16 yanvar 2019, Çərşənbə
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - Azərbaycanda quşların sayı niyə azalır?..  
Azərbaycanda quşların sayı niyə azalır?..  
21.12.2018, 08:57

Son illərə qədər Azərbaycanda çox sayda quş növlərinə rast gəlinirdi. Amma bu günlərdə quşların həm say olaraq, həm də növlərinin azaldığı iddia edilir. Elə regionlarda yaşayan insanların sözlərinə görə, bəzi ərazilərdə qaratoyuq kimi quşlara çox az rast gəlinir.

Ölkəmizdə quş növlərinin azalmasının səbəbi nə ilə izah edilir?

Bu barədə Modern.az-a danışan Azərbaycan Ornitoloji Cəmiyyətinin sədri Elçin Sultanovun sözlərinə görə, quşların azalması barədə iddialar həqiqəti əks etdirmir. E. Sultanov bölgələrdə qaratoyuq quş növünün azalmasının səbəbini ovçuların artması ilə əlaqələndirib:


“Ümumiyyətlə, dünyada insanların sayı artır, vəhşi təbiətin yeri isə azalır. Ona görə, əksər quş növləri məhv olmağa doğru gedir. Bunun qarşısını almağın yeganə yolu qoruqların, parkların yaradılması, heyvan və quş növlərinin elə təbiətdə mühafizə edilməsidir.

Azərbaycan da dünyanın tərkib hissəsi kimi, bu proseslərə daxildir.

Mənim şəxsi tədqiqatlarıma görə, qaratoyuq quşları Azərbaycanda azalmayıb. Lakin hansı bölgədə azalıbsa, bunun konkret səbəbləri var. Regionlarda əksər uşaqlar əldə düzəltdikləri alətlərlə qaratoyuğu həmişə ovlayıb, yeyiblər. Həmçinin, kiçik tüfənglərdən, ov tüfənglərindən istifadə etməklə quşları ovlayırlar. Qaratoyuq hətta şəhərlərdə də yaşayır və insandan o qədər də qorxmur. Ona görə həmin quşları ovlamaq bir qədər asandır. Ovçuların çox olmasına ehtiyac da yoxdur. Bir neçə insanın bu addımı atması quşun sayının azalmasına səbəb ola bilir”.

E. Sultaov quşların şəhərlərdə azalmasından da danışıb. O qeyd edib ki, Bakı kimi böyük  şəhərlərdə parkların, ağacların və yaşıllıqların çox olması quş növlərinin də artmasına səbəb ola bilər:

“Bakı bir neçə əsr əvvəl  yarımsəhra bölgəsi olub. Burada ilk bağı – Qubernator bağını ruslar salıb. Sovet dövründə isə Bakı tamamilə dəyişdi. Ağacsız, yaşıllıqsız şəhər olmaqdan çıxıb, parkla, yaşıllıqlarla dolu şəhərə çevrildi. Bunun nəticəsi olaraq, 1970-80-ci illərdə  Bakıda məskunlaşan quş növlərinin sayı artdı. Hətta meşə olmasa belə, meşə quşları da qışlamaq üçün Bakını seçirdi.

Zaman keçdikdə bəzi quşların insansevər xüsusiyyətləri yaranır. Məsələn, qeyd etdiyimiz kimi, ölkəmizdə məskunlaşan qara qaratoyuq insandan qorxmur. Halbuki, Rusiyada – Moskva ərazisində heç vaxt bu quşa rast gəlmək olmur. Orada şəhərlərə ağbaş, oxuyan qaratoyuq növləri gəlir. Çünki Rusiyada yaşayan qara qaratoyuq insandan qorxur.

Maraqlı bir məlumatı da qeyd edim. Ukraynada əvvəllər qara qaratoyuq şəhərlərdə yaşamayıb. İnsanlardan qorxduğuna görə, bu növ quşu meşədən gətirib, şəhərdə çoxaltmağa çalışsalar da, onlar yenidən qaçıb, meşəyə qayıdıblar. Sonradan ukraynalılar Polşada şəhərdə məskunlaşan qara qaratoyuqları Kiyevdə çoxaltmağa cəhd göstərdilər. Bu isə baş tutdu”.

Son illərdə bildirçinin ev quşları kimi ətindən və yumurtasından istifadə edilməsinə toxunan mütəxəssis bu vəziyyətin bildirçinlərin sayını azaltmayacağını söyləyib. E.Sultanovun sözlərinə görə, qəfəsdə ev quşu kimi saxlanan bildirçin Azərbaycanda yaşayan bildirçin növü deyil:

“Bizim istifadə etdiyimiz yapon bildirçinidir. Bu, ayrı növ sayılır. Ev bildirçini tamamilə başqa cür səs çıxarır, oxuyur. Eyni zamanda, döş tüklərinin rənginə görə də bu bildirçin növü bizim ərazilərimizdə yaşayan bildirçindən fərqlənir. Ev bildirçinini təbiətə buraxsaq, yaşaya bilməz.

Keçmişdə bizim ərazilərimizdə yaşayan bildirçinə dağ ərazilərində rast gəlinirdi. Amma son zamanlar ən adi çoxalan quş kimi Aran rayonlarına yayılıb. Demək olar, bu ərazilərdə çox sayda bildirçinin səsi eşidilir. Xüsusi olaraq qeyd etmək istəyirəm ki, quş və heyvan növləri sabit artıb-azalmır. İqlim şəraitinə, ərazinin xüsusiyyətinə uyğun bütün bitki və heyvanların sayı artıb-azalır. Məsələn, hazırda elə danışdığımız bildirçinin sayı artır. Ola bilər, 10-15 il sonra azalmağa doğru getsin”.


Aysel Aslan
Xəbərin müəllifi
xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Türkiyə ilə sərhəddə partlayış: 9 ölü, 20 yaralı
16.01.2019, 16:37

Türkiyə ilə sərhəddə partlayış: 9 ölü, 20 yaralı

“Kaspi” qəzeti “Nəsimi ili” ilə bağlı müsabiqə elan etdi 
16.01.2019, 16:36

“Kaspi” qəzeti “Nəsimi ili” ilə bağlı müsabiqə elan etdi 

Zakir Həsənov İran ordusunun Baş Qərargah rəisi ilə protokol imzaladı
16.01.2019, 16:33

Zakir Həsənov İran ordusunun Baş Qərargah rəisi ilə protokol imzaladı

Turizm Agentliyi: Səfərləri təxirə salın! - XƏBƏRDARLIQ
16.01.2019, 16:26

Turizm Agentliyi: Səfərləri təxirə salın! - XƏBƏRDARLIQ

Ağalar Bayramova niyə fəxri ad verilmədi…   
16.01.2019, 16:18

Ağalar Bayramova niyə fəxri ad verilmədi…  

“Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirdi
16.01.2019, 16:17

“Xəzər Dəniz Gəmiçiliyi” təhlükəsizlik tədbirlərini gücləndirdi

Vestel yeni konseptlə Bakıda yeni ünvanda 
16.01.2019, 16:13

Vestel yeni konseptlə Bakıda yeni ünvanda 

Azercell-in xidmət mərkəzi indi Bakı Beynəlxalq Avtovağzalında
16.01.2019, 16:09

Azercell-in xidmət mərkəzi indi Bakı Beynəlxalq Avtovağzalında

“Azərsu” da gücləndirilmiş rejimə keçdi
16.01.2019, 16:03

“Azərsu” da gücləndirilmiş rejimə keçdi

Oqtay Şirəliyev baş həkimlərə tapşırıq verdi   
16.01.2019, 15:46

Oqtay Şirəliyev baş həkimlərə tapşırıq verdi  

AQTA-dan dabaq xəstəliyi ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ
16.01.2019, 15:44

AQTA-dan dabaq xəstəliyi ilə bağlı XƏBƏRDARLIQ

Azərbaycanda “quş qripi” monitorinqləri keçirilir
16.01.2019, 15:34

Azərbaycanda “quş qripi” monitorinqləri keçirilir

Binəqədidə hava şəraiti ilə bağlı iclas keçirildi
16.01.2019, 15:33

Binəqədidə hava şəraiti ilə bağlı iclas keçirildi

Üç prezidentin yeni sammiti keçiriləcək
16.01.2019, 15:31

Üç prezidentin yeni sammiti keçiriləcək

Ağstafada 20 Yanvar şəhidlərini anıldı
16.01.2019, 15:28

Ağstafada 20 Yanvar şəhidlərini anıldı

“Azərişıq” sabahdan gücləndirilmiş iş rejimində çalışacaq
16.01.2019, 15:27

“Azərişıq” sabahdan gücləndirilmiş iş rejimində çalışacaq

Nazirlk: Pensiya, müavinət və təqaüdlərdə artım tempi davam edib
16.01.2019, 15:26

Nazirlk: Pensiya, müavinət və təqaüdlərdə artım tempi davam edib

AMEA-nın mətbuat katibinə yeni vəzifə verildi   
16.01.2019, 15:21

AMEA-nın mətbuat katibinə yeni vəzifə verildi  

Sərhədi pozana xəbərdarlıq atəşi açıldı
16.01.2019, 15:15

Sərhədi pozana xəbərdarlıq atəşi açıldı

“Bizim maliyyə resurslarımız, ehtiyatlarımız xarici borcumuzdan 4,5 dəfə çoxdur” - Prezident
16.01.2019, 15:14

“Bizim maliyyə resurslarımız, ehtiyatlarımız xarici borcumuzdan 4,5 dəfə çoxdur” - Prezident

BDU-da imtahanların vaxtı dəyişdirilib
16.01.2019, 15:11

BDU-da imtahanların vaxtı dəyişdirilib

Məmmədyarov-Mnatsakanyan görüşü başlayıb
16.01.2019, 15:06

Məmmədyarov-Mnatsakanyan görüşü başlayıb

“Belə hallar Azərbaycan ailələrinə yaraşmaz”   
16.01.2019, 15:04

“Belə hallar Azərbaycan ailələrinə yaraşmaz”  

Xəstəxanalar adi qrafikdə çalışacaq - RƏSMİ
16.01.2019, 14:54

Xəstəxanalar adi qrafikdə çalışacaq - RƏSMİ

Sabah universitetlərdə də dərs olmayacaq - İmtahanlar təxirə salındı   
16.01.2019, 14:54

Sabah universitetlərdə də dərs olmayacaq - İmtahanlar təxirə salındı  

Milli Məclis sabah komitə iclası keçirəcək   
16.01.2019, 14:52

Milli Məclis sabah komitə iclası keçirəcək  

Xüsusi təhlükəli hidrometeoroloji hadisə haqqında rəsmi xəbərdarlıq - Sabah ehtiyatlı olun!
16.01.2019, 14:40

Xüsusi təhlükəli hidrometeoroloji hadisə haqqında rəsmi xəbərdarlıq - Sabah ehtiyatlı olun!

Mehriban Əliyeva Nikola Sarkozi ilə görüşdü - FOTOLAR
16.01.2019, 14:39

Mehriban Əliyeva Nikola Sarkozi ilə görüşdü - FOTOLAR

Sabahın hava PROQNOZU açıqlandı - Güclü KÜLƏK   
16.01.2019, 14:38

Sabahın hava PROQNOZU açıqlandı - Güclü KÜLƏK  

Ərdoğan-Putin görüşünün detalları açıqlandı
16.01.2019, 14:34

Ərdoğan-Putin görüşünün detalları açıqlandı

İcra Hakimiyyəti polisi təkzib ETDİ: “Rəsulzadənin barelyefi oğurlanıb”
16.01.2019, 14:26

İcra Hakimiyyəti polisi təkzib ETDİ: “Rəsulzadənin barelyefi oğurlanıb

Nazir sabahkı dərsləri təxirə saldı - İki gün məktəb olmayacaq - ƏMR
16.01.2019, 14:08

Nazir sabahkı dərsləri təxirə saldı - İki gün məktəb olmayacaq - ƏMR

Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə “Bizim həyət” layihəsi davam edir
16.01.2019, 14:01

Leyla Əliyevanın təşəbbüsü ilə “Bizim həyət” layihəsi davam edir

Deputatlar, jurnalistlər və valideynlər BDU-da imtahanları izlədi - FOTOLAR
16.01.2019, 13:53

Deputatlar, jurnalistlər və valideynlər BDU-da imtahanları izlədi - FOTOLAR

Putinə qarşı sui-qəsdin qarşısı alındı
16.01.2019, 13:43

Putinə qarşı sui-qəsdin qarşısı alındı

Cərimələrdən gizlənən sürücülərə əlavə cərimə yazılacaq - FOTO  
16.01.2019, 13:42

Cərimələrdən gizlənən sürücülərə əlavə cərimə yazılacaq - FOTO  

Bakıdakı küçələrdən birinə Fərman Salmanovun adı verildi
16.01.2019, 13:36

Bakıdakı küçələrdən birinə Fərman Salmanovun adı verildi

Bakıdakı sosial sığınacaqlar da gücləndirilmiş iş rejiminə keçdi
16.01.2019, 13:17

Bakıdakı sosial sığınacaqlar da gücləndirilmiş iş rejiminə keçdi

Azərbaycanlı fitoterapevt “Cavanlıq içkisi” hazırladı - FOTO   
16.01.2019, 13:10

Azərbaycanlı fitoterapevt “Cavanlıq içkisi” hazırladı - FOTO  

65 vəzifə üçün müsahibənin vaxtı açıqlandı
16.01.2019, 13:02

65 vəzifə üçün müsahibənin vaxtı açıqlandı

Nazirlikdən ifrat təhlükəli hava XƏBƏRDARLIĞI: sabah bəzi yerlərdə işlər dayandırıla bilər   
16.01.2019, 12:45

Nazirlikdən ifrat təhlükəli hava XƏBƏRDARLIĞI: sabah bəzi yerlərdə işlər dayandırıla bilər  

Mehmanxanaya hücum zamanı 15 nəfər öldürüldü
16.01.2019, 12:37

Mehmanxanaya hücum zamanı 15 nəfər öldürüldü

Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi bəyanat yaydı
16.01.2019, 12:36

Qafqaz Müsəlmanları İdarəsi bəyanat yaydı

İlham Əliyev iranlı Baş Qərargah rəisini qəbul etdi
16.01.2019, 12:33

İlham Əliyev iranlı Baş Qərargah rəisini qəbul etdi

Əgər qadın kişiyə xəyanət edirsə... Facebook, İnstagram çıxardanın evi yıxılsın!   
16.01.2019, 12:32

Əgər qadın kişiyə xəyanət edirsə... Facebook, İnstagram çıxardanın evi yıxılsın!  

Yol polisi sürücülərə XƏBƏRDARLIQ etdi   
16.01.2019, 12:17

Yol polisi sürücülərə XƏBƏRDARLIQ etdi  

Ötən il 1250 Azərbaycan vətəndaşı Türkiyədə əmlak alıb
16.01.2019, 12:17

Ötən il 1250 Azərbaycan vətəndaşı Türkiyədə əmlak alıb

Nazirlik pensiyalarla bağlı narazılığa son qoydu   
16.01.2019, 12:09

Nazirlik pensiyalarla bağlı narazılığa son qoydu  

“Rəsulzadə ilə bağlı bu addım prezidentin siyasi iradəsinə qarşı olan davranışdır” - ETİRAZ
16.01.2019, 12:06

“Rəsulzadə ilə bağlı bu addım prezidentin siyasi iradəsinə qarşı olan davranışdır- ETİRAZ

“Azərenerji” də hava şəraiti ilə bağlı xüsusi rejimə keçdi   
16.01.2019, 11:56

“Azərenerji” də hava şəraiti ilə bağlı xüsusi rejimə keçdi  

ARXİV