18 fevral 2019, Bazar ertəsi
Ana Səhifə - ƏDƏBİYYAT - Murtuz Ələsgərovla bağlı 4 XATİRƏ  
Murtuz Ələsgərovla bağlı 4 XATİRƏ  
18.09.2018, 08:55

Mahir Qabiloğlu

Bu il sentyabrın 20-də məşhur istimai-siyasi xadim, Milli Məclisin sabiq sədri, mərhum Murtuz Ələsgərovun anadan olmasının 90 illik yubileyidir. Hadisələri azca qabaqlayaraq, bu görkəmli dövlət xadimi ilə bağlı xatirələri Modern.az-ın oxucuları ilə bölüşməyə qərar verdim.

GİRİŞ

Murtuz Ələsgərovu gənc nəsil Milli Məclisin sədri kimi tanıyır. Mən isə onu ilk dəfə Azərbaycan SSR Dövlər Teleradio Verilişləri Komitəsinin yayımladığı televiziya verilişində görüb, tanımışam. Necə deyərlər – qiyabi. Bir professor-alim, universitetin müəllimi kimi. Vaxt keçdi, il dolandı. Azərbaycan Ali Soveti binasının qabağında YAŞ senzinin götürülməsiylə əlaqədar keçirilən mitinqlə bağlı videosüjetlər yayımlanmağa başlandı. Daha sonra ANS-in xəstəxanadan reportajı. Reanimasiyada əli-ayağı gipsdə olan Murtuz Ələsgərov. Ahıl insanı kim  salmışdı bu vəziyyətə? Əlbəttə ki, sivil siyasi mübarizədən qorxanlar. Nəyə görə? Məhz Heydər Əliyevin siyasi hakimiyyətə qayıdışının qarşısını almaq üçün qəbul edilən – 70 yaşın varsa Prezident seçilə bilməzsən – qanunun ləğvinə çağırışa görə. Bəs niyə məhz Murtuz Ələsgərov? Axı o mitinqdə çox adam vardı. Çünki Murtuz Ələsgərov hərəkətverici qüvvə – buzqıran gəmi idi. Murtuz Ələsgərov əsl ƏLİYEVÇİ idi. Bunu o sübut etmişdi. Bunu o, son nəfəsinə qədər sübut etdi. Təkcə özü yox, ailə üzvləri də sübut etdi. 
ANS də bu tarixi çəkib bütün Azərbaycan xalqına göstərdi.

Onlar az idilər. Bəlkə də tək-tük. Sonra 91 nəfər oldular. Amma onların gücü xalqda idi. Xalq Heydər Əliyevi sevirdi, dəstəkləyirdi, ona inanırdı. Məhz buna görə güclü idilər. Ona görə də siyasi mübarizədə qalib gəldilər. Və artıq 25 ildir ki, qalibdirlər.

Murtuz Ələsgərov Bakı Dövlət Universitetinin rektoru, millət vəkili oldu. Daha sonra Azərbaycan Respublikası Milli Məclisinin sədri. Və ən nəhayət mənim qonşum oldu. İndi deyəcəksiniz ki, bu nə ədəbsizlikdir? Heç olmasa “atam, şair Qabilin qonşusu oldu” de. Yox, yalan danışa bilmərəm. Mənzil Prezident Heydər Əliyev tərəfindən atama bağışlansa da, orda ilk gündən mən yaşayırdım. Və iki ildən sonra xəbər tutdum ki, Murtuz müəllim də o binaya köçüb. Bir blokdayıq. O, 11-ci mərtəbədə, mən isə 18-də. Məhz ona görə binamızı Xüsusi Dövlət Mühafizə Xidmətinin əməkdaşları qorumağa başladılar. Vergilər naziri Fazil Məmmədovun “oxrana”sını da bura əlavə etsək, biz qonşular tam arxayın idik. 

Statistik və tarixi məlumatlar bu qədər.  İndi keçim mətləbə. Qabillə Murtuz Ələsgərovun zarafatlarına. Onu da qeyd edim ki, bu əhvalatları atamın dilindən eşitmişəm. Demişdi ki, heç kimə demə. Amma, deməmişdi ki, “Nəbadə yazasan ha!”

 

NİZAMİ, QABİL BURDADI?

 

1994-95-ci illərdə Bakı Dövlət Universitetinin Filologiya fakültəsinin dekanı, professor Nizami Cəfərov (indi millət vəkili, akademik) atama zəng edir:

–      Salam, Qabil müəllim.

–      Salam, Nizami.

Atam Nizami müəllimə təkcə tənqidçi-alim, dekan kimi baxmırdı. Mən onun qonşusu idim. 9-cu mikrorayonda yazıçılar üçün tikilən binada Nizami müəllim 4-cü mərtəbədə, mən isə 8-də qalırdım. Beşinci kursda mənə dərs də dedi. Nizami Cəfərov Qabil üçün ilk növbədə oğlunun qonşusu (mənzil atamın adına olsa da, dadı mənim idi) və müəllimi idi.

–      Qabil müəllim, istəyirəm ki, bizim 5-ci kurs tələbələrinə bir qoşa saat dərs keçəsən.

Cavab çox da özünü gözlətmir:

–      Nizami, yemək-içmək olacaq?

–      Olacaq.

–      Onda gələrəm.

Vədələşdikləri kimi, Qabil Filologiya fakültəsinə gəlir. O vaxt bir mühazirə 80 dəqiqə çəkirdi. Qabil danışır-danışır və qırx dəqiqədən sonra sözü qurtarır. Üzünü Nizami müəllimə tutur ki, “Vsyo. Mən qurtardım”. Nizami müəllim də Qabilə tələbələr adından minnətdarlığını bildirir. Sonra yavaş-yavaş düşürlər dekanata. Girirlər dekanın otağına. Qapını açarla bağlamırlar. Süfrə salınır. (O vaxt restorana, kafeyə getmək mümkün deyildi. Qiymətlər çox yuxarıydı.) Nizami müəllim kasıbın olanından düzür süfrəyə. Bir sağlıqdan sonra o vaxt hələ Xalq yazıçısı olmayan müəllimim, professor Gülhüseyn Hüseynoğlu gəlib çıxır. Məclis qızışır. İkinci sağlıq da deyilib, badələr qaldırılır. Üçüncü sağlıqdan sonra katibə içəri girib deyir ki, “Nizami müəllim, rektor Murtuz Ələsgərov fakültəyə gəlib”. Nizami müəllim məclis əhlindən üzr istəyib çıxır dəhlizə. Murtuz müəllimlə görüşür. Amma dekanatlığa dəvət etməyə, məlum səbəblərə görə  cürət eləmir. Bunu Murtuz müəllim də o saat duyur.

–      Kim var otaqda?

–      Qabil müəllim. 5-ci kurslara dərs deməyə gəlmişdi. İndi çay içir.

–      Nə gözəl? Gedək Qabil müəllimlə görüşüm, – deyə Murtuz müəllim dekanın otağına tərəf gedir. İçəri girir. Qabillə görüşüb-öpüşür. Və Qabil ev yiyəsi kimi onu “çay”a dəvət edir. Murtuz müəllimsə gözlənilmədən “Mən bundan içmirəm. Nizami, viski varındı?” deyə üzünü dekana tutur. Nizami müəllim tezcənə viski təşkil edir. Məclis qızışır. Bir saat, iki saat, üç saat... Necə deyərlər, Qabil Filologiya fakültəsində 40 dəqiqə dərs deyir, 3 saat yeyib-içir. Özü də ki, rektor Murtuz müəllimlə. Mənim dilimlə desək, o çox böyük sadə insanla.

Həmin gündən Murtuz müəllim filologiya fakültəsinə hər gələndə soruşurmuş:

–      Nizami, Qabil burdadı?

 

MURTUZ MÜƏLLİM, AMMA NƏZƏRƏ AL...

Vaxt keçir. Murtuz Ələsgərov Milli Məclisin sədri seçilir. Qabilin Opera və Balet teatrında, Prezident Heydər Əliyevin iştirak etdiyi 70 illik yubiley tədbirindən sonra, spiker kimi şairi parlamentə dəvət edir. Təbrik edir. Ona müxtəlif kitablar, bloknotlar, qələmlər hədiyyə edir.

Üstündən beş il keçir. Hansısa dövlət tədbirində rastlaşırlar. Hamının içində Murtuz müəllim uca səslə:

–      Ay Qabil, təbrik edirəm. 75 yaşın mübarək. Bu günlərdə səni dəvət edib, rəsmi surətdə təbrik edəcəyəm.

–      Çox sağ ol, ay Murtuz müəllim. Amma bir şeyi nəzərə al. Kitabım da var, bloknotum da, ruçkam da...

 

İKİ YAŞ BÖYÜK OLMAĞIN ÜSTÜNLÜYÜ

 

Qabil 1926-cı il təvəllüd idi. Murtuz Ələsgərov isə 1928. Cəmi iki yaş fərqləri vardı. Mən bunu bir mötəbər tədbirin televiziyada– Milli Məclisin Ermənistan-Azərbaycan, Dağlıq Qarabağ münaqişəsinin sülh yolu ilə həll olunması prosesinə aid məsələnin müzakirəsinə həsr edilmiş iclasın  canlı yayımı zamanı bildim. Qabilin çıxışının başlanğıcı belə oldu:

– Hörmәtli Murtuz müәllim! Mәni buraya dәvәt etdiyinizә görә qәlәm dostlarım adından sizә tәşәkkür edirәm. Mәn sizdәn iki yaş böyüyәm. Ona görә dә mәnә iki dәqiqә әlavә vaxt verin...

 

MƏN YEDDİ MƏRTƏBƏ YUXARIDAYAM

Yuxarıda qeyd etdiyim kimi Prezident Heydər Əliyevin atama bağışladığı mənzildə mən yaşayırdım. Atam xəstələnəndən sonra anamla bizə köçdülər. Ömrünün son il yarımını bir yerdə yaşadıq. Bloka girəndə Murtuz müəllimi qoruyan XDMX əməkdaşları çox hörmətlə, nəzakətlə atamla görüşərdilər. Atam da onlarla hal-əhval tutardı. Kefi kök olanda soruşurdu:

–      Murtuz müəllim hansı mərtəbədə yaşayır?

–      11-ci mərtəbədə, Qabil müəllim.

–      Hə? Yox, mən ondan 7 mərtəbə yuxarıdayam.
 

SON

Qabil Murtuz müəllimdən beş il əvvəl rəhmətə getdi. Düz üç dəfə Murtuz müəllim çadıra gəldi. Mənə başsağlığı verdi. Vəzifədən çıxmasına baxmayaraq, MM-in sədri kimi gəzdiyi dövlət maşını (əvvəlki nömrəsi saxlanılmaqla), cangüdənləri öz qüvvəsində saxlanılmışdı. XDMX əməkdaşları da öz postlarında idilər. Fəxr edirəm bu cür Əliyevçiylə və belə bir şəxsiyyətin ailəsiylə indi də qonşu olduğuma görə.


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Güclü külək Mingəçevirdə fəsadlar törətdi
18.02.2019, 22:14

Güclü külək Mingəçevirdə fəsadlar törətdi

Məmmədyarovla Mnatsakanyanın görüşməmə səbəbi açıqlandı
18.02.2019, 21:57

Məmmədyarovla Mnatsakanyanın görüşməmə səbəbi açıqlandı

“Kölgə iqtisadiyyatı”na ağır zərbə vurulub” -  Səfər Mehdiyev
18.02.2019, 21:34

“Kölgə iqtisadiyyatı”na ağır zərbə vurulub” - Səfər Mehdiyev

Deputatdan azərbaycanlılarla çeçenlərin davası barədə bəyanat
18.02.2019, 21:16

Deputatdan azərbaycanlılarla çeçenlərin davası barədə bəyanat

Sürücülərə XƏBƏRDARLIQ: Bakının bu yollarında sürət həddi endirildi
18.02.2019, 21:01

Sürücülərə XƏBƏRDARLIQ: Bakının bu yollarında sürət həddi endirildi

Dəmir yolu ilə yük daşımaları artıb
18.02.2019, 20:58

Dəmir yolu ilə yük daşımaları artıb

“Azərbaycan millisinin baş məşqçisi olduğum üçün xoşbəxtəm” - Nikola Yurçeviç
18.02.2019, 20:46

“Azərbaycan millisinin baş məşqçisi olduğum üçün xoşbəxtəm” - Nikola Yurçeviç

Sensasiya! - “Armani” daşnak firmasıdır - Əməkdar juralistdən SOS siqnalı
18.02.2019, 20:35

Sensasiya! - “Armani” daşnak firmasıdır - Əməkdar juralistdən SOS siqnalı

Suriyada partlayış: 9 ölü
18.02.2019, 20:28

Suriyada partlayış: 9 ölü

Naxçıvan döyüş hazırlığı vəziyyətinə gətirildi
18.02.2019, 20:16

Naxçıvan döyüş hazırlığı vəziyyətinə gətirildi

Bakıda işə gedən kişi itkin düşdü
18.02.2019, 20:01

Bakıda işə gedən kişi itkin düşdü

Salyanda kürəkən qayınatasının mal-qaranı oğurladı
18.02.2019, 20:00

Salyanda kürəkən qayınatasının mal-qaranı oğurladı

18.02.2019, 19:52

"Buta Airways"ın təyyarəsində nasazlıq yarandı

Əhalinin gəlirləri 6%-dən çox artıb
18.02.2019, 19:43

Əhalinin gəlirləri 6%-dən çox artıb

99 dövlət əmlakı özəlləşmədə - VAXT
18.02.2019, 19:34

99 dövlət əmlakı özəlləşmədə - VAXT

Milli Məclisin 6 deputatı ATƏT-in sessiyasına gedir
18.02.2019, 19:25

Milli Məclisin 6 deputatı ATƏT-in sessiyasına gedir

Azərbaycan millisi Latviya ilə qarşılaşacaq
18.02.2019, 19:16

Azərbaycan millisi Latviya ilə qarşılaşacaq

Sumqayıtdakı görüşdə tələbənin prezidentdən xahişi - Video
18.02.2019, 19:07

Sumqayıtdakı görüşdə tələbənin prezidentdən xahişi - Video

Mehriban Əliyevanın tapşırığı ilə tanınmış teleaparıcı Rafiq Hüseynovun barelyefi hazırlandı - FOTOLAR
18.02.2019, 18:58

Mehriban Əliyevanın tapşırığı ilə tanınmış teleaparıcı Rafiq Hüseynovun barelyefi hazırlandı - FOTOLAR

Büdcədə 800 milyon manatdan çox qalıq YARANDI
18.02.2019, 18:50

Büdcədə 800 milyon manatdan çox qalıq YARANDI

Məhkəmə insan alverinə görə həbs olunan 26 yaşlı qadını azadlığa buraxdı
18.02.2019, 18:42

Məhkəmə insan alverinə görə həbs olunan 26 yaşlı qadını azadlığa buraxdı

“Star” Azərbaycanın Türkiyəyə ən böyük yatırımıdır - Şamil Ayrım
18.02.2019, 18:34

“Star” Azərbaycanın Türkiyəyə ən böyük yatırımıdır - Şamil Ayrım

Məni vurmaq üçün hər cür şeytani əməllərə əl atdılar - AzTV-nin eks-müxbiri   
18.02.2019, 18:27

Məni vurmaq üçün hər cür şeytani əməllərə əl atdılar - AzTV-nin eks-müxbiri  

Əfqanıstandakı sülhməramlılarımızın bir qrupu Azərbaycana qayıtdı - FOTO
18.02.2019, 18:21

Əfqanıstandakı sülhməramlılarımızın bir qrupu Azərbaycana qayıtdı - FOTO

İlk verilişin ilk təəssüratı
18.02.2019, 18:15

İlk verilişin ilk təəssüratı

Əlilliyin müəyyən olunmasında yeni meyarlar tətbiq olunacaq - Nazir
18.02.2019, 18:08

Əlilliyin müəyyən olunmasında yeni meyarlar tətbiq olunacaq - Nazir

Qarabağ İcmasının üzvləri Ombudsmanın yanına gəldilər   
18.02.2019, 18:01

Qarabağ İcmasının üzvləri Ombudsmanın yanına gəldilər  

Dünyanın ölkələrinin vətəndaşları Xocalıya ədalət istədilər - VİDEO
18.02.2019, 18:01

Dünyanın ölkələrinin vətəndaşları Xocalıya ədalət istədilər - VİDEO

Şəmkirdə qızına təcavüz edən ata həbs olundu   
18.02.2019, 17:53

Şəmkirdə qızına təcavüz edən ata həbs olundu  

İlham Əliyevin hər bir uğuru Əli Kərimlini stressə salır - Əli Həsənovun YAZISI
18.02.2019, 17:49

İlham Əliyevin hər bir uğuru Əli Kərimlini stressə salır - Əli Həsənovun YAZISI

Tələbələr 9 quruma təcrübəyə göndərildilər   
18.02.2019, 17:41

Tələbələr 9 quruma təcrübəyə göndərildilər  

Koçaryanın oğluna qarşı da cinayət işi açıldı
18.02.2019, 17:35

Koçaryanın oğluna qarşı da cinayət işi açıldı

Manatın sabaha olan məzənnəsi
18.02.2019, 17:34

Manatın sabaha olan məzənnəsi

Yaradılan qiymət artımı ajiotajının səbəbi nədir?
18.02.2019, 17:31

Yaradılan qiymət artımı ajiotajının səbəbi nədir?

Maaşlar, pensiyalar bundan sonra da qaldırılacaq - Prezidentlə sumqayıtlıların maraqlı DİALOQU 
18.02.2019, 17:21

Maaşlar, pensiyalar bundan sonra da qaldırılacaq - Prezidentlə sumqayıtlıların maraqlı DİALOQU 

“Ermənistan cəmiyyəti müharibəyə hazır deyil” – Keçmiş kəşfiyyatçı
18.02.2019, 17:14

“Ermənistan cəmiyyəti müharibəyə hazır deyil” – Keçmiş kəşfiyyatçı

Nazirliyin əməkdaşları Almaniya təcrübəsini öyrəndi
18.02.2019, 17:03

Nazirliyin əməkdaşları Almaniya təcrübəsini öyrəndi

Milli Məclisin komitə sədrləri gənclərlə görüşdü
18.02.2019, 16:45

Milli Məclisin komitə sədrləri gənclərlə görüşdü

Nazirliyə “Uğur-2018” mükafatı verildi   
18.02.2019, 16:45

Nazirliyə “Uğur-2018” mükafatı verildi  

Din xadimləri Azərbaycan və Çeçen xalqlarını təxribatlara uymamağa çağırıb - VİDEO
18.02.2019, 16:28

Din xadimləri Azərbaycan və Çeçen xalqlarını təxribatlara uymamağa çağırıb - VİDEO

Ombudsmandan Xocalı soyqırımı ilə bağlı bəyanat 
18.02.2019, 16:23

Ombudsmandan Xocalı soyqırımı ilə bağlı bəyanat 

Azərbaycan Dillər Universiteti məhkəməyə müraciət edəcək
18.02.2019, 16:21

Azərbaycan Dillər Universiteti məhkəməyə müraciət edəcək

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində yeni direktor TƏYİNATI
18.02.2019, 16:06

Kənd Təsərrüfatı Nazirliyində yeni direktor TƏYİNATI

Almaniya Qarabağ separatçılarına silah satıb? - FOTO
18.02.2019, 16:05

Almaniya Qarabağ separatçılarına silah satıb? - FOTO

Sumqayıtda yeni iş yerləri açılacaq - Prezident anons etdi
18.02.2019, 15:56

Sumqayıtda yeni iş yerləri açılacaq - Prezident anons etdi

“Quş qripi” ilə bağlı monitorinq keçiriləcək
18.02.2019, 15:55

“Quş qripi” ilə bağlı monitorinq keçiriləcək

Belçikada Qüdslə bağlı beynəlxalq sərgi keçirilib
18.02.2019, 15:50

Belçikada Qüdslə bağlı beynəlxalq sərgi keçirilib

YAP Rüstəm İbrahimbəyova CAVAB VERDİ: “Uğurlara həmmüəlliflik etmək istəyənlər çoxdur”   
18.02.2019, 15:35

YAP Rüstəm İbrahimbəyova CAVAB VERDİ: “Uğurlara həmmüəlliflik etmək istəyənlər çoxdur”  

Baş Prokurorluq işə qəbul elan etdi
18.02.2019, 15:31

Baş Prokurorluq işə qəbul elan etdi

Yas məclisini idarə edən molla pul almalıdırmı?   
18.02.2019, 15:23

Yas məclisini idarə edən molla pul almalıdırmı?  

ARXİV