evləndiyini bəyan edir. Nəcibə xanım səssizcə oğlunu da götürüb evdın çıxır, amma böyük oğul dediyi oğulluğundan da ayrılmadı. Çox keçmədi Nəsrəddin bəy 30 yaşında faciəli surətdə dünyasını dəyişdi. Nəcibə Məlikova 29 yaşında dul qaldı, amma bir daha kimsəyə könül vermədi, yenidən ailə qurmadı...

Nəcibə Məlikovanın gəlini Arifə xanım (öz oğlu Sabiqin həyat yoldaşı) aktrisa haqqında belə deyib:

“Mənliyini sevən, sözün düzünü birbaşa deyən qadın idi. Buna görə də onu sevməyənlər də az deyildi. Biz onunla gəlin-qayınana yox, ana-bala, hətta rəfiqə olmuşuq. Danışırdı ki, "Azdrama"da fəaliyyətə başladığı vaxtlarda ilk maaşına aldığı tufliləri səhnə geyimi ilə dəyişib tamaşadakı rolunu oynayandan sonra qrim otağına qayıdanda ayaqqabılarını qayçı ilə kəsik-kəsik edilmiş vəziyyətdə görüb. Yaradıcı insanlara qısqanclıq hissi xasdı. Nəcibə xanımda yeni istedadlara qarşı qətiyyən narahat bir qısqanclıq hissi yox idi. Həmişə onları tərifləyirdi...

Nəcibə Məlikova həm də çox ünsiyyətcil insan idi. Təkliyi qətiyyən sevməzdi. Musiqi ilə də arası yaxşı idi. Həm yaxşı oxumağı bacarırdı, həm də gözəl rəqs etməyi. Xüsusən "Tərəkəmə"ni böyük həvəs və bacarıqla oynayırdı. Sənətə bağlı olduğu qədər evə, ailəyə, evdar xanım vərdişlərinə də bağlı idi. Son dərəcə təmizkarlığı ilə seçilirdi. Yaxşı xörəklər bişirməyi var idi. Nəcibə xanım özü daha çox balıq yeməklərini xoşlayırdı”.


“Ögey ana” filminin Cəmiləsi - Sevinc Axundova:

“Nəcibə xanım çox gözəl insan və aktrisa idi. Onun bizim ailəylə tanışlığı var idi. O bizə gələrdi, biz onlara gedərdik. Bir sözlə bir-birimizin şad günlərində yığışardıq. Nəcibə xanımdan nəinki mən, filmdə çəkilən bütün uşaqlar ana qayğısı görmüdü. Hamı bir-biri ilə çox yaxın dost idi. Filmdə çox böyük aktyor kollektivi var idi. Elə buna görə bu gün də film maraqla izlənilir. O,  məni həqiqətən çox istəyirdi”.


Xalq artisti Firəngiz Mütəllimova:
“Anamız, sirdaşımız, rəfiqəmiz idi. Onun yanında kimsə gənc aktrisalara nə isə deyə bilməzdi. Bizi müdafiəyə qalxardı. Əslində, bizi qorumaq üçün həmişə bizimlə olardı, amma ona belə bir don geyindirirdi ki, guya bizimlə gəncləşmək istəyir”.

Nəcibə Məlikova Hindistanda qastrol zamanı ağacdan üstünə qəfil atılan meymundan qorxduğundan şəkər xəstəliyinə tutulmuşdu. Həyatının sonuna kimi - 27 il şəkər xəstəliyi ilə yaşadı.  Bakıda 27 iyul 1992-ci ildə vəfat edən Nəcibə Məlikova İkinci Fəxri xiyabanda dəfn olunub.


Günay RƏSULQIZI
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Milli parka zibil atdı, 500 manat cərimələndi
15.08.2018, 11:08

Milli parka zibil atdı, 500 manat cərimələndi

Tanınmış jurnalist Səbuhi Məmmədli xəstəxanaya yerləşdirildi
15.08.2018, 10:50

Tanınmış jurnalist Səbuhi Məmmədli xəstəxanaya yerləşdirildi

Bu ərazilər susuz qalacaq - SİYAHI
15.08.2018, 10:44

Bu ərazilər susuz qalacaq - SİYAHI

 «Magistr» jurnalının 7-ci nömrəsi çapdan çıxıb
15.08.2018, 10:37

 «Magistr» jurnalının 7-ci nömrəsi çapdan çıxıb

Mehman Hüseynov şərti azadlıq üçün məhkəməyə müraciət etdi
15.08.2018, 10:20

Mehman Hüseynov şərti azadlıq üçün məhkəməyə müraciət etdi

Nazirlik: Verilən göstərişləri icra etməyən iaşə obyektlərinin fəaliyyəti dayandırılacaq
15.08.2018, 10:16

Nazirlik: Verilən göstərişləri icra etməyən iaşə obyektlərinin fəaliyyəti dayandırılacaq

Putin Şimali Koreya lideri ilə görüşə RAZILAŞDI
15.08.2018, 10:12

Putin Şimali Koreya lideri ilə görüşə RAZILAŞDI

Kapital Bank “Breyn Rinq”in qalib komandasını mükafatlandırdı
15.08.2018, 10:06

Kapital Bank “Breyn Rinq”in qalib komandasını mükafatlandırdı

Ermənistan atəşkəsi 91 dəfə pozdu
15.08.2018, 09:52

Ermənistan atəşkəsi 91 dəfə pozdu

Məktəbəhazırlıq qruplarına sənəd qəbulu başlayır
15.08.2018, 09:38

Məktəbəhazırlıq qruplarına sənəd qəbulu başlayır

ABŞ müdafiə naziri Rusiya və Çini HƏDƏLƏDİ
15.08.2018, 09:37

ABŞ müdafiə naziri Rusiya və Çini HƏDƏLƏDİ

İtaliyada körpü uçması nəticəsində ölənlərin sayı 31-ə çatdı
15.08.2018, 09:30

İtaliyada körpü uçması nəticəsində ölənlərin sayı 31-ə çatdı

Polis bir gündə 79 nəfəri saxladı
15.08.2018, 09:19

Polis bir gündə 79 nəfəri saxladı

Ərdoğan ABŞ məhsullarına idxal rüsumunu artırdı
15.08.2018, 09:06

Ərdoğan ABŞ məhsullarına idxal rüsumunu artırdı

Azərbaycan manatının 26 yaşı tamam oldu
15.08.2018, 09:00

Azərbaycan manatının 26 yaşı tamam oldu

Azərbaycanda bəzi qazilərin rütbəsi artırılıb
15.08.2018, 08:38

Azərbaycanda bəzi qazilərin rütbəsi artırılıb

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ
15.08.2018, 08:27

Manat və dolların bugünkü MƏZƏNNƏSİ

Bakıda qəza böyük tıxac yaratdı
15.08.2018, 00:56

Bakıda qəza böyük tıxac yaratdı

Baş nazir faciə qurbanlarının sayını açıqladı: 22 nəfər
15.08.2018, 00:42

Baş nazir faciə qurbanlarının sayını açıqladı: 22 nəfər

Qarabağdakı abidələrimizin memarlıq quruluşu dəyişdirilir - FOTOLAR
15.08.2018, 00:29

Qarabağdakı abidələrimizin memarlıq quruluşu dəyişdirilir - FOTOLAR

Bitkoin ucuzlaşıb
15.08.2018, 00:13

Bitkoin ucuzlaşıb

Qurban Qurbanov komandadan razıdır
14.08.2018, 23:58

Qurban Qurbanov komandadan razıdır

Lənkəranda qohumu gənc qadını bıçaqladı
14.08.2018, 23:46

Lənkəranda qohumu gənc qadını bıçaqladı

Körpü uçan şəhərdə iki günlük matəm elan edildi
14.08.2018, 23:31

Körpü uçan şəhərdə iki günlük matəm elan edildi

Azərbaycan qızıl hasilatından 180 milyon gəlir əldə edib
14.08.2018, 23:17

Azərbaycan qızıl hasilatından 180 milyon gəlir əldə edib

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı
14.08.2018, 23:01

Azərbaycan nefti ucuzlaşdı

“Qarabağ” mübarizəni Avropa Liqasında davam etdirəcək – YENİLƏNİB
14.08.2018, 22:49

“Qarabağ” mübarizəni Avropa Liqasında davam etdirəcək – YENİLƏNİB

Yaşamaq üçün ən yaxşı şəhər
14.08.2018, 22:24

Yaşamaq üçün ən yaxşı şəhər

Bakı küçələrini bu maşınlar süpürəcək - VİDEO
14.08.2018, 22:06

Bakı küçələrini bu maşınlar süpürəcək - VİDEO

İtaliyada körpünün uçma səbəbi bilindi
14.08.2018, 21:52

İtaliyada körpünün uçma səbəbi bilindi

Ömrün 55-də şəhidliyin mübarək... - VİDEO
14.08.2018, 21:37

Ömrün 55-də şəhidliyin mübarək... - VİDEO

“Bu Xəzərlə bağlı bütün danışıqlarda rekorddur” - Lavrov
14.08.2018, 21:16

“Bu Xəzərlə bağlı bütün danışıqlarda rekorddur” - Lavrov

Xətaidə mənzildə kişi meyiti tapıldı
14.08.2018, 20:54

Xətaidə mənzildə kişi meyiti tapıldı

Bakıda dolları belə yandırdılar - VİDEO   
14.08.2018, 20:42

Bakıda dolları belə yandırdılar - VİDEO  

Türkiyə ABŞ istehsalı olan tikinti materiallarından imtina edir
14.08.2018, 20:29

Türkiyə ABŞ istehsalı olan tikinti materiallarından imtina edir

ARXİV