16 noyabr 2018, Cümə
Ana Səhifə - DÜNYA - Həccin kölgəsindəki MİLYARDLAR...
Həccin kölgəsindəki MİLYARDLAR...
17.08.2018, 12:21

Günümüzdə Həcc ziyarəti haqda məlumatı olan da olmayan da bu səfərə getmək istəyir. Təbii ki bu dini inanclarla əlaqəlidir. Amma unutmaq lazım deyil ki, bir işə başlamazdan əvvəl onun haqda müəyyən qədər məlumatlı olmaq lazımdır. Bu həm ziyarət zamanı daha çox savab qazanmağa, həm də ideoloji oyuna gəlməməyə kömək edəcək. Həcc ziyarəti İslamın şərtlərindən birini təşkil edir. Vacib sayılsa da ona əməl etmək üçün də müəyyən şərtlər var. İnsanlarımız isə bu şərtlərə çox da əməl etmək istəmir. Onların bir qismi hətta borc edərək və ya kreditə girərək bu səfərə getməyə can atır.

 

Günümüzdə ölkələrin ən çox diqqət göstərdiyi nüanslardan biri də turist məsələsidir. Hətta bəzi ölkələrin əsas gəlir sahəsini bu ziyarətlər təşkil edir. Təbii ki, burada Həcc ziyarətinin Səudiyyə Ərəbistanının büdcəsinə verdiyi xeyirləri yaddan çıxarmaq olmaz. Bəlkə də buna görədir ki, Səudiyyə hakimiyyəti bu məsələni xüsusi diqqət  mərkəzində saxlayır.

 

Bu məsələyə toxunmazdan əvvəl xatırlatmaq istərdik ki, Səudilər dünyada öz adlarını idarə etdiyi dövlətə verən barmaqla sayılan zəngin ailələrdən biridir. Bu ailənin şahzadələrinin hər hansı bir ölkəyə səfərləri isə hər zaman xüsusi dəbdəbənin göstərişinə çevrilir.

 

Bu gün də Həcc ziyarətini həm gəlir, həm də təzyiq vasitəsi kimi istifadə edən kral ailəsi bunu bir mütəxəssis kimi yerinə yetirir. Bunun ilk bariz nümunəsini ziyarətçilər Ciddə hava limanına endikdə görə bilərlər. Burada kralın adından “Şükran Divarı” qoyulub. Ziyarətçilər orada bütün görülən işlərə görə öz təşəkkürlərini yaza bilərlər.

 

Bundan əlavə ölkədə ziyarət zamanı hər şeyin daha yaxşı keçməsinə yerli hakimiyyət nümayəndələri ciddi nəzarət edirlər. Onlar problemlər yaşanmaması üçün əllərindən gələni edirlər. Yerli hakimiyyət nümayəndələrinin mümkün qurbanlar üçün məsuliyyət daşıdıqlarını nəzərə alarsaq o, zaman bu cür halların işıqlandırılmaması üçün onların əllərindən gələni edəcəkləri aydın olur. Buna çox misallar çəkmək olar. Amma yenə də Mina dərəsindəki insan izdihamı zamanı iki min zəvvarın ölümü kimi hadisələrin dəfələrlə təkrar olunduğunu söyləmək olar. Ən maraqlısı isə budur ki, insanlar məsuliyyətsizlik, acgözlük və qeyri-peşəkarlıq səbəbindən də olsa bu torpaqlarda ölməyi özlərinə şərəf bilirlər. Beləliklə bu cür kütləvi qırğın hallarına görə heç kim Səudiyyə hakimiyyətindən hesab sormur. Bu isə kral ailəsi qismində Səudiyyə Ərəbistanının islam dünyasındakı mövqeyini möhkəmləndirir.

 

Həmçinin səfərə nəzarətdən danışdıqda biz burada ziyarətçilərin özləri ilə gətirdikləri bütün vəsaitlərini xərcləmələri üçün hər bir şəraitin yaradılmasını da qeyd etmək lazımdır. Səfərlərin hər birinin  tur kimi təşkil edilməsi insanlara bütün vəsaitlərindən əl çəkmələrinə bir zəmanət verir. Yəni ziyarətçi onsuz da onu ölkəsinə geri göndərəcəklərinə əmin olduğu (geriyə bileti artıq hazır olduğu) üçün müqəddəs torpaqdan mümkün qədər müqəddəs əşyalarla qayıtmaq istəyir.

 

Bu isə öz növbəsində ölkə büdcəsinə xarici valyuta axınını təmin edir. Beləliklə bu il Həcc ziyarətçilərinin bu il 20 faiz artacağı proqnozunu da nəzərə alsaq, o zaman Səudiyyə büdcəsinə 20-26 milyard səud rialı (5-6 milyard dollar) gəlir təmin edilmiş olur. Bu bayaq dediyimiz kimi rəqəmlərin rəsmi formasıdır. Buraya viza, səfərin rəsmi ayinləri üçün nəzərdə tutulmuş və sair xərclərə aid ödənişlər daxildir. Yuxarıda qeyd etdiyimiz müqəddəs əşya ticarəti isə təbii ki nəzərə çarpacaq gəlir verir.

 

Nümunə üçün qeyd etmək lazımdır ki, tək 2016-cı ildə Səudiyyə Ərəbistanına Həcc ziyarətində ümumi 2,35 milyon insan iştirak edib. Bunlarda isə 1,75 milyonunu xarici vətəndaşlar təşkil edib.

Səudiyyə hakimiyyətinin müqəddəs ziyarəti öz əlində siyasi silaha çevirməsi isə bu mövzunun daha ciddi məsələlərindən biridir. Bunu biz ziyarət başlayan zaman bəzi ölkələrə girişin qadağan olunması hallarında görə bilərik.

Misal üçün İran vətəndaşları 2015-ci ildə Həcc ziyarətinə digər xarici ölkələrdən səfər etməli olublar. Bu cür insidentlər Ər-Riyad hakimiyyəti ilə Suriya, İraq, Yəmən və Qətər arasında da baş verib.

Həmçinin bunu nəzərə almaq lazımdır ki, krallıq Həcc vizalarını öz müttəfiqlərinə verdiyi halda, rəqiblərini bu imkanlardan məhrum edir. Onun bu ziyarəti təşkil etmək istəyən rəqibləri üçün proseduru çətinləşdirmək və müxtəlif maneələr yaratmaq imkanlarını da unutmaq olmaz. Burada viza verilməsi həmin ölkələrin siyasi sütunlarına təzyiq vasitəsi kimi istifadə edilir. Axı müsəlman ölkələrində digər ölkənin siyasətçilərinə daha asan viza rejimi təqdim etməklə siz onu öz tərəfinizə çəkirsiniz. Bunun əksi olduqda isə həmin siyasətçilər öz elektoratları içərisində təsir güclərini itirə bilirlər.

 

Kral ailəsini viza rejimini öz əlində siyasi vasitəyə çevirməsinin daha bir nümunəsini “Al Haramain Watch” beynəlxalq təşkilatı xəbər verib. Təşkilat iki müqəddəs məkan üzrə Səudiyyə idarəsinə nəzarət edir.

 

Beynəlxalq təşkilat Ər-Riyadın xaricdəki hər səfir və konsuluna “nəzakət” və siyasi məqsədlər istifadəsinə pulsuz təqdim olunması üçün 3 min viza verir. 2018-ci ilin əvvəlində yaradılan təşkilat informasiya sızmalarını, yəni rəsmilərin yazışmalarını araşdırıb. Yazışmaların tədqiqi zamanı səfirin bu pulsuz vizaları Səudiyyə hakimiyyətini dəstəkləyən jurnalist və siyasətçilərə təqdim etdiyi məlum olub.

 

Ən sonda isə ziyarət zamanı aparılan ideoloji təbliğata da diqqət çəkmək lazımdır. Ziyarət zamanı aparılan ideoloji təbliğat digər ölkələrdə ictimai rəyin dəyişdirilməsindən tutmuş kral ailəsinin mövqeyinin möhkəmləndirilməsi kimi məsələləri də özündə cəmləyir. İnsanların müqəddəs saydıqları torpaqlarda özü də qardaş saydıqları və inam göstərərək çiyin-çiyinə durduğu insanlara daha asan inanacaqları aydın bir məsələdir. Bundan istifadə isə digər ölkələrdəki proseslərə çox ciddi təsir göstərir. Bir az təsəvvürümüzü canlandırsaq biz kütlənin necə yönləndirildiyinin şahidi ola bilərik.

 

Qeyd edək ki, qeydə alınmış ən güclü zəvvar axının 1970-ci ilə təsadüf etdiyini görə bilərik. Həmin il dini ziyarət üçün ölkəyə 53 928 358 nəfər xarici vətəndaş səfər edib.

 


Əvəz ZEYNALOV
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Prezident məktəb tikintisinə 1 milyon ayırdı
16.11.2018, 18:10

Prezident məktəb tikintisinə 1 milyon ayırdı

Yol tikintisinə 1.5 milyon manat ayrıldı
16.11.2018, 18:00

Yol tikintisinə 1.5 milyon manat ayrıldı

Mədəniyyət Nazirliyi Çində keçirilən festivalda iştirak edib - FOTO
16.11.2018, 17:52

Mədəniyyət Nazirliyi Çində keçirilən festivalda iştirak edib - FOTO

Prezident: “Azərbaycan tarixi nailiyyət əldə edib”
16.11.2018, 17:49

Prezident: “Azərbaycan tarixi nailiyyət əldə edib”

Hər ailə ağac əksin” aksiyası davam edir
16.11.2018, 17:49

Hər ailə ağac əksin” aksiyası davam edir

Gənclər və idman komitəsi gənclərə nə vəd edir?
16.11.2018, 17:47

Gənclər və idman komitəsi gənclərə nə vəd edir?

Paytaxtın iki əsas yeni yolu istifadəyə veriləcək - Saleh Məmmədov
16.11.2018, 17:38

Paytaxtın iki əsas yeni yolu istifadəyə veriləcək - Saleh Məmmədov

Abunəçilər “Nar”-ın Müştəri xidmətinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirir
16.11.2018, 17:33

Abunəçilər “Nar”-ın Müştəri xidmətinin fəaliyyətini yüksək qiymətləndirir

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU
16.11.2018, 17:28

İstirahət günləri səyahətə çıxanlar üçün hava PROQNOZU

Ələt-Astara yolunun ödənişli olacağı vaxt açıqlandı
16.11.2018, 17:21

Ələt-Astara yolunun ödənişli olacağı vaxt açıqlandı

Gömrük Akademiyasında Milli Dirçəliş günü qeyd olundu
16.11.2018, 17:20

Gömrük Akademiyasında Milli Dirçəliş günü qeyd olundu

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ
16.11.2018, 17:19

Manat və dolların 3 günlük MƏZƏNNƏSİ

Dizel və benzinlə işləyən maşınlara qadağa qoyulur
16.11.2018, 17:05

Dizel və benzinlə işləyən maşınlara qadağa qoyulur

Koordinasiya Şurası Türkiyə Səfirliyi ilə əməkdaşlığı genişləndirir
16.11.2018, 16:57

Koordinasiya Şurası Türkiyə Səfirliyi ilə əməkdaşlığı genişləndirir

BDU-nun rektoru vəzifəsinin icrası bu xanıma həvalə edildi
16.11.2018, 16:51

BDU-nun rektoru vəzifəsinin icrası bu xanıma həvalə edildi

Bərdədə yolu keçən piyadanı maşın vurub öldürdü
16.11.2018, 16:48

Bərdədə yolu keçən piyadanı maşın vurub öldürdü

Leyla Əliyeva ekologiya ilə bağlı konfransda iştirak etdi
16.11.2018, 16:42

Leyla Əliyeva ekologiya ilə bağlı konfransda iştirak etdi

ABŞ İran sanksiyaları üzrə nümayəndələrini Bakıya göndərdi - Bu, sonuncudur...
16.11.2018, 16:35

ABŞ İran sanksiyaları üzrə nümayəndələrini Bakıya göndərdi - Bu, sonuncudur...

Miqrasiya xidmətinin rəisi əcnəbilərin ev problemindən yazdı
16.11.2018, 16:32

Miqrasiya xidmətinin rəisi əcnəbilərin ev problemindən yazdı

Xızıda heyvan oğruları tutuldu
16.11.2018, 16:30

Xızıda heyvan oğruları tutuldu

Azercell-in ödənişsiz ingilis dili kurslarında 50 jurnalist iştirak edəcək
16.11.2018, 16:20

Azercell-in ödənişsiz ingilis dili kurslarında 50 jurnalist iştirak edəcək

Azərbaycandan keçən beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin yenidən qurulması başa çatır
16.11.2018, 16:14

Azərbaycandan keçən beynəlxalq nəqliyyat dəhlizlərinin yenidən qurulması başa çatır

Musiqili Teatr uşaqları payız tətilində sevindirəcək - FOTO
16.11.2018, 16:08

Musiqili Teatr uşaqları payız tətilində sevindirəcək - FOTO

5 nəfərin faciəli şəkildə ölümü ilə bağlı cinayət işi açıldı - RƏSMİ
16.11.2018, 16:02

5 nəfərin faciəli şəkildə ölümü ilə bağlı cinayət işi açıldı - RƏSMİ

“İƏT Modeli” - 2018 Beynəlxalq Münasibətlər Akademiyasına start verildi
16.11.2018, 16:00

“İƏT Modeli” - 2018 Beynəlxalq Münasibətlər Akademiyasına start verildi

“Palmali” rəsmən müflis elan edildi
16.11.2018, 15:55

“Palmali” rəsmən müflis elan edildi

Paşinyan Azərbaycanla sərhədə gəldi
16.11.2018, 15:50

Paşinyan Azərbaycanla sərhədə gəldi

ABŞ Gülənlə bağlı iddiaları inkar etdi
16.11.2018, 15:43

ABŞ Gülənlə bağlı iddiaları inkar etdi

Dövlət Miqrasiya Xidmətinin mobil tətbiqi hazırlanır
16.11.2018, 15:36

Dövlət Miqrasiya Xidmətinin mobil tətbiqi hazırlanır

Şeyx Almaniyaya gedir
16.11.2018, 15:30

Şeyx Almaniyaya gedir

ADU-da SEMİNAR: “Sanskrit dili qədim və zəngin dil kimi”
16.11.2018, 15:25

ADU-da SEMİNAR: “Sanskrit dili qədim və zəngin dil kimi”

İlham Əliyev Sumqayıtdan Bakıya qatarla gəldi - FOTOLAR
16.11.2018, 15:18

İlham Əliyev Sumqayıtdan Bakıya qatarla gəldi - FOTOLAR

Əhliman Əmiraslanov üçün özəl gün - FOTO
16.11.2018, 15:15

Əhliman Əmiraslanov üçün özəl gün - FOTO

Nazirlik orta məktəbdə robot texnika laboratoriyası yaratdı
16.11.2018, 15:10

Nazirlik orta məktəbdə robot texnika laboratoriyası yaratdı

Putin Lukaşenko və Nazarbayevə zəng etdi
16.11.2018, 15:04

Putin Lukaşenko və Nazarbayevə zəng etdi

Siqaret zavodu istifadəyə verildi - FOTOLAR
16.11.2018, 15:00

Siqaret zavodu istifadəyə verildi - FOTOLAR

Bakıda və İmişlidə qanunsuz ovla məşğul olan şəxslər saxlanılıb - FOTO
16.11.2018, 14:54

Bakıda və İmişlidə qanunsuz ovla məşğul olan şəxslər saxlanılıb - FOTO

Zombilər
16.11.2018, 14:48

Zombilər

Sumqayıtda daha bir zavodun açılışı oldu - FOTO
16.11.2018, 14:42

Sumqayıtda daha bir zavodun açılışı oldu - FOTO

Məmmədyarov Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə gedib
16.11.2018, 14:37

Məmmədyarov Birləşmiş Ərəb Əmirliklərinə gedib

UEFA Azərbaycana 1 milyon manat ayırdı
16.11.2018, 14:31

UEFA Azərbaycana 1 milyon manat ayırdı

Prezident zavodun açılışında - FOTOLAR
16.11.2018, 14:25

Prezident zavodun açılışında - FOTOLAR

Bakı Meriyasının yeni mətbuat katibi: “Bu məsələdə fərq qoyula bilməz” -  MÜSAHİBƏ       
16.11.2018, 14:17

Bakı Meriyasının yeni mətbuat katibi: “Bu məsələdə fərq qoyula bilməz” -  MÜSAHİBƏ    

İlham Əliyev Sumqayıta gedib
16.11.2018, 14:11

İlham Əliyev Sumqayıta gedib

Türkiyədə Qarabağ parkının və Xocalı abidəsinin açılışı oldu - FOTO
16.11.2018, 14:08

Türkiyədə Qarabağ parkının və Xocalı abidəsinin açılışı oldu - FOTO

BNA-dan “Facebook” istifadəçilərinə ÇAĞIRIŞ
16.11.2018, 14:00

BNA-dan “Facebook” istifadəçilərinə ÇAĞIRIŞ

Mehdi Hüseynzadənin 100 illiyinə həsr olunan kitab nəşr edildi
16.11.2018, 13:54

Mehdi Hüseynzadənin 100 illiyinə həsr olunan kitab nəşr edildi

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!
16.11.2018, 13:46

Dövlət qulluqçusu olmaq istəyənlərin DİQQƏTİNƏ!

Əliyar Ağayev Millətlər Liqası oyununda - İlk dəfə
16.11.2018, 13:43

Əliyar Ağayev Millətlər Liqası oyununda - İlk dəfə

Tereza Mey istefaya göndərilə bilər
16.11.2018, 13:41

Tereza Mey istefaya göndərilə bilər

ARXİV