19 yanvar 2019, Şənbə
Ana Səhifə - MƏDƏNİYYƏT - “Məşhur filmlərdən məşhur SİTATLAR” - “Bəxt üzüyü”nün dillər əzbəri olan ifadələri: “Adsız dəyirmanda xorez oler"
“Məşhur filmlərdən məşhur SİTATLAR” - “Bəxt üzüyü”nün dillər əzbəri olan ifadələri: “Adsız dəyirmanda xorez oler"
18.08.2015, 10:00

“Bəxt üzüyü” filmi 1991-ci ildə Azərbaycanın xalq şairi, dramaturq Vaqif Səmədoğlunun eyni adlı pyesi əsasında lentə alınıb. Filmin sponsoru  “Qaraqaya”Assosiyasının prezidenti Sədrəddin Daşdəmirov olub. Azərbaycanda həddindən artıq populyar olan film baş rolun ifaçısı xalq artisti Afaq Bəşirqızının arzusu ilə çəkilib.  

Aktrisanın pərəstişkarı olan iş adamı onun üçün nəsə etmək istədiyini bildirib. Afaq Bəşırqızı da əvəzində Sumqayıt Dövlət Dram teatrında bütün ölkəyə sevdirdikləri  “Bəxt üzüyü” tamaşasının film versiyasının çəkilməsini istəyib. Nəticədə bu gün də maraqla baxılan film ərsəyə gəlib.

Modern.az saytı “Məşhur filmlərdən məşhur sitatlar ”  rubrikasını davam etdirir.  Bu dəfə 1991-ci ildə komendant rejiminin ağır vaxtlarında çəkilən, əsgərlərin mane olmasına baxmayaraq, isti aylarda lentə alınan “Bəxt üzüyü” filmidir.

Quruluşçu rejissor Ramiz Əzizbəylinin Orxan Fikrətoğlu ilə bərabər yazdığı ssenari çox uğurlu bir filmin əsasını qoyub. Filmdə Söylü və Moşunun, eləcə də başqa obrazların komik ifaları nə qədər bol olsa da, filmin içindəki kədər qatını qəti azalda bilmir. O zaman öz  “bəxt üzüyü”nü itirib axtarmaqla məşğul olan xalq üçün “Bəxt üzüyü” çox doğma idi. Öz acısı və şirinliyi ilə birgə...    

“Moşu eqologiya budur”

Afaq Bəşirqızının ifa etdiyi Söylü filmin əsas iki maraqlı obrazından biridir. Çıxılmaz vəziyyətdə qalanlar arasında öz hərəkət və davranışları ilə sanki insanları optimist olmağa çalışan bu personaj cəmiyyətin ümumiləşdirilmiş obrazı olan Sevdanı (Gülşad Baxşıyeva) güldürə bilən yeganə şəxsdir. O, hər şeyə rəğmən sözə, milli koloritə xidmət edir:

Qələm demə, öyümüzün dirəyi de”, “Biz tərəflər bunsuz olmer e” (sazı göstərək deyir), “Nənən səni oğlan doğsaydı, indi yəqin Borçalı aşığı idin” deyərək saza-sözə münasibətini göstərir.

Heç nəyə baxmayaraq o savadsız bir insandır. Lakin polisdə “şair Moşu Göyəzənlinin uşaqlarının anası” deyərək öz həyat yoldaşının, “xoşbəxtliy”ə qafiyə tapa bilməyən bir adi bir şairi yüksək zirvədə təsəvvür edir. O, polisə ancaq “nemsə köpəyinoğlu “ deyərək söyə bilər. Ama bu təbiiliyin sayəsində həmin söyüş asnlıqla dillər əzbəri də oldu.

“Qəstomunun yaxası qəribseyib uje medal istiyir”deyərək dövrün mayıf qasımlarını çox güclü xarakterizə edə bilər.  O, polisi ancaq “nemsə köpəyinoğlu” deyərək söyə bilər. Amma bu təbiiliyin sayəsində həmin söyüş asanlıqla dillər əzbəri də oldu.

 Söylü tərəfindən deyilib dillər əzbərinə çevrilən başqa sitatlara da nəzər salaq:

“Belə Dəli Kür, yaralı Araz” (polisə çımxıraraq deyilir); “Sənə diplom verənən dədəsinə lənət”; “Biz tərəfdə arvadı ildə bir dəfə doğmayan kişiyə camaat belə birtəhər baxır e”;

Moşu Göyəzənli ilə duet şəklində dedikləri “Adsız dəyirmanda xorez oler” ifadəsinin məşhurluğundan danışmağa dəyməz. Söylünün “nemsə kopayoğlu” dediyi milis işçisi (Arif Quliyev) epizodik rol olmasına baxmayaraq maraqlı bir obrazdır.

O, “bolşe, zəhrimaranı” bacarmayan, sadəcə, həyatın sərt sistemə atdığı sadə, mülayim bir polis obrazıdır. Filmin sonunda Moşunun maşınının arxasınca qaçaraq “Moşu müəllim, avtafan qaldı” deməsi onun nə dərəcədə sadə insan olduğunu təsdiq edir.

Arif Quliyev çəkiliş zamanı yaradıcı heyətin qaldıqları yerdən filmin çəkildiyi pavilyona polis paltarında gələn zaman özünü sərxoşluğa qoyur. Elə bu zaman maşından bir nəfər boylanaraq “kül sənin milisioner başına... Mənim milisimə bax, ona görə bu gündəyik də” deyir.


“Xoşbaxtlıq, xoşbaxtlıq”

Cəmiyyətin zavallı Sevdanı yamsıladığı bir gündə “xoşbəxtliy”ə qafiyə axtaran şair  Moşu Göyəzənli də filmdəki əsas obrazlardan biridir. O, zəif sözbaz olduğu qədər də sadəlövhdür.

“Optimist nəslin nümayəndələriyik” deyərək,  “babam Qaçaq Kərəmin mehtəri olub” söylənərək bununla fəxr edən şair dəyərlərə qarşı ciddi mühafizəkarlığı ilə seçilir.

Pambıq çölləri, taxıl zəmiləri, başı qarlı dağlar, igid-igid Azərbaycan oğulları” məşhur ifadəsinin sahibinin dilindən deyilən başqa məşhur sitatlara da diqqət edək:

“Qoymayın ayə, İrasim gəlir”,  “Biqeyrət şairə millət heç heykəlmi qoyar” ifadələri Seda (Firəngiz Rəhimbəyova) ilə  dialoq zamanı səsləndirilir.

“Başı xamırlı tut arağı”,  “Şairdə pul nə gəzer ilin-günün bu vaxtında”, “Gedir mənim şotuma tuluğun dolderer” ifadələri də Moşunu maraqlı obraza çevirib. Bu gün də həmin sitatlar yerinə düşəndə işlənilir. Araqla bağlı filmdəki başqa məşhur sitat isə Ramiz Əzizbəylinin qaçaraq onu yıxdığı və araq şüşəsini divara vurduğu Söylüyə dediyi  “Neylədün ağəz, arağın tapılmayan vaxtında” ifadəsidir.   

"Detdom uşaqlarının atası olmur nəçənnik”

“Bəxt üzüyü”nün məşhur sitatlarından danışarkən mütləq Hüseyn obrazından da  (Ayşad Məmmədov) söz açılmalıdır. O, bütün bilik və bacarığına baxmayaraq, cəmiyyətdə öz yerini tapmayan insanların ümumi prototipidir. Bir-birinə laqeyd olan, soyuqluğun baş alıb getdiyi, mənəvi xaosun genişləndiyi bir zamanda onu ancaq içki ağır düşüncələrdən xilas edir. Lakin öz dərdini açıb deyə bilən epizodik rolda çəkilən Zırpının (Muxtar Maniyev) ölümü onun dilini açır və daxili mübarizəsini dilə gətirir. Hüseyn tərəfindən deyilən məşhur sitatlar bunlardır:


“ Yoldaş nəçənnik, görəsən bu dünyada adam adamı nə vaxt başa düşəcək”;   

“Detdom uşaqlarının atası olmur nəçənnik”,

“Mən bu ağacı böyüdəcəyəm, böyüdəcəyəm, ağırlığıma tab gətirsin, sonra da özümü ordan asacağam”,

“İngiltərədə pivənin bakalı iki penidir, bizim pulla havayı”. 

Ömər Xəyyamdan özünəməxsus şəkildə dediyi rübai nəinki o rübaini, hətta Ömər Xəyyamın özünün də daha çox tanınmasına gətirib çıxardı: “ Sən şərab içirsən, mənsə xalq qanı, insaf et hansımız daha qəddarıq ” misralarını bilməyən adam çox azdır. Kifayət qədər dövrün reallığını tragikomik şəkildə əks etdirən, laqeyd insanlarla, soyuq kütlə ilə yarana biləcək fəsadların proqnozlarını verən film bu gün də çox sevilir. Xalq yalnız özünü gördüyü filmləri qəbul edir. Film bugünkü cəmiyyətə də öz “bəxt üzüyü”nün tapılmasında yardımçıdır.

Elmin NURİ

 

 

 


xeber, parlament, ölkə, qarabağ, müsahibə, müəlliflər, təhsil, iqtisadiyyat, reportaj, gündəm, mədəniyyət, dünya, media, ədəbiyyat, fotosöhbət, Azərbaycan, xəbərlər, Russia, Turkey, Azerbaijan, Bakı, Baku

Şərh yaz

Bu kateqoriyadan olan xəbərlər
SON XƏBƏR
Borca görə 19 nəfər tutuldu
19.01.2019, 11:05

Borca görə 19 nəfər tutuldu

Balakən sakinlərindən qanunsuz silahlar götürüldü
19.01.2019, 10:58

Balakən sakinlərindən qanunsuz silahlar götürüldü

Polis axtarışda olan şəxsi saxladı
19.01.2019, 10:54

Polis axtarışda olan şəxsi saxladı

Kosmik peykləri məhv edəcək RAKET - 17 dəqiqəyə 3 min kilometr uçdu 
19.01.2019, 10:41

Kosmik peykləri məhv edəcək RAKET - 17 dəqiqəyə 3 min kilometr uçdu 

“Nəsimi ili”ndə müharibə meydanında qalan Nəsiminin məzarı - FOTOLAR
19.01.2019, 10:11

“Nəsimi ili”ndə müharibə meydanında qalan Nəsiminin məzarı - FOTOLAR

Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu
19.01.2019, 09:51

Ermənilər kəndlərimizi atəşə tutdu

İspaniyanın ilk Oskar alan aktyoru - 50 yaşlı məşhur...
19.01.2019, 09:35

İspaniyanın ilk Oskar alan aktyoru - 50 yaşlı məşhur...

20 yanvardan bəhs edən filmin məsləhətçisi: “Telekanallar “Hüznlü ana”nı vermək istəmirlər” - MÜSAHİBƏ  
19.01.2019, 09:32

20 yanvardan bəhs edən filmin məsləhətçisi: “Telekanallar “Hüznlü ana”nı vermək istəmirlər” - MÜSAHİBƏ  

Bakıda 18 yaşlı oğlan itkin düşdü
19.01.2019, 09:30

Bakıda 18 yaşlı oğlan itkin düşdü

ABŞ-da tərcüməçi işləyən azərbaycanlı xanım
19.01.2019, 09:03

ABŞ-da tərcüməçi işləyən azərbaycanlı xanım

Şahmat üzrə Azərbaycan çempionatının III turu yekunlaşdı
19.01.2019, 01:01

Şahmat üzrə Azərbaycan çempionatının III turu yekunlaşdı

Ukrayna əhalisinin sayı  208,8 min nəfər azalıb
19.01.2019, 00:47

Ukrayna əhalisinin sayı  208,8 min nəfər azalıb

Avtoqəzada yaralanan sürücü xəstəxanada öldü
19.01.2019, 00:27

Avtoqəzada yaralanan sürücü xəstəxanada öldü

Meksikada 6 bal gücündə zəlzələ
19.01.2019, 00:16

Meksikada 6 bal gücündə zəlzələ

Trampla Kim Çen In fevralda yenidən görüşəcək
18.01.2019, 23:59

Trampla Kim Çen In fevralda yenidən görüşəcək

Əllə oynayan futbolçulara yeni cəza
18.01.2019, 23:42

Əllə oynayan futbolçulara yeni cəza

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı
18.01.2019, 23:31

Azərbaycan nefti bir qədər də ucuzlaşdı

Terrorçuluğa qarşı əməliyyatda 43 nəfər yaxalandı   
18.01.2019, 23:07

Terrorçuluğa qarşı əməliyyatda 43 nəfər yaxalandı  

Qəzzada qarşıdurma: 30 yaralı
18.01.2019, 22:47

Qəzzada qarşıdurma: 30 yaralı

Bakıda itkin düşən uşaq tapıldı
18.01.2019, 22:30

Bakıda itkin düşən uşaq tapıldı

“Qalatasaray” heyətinə yeni futbolçu qatdı
18.01.2019, 22:16

“Qalatasaray” heyətinə yeni futbolçu qatdı

Fransada aksiyaların yeni mərhələsi başlayır
18.01.2019, 21:59

Fransada aksiyaların yeni mərhələsi başlayır

Azərbaycanın axtarışa verdiyi şəxs Rusiyada tutuldu
18.01.2019, 21:44

Azərbaycanın axtarışa verdiyi şəxs Rusiyada tutuldu

Yaponiyada güclü zəlzələ
18.01.2019, 21:24

Yaponiyada güclü zəlzələ

“Oksigen” klinikasında yanğın
18.01.2019, 21:10

“Oksigen” klinikasında yanğın

Müdafiə nazirləri Brüsselə toplanır
18.01.2019, 20:56

Müdafiə nazirləri Brüsselə toplanır

Məhkumlardan 96 mobil telefon götürülüb
18.01.2019, 20:43

Məhkumlardan 96 mobil telefon götürülüb

“Gördün... Elmira Qafarova kişi qızıdır”
18.01.2019, 20:42

“Gördün... Elmira Qafarova kişi qızıdır”

Neftçalada üç uşaq anası itkin düşdü - FOTO
18.01.2019, 20:32

Neftçalada üç uşaq anası itkin düşdü - FOTO

ABŞ-ın bombaladığı şəhərdə 20 nəfər öldü
18.01.2019, 20:27

ABŞ-ın bombaladığı şəhərdə 20 nəfər öldü

Qeydə alınan prezidentliyə namizədlərin sayı 10-a çatdı
18.01.2019, 20:18

Qeydə alınan prezidentliyə namizədlərin sayı 10-a çatdı

Xəstəxanada girov saxlanılan qadın azad edildi
18.01.2019, 20:02

Xəstəxanada girov saxlanılan qadın azad edildi

Əhali bir ildə ərzaq, içki və siqaretə 18,6 milyard manat xərcləyib
18.01.2019, 20:00

Əhali bir ildə ərzaq, içki və siqaretə 18,6 milyard manat xərcləyib

DİQQƏT! Bu yol nişanlarında dəyişiklik edilir
18.01.2019, 19:46

DİQQƏT! Bu yol nişanlarında dəyişiklik edilir

Robert Koçaryanın həbs müddəti uzadıldı
18.01.2019, 19:34

Robert Koçaryanın həbs müddəti uzadıldı

Rəsmi Bakıdan Rusiyaya ETİRAZ: Azərbaycanla ultimativ tərzdə danışmaq qəbuledilməzdir
18.01.2019, 19:25

Rəsmi Bakıdan Rusiyaya ETİRAZ: Azərbaycanla ultimativ tərzdə danışmaq qəbuledilməzdir

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsində 20 Yanvar qurbanları anılıb
18.01.2019, 19:14

Diasporla İş üzrə Dövlət Komitəsində 20 Yanvar qurbanları anılıb

Sınaq imtahanlarına qeydiyyat sabah başa çatır
18.01.2019, 19:08

Sınaq imtahanlarına qeydiyyat sabah başa çatır

Zimbabvenin Prezidenti Azərbaycana işgüzar səfərə gəlib
18.01.2019, 18:55

Zimbabvenin Prezidenti Azərbaycana işgüzar səfərə gəlib

Bu nazirliyin qurumlarından 3-ü birləşdirilir - SİYAHI
18.01.2019, 18:48

Bu nazirliyin qurumlarından 3-ü birləşdirilir - SİYAHI

Çaylarda suyun səviyyəsi artıb
18.01.2019, 18:36

Çaylarda suyun səviyyəsi artıb

Bu nazirliyin tərkibindəki qurum ləğv edildi
18.01.2019, 18:28

Bu nazirliyin tərkibindəki qurum ləğv edildi

ÜST: Gürcüstanda “donuz qripi” adlı virus yoxdur
18.01.2019, 18:19

ÜST: Gürcüstanda “donuz qripi” adlı virus yoxdur

Sərnişini xilas etmək üçün əlverişsiz havada uçuş həyata keçirildi
18.01.2019, 18:11

Sərnişini xilas etmək üçün əlverişsiz havada uçuş həyata keçirildi

İstirahət günlərinin hava proqnozu açıqlandı
18.01.2019, 17:58

İstirahət günlərinin hava proqnozu açıqlandı

Tatlı və Düz Qışlaqda növbəti hesabat yığıncağı keçirildi
18.01.2019, 17:44

Tatlı və Düz Qışlaqda növbəti hesabat yığıncağı keçirildi

20 Yanvar şəhidlərinin müstəqillik arzuları bu gün çin olub
18.01.2019, 17:41

20 Yanvar şəhidlərinin müstəqillik arzuları bu gün çin olub

Mehriban Əliyeva fəxri medalla təltif edildi
18.01.2019, 17:38

Mehriban Əliyeva fəxri medalla təltif edildi

Nazir 2018-ci ilin hesabatını verdi - Pensiyalardan DANIŞDI
18.01.2019, 17:21

Nazir 2018-ci ilin hesabatını verdi - Pensiyalardan DANIŞDI

Sabiq birinci katib vəfat edib   
18.01.2019, 17:14

Sabiq birinci katib vəfat edib  

ARXİV