18 fevral 2019, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - GÜNDƏM - Bu il heyvanlar arasında təhlükəli manqo xəstəliyi aşkarlanmayıb
Bu il heyvanlar arasında təhlükəli manqo xəstəliyi aşkarlanmayıb
16.07.2018, 20:43

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyi tərəfindən təsdiq olunmuş epizootik tədbirlər planına uyğun olaraq Dövlət Baytarlıq Xidməti (DBX) bu ilin 6 ayı ərzində manqoya görə 38 704 baş təkdırnaqlı heyvanı diaqnostik müayinəyə (malleinizasiyaya) cəlb edib.

DBX-dən Modern.az-a verilən məlumata görə, aparılan müayinələrin nəticəsinə əsasən təkdırnaqlı heyvanlar arasında (atlar və ulaqlar) manqo xəstəliyinə görə yoluxma aşkar edilməyib.

 

Qeyd edək ki, manqo təkdırnaqlı heyvanların xroniki gedişli infeksion xəstəliyi olub, ağciyərdə, burun boşluğunun selikli qişasında və dəridə irinli yaralara çevrilən spesifik düyünlərin əmələ gəlməsi ilə səciyyələnir. Xəstəliyə əsasən, təkdırnaqlı heyvanlar həssasdır. Nadir hallarda dəvələr və pişik ailəsinə daxil olan yırtıcı heyvanlar xəstəliyə tutulur. Manqo xəstəliyinə insanlar da həssasdır.

 

Xəstəliyin inkubasiya dövrü 3 günlə 3 həftə arasında olur. Gedişinə görə iti, xroniki və latent, patoloji prosesin inkişaf yerinə görə isə şərti olaraq burun, ağciyər və dəri formaları mövcuddur.

 

İti forma zamanı temperaturun yüksəlməsi (41oC-dək yüksəlir), burun və gözün selikli qişasının hiperemiyası, heyvanın ümumi zəifliyi nəzərə çarpır. Xəstəliyin 2-3-cü günündə burnun selikli qişasında xırda sarı rəngli düyünlər əmələ gəlir. Bu düyünlər böyüyərək biri digəri ilə birləşir və nekrotik iltihab baş verir.

 

Nekrotiki iltihab nəticəsində burun arakəsməsinin zədələnməsi, burundan qanlı-ixarozlu axıntı və tənəffüsün çətinləşməsi görünür. Xəstəlik nəticəsində regionar limfa düyünləri iltihaba uğrayır. Manqonun dəri forması zamanı ən çox baş, boyun, ətrafların dərisi üzərində əvvəlcə ağrılı şişlər əmələ gəlir, sonra bunlar sorulur və yerində bərk qabarcıqlar yaranır. Bir neçə gün keçmiş qabarcıqlar partlayır və yerində irinli yaralar əmələ gəlir. Səthi limfa damarları həcmcə böyüyür, sonra yumşalır və partlayır. Xəstəlik iti formada 2-4 həftə davam edir və çox vaxt ölümlə nəticələnir.

 

Xəstəliyin xroniki forması zamanı periodik olaraq temperaturun yüksəlməsi, ağciyərin emfizeması, burun axıntısı, öskürək və çənəaltı limfa düyünlərinin böyüməsi görünür. Burun boşluğunun selikli qişasında yaralar və ulduzvari sağalmış yara yerləri nəzərə çarpır. Dəri forması zamanı arxa ətraflarda qalınlaşma nəzərə çarpır, bu da atın ayağını “fil” ayağına bənzədir. Xəstəliyin xroniki forması bir neçə aydan bir neçə ilə qədər davam edir.

 

Latent (gizli) forma atın bütün ömrü boyu davam edə bilər və spesifik diaqnostika üsulları ilə aşkar edilir.

 

Atçılıq komplekslərinə və təsərrüfatlarına toplanmış atlar mütləq kliniki müayinədən keçirilməli və göz malleinizasiyası (allergik diaqnostik sınaq) ilə yoxlanmalıdırlar. Təsərrüfata at alınarsa, onlar bir ay karantində saxlanılır, manqoya görə kliniki müayinədən keçirilir və malleinizasiya aparılır.

 

Təlimata uyğun olaraq təsərrüfatda manqo aşkar edilirsə, oradakı bütün atlar mütləq kliniki müayinədən keçirilməli və 5-6 günlük fasilə ilə 2 dəfə göz malleinizasiyası (oftolmomalleinizasiya) sınağı aparılmalıdır.

 

Manqo baş verən zaman təsərrüfat qeyri-sağlam hesab edilir və karantin qoyulur. Karantin dövründə atların başqa təsərrüfatlara və sahibkarlara verilməsi, onların qruplaşdırılması qadağan edilir. Kliniki xəstə atlar və kliniki əlamətləri olmayan, lakin malleinizasiya müsbət reaksiya verən heyvanlar öldürülür. Heyvan binaları və onların ətraf sahələrində mexaniki təmizlik və dezinfeksiya aparılır. Xəstə heyvanlara ayrılmış binalardakı peyin, yem qalıqları toplanaraq yandırılır.

 

Xəstə heyvanda müalicə aparılmır, xəstə heyvanlar zərərsizləşdirilir.

 

Hazırda respublikada iti yoluxucu xəstəliklərə, o cümlədən manqo xəstəliyinə görə epizootik vəziyyət sabitdir.


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Spirtli içkidən zəhərlənərək ölən şəxsin kimliyi müəyyənləşdirilir - FOTO
18.02.2019, 12:43

Spirtli içkidən zəhərlənərək ölən şəxsin kimliyi müəyyənləşdirilir - FOTO

Bir ildə 14857 ailə dağılıb - Boşanmaların ən çox olduğu bölgələr açıqlandı - RƏSMİ  
18.02.2019, 12:42

Bir ildə 14857 ailə dağılıb - Boşanmaların ən çox olduğu bölgələr açıqlandı - RƏSMİ  

Heydər Əliyev Mərkəzində nadir əsərlərdən ibarət sərgi açılıb - FOTOLAR
18.02.2019, 12:36

Heydər Əliyev Mərkəzində nadir əsərlərdən ibarət sərgi açılıb - FOTOLAR

Separatçıların paytaxtında 3 ardıcıl partlayış…
18.02.2019, 12:34

Separatçıların paytaxtında 3 ardıcıl partlayış…

Rüstəm İbrahimbəyov Bakını tərk etdi   
18.02.2019, 12:17

Rüstəm İbrahimbəyov Bakını tərk etdi  

Rövşən Rzayev Beyləqanda köçkünləri qəbul etdi
18.02.2019, 12:08

Rövşən Rzayev Beyləqanda köçkünləri qəbul etdi

“Aztelekom”un sabiq baş direktoru həbsdən buraxılıb   
18.02.2019, 12:07

“Aztelekom”un sabiq baş direktoru həbsdən buraxılıb  

Biləsuvarda ev yandı
18.02.2019, 11:58

Biləsuvarda ev yandı

Əfqanıstan səfiri BDU-da
18.02.2019, 11:48

Əfqanıstan səfiri BDU-da

Qaradağlı faciəsinin 27-ci ildönümü qeyd edilib - FOTOLAR
18.02.2019, 11:33

Qaradağlı faciəsinin 27-ci ildönümü qeyd edilib - FOTOLAR

Pakistan Hindistandakı səfirini geri çağırdı
18.02.2019, 11:32

Pakistan Hindistandakı səfirini geri çağırdı

Prezident Sumqayıtda yeni zavodu işə saldı   
18.02.2019, 11:29

Prezident Sumqayıtda yeni zavodu işə saldı  

Universitetlərdə 500-600 manat təqaüd alan TƏLƏBƏLƏR  
18.02.2019, 11:24

Universitetlərdə 500-600 manat təqaüd alan TƏLƏBƏLƏR  

Ermənistan Rusiyadan 12 qırıcı təyyarə almağı planlaşdırır
18.02.2019, 11:05

Ermənistan Rusiyadan 12 yyarə almağı planlaşr

Bakıda liftlərin hissələrini oğurlayan şəxs tutuldu
18.02.2019, 10:57

Bakıda liftlərin hissələrini oğurlayan şəxs tutuldu

Nəriman Əliyev seçicilərinin müraciətlərini nəzarətdə saxlayacaq
18.02.2019, 10:48

Nəriman Əliyev seçicilərinin müraciətlərini nəzarətdə saxlayacaq

“ASAN könüllüləri” deputatlarla görüşəcəklər - “Könüllülər Parlamenti-Azərbaycan, 2019”un açılışı oldu  
18.02.2019, 10:46

“ASAN könüllüləri” deputatlarla görüşəcəklər - “Könüllülər Parlamenti-Azərbaycan, 2019”un açılışı oldu  

 Avstriya rəsmisi Tərcümə Mərkəzində
18.02.2019, 10:44

 Avstriya rəsmisi Tərcümə Mərkəzində

Nohur balıqçılığı ilə bağlı müzakirə aparıldı
18.02.2019, 10:41

Nohur balıqçılığı ilə bağlı müzakirə aparıldı

Azərbaycan və Belarus müdafiə nazirləri görüşdü
18.02.2019, 10:30

Azərbaycan və Belarus müdafiə nazirləri görüş

DİM-də cavabların yoxlanma prosesinin ən məxfi detalları
18.02.2019, 10:20

DİM-də cavabların yoxlanma prosesinin ən məxfi detalları

Abxaziya erməniləri Yerevanın Tbilisiyə təsir rıçaqı kimi -  Danışır FAKTLAR 
18.02.2019, 10:19

Abxaziya erməniləri Yerevanın Tbilisiyə təsir rıçaqı kimi -  Danışır FAKTLAR 

Ermənistanda 100 əsgər ölüb, araşdırma başladı
18.02.2019, 10:09

Ermənistanda 100 əsgər ölüb, araşdırma başladı

Pulu MilliÖn-lə göndərib, bankomatdan almaq imkanı!
18.02.2019, 10:04

Pulu MilliÖn-lə göndərib, bankomatdan almaq imkanı!

Qubada fermerlərə ağac budamaq öyrədildi
18.02.2019, 09:40

Qubada fermerlərə ağac budamaq öyrədildi

124 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmayıb
18.02.2019, 09:37

124 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmayıb

Polis istirahət günlərində 68 nəfəri saxladı
18.02.2019, 09:34

Polis istirahət günlərində 68 nəfəri saxladı

Ermənistan atəşkəsi 26 dəfə pozdu   
18.02.2019, 09:31

Ermənistan atəşkəsi 26 dəfə pozdu  

Milli Məclisdən pensiyalarla bağlı qanuna dəyişiklik  
18.02.2019, 09:14

Milli Məclisdən pensiyalarla bağlı qanuna dəyişiklik  

Qaynaqlarımızda türkün hikmət xəzinəsi: genetik yaddaşın dünənindən bu gününə - II YAZI
18.02.2019, 08:51

Qaynaqlarımızda türkün hikmət xəzinəsi: genetik yaddaşın dünənindən bu gününə - II YAZI

İlham Əliyev Sumqayıta gedir   
18.02.2019, 08:49

İlham Əliyev Sumqayıta gedir  

Manatın bugünkü MƏZƏNNƏSİ    
18.02.2019, 08:13

Manatın bugünkü MƏZƏNNƏSİ  

Amerikalıların etibar etdiyi azərbaycanlı xanım…
18.02.2019, 08:10

Amerikalıların etibar etdiyi azərbaycanlı xanım…

Türkiyədə mikroavtobus aşdı: 16 yaralı
18.02.2019, 00:43

Türkiyədə mikroavtobus aşdı: 16 yaralı

Moskvada şiddətli şaxtalar olacaq
18.02.2019, 00:27

Moskvada şiddətli şaxtalar olacaq

Göyçayda zəncirvari qəza
18.02.2019, 00:12

Göyçayda zəncirvari qəza

Parisdə “sarı jiletlər” yürüş keçirdi
17.02.2019, 23:47

Parisdə “sarı jiletlər” yürüş keçirdi

Ötən ay 124 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmadı
17.02.2019, 23:32

Ötən ay 124 Azərbaycan vətəndaşı Gürcüstana buraxılmadı

Paytaxtda 180 restoran bağlandı - SƏBƏB
17.02.2019, 23:09

Paytaxtda 180 restoran bağlandı - SƏBƏB

Məktəb direktorunu döyən “Drakon”la birgə bacısı oğlu da ittiham olunur - YENİLƏNİB
17.02.2019, 22:51

Məktəb direktorunu döyən “Drakon”la birgə bacısı oğlu da ittiham olunur - YENİLƏNİB

Müəllimlər də aksiyaya başladı
17.02.2019, 22:26

Müəllimlər də aksiyaya başladı

Saakaşvili erməni olmadığını genetik testlə sübut etdi
17.02.2019, 22:07

Saakaşvili erməni olmadığını genetik testlə sübut etdi

“Qarabağ”  “Qəbələ”dən 3 xal aldı
17.02.2019, 21:32

“Qarabağ”  “Qəbələ”dən 3 xal aldı

Ərdoğanla Putin apreldə yenidən görüşəcək
17.02.2019, 21:14

Ərdoğanla Putin apreldə yenidən görüşəcək

Dövlət İmtahan Mərkəzi buraxılış imtahanı keçirdi
17.02.2019, 20:54

Dövlət İmtahan Mərkəzi buraxılış imtahanı keçirdi

Anamı “cinayət işi” öldürdü
17.02.2019, 20:51

Anamı “cinayət işi” öldürdü

Rüstəm İbrahimbəyov Bakıya gəldi - FOTOLAR
17.02.2019, 20:26

Rüstəm İbrahimbəyov Bakıya gəldi - FOTOLAR

“Neolit”dəki qarşıdurmaya görə tanınmış bloqer saxlanıldı
17.02.2019, 20:16

“Neolit”dəki qarşıdurmaya görə tanınmış bloqer saxlanıldı

İran yeni sualtı gəmi istehsal edib
17.02.2019, 20:01

İran yeni sualtı gəmi istehsal edib

“Qarabağ” və “Səbail” rəqiblərinə qalib gəldi
17.02.2019, 19:32

QarabağSəbail” rəqiblərinə qalib gəldi

ARXİV