13 dekabr 2018, Cümə axşamı
Ana Səhifə - CƏMİYYƏT - “Arxivdə Azərbaycandakı “KQB” agenturası barədə izlər hələ də qalır”
“Arxivdə Azərbaycandakı “KQB” agenturası barədə izlər hələ də qalır”
22.09.2018, 16:04

Dövlət Təhlükəsizliyi Xidməti (DTX) erməni-daşnak qüvvələrinin terror əməllərini sübut edən arxiv sənədlərini yayıb.

 

Məxfiliyi götürülən həmin sənədlər düşmənin iç üzünü ortaya qoydu. Arxiv materiallarında qeyd olunur ki, 1813-cü ildə Gülüstan, 1828-ci ildə isə Türkmənçay müqavilələrinin imzalanması ilə Azərbaycanın tarixi və əzəli torpaqlarının bölünməsi başa çatmadı, əksinə, ərazilərimizin zorla qoparılması prosesi düşmən qüvvələrin himayəsi, təhriki və bilavasitə iştirakı ilə ardıcıl xarakter aldı və davam etdi.

 

Məxfi arxivlərin açılmasının əhəmiyyəti haqqında Modern.az-a danışan Azərbaycanın sabiq milli təhlükəsizlik nazirinin müavini Sülhəddin Əkbər məxfi sənədlərin açılması qaydalarını da izah edib. S. Əkbər diqqətə çatdırıb ki, hər bir demokratik dövlət öz sirləri haqqında qanunlar qəbul edib:

“Azərbaycan qanunvericiliyində də məxfi arxivlər haqqında müddəlar mövcuddur. Dövlət sirlərinin hansı kateqoriyasının nə qədər müddətdən sonra açıla bilməsi haqqında qanunda müddəlar göstərilməlidir. Qeyd etdiyim kimi, belə tənzimləmələr yalnız demokratik ölkələrdə var. Qeyri-demokratik ölkələr isə arxiv materiallarını heç vaxt açımır. Hüquqi dövlətlər insanların informasiya əldə etmək hüququnu nəzərə alıb, məxfi məlumatlara belə açılması üçün müəyyən zaman müddəti qoyur. Zaman müddəti hesablanarkən, əsaslandırılmış, məntiqli və rasional prinsiplər olmalıdır. Burada dövlətin milli, operativ maraqları, arxivlərdə adıçəkilən şəxslərin təhlükəsizliyi, onların və ailə üzvlərinin həyatı, bir çox milli, mənəvi-əxlaqi və psixoloji məsələlər diqqətdə saxlnamlıdır.

 

Bəzi sənədlər isə açılsa belə, onların bir qisminə gizlilik qoyulur. Məsələn, ABŞ bu yaxıınlarda müəyyən arxiv materiallarını açdı, halbuki sənəddə bəzi şəxslərin adı, ərazilərin qeyd olunduğu hissələr gizlədilmişdi. Arxivlərin açılması prosesində “qızıl orta” tapılmalı, vətəndaşların informasiya almaq hüququ və dövlətin milli maraqları təmin olunmalıdır. Müəyyən olunan “Qızıl orta”da müddət və arxivlərin açılmasının forması, qaydaları dəqiq göstərilməlidir. Cəmiyyət arxivləri ancaq “hansısa agentlərin adlarının qeyd olunduğu sənəd” hesab edir. Reallıq odur ki, məxfi arxivlərdə tək agentlərdən söhbət getmir. Xarici ölkələrin Azərbaycanda apardığı kəşfiyyat, əməliyyat tədbirlərinin, bəzi prosedurları əhatə edən topluların açılmasından söhbət gedir. Xarici dövlətlərin Azərbaycanla bağlı apardığı siyasətin müsbət məqamları da məxfi sənədlərdə əks olunur”.

 

Arxivlərin açılan hissəsinin tarixi materiallar olduğunu vurğulayan təhlükəsizlik eksperti bu sənədlərin Azərbaycan üçün təhlükə yaratmadığını bildirib:

“Hətta Azərbaycanın xarici siyasət, milli maraqları üçün müsbət məqamlar qeyd olunub. Digər tərəfdən alimlərimizin, eksperetlərimizin elmi araşdırmalar aparması üçün açılan məxfi sənədlər böyük mənbədir”.

 

Sovet hakimiyyəti illərini və müstəqillik dövründən sonrakı mərhələni əks etdirən arxiv materiallarının açılmasının mümkün olub-olmamasına gəlincə, S. Əkbər Sovet hökumətinin bu dövrə aid arxivləri təmizlədiyini deyib:

 

“Arxivdə açılası çox məxfi sənədlər var. Həm tarixi araşdırma, həm də cəmiyyətin informasiya əldə etməsi baxımından önəmli məqamlar yer alıb. Kimsə arxivlərin açılması ilə keçmiş SSRİ “KQB”-nə “işləyən” agenturanın adının açıqlanacağını düşünürsə, yanılır.

 

Çünki 1990-cı ildə 20 yanvar hadisəsi baş verdikdə, Azərbaycanda Milli Azadlıq Hərəkatı canlandıqda Kreml həmin arxivləri təmizlədi. Xüsusi qiymətli agentura haqqında məlumatlar, əməliyyat işləri də məxfi sənədlərdən çıxarılıb. “KQB” agenturası barədə “izlər” isə qalır və onları təqib edərək, araşdırmaçılar müəyyən məqamları üzə çıxara bilərlər.

 

SSRİ dövrünü əks etdirən bütün arxivlər açılmalıdır. Söhbət işğalçı rejimin Azərbaycanda apardığı işlərdən, qurduğu agentura şəbəkəsindən gedir. Burada heç bir sirr ola bilməz. Azərbaycan xalqı həm işğalçının, həm də ona xidmət edən qüvvələrin kimliyini, fəaliyyətini öyrənməlidir. Belə olarsa, Azərbaycanın milli təhlükəsizlik maraqlarına ancaq müsbət yöndə təsir edər. Arxivlərin bu hissəsinin açılması ilə vətəndaş qarşıdurmasının yaşanacağını düşünüənlər isə səhv edir. Bilərəkdən belə rəy formalaşdırırlar ki, arxivlərdəki bu sənədlər açılmasın”.

 

S. Əkbər Azərbaycanın müstəqillik dövrünü iki hissəyə ayırıb:

“Birincisi, Azərbaycanın formal müstəqillik dövrü – Kamran Bağırov, Əbdürrəhman Vəzirov və Ayaz Mütəllibovun hakimiyyətdə olduğu illərdir. Bu müddətdə Moskvadan asılılıq davam edir, Rusiya strateji nəzarəti əlində saxlayırdı. İkinci mərhələ isə Azərbaycanda Milli Azadlıq Hərəkatının qalib gəlməsi,  Əbülfəz Elçibəyin prezident seçilməsindən sonrakı dövrdür. Azərbaycanın formal olaraq, müstəqil sayıldığı birinci mərhələ Sovet hakimiyyətinin davamı olduğuna görə, həmin dövr əks etdirən bütün arxivlər açılmalıdır. Lakin bu çox qısa müddətdir və böyük material yoxdur.

 

Azərbaycanın həqiqi müstəqillik əldə etdiyi, xüsusi xidmət orqanlarının milli təhlükəsizlik siyasəti apardığı illərə xüsusi yanaşmaq lazımdır. Müasir dövr üçün dövlət sirri haqqında qəbul edilən demokratik qanunlar təmin olunmalıdır.

Ayrı-ayrı şəxslərin, qrupların, siyasi partiyaların maraqları ilə məsələyə yanaşmamalıyıq. Dövlət maraqları nəzərə alınmalıdır. Bütün demokratik, hüquqi dövlətlərdə əməl olunan qaydaları tətbiq edərək, məxfi materilların açılıb-açılmaması müzakirə oluna bilər”.

 

Aysel ASLAN


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Yalandan “3 bomba qoyulub” deyən şəxs saxlanıldı
13.12.2018, 11:59

Yalandan “3 bomba qoyulub” deyən şəxs saxlanıldı

Rusiyada İŞİD-i maliyyələşdirən 7 nəfər saxlanıldı
13.12.2018, 11:49

Rusiyada İŞİD-i maliyyələşdirən 7 nəfər saxlanıldı

Prezident 2018-ci ilin idman yekunlarına həsr olunan mərasimdə 
13.12.2018, 11:48

Prezident 2018-ci ilin idman yekunlarına həsr olunan mərasimdə 

Nazirlik bayram yarmarkası ilə bağlı YENİLİK etdi 
13.12.2018, 11:48

Nazirlik bayram yarmarkası ilə bağlı YENİLİK etdi 

Neftçalada cari ilin epizootik tədbirləri yekunlaşır
13.12.2018, 11:46

Neftçalada cari ilin epizootik tədbirləri yekunlaşır

Ankarada qatar qəzası - 7 ölü, 46 yaralı - YENİLƏNİB   
13.12.2018, 11:42

Ankarada qatar qəzası - 7 ölü, 46 yaralı - YENİLƏNİB  

Özəl tibb kinikalarında vergi yoxlamaları aparılıb - Nazirlik ciddi nöqsanlardan XƏBƏR VERDİ
13.12.2018, 11:39

Özəl tibb kinikalarında vergi yoxlamaları aparılıb - Nazirlik ciddi nöqsanlardan XƏBƏR VERDİ

Nadir Qafarzadənin 100 min manatını OĞURLADILAR
13.12.2018, 11:20

Nadir Qafarzadənin 100 min manatını OĞURLADILAR

Qarabağ separatçılarının hərbi rəhbərliyi istefaya göndərilib?
13.12.2018, 11:11

Qarabağ separatçılarının hərbi rəhbərliyi istefaya göndərilib?

Ermənistan rəsmisi Bakıya gəlir
13.12.2018, 11:07

Ermənistan rəsmisi Bakıya gəlir

Daşınmaz əmlak kreditləri manatla veriləcək   
13.12.2018, 11:04

Daşınmaz əmlak kreditləri manatla veriləcək  

Pentaqondan Ankaraya XƏBƏRDARLIQ
13.12.2018, 10:54

Pentaqondan Ankaraya XƏBƏRDARLIQ

Azərbaycanda dollar kreditlərinin verilmə qaydası DƏYİŞDİ   
13.12.2018, 10:48

Azərbaycanda dollar kreditlərinin verilmə qaydası DƏYİŞDİ  

“UNEC-dən dünyaya” – tələbələr danışır...
13.12.2018, 10:48

“UNEC-dən dünyaya” – tələbələr danışır...

15 yaşlı qızı evlənmək məqsədi ilə qaçırdılar
13.12.2018, 10:42

15 yaşlı qızı evlənmək məqsədi ilə qaçırdılar

Azərbaycan nefti bahalaşdı
13.12.2018, 10:41

Azərbaycan nefti bahalaşdı

Tahir Salahovun yubiley sərgisi keçiriləcək
13.12.2018, 10:41

Tahir Salahovun yubiley sərgisi keçiriləcək

Qanunsuz ov edənlər saxlanıldı
13.12.2018, 10:37

Qanunsuz ov edənlər saxlanıldı

Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri beynəlxalq olimpiadada iştirak ediblər
13.12.2018, 10:37

Bakı Ali Neft Məktəbinin tələbələri beynəlxalq olimpiadada iştirak ediblər

Kapital Bank-da “Könüllülər”in məzun günü keçirilib   
13.12.2018, 10:35

Kapital Bank-da “Könüllülər”in məzun günü keçirilib  

Sabunçuda 30-dan çox sürücü cərimələndi
13.12.2018, 10:24

Sabunçuda 30-dan çox sürücü cərimələndi

Lavrov bu gün Bakıya gəlir
13.12.2018, 10:05

Lavrov bu gün Bakıya gəlir

Daha 1115 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəmə qərarı verildi
13.12.2018, 09:40

Daha 1115 şəhidin vərəsəsinə birdəfəlik ödəmə qərarı verildi

Sünnət toyları...   
13.12.2018, 09:35

Sünnət toyları...  

Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu
13.12.2018, 09:18

Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu

16 yaşlı qız itkin düşüb   
13.12.2018, 08:54

16 yaşlı qız itkin düşüb  

Tereza Meyi istefaya göndərə bilmədilər   
13.12.2018, 08:41

Tereza Meyi istefaya göndərə bilmədilər  

“Qarabağ” bu gün AvroLiqada son oyununa çıxır
13.12.2018, 08:24

Qarabağ” bu gün AvroLiqada son oyununa çıxır

Çempionlar Liqasında bütün 1/8 finalçılar bəlli oldu - SİYAHI
13.12.2018, 08:21

Çempionlar Liqasında bütün 1/8 finalçılar bəlli oldu - SİYAHI

Sərkərdə Teymurun ABŞ-da yaşayan adaşı...
13.12.2018, 08:09

Sərkərdə Teymurun ABŞ-da yaşayan adaşı...

Manat günə bu MƏZƏNNƏ ilə başladı
13.12.2018, 08:08

Manat günə bu MƏZƏNNƏ ilə başladı

Gürcüstan parlamentində büdcə ilə bağlı səsvermə baş tutmayıb
13.12.2018, 00:54

Gürcüstan parlamentində büdcə ilə bağlı səsvermə baş tutmayıb

Qurban Qurbanovun Londondakı mətbuat konfransına cəmi 3 jurnalist gəlib - FOTO
13.12.2018, 00:33

Qurban Qurbanovun Londondakı mətbuat konfransına cəmi 3 jurnalist gəlib - FOTO

Bərdədə avtomobil 13 yaşlı məktəbli qızı vurdu
13.12.2018, 00:14

Bərdədə avtomobil 13 yaşlı məktəbli qızı vurdu

Çempionlar Liqası 6-cı tur – “MOİK” “Real”ı Madriddə darmadağın etdi
13.12.2018, 00:00

Çempionlar Liqası 6-cı tur – “MOİK” “Real”ı Madriddə darmadağın etdi

Ərdoğan Suriyada yeni hərbi əməliyyatların anonsunu Verdi
12.12.2018, 23:41

Ərdoğan Suriyada yeni hərbi əməliyyatların anonsunu Verdi

Mingəçevirdə sərnişin avtobus sürücüsünü döydü
12.12.2018, 23:23

Mingəçevirdə sərnişin avtobus sürücüsünü döydü

Azərbaycan nefti ucuzlaşır
12.12.2018, 23:09

Azərbaycan nefti ucuzlaşır

Sabunçuda 3 otaqlı ev yanıb
12.12.2018, 22:48

Sabunçuda 3 otaqlı ev yanıb

Azərbaycanda qızıl ucuzlaşıb
12.12.2018, 22:34

Azərbaycanda qızıl ucuzlaşıb

Trampın keçmiş vəkili həbs edildi
12.12.2018, 22:19

Trampın keçmiş vəkili həbs edildi

Bakı-Quba yolunda piyadanı maşın vuraraq öldürüb
12.12.2018, 22:05

Bakı-Quba yolunda piyadanı maşın vuraraq öldürüb

Braziliyanın Azərbaycandakı səfirinin diplomatik fəaliyyəti başa çatıb
12.12.2018, 21:43

Braziliyanın Azərbaycandakı səfirinin diplomatik fəaliyyəti başa çatıb

Fransada 720 polis əməkdaşı bir şübhəlinin axtarışı ilə məşğuldur
12.12.2018, 21:30

Fransada 720 polis əməkdaşı bir şübhəlinin axtarışı ilə məşğuldur

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi Heydər Əliyevin xatirəsini yad edib
12.12.2018, 21:22

Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi Heydər Əliyevin xatirəsini yad edib

SWIFT-in baş direktoru istefaya gedib
12.12.2018, 21:11

SWIFT-in baş direktoru istefaya gedib

Bakıda əhaliyə göstərilən xidmətlərin dəyəri 4 milyard manatdan çox olub
12.12.2018, 20:54

Bakıda əhaliyə göstərilən xidmətlərin dəyəri 4 milyard manatdan çox olub

Türkap rəhbəri Heydər Əliyevin heykəlini ziyarət etdi
12.12.2018, 20:46

Türkap rəhbəri Heydər Əliyevin heykəlini ziyarət etdi

Ermənistanın yeni parlamenti nə vaxt toplaşacaq?
12.12.2018, 20:37

Ermənistanın yeni parlamenti nə vaxt toplaşacaq?

İranda sərnişin daşımaq üçün təyyarə çatışmır
12.12.2018, 20:12

İranda sərnişin daşımaq üçün təyyarə çatışmır

ARXİV