26 mart 2019, Çərşənbə axşamı
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - “Dənizdəki kiçik bir dalğadan belə elektrik enerjisi almaq olar” - MÜSAHİBƏ
“Dənizdəki kiçik bir dalğadan belə elektrik enerjisi almaq olar” - MÜSAHİBƏ
27.02.2019, 10:24

Söhrab Rəhimov inşaat sektorunun layihələndirməsi, təşkilində yeni texnologiyaların tətbiqi, dayanıqlı arxitektura prinsipləri və müasir rasional fəlsəfəsini dəstəkləyən, 24 illik təcrübəyə sahib ekspertdir. O, müasir texnologiyaların Azərbaycanda tətbiqini və yeni nəsil memarların yetişdirilməsini ən prioritet məsələlərdən sayır.

 

Modern.az memar Söhrab Rəhimovla alternativ enerji ilə öz-özünü təmin edən yeni tip binaların inşası ilə bağlı müsahibəni təqdim edir.

 

- Təbii ehtiyatların tədricən tükənməsi yeni nəsil memarları prinsipial olaraq başqa tip binaların inşasına məcbur edir. Bina nəinki möhkəm və davamlı olmalıdır, o, həm də müasir günün tələbinə cavab verməli, öz funksionallığını təmin etməlidir. Bu barədə nə deyə bilərsiniz? Gələcəyin inşaatı və memarlığı necə olacaq? Bizi nə yeniliklər gözləyir?

 

- Ümumiyyətlə, tükənməyən təbii ehtiyat yoxdur. Hər birinin özünəməxsus ömrü var. Təbii ehtiyatlardan faydalanarkən ətraf mühitin təmiz qalmasına və ən az şəkildə çirklənməsinə önəm verməliyik. Hər hansı ehtiyatın ucuz olması və istifadəsi yalnız tərəzinin bir gözüdür. Ucuzluq biz insanlara lazımdır, təbiət isə ona verilən ziyanı əfv etmir. Azərbaycanda neft-qazdan alınan elektrik enerjisi alternativ yollarla əldə edilən elektrik enerjisinə görə ucuz başa gəldiyi üçün yeni texnologiyaların tətbiqi qiymət baxımından bizə sərfəli deyil. Ancaq bunun belə davam etməyəcəyini bilməliyik və çətin anlara əvvəlcədən hazır olmalıyıq.

Avropada isə alternativ enerjiyə tələbat uzun illər öncə yaranıb. Məsələn, Almaniyada bəzi şəhərlərin istilik enerjisi tələbatı termal suların vasitəsilə reallaşır. Elektrik enerjisi barəsində də geri qalmırlar. Binaların elektrik enerjisinə olan tələbatının bir hissəsini orada quraşdırılmış avadanlıq qarşılayır.

Məsələn, bina elementləri standart hala gətirilə bilər, yəni balkon məhəccərləri yerinə günəş elektrik və isti su panelləri quraşdırıla, pəncərə şüşələri özəl texnologiya ilə elektrik enerjisi qazandıra bilər. Bakı küləklər şəhəridir, deməli külək enerjisindən istifadə etmək olar. Hətta dənizdə çox kiçik bir dalğadan belə elektrik enerjisi almaq olar. Artıq Avropada istifadə edilən küçə işıqlandırmaları gündüz vaxtı Günəşdən aldığı enerjini saxlayaraq gecə işə salır. Bunun kimi bir çox fikir istehsal etmək olar. Əsas su xətləri üzərində modul olaraq qurula bilən elektrik turbinlərindən elektrik almaq, kənd təsərrüfatının aktiv olduğu yerlərdə bioenerjidən yararlanmaq olar. Bir sözlə gələcəkdə bizi təmiz və israfsız bir dünya gözləyir.

 

- Müasir tipdə inşa edilən binalarda özünü enerji ilə təmin edə biləcək qədər günəş paneli, xüsusi havalandırma sistemi və hətta artıq istifadə edilmiş isti havanın yenidən evin qızdırılması üçün yenidən geri qaytarılması kimi ideyalar mövcuddur. Hətta kifayət qədər eksperimental tikililər də var. Amma bu ideyaların kütləvi olmadığını görürük. Nə zaman bu tip tikinti və memarlıq hər yerə çatacaq? Köhnə inşaatdan imtina üçün nə tələb olunur?

 

- Bizdə mövcud elektrik enerjisi alternativ enerjidən ucuz başa gəldiyi üçün kütləvi istehsalatdan söz gedə bilməz. Ancaq ən azından bunun layihəsini işləyib gələcək nəsillərə saxlaya bilərik. Ya da fikrimcə, bu yaxın 5 ildə özü reallaşa bilər. Köhnə inşaatdan imtina etmək fərdin özünə aiddir. Təbii ki, biz yeni inşaatda insanların təməl ehtiyaclarını təmin edə bilsək, təməl ehtiyaclarını qarşılamayan köhnə tikililərdən insanlar özləri imtina edəcəklər.  Əgər təməl ehtiyac da SSRİ zamanında sadəcə insanları komfortsuz evlə də olsa, təmin etmək idisə, bu gün onlar dəyişir. İnsanlar daha rahat, gözəl evləri arzu edirlər. Bir də binanın ömrü əbədi deyil, zaman ötdükcə dəyəri azalır. Sovet “xruşovka”ları tədricən sökülərək yeni, daha müasir binalarla əvəzlənəcək. Yeni tikilidə yeni standartları tətbiq etmək olacaq.

 

- Norveçdə kanalizasiyanın istiliyi binaların qızdırılmasına istifadə olunur. Hollandiyada vətəndaşlarda gündüz əmələ gələn artıq enerji isə ümumi sistemə yönəlir. Hətta yararsız suyun təmizlənib texniki məqsədlər üçün yenidən binaya verilməsi kimi yeniliklərdən eşidirik. Amma Azərbaycanda heç bir tip yeniliyin tətbiqindən söz açılmır. Bizə nə mane olur? Neftin qazın bolluğu, ya ildə işıqlı günlərin çoxluğu? Sizə elə gəlmir ki, biz olan ehtiyatlarımıza bir qədər etinasız yanaşırıq?

 

- Bolluq olduğu zaman insan ehtiyatla davranmır. Neft-qaz ehtiyatlarının bolluğu digər sektorların inkişafını əngəlləyib. Özü də bu proses tək bizdə deyil, bütün dünyada baş verib. 20-ci əsr neft-qaz erası kimi tarixə düşüb. Hazırda isə bu ehtiyatlar tükənməkdədir deyə, qabaqcıl ölkələr alternativ mənbələrə üz tutublar.

 

Azərbaycan çox proqressiv ölkədir və istənilən yeniliyə tez uyğunlaşır. Bizə mane olan isə odur ki, ümumiyyətlə bu haqda düşünmək istəməmişik. İstəsəydik, ən azından bu işin texniki-iqtisadi tərəfini araşdırardıq, maliyyə-mənfəət analizini ortaya qoyardıq. Bu işin başlanması üçün vacib amildir. Yeniliklər bəlli bir maliyyə tələb edir, SSRİ-dən miras qalmış təsərrüfatın yenidən qurulmasına zaman lazımdır. Yeni alternativ enerji mənbələri aşkarlandıqca, daha qabaqcıl texnologiyaları tətbiq edəcəyik.

 

- Ölkəmizdə bu tip yeni texnologiyaların geniş yer alması təxminən nə zaman baş verəcək?

 

- Texnologiyalar hazırda hər 5 ildən bir dəyişir. Bu daha çox internet texnologiyalarında özünü göstərir. Tikinti və memarlıqda dəyişikliklər bir qədər daha ləng yayılır, amma bu, qaçılmazdır. Düşünürəm, yaxın 5 ildə bunları yavaş-yavaş görməyə başlayacağıq. Fərdi qaydada bəlkə daha tez görə bilərik, ancaq mən kütləvi olaraq nəzərdə tuturam.

 

N.Maqradze


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Bakıda 45 yaşlı kişi liftdə bıçaqlandı
26.03.2019, 01:02

Bakıda 45 yaşlı kişi liftdə bıçaqlandı

Çin Fransadan 300  "Airbus" alır
26.03.2019, 00:44

Çin Fransadan 300  "Airbus" alır

İsrail hərbçiləri ilə “Həmas” arasında razılaşma
26.03.2019, 00:29

İsrail hərbçiləri ilə “Həmas” arasında razılaşma

Avtomobillər qar uçqunu altında qaldı
26.03.2019, 00:14

Avtomobillər qar uçqunu altında qaldı

Nemət Pənahlı Azərbaycan Xalq Hərəkatından çıxarıldı
25.03.2019, 23:57

Nemət Pənahlı Azərbaycan Xalq Hərəkatından çıxarıldı

Suriyada 3 hərbçisi öldü
25.03.2019, 23:42

Suriyada 3 hərbçisi öldü

Türkiyə millisi Moldovaya heç bir şans vermədi
25.03.2019, 23:27

Türkiyə millisi Moldovaya heç bir şans vermədi

Sərnişin təyyarəsi səhvən başqa şəhərə uçdu
25.03.2019, 23:10

Sərnişin təyyarəsi səhvən başqa şəhərə uçdu

Yardımlıya qar yağdı - VİDEO
25.03.2019, 22:56

Yardımlıya qar yağdı - VİDEO

Gəncədə ata və oğlunu maşın vurdu
25.03.2019, 22:43

Gəncədə ata və oğlunu maşın vurdu

Avropa Birliyi “Breksit”lə bağlı hazırlıqları tamamlayır
25.03.2019, 22:30

Avropa Birliyi “Breksit”lə bağlı hazırlıqları tamamlayır

Meyxanaçı Ağakərim barədə üzücü xəbər
25.03.2019, 22:13

Meyxanaçı Ağakərim barədə üzücü xəbər

Türkiyə ABŞ-ın qərarını pislədi
25.03.2019, 22:00

Türkiyə ABŞ-ın qərarını pislədi

“Gələn oyunlara hazırlıq mənim üçün daha vacibdir” - Nikola Yurçeviç
25.03.2019, 21:42

“Gələn oyunlara hazırlıq mənim üçün daha vacibdir” - Nikola Yurçeviç

BMT-nin Qolan yüksəkliklərinin statusu barədə mövqeyi dəyişməyib
25.03.2019, 21:25

BMT-nin Qolan yüksəkliklərinin statusu barədə mövqeyi dəyişməyib

“Azərbaycan yığmasının texnikalı oyunçuları var” - Rəqib baş məşqçi
25.03.2019, 21:11

“Azərbaycan yığmasının texnikalı oyunçuları var” - Rəqib baş məşqçi

İsrail ordusu Qəzzanı bombalayıb
25.03.2019, 20:56

İsrail ordusu Qəzzanı bombalayıb

Tramp İsrailin Qolan yüksəklikləri üzərindəki suverenliyini tanıdı
25.03.2019, 20:43

Tramp İsrailin Qolan yüksəklikləri üzərindəki suverenliyini tanıdı

Gəncədə ağır qəza: yaralılar var
25.03.2019, 20:27

Gəncədə ağır qəza: yaralılar var

18 nəfər daşqınların qurbanı oldu - VİDEO
25.03.2019, 20:14

18 nəfər daşqınların qurbanı oldu - VİDEO

Azərbaycan millisi Litva ilə bacarmadı
25.03.2019, 20:00

Azərbaycan millisi Litva ilə bacarmadı

Havalar niyə soyuq keçir? - Baş hidroloq aydınlıq gətirdi   
25.03.2019, 17:48

Havalar niyə soyuq keçir? - Baş hidroloq aydınlıq gətirdi  

Azərbaycan - Litva: heyətlər açıqlandı
25.03.2019, 17:40

Azərbaycan - Litva: heyətlər açıqlandı

Tanıdığınız tanışlar: Məşhur yazarı tanıya bildiniz?..   
25.03.2019, 17:17

Tanıdığınız tanışlar: Məşhur yazarı tanıya bildiniz?..   

Universitetlər müəllimlərə nə qədər maaş verir...   
25.03.2019, 16:57

Universitetlər müəllimlərə nə qədər maaş verir...  

Əliyev Paşinyanla 29 martda bu şəhərdə görüşəcək
25.03.2019, 16:24

Əliyev Paşinyanla 29 martda bu şəhərdə görüşəcək

Bakıda mənzildən qadın meyiti tapılıb
25.03.2019, 16:23

Bakıda mənzildən qadın meyiti tapılıb

“Edam günü” bədii filminin növbəti uğuru
25.03.2019, 16:06

“Edam günü” bədii filminin növbəti uğuru

Zaur Darğalı Marneulidə mer olmaq uğrunda mübarizə aparacaq    
25.03.2019, 15:53

Zaur Darğalı Marneulidə mer olmaq uğrunda mübarizə aparacaq  

Əli İnsanov yeni təşkilat yaradır
25.03.2019, 15:48

Əli İnsanov yeni təşkilat yaradır

“Ölkəmizi tanıyaq” tur-aksiyasının iştirakçıları Ağstafadan yola salındı
25.03.2019, 15:35

“Ölkəmizi tanıyaq” tur-aksiyasının iştirakçıları Ağstafadan yola salındı

Türkiyədən ANONS: “Rusiya vətəndaşları daxili pasportla ölkəmizə gələ bilər”
25.03.2019, 15:18

Türkiyədən ANONS: “Rusiya vətəndaşları daxili pasportla ölkəmizə gələ bilər”

“Bölgələrdən bölgələrə” yaradıcılıq festivalı keçiriləcək
25.03.2019, 15:09

“Bölgələrdən bölgələrə” yaradıcılıq festivalı keçiriləcək

Silahlı şəxs 5 nəfəri güllələdi
25.03.2019, 15:05

Silahlı şəxs 5 nəfəri güllələdi

Sabunçuda bağ evlərindən oğurluq edən dəstə tutuldu
25.03.2019, 14:55

Sabunçuda bağ evlərindən oğurluq edən dəstə tutuldu

Türkiyəyə aparılan Eldar Sabiroğlu əməliyyat olunacaq - AÇIQLAMA
25.03.2019, 14:19

Türkiyəyə aparılan Eldar Sabiroğlu əməliyyat olunacaq - AÇIQLAMA

Azərbaycanda məhkum uşaq evindəki azyaşlı qardaşı ilə görüşdürüldü - FOTO   
25.03.2019, 14:02

Azərbaycanda məhkum uşaq evindəki azyaşlı qardaşı ilə görüşdürüldü - FOTO  

Gömrükçülər 2 avtomobildən 14 telefon aşkarladı - FOTO
25.03.2019, 13:39

Gömrükçülər 2 avtomobildən 14 telefon aşkarladı - FOTO

Timoşenko Poroşenkonu həbsxanaya salmaq istəyir
25.03.2019, 13:36

Timoşenko Poroşenkonu həbsxanaya salmaq istəyir

Ali məktəbələrə sənəd qəbulu davam edir - 10 gündə qeydiyyatdan keçənlərin sayı   
25.03.2019, 13:36

Ali məktəbələrə sənəd qəbulu davam edir - 10 gündə qeydiyyatdan keçənlərin sayı  

Fəzail Ağamalı: “Əli İnsanovun siyasi perspektivi yoxdur”   
25.03.2019, 13:21

Fəzail Ağamalı: “Əli İnsanovun siyasi perspektivi yoxdur”  

Azərbaycandakı tənha ahılların sayı AÇIQLANDI
25.03.2019, 13:07

Azərbaycandakı tənha ahılların sayı AÇIQLANDI

80 min Qarabağ veteranı Prezident təqaüdü alacaq
25.03.2019, 13:03

80 min Qarabağ veteranı Prezident təqaüdü alacaq

Ermənistanlı gənclər Qarabağda ölmək istəmirlər - “Azərbaycan vəziyyətdən istifadə etməlidir”
25.03.2019, 12:47

Ermənistanlı gənclər Qarabağda ölmək istəmirlər - “Azərbaycan vəziyyətdən istifadə etməlidir”

Paşinyan generallarla qapalı iclas keçirəcək
25.03.2019, 12:45

Paşinyan generallarla qapalı iclas keçirəcək

Azərbaycan hekayələri Fransada təqdim olundu
25.03.2019, 12:36

Azərbaycan hekayələri Fransada təqdim olundu

Danışan telefon   
25.03.2019, 12:24

Danışan telefon  

Sumqayıtda işıq kəsiləcək - SƏBƏB
25.03.2019, 12:16

Sumqayıtda işıq kəsiləcək - SƏBƏB

Sabahın hava proqnozu açıqlandı - Yağış, külək...   
25.03.2019, 12:06

Sabahın hava proqnozu açıqlandı - Yağış, külək...  

Siyasi “meyit”in dirçəlmək cəhdləri
25.03.2019, 11:59

Siyasi “meyit”in dirçəlmək cəhdləri

ARXİV